REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Kij, czy marchewka? Prawne możliwości zmniejszania poziomu nieplanowanych absencji

Karolina Kołakowska
adwokat w Kancelarii Brzezińska Narolski Adwokaci (http://bnadwokaci.pl/), ekspert z zakresu indywidualnego i zbiorowego prawa pracy oraz ochrony danych osobowych, trener i szkoleniowiec
absencja
absencja
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Kilkanaście lat temu w Stanach Zjednoczonych przeprowadzono badania, z których wynikało, że tylko jeden na pięć powodów nieplanowanej nieobecności pracownika to choroba. Pozostałe cztery to sprawy rodzinne, stres, powody osobiste i brak wyraźnej przyczyny. Można założyć, że mimo upływu czasu sytuacja w polskich zakładach pracy wygląda podobnie. Czy pracodawcy są w takim razie bezsilni?

Kosztowne zwolnienia

Nieplanowane nieobecności pracowników to jeden z poważniejszych problemów, z którymi mierzą się pracodawcy. Wymuszają zmiany w organizacji pracy, często z dnia na dzień i są bezpośrednim źródłem kosztów. Wiążą się m.in.: z zapłatą dodatkowego wynagrodzenia pracownikom przejmującym obowiązki nieobecnego współpracownika oraz tzw. kosztów ukrytych, takich jak spadek morale zespołu, czy mniejsze zaangażowanie w wykonywaną pracę. Z tych powodów pracodawcy poszukują rozwiązań sprzyjających budowaniu kultury, w której pracownicy korzystają ze zwolnień lekarskich tylko wtedy, gdy jest to zdrowotnie uzasadnione, a nie stanowi nieuczciwego sposobu na dodatkowy czas wolny od pracy.

REKLAMA

Autopromocja

Rozwiązania stosowane przez pracodawców można podzielić według charakteru motywatora – na pozytywne i negatywne.

Premia na zachętę

W pierwszej grupie znajdują się wszelkiego rodzaju premie i nagrody za brak lub niedużą nieplanowaną absencję. Mogą mieć one charakter premii indywidualnych – wówczas każdy pracownik samodzielnie ma wpływ na to, czy osiągnie na tyle niski poziom nieobecności, by nabyć prawo do premii. Zdarzają się też rozwiązania zespołowe, gdzie o dodatkowym świadczeniu decyduje wynik całego zespołu.

W rozwiązaniach premiowych istotne jest, aby sposób naliczania premii był transparentny i był na tyle elastyczny, by nie doprowadzić do kolejnej patologii, którą może stać się rezygnacja ze zwolnienia lekarskiego nawet wtedy, gdy wymaga tego stan zdrowia pracowników. Ponieważ premia jest składnikiem wynagrodzenia, zasady jej przyznawania powinny być opisane – najlepiej w regulaminie premiowania albo jako część regulaminu wynagradzania. W zakładach pracy, w których działają organizacje związkowe konieczne będzie zaangażowanie związku w tworzenie regulaminu na takich zasadach, jak przy ustalaniu treści regulaminu wynagradzania.

Istotne jest, że tego rodzaju świadczenie uzależnione będzie od spełnienia konkretnych kryteriów, zatem po stronie pracowników powstanie roszczenie o wypłatę, jeśli osiągną wymagany w zasadach premiowania poziom obecności. Z tego punktu widzenia, zastanowienia wymaga, czy długofalowo przedsiębiorstwo stać na takie rozwiązanie. Wycofanie się z niego będzie wymagało zmiany warunków zatrudnienia pracowników, a więc albo wypowiedzeń zmieniających albo porozumień. W zakładach pracy z działającymi organizacjami związkowymi decyzja o zamknięciu programu premiowego wymagać będzie rozmów z działaczami.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

A może pozbawienie prawa do premii lub zwolnienie?

REKLAMA

W grupie motywatorów negatywnych stosowane są najczęściej rozwiązania, które prowadzą do zmniejszenia premii. Przykładowo, pracownik którego nieplanowane nieobecności w miesiącu przekroczyły określony poziom nie nabywa premii również za czas, w którym pracował. Zdarza się też, że poziom nieobecności znajduje swoje odzwierciedlenie w matrycy ocen rocznych. W takim schemacie trzeba być jednak ostrożnym. Łatwo jest bowiem skrzywdzić negatywną oceną pracownika, który na przykład był długo nieobecny z powodu zabiegu operacyjnego, ale w okresach obecności jest przykładnym pracownikiem.

Gdy inne metody zawodzą, pozostaje rozwiązanie umowy o pracę z powodu powtarzających się nieobecności. Rzadko zdarza się, aby w zakładach pracy obowiązywał standard wskazujący, powyżej jakiego poziomu nieobecności pracodawca przestaje tolerować nagminne nieobecności pracownika. Zwykle jest to decyzja podejmowana ad hoc, czasami sprowokowana w ogóle niewłaściwą postawą i niskim zaangażowaniem pracownika.

