Kategorie

Urlop ojcowski a działalność gospodarcza

Beata Świętochowska-Lewczuk
Młodszy Specjalista ds. Personalnych
Urlop ojcowski a działalność gospodarcza. /Fot. Fotolia
Urlop ojcowski a działalność gospodarcza. /Fot. Fotolia
fot. Fotolia
Urlop ojcowski co do zasady przysługuje tylko pracownikowi. Jednak osoby, które prowadzą własną działalność gospodarczą, pomimo tego, że nie przysługuje im urlop ojcowski w rozumieniu przepisów Kodeksu pracy, mogą liczyć na zasiłek macierzyński z tego tytułu za okres 14 dni.

Urlop ojcowski pracownika

Zgodnie z Kodeksem pracy pracownikowi - ojcu, który wychowuje dziecko przysługuje urlop ojcowski w wymiarze 2 tygodni. Uprawnienie to przysługuje zarówno ojcu biologicznemu dziecka do czasu ukończenia przez dziecko 12. miesiąca życia, jak i ojcu adopcyjnemu na dziecko do upływu 12 miesięcy od uprawomocnienia się postanowienia orzekającego przysposobienie i nie dłużej niż do ukończenia przez dziecko 7. roku życia, zaś w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego, nie dłużej niż do ukończenia przez nie 10. roku życia (art.182 (3) §1 k.p.). Przepis ten ma zastosowanie wyłącznie do ojców zatrudnionych na podstawie umowy o pracę, mianowania, powołania, wyboru lub spółdzielczej umowy o pracę, ponieważ tylko osoby zatrudnione na tej podstawie są pracownikami w rozumieniu art. 2 k.p.

Urlop ojcowski i inne uprawnienia pracowników - ojców związane z rodzicielstwem

Urlop dla ojca prowadzącego działalność gospodarczą

Reklama

Prawo jednak nie umniejsza roli ojca w odniesieniu do osób, które prowadzą własną działalność gospodarczą, ponieważ pomimo, że nie przysługuje im urlop ojcowski w rozumieniu przepisów Kodeksu pracy to jednak mogą oni przez okres 14 dni uzyskiwać zasiłek macierzyński z tego tytułu (art. 184 k.p. w zw. z art. 29 ust. 5a ustawy zasiłkowej). Warunkiem jest odprowadzanie składek na ubezpieczenie chorobowe.

Dobrą wiadomością dla przedsiębiorcy jest fakt, że nie jest tu wymagany okres wyczekiwania wynoszący 90 dni, jak w przypadku zasiłku chorobowego, więc wystarczy terminowo opłacić jedną składkę na ubezpieczenie chorobowe, aby móc otrzymywać zasiłek macierzyński.

Polecamy Komplet: INFORLEX.PL Księgowość i Kadry + Monitor Prawa Pracy i Ubezpieczeń + INFORorganizer - abonament 12 miesięcy

Zadaj pytanie na FORUM

Zawieszenie działalności gospodarczej?

Reklama

Podczas pobierania zasiłku przedsiębiorca nie musi zamykać czy zawieszać działalności gospodarczej (w myśl art. 14a SwobDziałGospU), może kontynuować jej prowadzenie, ponieważ w przeciwieństwie do ojca mającego status pracownika nie nabywa on prawa do dni urlopowych, więc może swobodnie wykonywać swoją pracę. Jednak, aby realizować cel zawarty w przepisie regulującym urlop ojcowski, jakim jest opieka nad nowym członkiem rodziny, nawiązanie z nim bliższej więzi oraz odciążenie matki dziecka, słusznym byłoby zamknięcie działalności gospodarczej na ten okres zwłaszcza, że niektóre jednostki ZUS-u wymagają złożenia odpowiedniego oświadczenia przez przedsiębiorcę, że przez okres pobierania zasiłku działalność nie będzie wykonywana.

Prawo do zasiłku macierzyńskiego z tytułu urlopu ojcowskiego jest uprawnieniem jednorazowym i niepodzielnym, co oznacza, że przedsiębiorca nie może podzielić 14- dniowego okresu pobierania zasiłku na części.

Zasiłek za urlop ojcowski

Niezależność urlopu ojcowskiego

Istotna jest równie kwestia, że urlop ojcowski jest niezależny od urlopu macierzyńskiego oraz tzw. urlopu "tacierzyńskiego". Oznacza to, że ojciec prowadzący działalność gospodarczą  może skorzystać z 2-tygodniowego urlopu ojcowskiego zarówno wtedy, gdy matka korzysta jednocześnie z urlopu macierzyńskiego, jak i w sytuacji gdy sam ojciec wykorzystuje część urlopu macierzyńskiego żony w formie tzw. "urlopu tacierzyńskiego". W praktyce więc możliwe jest równoczesne skorzystanie z urlopu "tacierzyńskiego", jak i dodatkowego 2-tygodniowego urlopu ojcowskiego.

