REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Nowość: Rzecznik Praw Pracowniczych

Kinga Piwowarska
Doktor nauk prawnych, adwokat, adiunkt na Wydziale Prawa Uniwersytetu Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Krakowie oraz Rzecznik Akademicki ds. równego traktowania i przeciwdziałania dyskryminacji. Specjalizuje się w prawie pracy, zabezpieczeniu społecznym oraz administracyjnoprawnych aspektach związanych z pracą i pomocą socjalną.
Nowość: Rzecznik Praw Pracowniczych
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Trwają konsultacje i prace w Sejmie RP nad nową instytucją, która w założeniu ma dbać o prawa i interesy pracownicze. Ma być powołany Rzecznik Praw Pracowniczych - jest już projekt ustawy. Czy to koniec z wykorzystywaniem osób na tzw. "śmieciówkach". Poniżej szczegółowe założenia.

Rzecznik Praw Pracowniczych - nowa instytucja dla wszystkich zatrudnionych, koniec z wykorzystywaniem osób na tzw. "śmieciówkach". 

W Sejmie trwają prace i konsultacje społeczne nad projektem ustawy o Rzeczniku Praw Pracowniczych (dalej jako: projekt). Co bardzo istotne, pomimo nazwy instytucji Rzecznik Praw Pracowniczych (RPP) ma stać na straży praw i interesów osób wykonujących pracę zarobkową, pracę w szerokim rozumieniu. Jest to spójne z tym, że już w Konstytucji RP jest powiedziane w art. 24: praca znajduje się pod ochroną Rzeczypospolitej Polskiej. Państwo sprawuje nadzór nad warunkami wykonywania pracy. Praca, a nie tylko pracownicze stosunki, jest więc to szerokie rozumienie. Takim tokiem kierował się też projektodawca przygotowując nowe przepisy, niejako trochę na zwór instytucji Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznika Praw Dziecka, Rzecznika Prawa Pacjentów czy Konsumentów. Rzeczywiście w polskim prawie brakowało takiego podmiotu jak RPP, szczególnie mając na uwadze ciągle nie najlepszą sytuację osób zatrudnionych na tzw. "umowach śmieciowych" - na cywilno-prawnych podstawach. Oczywiście istnieje instytucja Państwowej Inspekcji Pracy - niemniej jednak ma ona w założeniu na celu funkcję kontrolno-nadzorczą nad warunkami wykonywania. Z pewnością jednak organy będą ze sobą współpracowały.

REKLAMA

REKLAMA

Po co Rzecznik Praw Pracowniczych - kolejny urząd, kolejne biura, kolejni urzędnicy, kolejne pieniądze podatników, kolejna martwa instytucja - tak mówią sceptycy pomysłu

Jak wynika z uzasadnienia do projektu ustawy powołanie RPP jest potrzebne i w wielu demokratycznych państwach istnieje taka instytucja: "Powoływanie instytucji rzeczniczych stanowi wyraz przekonania, że istnieją takie grupy obywateli, które potrzebują ze strony aparatu władz publicznych szczególnego wsparcia, ponieważ istniejące mechanizmy dochodzenia ich uprawnień i interesów, w tym na drodze sądowej lub administracyjnej, mogą okazywać się niewystarczające, w szczególności jeśli mieliby oni korzystać z nich samodzielnie. Mowa tu o grupach obywateli pozostających w nierównorzędnych relacjach z innymi podmiotami, które mają wobec jednostki różnego rodzaju przewagi: prawne (jak w relacjach między obywatelami a organami władzy publicznej), ekonomiczne (jak w relacjach między instytucjami finansowymi a ich klientami lub pracownikami a pracodawcami) czy 9 informacyjne (jak w relacjach między pacjentami a podmiotami leczniczymi).".

Kim jest Rzecznik Praw Pracowniczych?

Zgodnie z art. 1 projektu: Rzecznik Praw Pracowniczych jest niezależnym organem ochrony prawa powołanym do ochrony wolności, praw i interesów osób wykonujących pracę zależną, bez względu na podstawę ich zatrudnienia, w tym w szczególności – zatrudnionych na podstawie stosunku pracy, stosunków administracyjnoprawnych oraz stosunków cywilnoprawnych. Z wnioskiem mogą zwracać się do Rzecznika osoba wykonująca pracę zależną, związek zawodowy lub inna organizacja społeczna działająca na rzecz osób wykonujących pracę zależną

Ważne
Czego będzie bronił RPP:

Jak wynika z projektu Rzecznik Praw Pracowniczych stoi w szczególności na straży (tu trzeba zaznaczyć, że jest to katalog otwarty, jego zadania mogą być więc inne, niż tylko te wymienione poniżej):

  • wolności zrzeszania się w związkach zawodowych;
  • prawa dostępu do służby publicznej na jednakowych zasadach;
  • wolności wyboru i wykonywania zawodu;
  • wolności wyboru miejsca pracy;
  • prawa do minimalnego wynagrodzenia za pracę;
  • prawa do bezpiecznych i higienicznych warunków pracy;
  • prawa do wypoczynku;
  • prawa do zabezpieczenia społecznego;
  • wolności od dyskryminacji oraz równości kobiet i mężczyzn.

