Kategorie

Dzierżawa przedsiębiorstwa jako przyczyna przejścia zakładu pracy

Agnieszka Zwolińska
Dzierżawa części lub całości zakładu pracy może wywoływać takie same skutki jak przejęcie zakładu pracy na podstawie art. 231 Kodeksu pracy.
Reklama

Przejście zakładu pracy i skutki, jakie zdarzenie to wywołuje w sferze prawa pracy, zostały objęte regulacją wspólnotową stosunkowo dawno. Już w 1977 r. wydana została dyrektywa Rady nr 77/187/EWG w sprawie zbliżania ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do ochrony praw pracowniczych w przypadku przejęcia przedsiębiorstw, zakładów lub ich części. Obecnie to zagadnienie reguluje dyrektywa Rady w sprawie zbliżania ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do ochrony praw pracowniczych w przypadku przejęcia przedsiębiorstw, zakładów lub części przedsiębiorstw lub zakładów; dalej: dyrektywa.

Dyrektywa ta stanowi konsolidację dyrektywy nr 77/187/EWG oraz uwzględnia dotychczasowe (tj. wydane przed jej uchwaleniem) wyroki Trybunału Sprawiedliwości, w szczególności dotyczące interpretacji kluczowych pojęć, tj. zakładu pracy czy przejęcie zakładu pracy. Stąd rozstrzygnięcia Trybunału wydane na podstawie poprzedniej dyrektywy zachowują aktualność i mogą również dziś posłużyć do wykładni odpowiednich przepisów prawa krajowego (w przypadku Polski art. 231 k.p.).

Problem prawny

Reklama

Odpowiedź na pytanie, czy dzierżawa przedsiębiorstwa stanowi zdarzenie prawne, które może być podstawą przejścia zakładu pracy, znajdziemy w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości wydanym na podstawie przepisów nieobowiązującej już dyrektywy nr 77/187/EWG. Problematykę tę przybliży stan faktyczny jednej ze spraw rozstrzygniętych przez Trybunał.

Otóż w sprawie Daddy’s Dance Hall A/S (C-324/86) duńska firma Irma Catering A/S dzierżawiła restauracje i bary (dzierżawca A) od Palads Teatret A/S (wydzierżawiający). W związku z rozwiązaniem umowy dzierżawy dzierżawca A zakończył dotychczas prowadzoną działalność i zwolnił zatrudnionych przez siebie pracowników. Wydzierżawiający tymczasem zawarł umowę dzierżawy z firmą Daddy’s Dance Hall A/S (dzierżawca B), która podjęła się prowadzenia restauracji i zatrudniła zwolnionych przez dzierżawcę A pracowników do tej samej pracy, jaką poprzednio wykonywali. Jednym z tych pracowników był pan Tellerup (pracownik), z którym dzierżawca B zawarł nową umowę. Na podstawie tej umowy pracownik miał prawo do wynagrodzenia w stałej wysokości (kiedy na podstawie umowy zawartej z dzierżawcą A przysługiwało mu wynagrodzenie prowizyjne). Umowa z pracownikiem została zawarta na 3-miesięczny okres próbny, w ciągu którego każda ze stron mogła ją wypowiedzieć za 14-dniowym okresem wypowiedzenia. Pracownik został zwolniony za wypowiedzeniem. Przedmiotem sporu między pracownikiem a dzierżawcą B była długość okresu wypowiedzenia. Sąd krajowy, rozpatrując sprawę, zadał Trybunałowi Sprawiedliwości dwa zasadnicze pytania w celu oceny skutków prawnych dzierżawy. Po pierwsze, czy w przedstawionej wyżej sytuacji doszło do przejścia zakładu pracy (mimo że dzierżawcę A i B nie łączyła żadna umowa). Po drugie, czy przejmowany pracownik może zrzec się praw, jakie mu przysługują w związku z przejściem zakładu pracy, gdy w zamian otrzyma pewne korzyści, tak że w ostatecznym rozrachunku jego sytuacja prawna nie ulegnie pogorszeniu.


Orzeczenie Trybunału

Jeśli chodzi o pierwsze pytanie, Trybunał udzielił na nie odpowiedzi twierdzącej. Stanowisko takie uzasadnił przede wszystkim celem dyrektywy nr 77/187/EWG, którym jest ochrona praw pracowniczych polegająca na tym, że w razie zmiany po stronie pracodawcy stosunki pracy pracowników pozostają takie same, a wynikające z nich warunki zatrudnienia wiążą podmiot przejmujący zakład pracy. Powołując się na wcześniejszy wyrok, wydany w sprawie Ny Molle Kro (C-287/86), Trybunał potwierdził, że aby dane zdarzenie zakwalifikować jako przejście zakładu pracy, nieistotne jest, czy dochodzi do przeniesienia prawa własności między podmiotem przejmującym zakład pracy a podmiotem, od którego ten zakład jest przejmowany. Z perspektywy prawa pracy istotne jest, czy w wyniku dzierżawy dochodzi do zmiany podmiotu odpowiedzialnego za prowadzenie działalności, w tym za zobowiązania wobec pracowników zatrudnionych przy prowadzeniu tej działalności. Przejście zakładu pracy może nastąpić wskutek samego zawarcia/rozwiązania umowy dzierżawy, ale również w dwóch etapach, tzn. pierwszy etap – przedsiębiorstwo „powraca” do właściciela (wydzierżawiającego) w wyniku rozwiązania umowy dzierżawy, drugi etap – właściciel przekazuje przedsiębiorstwo nowemu dzierżawcy. Warunek jest jeden – przejście zakładu pracy nastąpi, gdy wskutek zawarcia umowy dzierżawy (odpowiednio jej rozwiązania) przejmowana jest jednostka gospodarcza, która zachowuje swoją tożsamość (tzn. przejmowany jest zorganizowany kompleks zasobów materialnych, niematerialnych, osobowych, na podstawie których prowadzona jest dotychczasowa działalność). Okoliczności przedstawione powyżej przemawiają za zakwalifikowaniem tej sytuacji jako przejścia zakładu pracy. Działalność dotychczas prowadzona przez dzierżawcę A była bowiem kontynuowana (bez przerwy) przez dzierżawcę B, a ponadto dzierżawca B zatrudnił pracowników poprzednio zatrudnionych przez dzierżawcę A.

Jeśli chodzi o drugie pytanie, to wiąże się ono ze skutkami przejścia zakładu pracy. Jeżeli dane zdarzenie zakwalifikujemy jako przejście zakładu pracy, to podmiot przejmujący staje się z mocy prawa stroną dotychczasowych stosunków pracy pracowników zatrudnionych w przejmowanym zakładzie w dniu przejścia. Oznacza to, że wystąpienie powyższego skutku nie jest uzależnione ani od zgody podmiotu przejmującego zakład pracy, ani od zgody przejmowanych pracowników. W związku z tym na drugie pytanie Trybunał udzielił odpowiedzi negatywnej. Istotne jest jednak podkreślenie, że niemożliwa jest zmiana warunków zatrudnienia przejętego pracownika. Ochrona przejmowanego pracownika sięga bowiem tak daleko jak ochrona, która przysługiwała mu w relacjach z poprzednim pracodawcą. Zmiana warunków zatrudnienia na niekorzyść przejmowanego pracownika jest więc możliwa na zasadach określonych w prawie krajowym co do trybu zmiany treści stosunku pracy (zgodnie z prawem polskim zmiana warunków zatrudnienia na niekorzyść pracownika mogłaby nastąpić na podstawie porozumienia zmieniającego albo w drodze wypowiedzenia zmieniającego, z zastrzeżeniem art. 2418 k.p.). Warunek jest jeden, przejście zakładu pracy nie może stanowić przyczyny zmiany warunków zatrudnienia.

Podstawa prawna:

  • dyrektywa Rady nr 2001/23/WE z 12 marca 2001 r. w sprawie zbliżania ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do ochrony praw pracowniczych w przypadku przejęcia przedsiębiorstw, zakładów lub części przedsiębiorstw lub zakładów (DzUrz UE z 22.03.2001 r., L 82/16).
Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?

    Strategia Demograficzna 2040 - ocena Konfederacji Lewiatan

    Strategia Demograficzna 2040 jest zbyt ogólna i nie odpowiada współczesnym trendom związanym z rodziną. Jak ocenia ją Konfederacja Lewiatan?

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu. Czy trzeba poinformować ZUS o zmianie miejsca pobytu?

    Zmiana dostawcy PPK wymaga konsultacji z załogą

    Zmiana dostawcy PPK wymaga konsultacji z załogą czyli z zakładową organizacją związkową lub inną reprezentacją osób zatrudnionych.

    Emerytura bez podatku – tabela

    Emerytura bez podatku - tabela z kwotą netto w 2021 r. i po zmianach w 2022 r. wskazuje, ile emeryt otrzyma na rękę po podwyżce.

    Pracownik oczekuje elastyczności zatrudnienia

    Elastyczność zatrudnienia - tego oczekuje pracownik od miejsca pracy.