Potrzeba strategia zarządzania nieobecnościami

Podjęcie decyzji o dążeniu do zmniejszenia poziomu nieplanowanej absencji powinno być elementem zdecydowanie szerszej strategii zarządzania nieobecnościami pracowników. Zarówno motywatory pozytywne, jak i negatywne mogą nie przynieść żadnych rezultatów, jeśli u pracowników nie będzie budowana świadomość, dlaczego obniżenie poziomu absencji ma dla pracodawcy znaczenie. Pracodawcy nie wyeliminują problemów w życiu prywatnym pracowników, które siłą rzeczy zdarzają się i będą prowadzić do nieobecności. Chodzi jednak o to, aby pracownicy nie traktowali ich jako wymówki, łatwo usprawiedliwiającej zwolnienie od pracy.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Czy pracownik na zwolnieniu lekarskim może wyjechać na urlop

Podczas zwolnienia lekarskiego pracownikowi nie wolno wykonywać żadnej pracy zarobkowej. Ponadto nie może wykorzystywać zwolnienia w sposób niezgodny z jego celem. Czy to oznacza, że podczas choroby pracownik powinien zostać w domu i nie wolno mu wyjechać na urlop?

Wskaźnik waloryzacji na ustawowym minimum. W 2025 r. emerytury i renty wzrosną o 6,78 proc.

6,78 proc. - co najmniej o tyle wzrosną emerytury i renty w przyszłym roku. Rząd pracuje nad rozporządzeniem w sprawie wysokości zwiększenia wskaźnika waloryzacji emerytur i rent w 2025 r.

Składki tylko do ZUS czy do ZUS i OFE. Kończy się czas na podjęcie decyzji

Wkrótce „okno transferowe” pozwalające ubezpieczonym decydować, gdzie ma być przekazywana część ich składki emerytalnej, zostanie zamknięte. O tym, gdzie ma trafiać część składki, mogą decydować mężczyźni, którzy nie ukończyli 55 lat, i kobiety, które nie ukończyły 50 lat.

Wypłata z PPK bez podatku – wystarczy wybrać odpowiedni sposób wypłaty

Środki z PPK można wypłacić bez podatku. Bez względu na to, jaki wariant wypłaty oszczędności uczestnik PPK wybierze – zyski wypracowane przez 25% środków zgromadzonych na jego rachunku PPK będą zwolnione z podatku dochodowego. Rozłożenie wypłaty na co najmniej 120 miesięcznych rat zwalnia z podatku zyski wypracowane przez całość oszczędności. 

REKLAMA

Wydłużenie ważności orzeczeń o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności – projekt ustawy

Rząd przyjął projekt nowelizacji ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Nowelizacja przewiduje wydłużenie ważności orzeczeń o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności maksymalnie o 6 miesięcy.

Czy pracodawca może zmusić do 14-dniowego urlopu?

Według Kodeksu pracy wymiar urlopu wypoczynkowego wynosi 20 lub 26 dni – w zależności od stażu pracy pracownika. Urlop może być podzielony na części, z których co najmniej jedna powinna trwać nie mniej niż 14 kolejnych dni kalendarzowych. Czy 14-dniowy urlop jest obowiązkowy?

4 dni albo 35 godzin tygodnia pracy w Polsce do 2027 roku? Za granicą już testowali a efekty są pozytywne

W oczekiwaniu na zapowiadane przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej  skrócenie tygodniowego czasu pracy w Polsce, warto przyjrzeć się przykładom z innych państw. Dotąd w programach pilotażowych 4-dniowego tygodnia pracy zaobserwowano np. spadek rotacji zatrudnienia o 40 proc., polepszenie dobrostanu pracowników w 82 proc. firm oraz oszczędności dla pracodawców na poziomie niemal 2 mln zł w skali roku. Krótszy tydzień pracy najlepiej przyjął się na Islandii, gdzie 86 proc. pracowników korzysta z niego lub ma taką możliwość. Ale polscy pracodawcy nie są entuzjastami tego rozwiązania. Aż 51 proc. firm uważa, że w ich branży jest ono niemożliwe. Jeżeli nie uda się skrócić tygodnia pracy, to dobrą alternatywą dla 54 proc. Polaków mogłaby być częstsza praca zdalna lub hybrydowa. 

Czy na zwolnieniu lekarskim można wyjechać?

Czy na zwolnieniu lekarskim można wyjechać na urlop? Jakie wskazania może zawierać L4? Czy wyjazd na wakacje do rodziny do innego miasta lub wyjazd za granicę jest dopuszczalny w czasie zwolnienia lekarskiego?

REKLAMA

Czy minimalne wynagrodzenie będzie powiązane z sytuacją gospodarczą? Przedsiębiorcy postulują wyższy wzrost wynagrodzeń w budżetówce

W przyszłym roku wzrośnie wynagrodzenie minimalne, a płace w budżetówce mogą być podwyższone więcej niż wynika to ze wstępnego stanowiska rządu – komentuje rezultaty ostatniego posiedzenia Rady Dialogu Społecznego prof. Jacek Męcina, doradca zarządu Konfederacji Lewiatan.

Nazwa "urlop macierzyński" jest nieadekwatna? Kojarzy się z wypoczynkiem

44 proc. badanych jest zdania, że należy zmienić nazwę "urlop macierzyński". Obowiązująca nazwa sugeruje, że opieka nad dzieckiem jest czasem odpoczynku. Ruszyła kampania edukacyjna #ToNieUrlop, zmieniająca krzywdzące przekonania społeczne na temat opieki nad małym dzieckiem i urlopów macierzyńskich. 

REKLAMA