Jakie zadania ma Rzecznik Praw Pracowniczych?

Zadania RPP są uregulowane w projekcie bardzo szeroko, podobnie jak wskazano wyżej w zakresie generalnych praw i wolności jakich RPP będzie strzegł, tak i w zakresie jego zadań, katalog jest otwarty.

REKLAMA

Przykład
Do zadań Rzecznika Praw Pracowniczych należy w szczególności: 
  1. opiniowanie projektów aktów normatywnych dotyczących wolności, praw i interesów osób wykonujących pracę zależną oraz mających wpływ na warunki jej wykonywania;
  2. współpraca ze związkami zawodowymi, organizacjami pracodawców, organizacjami społeczno-zawodowymi rolników oraz organizacjami społecznymi, do których celów statutowych należy ochrona wolności, praw i interesów osób wykonujących pracę zależną;
  3. inicjowanie, organizowanie i prowadzenie działalności edukacyjnej, promocyjnej i informacyjnej dotyczącej wolności, praw i interesów osób wykonujących pracę zależną i ich ochrony w Rzeczypospolitej Polskiej;
  4. prowadzenie poradnictwa w zakresie wolności i praw osób wykonujących pracę zależną;
  5. podejmowanie innych działań, o ile służą one ochronie wolności, praw i interesów osób wykonujących pracę zależną.

W zakresie ochrony wolności, praw i interesów osób wykonujących pracę zależną Rzecznik Praw Pracowniczych może:

  1. ogłaszać wystąpienia publiczne, publikowane w środkach masowego przekazu;
  2. występować do właściwych organów z wnioskami o podjęcie inicjatywy ustawodawczej bądź o wydanie lub zmianę innych aktów normatywnych;
  3. skierować wystąpienie do ministra właściwego do spraw pracy;
  4. skierować wystąpienie do właściwego organu Państwowej Inspekcji Pracy;
  5. skierować wystąpienie do właściwego organu, organizacji lub instytucji, w tym – do Sejmu i Senatu oraz właściwych komisji sejmowych i senackich;
  6. skierować wystąpienie podmiotu zatrudniającego osoby fizyczne do wykonywania pracy zależnej, bez względu na podstawę ich zatrudnienia;
  7. żądać wszczęcia przez uprawnionego oskarżyciela postępowania przygotowawczego w sprawie o przestępstwo ścigane z urzędu;
  8. wystąpić z wnioskiem o ukaranie w sprawie o wykroczenie ścigane z urzędu, na zasadach i trybie określonych w przepisach o postępowaniu w sprawach o wykroczenia;
  9. żądać wszczęcia postępowania administracyjnego;
  10. wnieść skargę do sądu administracyjnego;
  11. żądać wszczęcia postępowania w sprawie cywilnej;
  12. wziąć udział w toczącym się postępowaniu cywilnym, karnym, w sprawach o wykroczenia, administracyjnym oraz przed sądami administracyjnym na prawach przysługujących prokuratorowi, w tym wnosić w tych postępowaniach wszystkie środki prawne przysługujące od orzeczeń nieprawomocnych lub nieostatecznych oraz od orzeczeń prawomocnych lub ostatecznych;
  13. występować do Sądu Najwyższego z wnioskiem o rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego;
  14. wnosić skargę nadzwyczajną;
  15. występować do Naczelnego Sądu Administracyjnego z wnioskami o podjęcie uchwały mającej na celu wyjaśnienie przepisów prawnych, których stosowanie wywołało rozbieżności w orzecznictwie sądów administracyjnych;
  16. przystępować do sporów zbiorowych, o których mowa w ustawie z dnia 23 maja 1991 r. o rozwiązywaniu sporów zbiorowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 123), na wniosek podmiotu reprezentującego interesy pracownicze i po jego stronie - to ostatnie wydaje się mocno kontrowersyjne.

Pozostaje śledzić prace nad projektem i ostateczny kształt ustawy.

Dalszy ciąg materiału pod wideo
Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie - QUIZ
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne

REKLAMA

Kadry
Mamy już 19 interpretacji GIP dotyczących 20 przypadków umów B2B i zlecenia. Jak PIP ocenia dane stosunki prawne?

