Jak ustalić kwotę składki na FEP od „trzynastek”

Od dodatkowej premii rocznej, tzw. trzynastki, muszą Państwo obliczyć i opłacić składkę na FEP za każdego pracownika (także takiego, który nie jest już zatrudniony), który otrzymał tę premię, a w 2011 r. wykonywał pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze. Podstawę wymiaru składki na FEP stanowi ta część nagrody rocznej, która jest należna za okres wykonywania pracy „szczególnej” przez danego pracownika.

Pracodawca jest zobowiązany do opłacania składek na FEP za wszystkich pracowników, którzy urodzili się po 31 grudnia 1948 r. i wykonują prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze (art. 35 ust. 1 ustawy o emeryturach pomostowych).

Obowiązek opłacania składek na FEP za pracownika, który spełnia warunek wieku, powstaje z dniem rozpoczęcia wykonywania przez niego pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, a ustaje z dniem zaprzestania wykonywania tych prac, nie wcześniej jednak niż od 1 stycznia 2010 r. (art. 35 ust. 2 w związku z art. 57 pkt 1 ustawy). Jako okres wykonywania tej pracy należy rozumieć okres od dnia zatrudnienia pracownika na stanowisku pracy, na którym jest wykonywana praca w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, do dnia ustania zatrudnienia na tym stanowisku pracy. Podstawa wymiaru składki na FEP jest tożsama z podstawą wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe za danego pracownika (art. 36 ust. 2 ustawy o emeryturach pomostowych). Tak samo jak w przypadku składek emerytalno-rentowych, do składki na FEP ma zastosowanie roczne ograniczenie podstawy jej wymiaru do kwoty tzw. 30-krotności (art. 19 ustawy systemowej).

Składka na FEP powinna być zatem opłacana od wszystkich składników wynagrodzenia, stanowiących podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, przysługujących za okres zatrudnienia w warunkach szczególnych lub o szczególnym charakterze.

WAŻNE!

Składkę na FEP należy opłacić od wszystkich przychodów ze stosunku pracy, stanowiących podstawę wymiaru składek emerytalno-rentowych, które są należne za okres wykonywania pracy „szczególnej”.

---

Jeśli zatrudnienie w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze nie obejmowało pełnego okresu, za który przysługuje wynagrodzenie lub inny składnik wynagrodzenia, to podstawa wymiaru tej składki powinna zostać ustalona proporcjonalnie do okresu zatrudnienia w tych warunkach w danym okresie. A zatem, w stosunku do wynagrodzeń zasadniczych punktem odniesienia powinno być to, czy pracownik wykonywał pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze przez pełny miesiąc. W przypadku premii rocznych czy dodatkowych rocznych wynagrodzeń, tzw. trzynastek, o tym, w jakiej wysokości powinna zostać naliczona składka na FEP, zdecyduje okres zatrudnienia danego pracownika w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w roku, za który przysługuje premia. Nie ma znaczenia fakt, że w momencie wypłaty (zarówno wynagrodzenia, jak i wszelkiego rodzaju premii) pracownik nie wykonuje już pracy „szczególnej”. Do podstawy wymiaru składki na FEP przyjmuje się bowiem kwoty, które są należne pracownikowi (byłemu pracownikowi) za okres, w którym świadczył on pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze.

WAŻNE!

Przy ustalaniu składki na FEP nie ma znaczenia fakt, czy w dniu wypłaty przychodu pracownik jest zatrudniony na stanowisku w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze.

W przedstawionym przez Państwa przypadku obowiązek opłacenia składki na FEP od wypłacanych w lutym 2012 r. „trzynastek” będzie dotyczył obydwu pracowników – zarówno tego, który już tej pracy nie wykonuje, jak i tego, który został skierowany do wykonywania tego rodzaju pracy w 2011 r. i wykonuje ją nadal. Podstawę wymiaru składki na FEP nie będzie jednak stanowiła pełna kwota rocznej premii, ale ta jej część, która jest należna za okres zatrudnienia w warunkach szczególnych.

PRZYKŁAD

W 2011 r. płatnik zatrudniał dwóch pracowników wykonujących pracę w szczególnych warunkach.

Pierwszy pracownik wykonywał tę pracę w okresie od 1 stycznia do 30 września 2011 r., a wysokość „trzynastki” należnej za 2011 r. to 3600 zł. Kwota podstawy, od której powinna zostać naliczona składka na FEP w związku z wypłatą „trzynastki”, powinna zostać ustalona w następujący sposób:

(3600 zł : 365 dni) x 273 = 2692,60 zł,

gdzie 273 to liczba dni pracy w szczególnych warunkach od 1 stycznia do 30 września 2011 r.

Natomiast drugiemu pracownikowi, który w 2011 r. pracę w szczególnych warunkach wykonywał od 1 października do 31 grudnia, „trzynastka” za 2011 r. zostanie wypłacona w wysokości 4500 zł. Wysokość podstawy wymiaru składki na FEP, w związku z wypłatą tej „trzynastki”, powinna zostać ustalona w następujący sposób:

(4500 zł : 365 dni) x 92 = 1134,25 zł,

gdzie 92 to liczba dni pracy w szczególnych warunkach od 1 października do 31 grudnia 2011 r.

Podstawa prawna:

• art. 35 ust. 1–2, art. 36 ust. 2, art. 57 pkt 1 ustawy z 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (Dz.U. Nr 237, poz. 1656 ze zm.).