Kategorie

Jak zmieniły się przepisy dotyczące urlopów na warunkach urlopów macierzyńskich

Bogusław Nowakowski
Od 1 stycznia 2012 r. zmieniły się przepisy dotyczące urlopów na warunkach urlopów macierzyńskich. O prawo do urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego z tytułu przyjęcia na wychowanie dziecka w wieku do ukończenia 7 lat albo odpowiednio 10 lat mogą ubiegać się ubezpieczeni występujący jako rodzina zastępcza, z wyjątkiem zawodowej rodziny zastępczej.

Dotychczas prawo do urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego i zasiłku macierzyńskiego przysługiwało osobie ubezpieczonej, która w okresie ubezpieczenia chorobowego lub w okresie urlopu wychowawczego urodziła dziecko lub przyjęła na wychowanie dziecko w wieku do 7 lat, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego – do 10 lat. Zasiłek przysługiwał też osobom, które przyjęły dziecko na wychowanie w ramach rodziny zastępczej, z zastrzeżeniem, że nie mogła to być zawodowa rodzina zastępcza.

Zmiany wprowadzone do Kodeksu pracy dotyczą osób uprawnionych do urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego. Dotychczas prawa do takiego urlopu nie posiadały rodziny zastępcze zawodowe niespokrewnione z dzieckiem (art. 183 § 1 Kodeksu pracy). Obecnie formami rodzinnej pieczy zastępczej będą m.in. rodziny zastępcze:

  • spokrewnione (uwzględnia się stopień pokrewieństwa, który zgodnie z Kodeksem rodzinnym i opiekuńczym skutkuje obowiązkiem alimentacyjnym),
  • niezawodowe,
  • zawodowe.

W katalogu rodzin zastępczych przestanie funkcjonować pojęcie „rodziny zastępczej zawodowej niespokrewnionej z dzieckiem”. A zatem o prawo do urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego z tytułu przyjęcia na wychowanie dziecka w wieku do ukończenia 7 lat albo odpowiednio 10 lat będą mogli ubiegać się ubezpieczeni występujący jako rodzina zastępcza, z wyjątkiem rodziny zastępczej zawodowej.

WAŻNE!

Rodzina zastępcza zawodowa nie ma prawa do urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego z tytułu przyjęcia dziecka na wychowanie.

Wymiar urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego jest równy wymiarowi urlopu macierzyńskiego. Jego długość zależy od liczby jednocześnie przyjętych na wychowanie dzieci oraz ich wieku. Podstawowy urlop przysługuje przez okres:

  • 20 tygodni w przypadku przyjęcia jednego dziecka,
  • 31 tygodni w przypadku jednoczesnego przyjęcia dwojga dzieci,
  • 33 tygodni w przypadku jednoczesnego przyjęcia trojga dzieci,
  • 35 tygodni w przypadku jednoczesnego przyjęcia czworga dzieci,
  • 37 tygodni w przypadku jednoczesnego przyjęcia pięciorga i więcej dzieci.

Jednak podstawowy urlop przysługuje nie dłużej niż do ukończenia przez dziecko 7. roku życia, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego, nie dłużej niż do ukończenia przez nie 10. roku życia.

Ubezpieczony, który przyjął na wychowanie dziecko w wieku do 7. lub odpowiednio do 10. roku życia, ma prawo do minimum 9 tygodni urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego.

PRZYKŁAD

Pracownica 10 października 2011 r. przyjęła na wychowanie dziecko, które 6 listopada 2011 r. kończy 7 lat. Wobec dziecka nie odroczono obowiązku szkolnego. Pracownica z tego tytułu ma prawo do urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego i zasiłku macierzyńskiego w wymiarze 9 tygodni (63 dni), tj. od 10 października do 11 grudnia 2011 r.


W przypadku urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego mają zastosowanie przepisy dotyczące:

  • rezygnacji z części urlopu przez pracownicę opiekującą się dzieckiem po wykorzystaniu przez nią 14 tygodni urlopu na rzecz pracownika – ojca wychowującego dziecko,
  • przerwania urlopu na czas pobytu ubezpieczonej opiekującej się dzieckiem w szpitalu po wykorzystaniu przez nią 8 tygodni urlopu i udzielenia go pracownikowi – ojcu opiekującemu się dzieckiem na okres hospitalizacji pracownicy,
  • wykorzystania przez pracownika – ojca opiekującego się dzieckiem niewykorzystanej przez pracownicę opiekującą się dzieckiem części urlopu w przypadku jej śmierci w czasie jego pobierania.

Przyznanie i wypłata zasiłku macierzyńskiego z tytułu przyjęcia dziecka na wychowanie następuje na podstawie:

  • oświadczenia o dacie przyjęcia dziecka na wychowanie,
  • zaświadczenia sądu opiekuńczego o wszczęciu postępowania o:
  • przysposobienie dziecka,
  • przyjęcie dziecka na wychowanie w ramach rodziny zastępczej,
  • zawierającego informację o dacie urodzenia dziecka.

W przypadku wypłaty zasiłku macierzyńskiego przez ZUS wymagane jest dodatkowo:

  • zaświadczenie pracodawcy o okresie udzielonego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego
  • zaświadczenie płatnika składek ZUS Z-3.

Rodzice nie muszą przedkładać aktu urodzenia dziecka, gdyż informacja o tej dacie będzie wynikała z zaświadczenia sądu opiekuńczego.

Ubezpieczona, która przyjęła na wychowanie dziecko, ma również prawo do zasiłku macierzyńskiego przez okres określony przepisami Kodeksu pracy jako okres dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego. Okres ten jest stopniowo wydłużany i wynosi odpowiednio:

  • w przypadku przyjęcia na wychowanie jednego dziecka:
  • od 1 stycznia 2010 r. do 31 grudnia 2011 r. – do 2 tygodni,
  • od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2013 r. – do 4 tygodni,
  • od 1 stycznia 2014 r. – do 6 tygodni,
  • w przypadku jednoczesnego przyjęcia na wychowanie więcej niż jednego dziecka:
  • od 1 stycznia 2010 r. do 31 grudnia 2011 r. – do 3 tygodni,
  • od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2013 r. – do 6 tygodni,
  • od 1 stycznia 2014 r. – do 8 tygodni.

Jeżeli pracownica korzysta z uprawnień do minimalnego okresu urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego w wymiarze 9 tygodni, a więc wtedy, gdy w okresie pierwszych 9 tygodni udzielonego jej urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego dziecko ukończyło 7. lub odpowiednio 10. rok życia, ma prawo do dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego i zasiłku macierzyńskiego przez okres:

  • od 1 stycznia 2010 r. do 31 grudnia 2011 r. – 1 tygodnia,
  • od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2013 r. – 2 tygodni,
  • od 1 stycznia 2014 r. – 3 tygodni.

Dodatkowy urlop macierzyński jest udzielany na pisemny wniosek pracownicy składany nie później niż na 7 dni przed rozpoczęciem korzystania z takiego dodatkowego urlopu macierzyńskiego. Urlop jest udzielany jednorazowo, bezpośrednio po wykorzystaniu podstawowego urlopu macierzyńskiego w wymiarze tygodnia lub jego wielokrotności.


Pracownicy korzystający 1 stycznia 2012 r. z dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego w wymiarze do 1, 2 albo 3 tygodni, mają prawo do części dodatkowego urlopu w wymiarze odpowiadającym różnicy między podwyższonym a dotychczasowym wymiarem dodatkowego urlopu. Części dodatkowego urlopu udziela się jednorazowo w wymiarze tygodnia lub jego wielokrotności, bezpośrednio po wykorzystaniu dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego, na pisemny wniosek składany w terminie nie krótszym niż 3 dni przed rozpoczęciem korzystania z takiej części urlopu.

Przepisy dotyczące dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego mają odpowiednie zastosowanie do pracownika – ojca wychowującego dziecko:

  • w przypadku rezygnacji przez pracownicę (po wykorzystaniu po porodzie co najmniej 14 tygodni urlopu macierzyńskiego) z pozostałej części tego urlopu oraz udzielenia go ojcu dziecka,
  • w razie wykorzystania urlopu macierzyńskiego przez pracownicę (pracownik – ojciec wychowujący dziecko wskaże wówczas we wniosku termin zakończenia urlopu macierzyńskiego przez pracownicę).

Pracujący ojciec, który wychowuje dziecko, w tym również dziecko przysposobione, ma prawo do zasiłku macierzyńskiego przez okres urlopu ojcowskiego w wymiarze:

  • 1 tygodnia – od 1 stycznia 2010 r. do 31 grudnia 2011 r. ,
  • 2 tygodni – od 1 stycznia 2012 r., nie dłużej niż:
  • do ukończenia przez dziecko 12. miesiąca życia albo
  • do upływu 12 miesięcy od dnia uprawomocnienia się postanowienia orzekającego przysposobienie i nie dłużej niż do ukończenia przez dziecko 7. roku życia, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego, nie dłużej niż do ukończenia przez nie 10. roku życia.
Reklama

Urlop ojcowski jest udzielany na pisemny wniosek pracownika – ojca wychowującego dziecko, składany w terminie nie krótszym niż 7 dni przed rozpoczęciem korzystania z takiego urlopu (pracodawca jest zobowiązany uwzględnić wniosek pracownika).

Pracownik – ojciec wychowujący dziecko, korzystający 1 stycznia 2012 r. z urlopu ojcowskiego w wymiarze 1 tygodnia, ma prawo do części urlopu w wymiarze odpowiadającym różnicy między podwyższonym a dotychczasowym wymiarem urlopu ojcowskiego. Części urlopu ojcowskiego udziela się bezpośrednio po wykorzystaniu urlopu w dotychczasowym wymiarze, na pisemny wniosek składany w terminie nie krótszym niż 3 dni przed rozpoczęciem korzystania z takiej części urlopu.