Mamy już 19 interpretacji indywidualnych GIP, które dotyczą 20 przypadków umów B2B i zlecenia zgłaszanych we wnioskach o wydanie interpretacji - to nowość w polskim systemie. Jak PIP ocenia przedstawione we wnioskach stosunki prawne? Czy decyzje są pozytywne, a może w miejsce umów cywilnoprawnych powinny być zawarte umowy o pracę?

Automatyczny zapis do PPK osób w wieku od 55 do 70 lat oraz autozapis co 3 lata zamiast 4 to proponowane zmiany w PPK

W projekcie przeglądu, który zgodnie z ustawą o PPK powinien odbyć się w tym roku, pojawiają się różne propozycje zmian dotyczących funkcjonowania Pracowniczych Planów Kapitałowych. Warto jednak podkreślić, że obecnie są to jedynie postulaty i pomysły uatrakcyjnienia ustawy o PPK, a nie obowiązujące przepisy prawa. Jak automatyczny zapis do PPK osób w wieku od 55 do 70 lat oraz autozapis co 3 lata zamiast 4 komentuje Marta Damm-Świerkocka, członkini zarządu PFR Portal PPK?

Zapłacił za badanie okulistyczne w ramach badań okresowych. Czy firma musi oddać pieniądze?

Czy można odmówić pracownikowi zwrotu kosztów badań okulistycznych?

Kontrola L4 w budżetówce. Kogo pracodawca może wysłać do pracownika?

Kogo jednostka budżetowa może oddelegować do kontrolowania pracowników przebywających na L4? Czy taka osoba musi mieć określone kompetencje, w jakiej formie wydać takiej osobie upoważnienie do kontrolowania, czy taka osoba ma prawo wstępu do mieszkania pracownika?

REKLAMA

Posiłek dla pracownika: kiedy jest obowiązkiem, a kiedy benefitem?

Od 1 listopada 2026 r. zaczyna się okres zimowy, w którym część pracodawców musi zapewnić pracownikom posiłki profilaktyczne. Obowiązek dotyczy m.in. osób wykonujących określone prace na otwartej przestrzeni, jeśli ich wydatek energetyczny podczas zmiany przekracza 1500 kcal w przypadku mężczyzn i 1000 kcal w przypadku kobiet. W takich przypadkach pracodawca ma obowiązek zapewnić posiłek profilaktyczny, natomiast poza sytuacjami określonymi w przepisach może dobrowolnie wspierać żywienie pracowników, np. oferując posiłki lub inne świadczenia żywieniowe na własnych zasadach.

Czy pracownicy rozmawiają o swoich wynagrodzeniach? Kultura milczenia wokół pieniędzy

Co z tą jawnością? Czy polscy pracownicy rozmawiają pomiędzy sobą o wysokości własnych wynagrodzeń? Aż 90% Polaków chce jawności pensji w ogłoszeniach o pracę. Oto wyniki badania.

Milczenie nie zawsze jest złotem. Wiedza pracownika może wpłynąć na wynik postępowania wyjaśniającego

To nie jest kolejny tekst o sygnalistach, procedurach zgłoszeniowych ani ochronie prawnej. Chodzi w nim o pracowników, których wiedza pozwala zrozumieć, co naprawdę wydarzyło się w firmie. I o moment, w którym ujawnienie tej wiedzy może pomóc organizacji wrócić na właściwy tor.

Zaostrzone przepisy dla pracowników z Ameryki Południowej i Kaukazu. Co spadło na działy HR?

Zaostrzone przepisy dla pracowników z Ameryki Południowej i Kaukazu dotyczą konkretnie Kolumbii, Wenezueli i Gruzji. Weszły w życie 22 sierpnia 2026 r. Co spadło na działy HR?

REKLAMA

Kiedy algorytm skanuje bazę 1000 CV i wybiera 50 profili, a rekruter tylko zatwierdza

Faktyczny nadzór człowieka nad algorytmem staje się wymogiem prawnym. Kiedy algorytm skanuje bazę 1000 CV i wybiera 50 profili, a rekruter tylko zatwierdza, dochodzi do naruszenia przepisów AI Act.

Należy pamiętać o limitach wpłat do PPK. Co dzieje się po przekroczeniu limitu środków? Ograniczenia z tzw. ustawy kominowej

Do wszystkich uczestników PPK ma zastosowanie roczny limit wpłat i dopłat odpowiadający równowartości w złotych 50 tys. dolarów amerykańskich. Dodatkowe ograniczenia wynikają m.in. z tzw. ustawy kominowej. Co dzieje się po przekroczeniu limitu środków?

Zapisz się na newsletter
Kodeks pracy, urlopy, wynagrodzenia, świadczenia pracownicze. Bądź na bieżąco ze zmianami z zakresu prawa pracy. Zapisz się na nasz newsletter.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA