Jak określić miejsce pracy pracownika opiekującego się dziećmi podczas jazdy autobusem szkolnym

Jeżeli zatrudniany przez Państwa pracownik na stanowisku opiekuna dzieci i młodzieży ma zajmować się opieką nad nimi w czasie przewozu w autobusach szkolnych do i ze szkoły na terenie gminy, to jako stałe miejsce jego pracy należy wskazać teren gminy. Określenie w umowie o pracę miejsca pracy tego pracownika przez wskazanie urzędu gminy jest w tym przypadku nieprawidłowe.

UZASADNIENIE

Określone w umowie o pracę miejsce wykonywania pracy nie musi być miejscem stałym, w szczególności nie musi być wskazane jako pewien stały punkt geograficzny. W zależności od charakteru świadczonej pracy, miejsce pracy może zatem zostać określone jako miejsce zmienne, z zastrzeżeniem, że musi wówczas zostać doprecyzowane, tj. wskazane w wyraźny sposób.

PRZYKŁAD

Pracownik został zatrudniony na stanowisku kierowcy w firmie, która jest dostawcą towarów w sieci delikatesów na terenie województwa wielkopolskiego. W umowie o pracę zawartej z tym pracownikiem jako miejsce pracy wskazano teren województwa wielkopolskiego. Z uwagi na charakter wykonywanej pracy, miejsce pracy zostało określone w sposób prawidłowy, gdyż województwo, jako jednostka administracyjna podziału kraju, wyraźnie wskazuje na granice obszaru, na terenie którego jest wykonywana praca.

Praca zatrudnianego przez Państwa pracownika na stanowisku opiekuna dzieci i młodzieży ma polegać na opiece nad nimi w czasie przewozu autobusami szkolnymi do i ze szkoły na terenie gminy. Praca ta będzie zatem polegać na stałym przemieszczaniu się po określonym obszarze. Pracownik w jej ramach będzie realizował – niewykraczające poza umówione zobowiązanie – zadanie, jakie przyjął na siebie nawiązując stosunek pracy. Stałym miejscem pracy tego pracownika będzie zatem obszar gminy, na terenie której będzie się przemieszczał autobus szkolny wożący dzieci i młodzież na zajęcia szkolne.

WAŻNE!

Pracownik, którego praca polega na przemieszczaniu się po terenie gminy, może mieć określone miejsce pracy jako teren tej gminy.

Jeżeli w umowie o pracę wskazaliby Państwo jako miejsce pracy tego pracownika urząd gminy, to należałoby mu każdorazowo zwracać koszty związane z podróżą służbową. Pracownikowi, który wykonuje na polecenie pracodawcy zadanie służbowe poza miejscowością, w której znajduje się siedziba zakładu pracy, lub poza stałym miejscem pracy, przysługują bowiem należności na pokrycie kosztów związanych z podróżą służbową. Zważywszy jednak, że podróż służbowa ma z reguły charakter krótkotrwały, incydentalny i czasowy, należałoby uznać w Państwa przypadku, że charakter pracy polegający na stałym przemieszczaniu się pracownika na terenie gminy w autokarze szkolnym byłby sprzeczny z istotą wyjazdu służbowego. Dlatego, aby uniknąć sytuacji, w której z jednej strony w umowie o pracę byłaby wskazana siedziba zakładu pracy (urząd gminy), a z drugiej strony pracownik świadczyłby każdego dnia pracę poza miejscowością, w której znajduje się siedziba urzędu gminy, miejsce jego pracy w umowie należy wskazać jako obszar właściwości gminy, zgodnie z charakterem świadczonej przez niego pracy.

Samo miejsce pracy nie musi posiadać odpowiedniego zaplecza socjalnego, kadrowego i technicznego (wyrok Sądu Najwyższego z 1 kwietnia 1985 r., I PR 19/85, OSP 1986/3/46).

Określenie w umowie o pracę miejsca pracy może polegać na wskazaniu, obok stałego miejsca pracy, także niestałego miejsca lub miejsc pracy bądź na wskazaniu niestałych, czyli zmiennych miejsc pracy. Tak uznał Sąd Najwyższy w wyroku z 19 marca 2008 r. (I PK 230/07). Każde z tych miejsc musi zostać określone w sposób dostateczny. Za stałe miejsce pracy przyjmuje się miejsce ściśle określone przez wskazanie jednej miejscowości, jednej siedziby zakładu pracy lub jego filii (oddziału), w których praca jest regularnie świadczona przez danego pracownika.

PRZYKŁAD

Pracownik został zatrudniony na stanowisku dostawcy towaru w firmie mającej siedzibę w Poznaniu. Do jego zadań pracowniczych należy rozwożenie towarów do sklepów na terenie Poznania, a w jednym dniu w tygodniu także do sklepów położonych w powiecie poznańskim. W umowie o pracę zawartej z pracownikiem jako stałe miejsce pracy wskazano Poznań, zaś jako zmienne miejsce powiat poznański. Takie ustalenie miejsca pracy jest dopuszczalne.

Podstawa prawna

• art. 29 § 1, art. 77⁵ § 1 Kodeksu pracy.