Podstawa prawna:

Poszerzaj swoją wiedzę, korzystając z naszego programu
INFORLEX Książki dla Firm
INFORLEX Książki dla Firm
Tylko teraz
598,00 zł
798,00
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Czy pracodawca widzi kod choroby na L4?

    Kod choroby na L4 - czy pracodawca widzi numer statystyczny choroby wpisany na zwolnieniu lekarskim?

    Praca w Niemczech bez znajomości języka

    Praca w Niemczech bez znajomości języka jest możliwa. Pracodawcy w dużych niemieckich miastach zatrudniają wykwalifikowanych pracowników z zagranicy.

    Elektroniczny wniosek urlopowy a przepisy prawne

    Elektroniczny wniosek urlopowy - czy jest zgodny z przepisami prawnymi? Czy wniosek o urlop musi być składany w formie papierowej? Co na to Kodeks pracy?

    Wyłączenie winy pracownika w naruszeniu obowiązków

    Wyłączenie winy pracownika. Zgodnie z wykładnią dominującą w nauce oraz orzecznictwie prawa pracy rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika, o którym mowa w art. 52 §1 pkt 1) kp jest zasadne, jeżeli pracownik naruszy swoje podstawowe obowiązki pracownicze i można mu przypisać winę „ciężką" w postaci winy umyślnej lub rażącego niedbalstwa oraz gdy jednocześnie to naruszenie stanowi jednocześnie poważnie zagrożenie lub naruszenie interesów pracodawcy. Ponieważ Kodeks pracy nie zawiera przepisów precyzujących rozumienie winy pracownika, w poszukiwaniu odpowiedzi na pytanie jakie przesłanki i w jakich okolicznościach mogą wyłączyć winę pracowniczą, zwrócić należy się do nauki prawa pracy i orzecznictwa Sądu Najwyższego. Warto zatem przybliżyć niektóre z przesłanek mogących uzasadnić wyłączenie winy pracownika, co w rezultacie oznaczać może bezzasadność dyscyplinarnego rozwiązania umowy o pracę.

    Ile dni urlopu wypoczynkowego przy dwóch umowach o pracę?

    Ile dni urlopu wypoczynkowego przysługuje pracownikowi zatrudnionemu na dwóch umowach o pracę? Jak wyliczyć liczbę dni wolnych?

    Ubiór do pracy - opinia Polaków

    Ubiór do pracy - jak Polacy chcą ubierać się do wykonywania codziennych obowiązków służbowych?

    Kalkulator wynagrodzeń Polski Ład - umowa o dzieło 2022

    Kalkulator wynagrodzeń od umów o dzieło - czy Polski Ład wpłynie na wysokość wynagrodzenia netto w 2022 r.?

    PIP przeprowadzi kontrolę bez zapowiedzi

    Kontrola PIP już niedługo będzie mogła odbyć się bez zapowiedzi. Przewidziano to w nowelizacji ustawy Prawo przedsiębiorców.

    Lodołamacze 2021 - zgłoszenia do 15 sierpnia!

    Lodołamacze 2021 - zapraszamy do udziału w 16 edycji konkursu! Patronem medialnym wydarzenia jest portal Infor.pl.

    Zasiłek macierzyński - jakie zmiany?

    Zasiłek macierzyński - jakie zmiany chce wprowadzić ZUS? Czym jest okres wyczekiwania?

    Podatki i składka zdrowotna - zmiany od 1 stycznia 2022 r.

    Podatki i składka zdrowotna - jakie zmiany wprowadza Polski Ład? Co zmieni się od 1 stycznia 2022 r.?

    Planner kadrowo-płacowy na sierpień 2021 r.

    Planner kadrowo-płacowy na sierpień 2021 r. wymienia wszystkie obowiązki miesięczne. Jaki jest wymiar czasu pracy w sierpniu? Ile wynosi dodatek nocny?

    Obowiązek szczepień dla niektórych grup zawodowych?

    Obowiązek szczepień dla niektórych grup zawodowych może wejść w życie?

    Pracownicy punktów szczepień jak funkcjonariusze publiczni

    Pracownicy punktów szczepień będą traktowani jak funkcjonariusze publiczni. Co to oznacza?

    Zaświadczenie z ZUS ściągniesz z Internetu

    Zaświadczenie o wysokości emerytury lub zasiłku z ZUS można ściągnąć z Internetu. Jak stworzyć elektroniczne potwierdzenie?

    PIP - coraz częstsze kontrole i decyzje

    Kontrole PIP odbywają się coraz częściej. Gdzie jest ich najwięcej? Jakie branże są najczęściej kontrolowane?

    Kalkulator wynagrodzeń Polski Ład - zlecenie 2022

    Kalkulator wynagrodzeń od umów zlecenie w 2022 r. - jak Polski Ład wpłynie na wysokość wynagrodzenia netto przy zleceniu?

    IOSKU: ile masz na koncie w ZUS?

    IOSKU czyli informacja o tym, ile masz na koncie w ZUS. Jak sprawdzić? Ile wyniesie przyszła emerytura?

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?