Wymagane dokumenty

Przedsiębiorca, aby skorzystać z uprawnień, o których stanowi art.182 (3) §1 k.p. musi złożyć stosowne dokumenty do ZUS-u. W myśl przepisów Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 2 kwietnia 2012 r. w sprawie określenia dowodów stanowiących podstawę przyznania i wypłaty zasiłków z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, należy wypełnić poniższe formalności:

  1. dostarczyć skrócony odpis aktu urodzenia dziecka lub jego kopię potwierdzoną przez płatnika zasiłku za zgodność z oryginałem,
  2. odpowiednio prawomocne postanowienie sądu o przysposobieniu dziecka lub jego kopię potwierdzoną przez płatnika zasiłku za zgodność z oryginałem;
  3. oświadczenie ubezpieczonego, że zasiłek macierzyński za okres urlopu ojcowskiego nie został pobrany z innego tytułu;
  4. wniosek ubezpieczonego o wypłatę zasiłku macierzyńskiego za okres ustalony przepisami Kodeksu pracy jako okres urlopu ojcowskiego (druk ZAS-34), złożony przed terminem rozpoczęcia korzystania z zasiłku macierzyńskiego, zawierający datę, od której ubezpieczony zamierza korzystać z zasiłku macierzyńskiego – w przypadku ubezpieczonego niebędącego pra¬cownikiem.
  5. druk ZUS Z-3b, na którym należy wskazać numer rachunku bankowego, na jaki będzie przekazana kwota zasiłku macierzyńskiego.

Dokumenty te należy złożyć do ZUS-u właściwego ze względu na siedzibę płatnika składek najpóźniej dzień przed rozpoczęciem okresu urlopu.

Urlop ojcowski - dokumenty

Zasiłek za urlop ojcowski

Zasiłek macierzyński wypłacany jest ojcu w ciągu 30 dni od daty złożenia powyższych dokumentów, co stanowi tym samym pozytywną odpowiedź na rozpatrzenie wniosku o zasiłek macierzyński.
Jeżeli chodzi o wysokość zasiłku macierzyńskiego jego wysokość wynosi 100% podstawy jego wymiaru, którą w przypadku prowadzącego własną działalność pozarolniczą co do zasady stanowi przeciętny miesięczny przychód (w rozumieniu ustawy zasiłkowej) za okres 12 miesięcy lub mniej (jeżeli działalność gospodarcza prowadzona jest krócej) poprzedzających miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy (art. 31 ust. 1 i art. 48 tej ustawy).

Jeżeli chodzi o wysokość zasiłku w zależności od tzw. ,,małego ZUS-u” i ,,dużego ZUS-u” zasadnicza różnica polega na tym, że płacenie ZUS-u na preferencyjnych warunkach przez okres pierwszych dwóch lat przedłoży się na niższy zasiłek.

Co do zasady wysokość zasiłku macierzyńskiego wyliczana jest biorąc pod uwagę podstawę, od której przedsiębiorca opłaca składki na ubezpieczenie społeczne. W pierwszej kolejności ZUS oblicza średnią podstawę dla ostatnich 12 miesięcy lub krócej, w których było opłacane ubezpieczenie chorobowe. Od tak wyliczonej średniej odejmuje się 13,71% tej kwoty, a uzyskaną wartość dzieli się przez 30. W ten sposób oblicza się stawkę zasiłku za jeden dzień przebywania na urlopie macierzyńskim. Aby uzyskać kwotę zasiłku za miesiąc należy pomnożyć wynik przez liczbę dni w miesiącu. Należy też pomniejszyć tą kwotę o podatek dochodowy, który za przedsiębiorcę odprowadza ZUS.

Aby uzyskać wyższy zasiłek macierzyński należałoby opłacać wyższe składki. Przedsiębiorca, który zdecyduje się płacić składkę chorobową, może sam ustalić od jakiej kwoty, czyli podstawy, będzie ją opłacał. Podstawa ta nie może jednak przekroczyć 250 % przeciętnego wynagrodzenia z poprzedniego kwartału.

W przypadku obliczania zasiłku w razie tzw. ,,pełnego ZUS-u” kalkulacje można zobrazować w następujący sposób:

Minimalna podstawa dla dużego ZUS-u w 2014 r. wynosi 2247,60 zł. Kwotę tą mnożymy przez 13,71 % (9,76% - składka emerytalna, 1,5%- składka rentowa, 2,45% - składka chorobowa), co daje wynik 308,15 zł. Od średniej podstawy wynoszącej 2247,60 zł odejmujemy 308, 15 zł, co daje kwotę 1939, 45 zł. Następnie dzielimy ją przez liczbę dni w miesiącu, czyli 1939,45 zł / 30 = 64,65 zł.
Od kwoty tej musimy odliczyć wysokość podatku stanowiącego 18% ( 64,65 zł mnożymy przez kwotę podatku w wysokości 18% co daje nam kwotę w wysokości 11,64 zł.)