    Pracownicy ocenili sytuację w zakładach pracy [BADANIE]

    Sytuacja w zakładach pracy została oceniona przez pracowników. Jakie są wyniki badania CBOS?

    Kasy zapomogowo-pożyczkowe u pracodawców - projekt ustawy

    Kasy zapomogowo-pożyczkowe u pracodawców - komisje sejmowe pozytywnie zaopiniowały projekt ustawy. Projekt reguluje zasady tworzenia, organizowania i działania kas w zakładach pracy.

    Pracownicy PIP z dodatkowym urlopem wypoczynkowym

    Dodatkowy urlop wypoczynkowy zostanie przyznany niektórym pracownikom PIP. Ile dni?

    Emerytury czerwcowe od 2009 do 2019 r. - ponowne przeliczenie

    Emerytury czerwcowe od 2009 do 2019 r. będą ponownie przeliczone. Takie rozwiązanie przewiduje nowelizacja ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

    Państwowy egzamin na maszynistę od 2023 r. - projekt

    Państwowy egzamin na maszynistę od 2023 r. przewiduje projekt nowelizacji ustawy o transporcie kolejowym. Co się zmieni?

    Szczepienia pracowników przeciwko COVID-19 - stanowisko PIP

    Szczepienia pracowników przeciwko COVID-19 są celowe i zasadne, lecz mają charakter dobrowolny. To oficjalne stanowisko PIP na temat szczepień pracowników.

    Pracownik niepełnosprawny - zwolnienie lekarskie, czas pracy

    Pracownik niepełnosprawny - jakie ma uprawnienia? Jakie są zasady przebywania na zwolnieniu lekarskim? Jaki jest wymiar czasu pracy pracownika niepełnosprawnego? Co z urlopem wypoczynkowym?

    5 korzyści z audytu wynagrodzeń

    Audyt wynagrodzeń przynosi liczne korzyści. Poniższy artykuł omawia 5 najważniejszych z nich.

    Badania do celów sanitarno-epidemiologicznych

    Badania sanitarno-epidemiologiczne to dodatkowa weryfikacja zdrowotna wymagana do pracy, przy wykonywaniu której istnieje możliwość przeniesienia zakażenia lub choroby zakaźnej na inne osoby.

    Reforma rynku pracy w Polsce

    Reforma rynku pracy w Polsce jest częścią Krajowego Planu Odbudowy. Jakie zmiany zakłada nowy model polityki zatrudnienia?

    Zakaz noszenia hidżabu w miejscu pracy - wyrok TSUE

    Hidżab w miejscu pracy - pod pewnymi warunkami można wprowadzić zakaz noszenia hidżabu w pracy. Tak zdecydował TSUE w swoim wyroku. Krytykuje go Prezydent Turcji.

    Ile osób odbiera telefony służbowe na urlopie?

    Telefon służbowy na urlopie? Ile osób odbiera je podczas urlopowego wypoczynku?

    Przeciętne wynagrodzenie i zatrudnienie - czerwiec i II kwartał 2021

    Przeciętne wynagrodzenie i zatrudnienie - ile wyniosło w czerwcu i II kwartale 2021 r.? GUS podaje kwoty.

    Niedziela handlowa - sierpień 2021

    Niedziela handlowa - sierpień 2021 ma aż 5 niedziel. Czy 1 sierpnia, 8 sierpnia, 15 sierpnia, 22 sierpnia lub 29 sierpnia to niedziela handlowa? Kiedy jest najbliższa niedziela handlowa?

    Nowy pracownik zdalny - jak mu pomóc?

    Nowy pracownik zdalny może mieć wiele trudności z wdrożeniem się do pracy w nowej firmie. Jak mu pomóc?

    Zapisanie nowego pracownika do PPK - 90 dni zatrudnienia

    Zapisanie nowego pracownika do PPK wymaga 90 dni zatrudnienia. Co wlicza się do tego okresu według ustawy o PPK?

    Praca podczas upałów – zalecenia PIP

    Praca podczas upałów - jakie są zalecenie PIP? Po pierwsze, pracodawca zapewnia zimne napoje. Po drugie, wentylację i klimatyzację w pomieszczeniach pracy. PIP zaleca także skracanie czasu pracy.

    Wyższe zarobki i 4 dni pracy w tygodniu w gastronomii - Niemcy

    Wyższe zarobki i 4 dni pracy w tygodniu to rozwiązanie dla sektora gastronomii w Niemczech. Czy to pomoże na niedobory kadrowe?