Wykroczenia przeciwko prawom pracownika w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy

Wykroczenia z art. 283 § 1 i 2 k.p. mają charakter wykroczeń indywidualnych. Zgodnie z tym przepisem może je popełnić osoba odpowiedzialna za stan bhp albo osoba kierująca pracownikami lub innymi osobami. Ukarany mandatem może zostać zatem pracodawca, zgodnie bowiem z art. 207 § 1 k.p. to pracodawca jest odpowiedzialny za stan bhp w zakładzie pracy. Podmiotami objęty mi ochroną na mocy art. 283 k.p. będą nie tylko osoby zatrudnione przez pracodawcę (pracownicy oraz inne osoby świadczące pracę na innej podstawie niż stosunek pracy oraz prowadzące w zakładzie pracy własną działalność gospodarczą – art. 304 § 1 k.p.), ale także inne osoby przebywające na tere nie zakładu pracy i świadczące pracę na podstawie innych ty tułów.

Wykroczenie z art. 283 k.p. może także popełnić osoba kierująca pracownikami w zakresie obowiązków wymienionych w art. 212 k.p. Osoby kierujące pracownikami, do których zalicza się osoby na stanowiskach kierowniczych niższego szczebla (np. majstrowie, brygadziści), będąc pracownikami, na mocy art. 283 k.p. ponoszą odpowiedzialność wykroczeniową w dziedzinie bhp na zasadach identycznych, jak pracodawcy.

Zadaj pytanie na: Forum Kadry

Kiedy naruszenie przepisów bhp jest wykroczeniem przeciwko prawom pracownika?

W myśl art. 283 § 1 i § 2 Kodeksu pracy, jeśli osoba odpowiedzialna za stan bezpieczeństwa i higieny pracy albo kierująca pracownikami lub innymi osobami fizycznymi, nie przestrzega przepisów lub zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, podlega karze grzywny od 1 000 zł do 30 000 zł. Tej samej karze podlega osoba, która:

• wbrew obowiązkowi nie zawiadamia w ter mi nie 30 dni właściwego okręgowego inspektora pracy i właściwego państwowego inspektora sanitarnego o miejscu, rodzaju, zakresie prowadzonej działalności, jak również o zmianie miejsca, rodzaju i zakresu prowadzonej działalności oraz o zmianie technologii, jeżeli zmiana technologii może powodować zwiększenie zagrożenia dla zdrowia pracowników,
• wbrew obowiązkowi nie zapewnia, aby budowa lub przebudowa obiektu budowlanego albo jego części, w których przewiduje się pomieszczenia pracy, była wykonywana na podstawie projektów uwzględniających wymagania bezpieczeństwa i higieny pracy, pozytywnie zaopiniowanych przez uprawnionych rzeczoznawców,
• wbrew obowiązkowi wyposaża stanowiska pracy w maszyny i inne urządzenia techniczne, które nie spełniają wymagań dotyczących oceny zgodności,
• wbrew obowiązkowi dostarcza pracownikowi środki ochrony indywidualnej, które nie spełnia ją wymagań dotyczących oceny zgodności,
• wbrew obowiązkowi stosuje:

1. materiały i procesy techno logiczne bez uprzedniego ustalenia stopnia ich szkodliwości dla zdrowia pracowników i bez podjęcia odpowiednich środków profilaktycznych,
2. substancje chemiczne i ich mieszaniny nieoznakowane w sposób widoczny i umożliwiający ich identyfikację,
3. substancje niebezpieczne, mieszaniny niebezpieczne, substancje stwarzające zagrożenie lub mieszaniny stwarzające zagrożenie nieposiadające kart charakterystyki, a także opakowań zabezpieczających przed ich szkodliwym działaniem, pożarem lub wybuchem,

• wbrew obowiązkowi nie zawiadamia właściwego okręgowego inspektora pracy, prokuratora lub innego właściwego organu o śmiertelnym, ciężkim lub zbiorowym wypadku przy pracy oraz o każdym innym wypadku, który wywołał wy mienione skutki, mającym związek z pracą, jeżeli może być uznany za wypadek przy pracy, nie zgłasza choroby zawodowej albo podejrzenia o taką chorobę, nie ujawnia wypadku przy pracy lub choroby zawodowej albo przedstawia niezgodne z prawdą informacje, dowody lub dokumenty, dotyczące takich wypadków i chorób,
• nie wykonuje w wyznaczonym terminie podlegającego wykonaniu nakazu organu Państwowej Inspekcji Pracy,
• utrudnia działalność organu Państwowej Inspekcji Pracy, w szczególności uniemożliwia prowadzenie wizytacji zakładu pracy lub nie udziela informacji niezbędnych do wykonywania jej zadań,
• bez zezwolenia właściwego inspektora pracy dopuszcza do wykonywania pracy lub innych zajęć zarobkowych przez dziecko do ukończenia przez nie 16 roku życia.

Inspektor pracy może ukarać ww. osoby winne naruszeń przepisów bhp mandatem karnym w wys. od 1 000 do 2 000 zł lub skierować wniosek o ukaranie do sądu grodzkiego.

Polecamy serwis: Szkolenia bhp

Osoba karana ma prawo odmowy przyjęcia mandatu, wówczas jej sprawa będzie skierowana do sądu grodzkiego. Jeżeli osoba wcześniej ukarana co najmniej dwukrotnie za wykroczenie przeciwko prawom pracownika, popełnia w ciągu 2 lat od dnia ostatniego ukarania następne wykroczenie, inspektor pracy może w postępowaniu mandatowym nałożyć grzywnę w wysokości do 5 000 zł.

Źródło: Państwowa Inspekcja Pracy