Tak wyliczony podatek odejmiemy od kwoty 64,65 zł i wówczas uzyskamy 53,01 zł dziennie zasiłku macierzyńskiego.

Jako, że urlop ojcowski wynosi 14 dni kalendarzowych kwotę 53,01 zł mnożymy przez liczbę tych dni co oznacza, że ojcu-przedsiębiorcy za cały okres pobierania zasiłku będzie przysługiwało ok. 742 zł (53,01zł x14 dni=742 zł). Jest to kwota netto, w związku z tym tyle przedsiębiorca otrzyma od ZUS-u ,,na rękę”.

Istotne jest, że wpływu na wysokość zasiłku macierzyńskiego nie ma jakikolwiek dodatkowy dochód uzyskiwany w okresie jego pobierania.

Jaki jest wymiar urlopu ojcowskiego?

Zwolnienie ze składek ZUS

Dodatkowo bardzo ważną informacja dla przedsiębiorcy jest fakt, że za owe 14 dni pobierania zasiłku macierzyńskiego z tytułu urlopu ojcowskiego ojciec-przedsiębiorca zwolniony jest z opłacania składek na ubezpieczenie społeczne, co oznacza, że składki te będą opłacone wyłącznie za pozostałą część miesiąca wynoszącą 16 dni (jeżeli przyjmiemy, ze miesiąc wynosi 30 dni). Dlatego należałoby zwrócić uwagę, że jeżeli kwotę stanowiącą podstawę pełnego ZUS, o której wspomniano przy wcześniejszych obliczeniach, tj. 2247, 60 zł podzielimy przez 30 dni w miesiącu, otrzymamy wówczas stawkę dzienną w wysokości 74,92 zł. Następnie kwotę tę mnożymy przez pozostałe 16 dni miesiąca, co wyniesie w sumie 1198,72 zł.

Kolejny krok to pomnożenie tej kwoty przez stawki ubezpieczeń społecznych, które stanowią sumę w wysokości 411,77 zł. Jest to kwota, jaką przedsiębiorca przeznacza na składki ubezpieczeń społecznych zamiast ok. 772 zł. Dodatkowo dochodzi jedynie składka na ubezpieczenie zdrowotne w pełnej wysokości.

Oszczędność to kwota zasiłku macierzyńskiego w wysokości 742 zł uzyskana w ciągu 14 dni oraz składki ZUS w wys. 360 zł, jakie powinny być opłacone za okres 14 dni pobierania zasiłku, czyli w sumie kwota  1102 zł.

Przedsiębiorca, który chciałby skorzystać z powyższych ulg musi dokonać właściwych obliczeń i wykazać je w deklaracji ZUS DRA, które dokładnie wyszczególnią powyższe kwoty.

Podstawa prawna:

Poszerzaj swoją wiedzę, korzystając z naszego programu
INFORLEX Książki dla Firm
INFORLEX Książki dla Firm
Tylko teraz
598,00 zł
798,00
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.

    Ukąszenie kleszcza a wypadek przy pracy - obowiązki pracodawcy

    Ukąszenie kleszcza - czy to może być wypadek przy pracy? Czy pracodawca zatrudniający pracowników do pracy na świeżym powietrzu ma obowiązek zabezpieczenia ich przed kleszczami?

    Sygnalista w firmie od 17 grudnia 2021 r. - co z ustawą?

    Sygnalista w firmie musi być wdrożony od 17 grudnia 2021 r. Polska musi implementować przepisy unijne do 16 grudnia tego roku. Co z ustawą o sygnalistach?

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni - zwolnienie z ZUS

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni mogą składać wnioski o zwolnienie z ZUS za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. Do kiedy? Jakie warunki należy spełnić?

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa przyznaje postojowe i zwolnienie z ZUS. Jakie kody PKD? Jakie warunki należy spełnić? Do kiedy złożyć wniosek?

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS otrzymują wsparcie z ZUS. Mogą liczyć na postojowe i zwolnienie z opłacania składek. Do kiedy można składać wnioski?

    Minimalna płaca w 2022 r. brutto netto

    Minimalna płaca w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?

    Strategia Demograficzna 2040 - ocena Konfederacji Lewiatan

    Strategia Demograficzna 2040 jest zbyt ogólna i nie odpowiada współczesnym trendom związanym z rodziną. Jak ocenia ją Konfederacja Lewiatan?

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu. Czy trzeba poinformować ZUS o zmianie miejsca pobytu?