Prawo do urlopu na żądanie w służbie cywilnej

Urlop na żądanie to uprawnienie polegające na możności wykorzystania 4 dni urlopu wypoczynkowego w ciągu roku kalendarzowego bez wcześniejszego uzgodnienia z przełożonym. Nie jest to oddzielny rodzaj urlopu, lecz jedynie odstępstwo od ogólnej reguły w zakresie wykorzystywania urlopów wypoczynkowych, nakazującej ich wcześniejsze uzgadnianie z pracodawcą. Dlatego też członek korpusu służby cywilnej może skorzystać z urlopu na żądanie jedynie wtedy, kiedy ma jeszcze w danym roku do wykorzystania urlop wypoczynkowy. Urząd nie może odmówić udzielenia urlopu na żądanie, jeśli pracownik lub urzędnik dysponuje jeszcze w danym roku prawem do urlopu, nie wykorzystał w danym roku kalendarzowym całej puli 4 dni urlopu na żądanie i składa wniosek najpóźniej w dniu jego rozpoczęcia. Przyjmuje się, że wniosek należy złożyć przed rozpoczęciem dnia pracy (przed godziną, od której urzędnik lub pracownik powinien pracować według obowiązującego go rozkładu czasu pracy). Nie jest jednak wykluczone, że sposób udzielania urlopów na żądanie zostanie ustalony w danym urzędzie w drodze zwyczaju stosowanego faktycznie w jednakowym stopniu w odniesieniu do wszystkich zatrudnionych.

Przepisy nie wprowadzają żadnych wymogów co do formy zgłoszenia potrzeby urlopu na żądanie. Może być ona dowolna, choć w praktyce dzieje się to najczęściej telefonicznie. Nie ma też żadnych przeszkód, żeby poinformować urząd np. drogą mailową. W takiej sytuacji warto jednak zadbać o potwierdzenie wysłania informacji – np. wydrukować maila, żeby po zgłoszeniu pozostał ślad na piśmie.