Wymagania BHP oraz ergonomia przy stanowiskach pracy z monitorami ekranowymi

• Wymagania BHP oraz ergonomia przy stanowiskach pracy z monitorami ekranowymi - zmiany
• Zmiana prawa wymuszona unijnymi przepisami
• Czym jest stanowisko pracy?
• Usunięcie postanowienia dot. systemu komputerowego
• Obowiązki pracodawcy
• Zmiana załącznika do rozporządzenia
• Ile czasu mają pracodawcy na wprowadzenie zmian?

Wymagania BHP oraz ergonomia przy stanowiskach pracy z monitorami ekranowymi - zmiany

Trwają prace nad projektem z dnia 19 maja 2023 r. rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej zmieniające rozporządzenie w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe (dalej jako: projekt). Dotychczas obowiązujące rozporządzenie jest z dnia 1 grudnia 1998 r., nie ulega więc wątpliwości, że ze względu na  ogromny postęp technologiczny, mający znaczący wpływ na sposób organizacji stanowisk pracy, potrzebne jest uaktualnienie minimalnych wymagań BHP oraz ergonomii, jakie powinny spełniać stanowiska pracy wyposażone w monitory ekranowe.

Zmiana prawa wymuszona unijnymi przepisami

Projekt w zakresie swojej regulacji wdraża dyrektywę Rady 90/270/EWG z dnia 29 maja 1990 r. w sprawie minimalnych wymagań w dziedzinie bezpieczeństwa i ochrony zdrowia przy pracy z urządzeniami wyposażonymi w monitory ekranowe (Dz. Urz. UE L 198 z 25.07.2019, str. 241).

Czym jest stanowisko pracy?

W projekcie proponuje się zmienić definicję stanowiska pracy, ponieważ na przestrzeni lat przeszło ono ewolucję, ze względu na ciągle postępujące zmiany technologiczne.

Przez stanowisko pracy – należy przez to rozumieć przestrzeń pracy wraz z:

a) wyposażeniem podstawowym, w tym monitorem ekranowym, klawiaturą, myszą lub innymi urządzeniami wejściowymi, oprogramowaniem z interfejsem dla użytkownika,

b) krzesłem i stołem lub powierzchnią roboczą,

c) opcjonalnym wyposażeniem dodatkowym, w tym stacją dysków, drukarką, skanerem, uchwytem na dokumenty, podnóżkiem.

Dlaczego zmienia się definicję stanowiska pracy? Między innymi dlatego, że na dzień dzisiejszy raczej nie korzysta się ze stacji dyskietek czy trackball, w związku z tym dotychczasowa definicja stanowiska pracy nie powinna uwzględniać tych elementów.

Usunięcie postanowienia dot. systemu komputerowego

Ma być uchylone postanowienie dot.  systemu komputerowego - należy przez to rozumieć urządzenia wchodzące w skład wyposażenia podstawowego i dodatkowego stanowiska pracy wraz z oprogramowaniem.

Zmiana ta jest konsekwencją modyfikacji definicji stanowiska pracy. Natomiast samo pojęcie systemu komputerowego jest powszechnie znane, nie budzi wątpliwości, stąd nie ma potrzeby pozostawienia jego definicji - tak twierdzi projektodawca.

Obowiązki pracodawcy

Pracodawca jest obowiązany organizować stanowiska pracy z monitorami ekranowymi w taki sposób, aby spełniały one minimalne wymagania bezpieczeństwa i higieny pracy oraz ergonomii, określone w załączniku do niniejszego rozporządzenia. Przepis będzie zmieniony w ten sposób, że wyrazy „z monitorami ekranowymi” zastępuje się wyrazami „wyposażone w monitory ekranowe”.

Załącznik w projektowanym brzmieniu uwzględnia możliwość organizacji stanowisk pracy z wykorzystaniem systemów przenośnych przeznaczonych do użytkowania na danym stanowisku pracy co najmniej przez połowę dobowego wymiaru czasu pracy, w szczególności laptopów i określa sposób, w jaki należy te stanowiska organizować. 

Proponuje się, by w przypadku stosowania tych systemów stanowisko pracy musiało być wyposażone w monitor stacjonarny lub podstawkę zapewniającą ustawienie ekranu tak, aby jego górna krawędź znajdowała się na wysokości oczu, oraz w dodatkową klawiaturę i mysz.

Zmiana załącznika do rozporządzenia

Jakie zmiany w załączniku?

• obraz na ekranie monitora powinien być stabilny, bez migotania (nie zaś tętnienia - JAK DOTYCHCZAS) lub innych form niestabilności. Takie rozwiązanie będzie spójne z przyjętym w dyrektywie 90/270/EWG.
• ograniczenie dotychczasowych wymagań w zakresie regulacji ustawienia monitora do możliwości jego pochylenia, bez wskazywania jego zakresu oraz możliwości obracania wokół własnej osi (zmiana wynika z technologii i współczesnych lekkich monitorów LCD).
• brak wymogu, by ekran monitora musiał być pokryty warstwą antyodbiciową lub posiadać odpowiedni filtr. Współczesne monitory są już wyposażone w odpowiednie warstwy antyodbiciowe przez producentów. Natomiast w przypadku błyszczących monitorów dotykowych takie wymaganie.
• obecnie obowiązujące wymagania dotyczące konstrukcji klawiatury, w szczególności w zakresie jej wysokości i kąta pochylenia, są uważane za nadmierne i daleko wykraczające poza wymagania przewidziane w dyrektywie.
• proponuje się także zmianę wymagań w zakresie konstrukcji stołu i powierzchni roboczej, w szczególności poprzez ich uproszczenie.

Ile czasu mają pracodawcy na wprowadzenie zmian?

Zgodnie z aktualnymi założeniami, pracodawcy w terminie 3 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszego rozporządzenia dostosują stanowiska pracy wyposażone w monitory ekranowe utworzone przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia do minimalnych wymagań bezpieczeństwa i higieny pracy oraz ergonomii określonych w załączniku do niniejszego rozporządzenia