| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | WIDEOAKADEMIA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > Kodeks pracy > Obow. pracodawcy i pracownika > Podstawowe obowiązki pracownika w prawie pracy

Podstawowe obowiązki pracownika w prawie pracy

Pracownik zawierając umowę o pracę zobowiązuje się do sumiennego i starannego świadczenia pracy, stosowania się do poleceń przełożonych, wykonywa­nia ciążących na nim obowiązków i dbania o dobro zakładu pracy. Podstawowe obowiązki pracownika zostały wskazane w Kodeksie pracy. Za niewypełnianie lub niewłaściwe wypełnianie obowiązków pracownik może ponieść odpowie­dzialność porządkową, a nawet może zostać zwolniony dyscyplinarnie.

Obowiązki pracownika

Podstawowe obowiązki pracownika zostały wskazane w Kodeksie pracy. Są one ogólne i uniwersalne dla wszystkich pracowników. Należy do nich w szczególności przestrzeganie:

  • ustalonego czasu pracy,
  • regulaminu pracy i ustalonego porządku,
  • przepisów i zasad bhp oraz przepisów przeciw­pożarowych.

Niektóre grupy zawodowe, np. funkcjonariusze Policji, żołnierze zawodowi, obowiązki mają okre­ślone w odrębnych ustawach (pragmatykach zawodowych), inne - częściowo w pragmatykach, a w zakresie nieuregulowanym stosuje się przepi­sy Kodeksu pracy. Przepisy zawodowe określają większy zakres obowiązków pracowniczych bądź zaostrzają odpowiedzialność za ich niewykona­nie. Pragmatyki wprowadzają z reguły obowiązek pracy w godzinach nadliczbowych w normalnych dniach pracy w przypadku zaistnienia szczególnych potrzeb pracodawcy bez prawa do rekompensa­ty (dotyczy to np. pracowników samorządowych).

Rekomendowany produkt: Zmiany w prawie pracy + kodeks pracy gratis

W ramach stosunku pracy niektóre obowiązki pra­cownika są wskazywane w „zakresie obowiąz­ków", jeżeli taki zostanie stworzony dla zajmo­wanego przez niego stanowiska. Ponadto mogą wynikać z regulaminu pracy (jeżeli jest utworzo­ny) bądź z innych aktów wewnątrzzakładowych (zarządzeń, obwieszczeń). Podstawą obowiązku pracowniczego mogą być też polecenia praco­dawcy. W stosunkach służbowych formą wprowa­dzenia obowiązku może być rozkaz czy polecenie służbowe. Obowiązek wykonania poleceń pracow­niczych dotyczy poleceń niesprzecznych z prawem i umową o pracę. W przypadku stosunków służbowych powinny być one wykonane po uprzednim zwróceniu na ten fakt uwagi przełożonych. Podwyższone standardy i obowiązki pracownicze ma kadra menedżerska, w tym również w samo­rządzie czy urzędach. Z reguły ma ona obowiązek pracy w nadgodzinach bez możliwości uzyskania rekompensaty.

Niewypełnianie obowiązków pracowniczych

Za niewypełnianie lub niewłaściwe wypełnianie obowiązków pracownik może ponieść odpowie­dzialność porządkową. W przypadkach nagmin­nie powtarzających się lub zaniedbania podsta­wowych obowiązków pracowniczych pracodawca może wypowiedzieć pracownikowi umowę o pracę. Jeżeli pracownik dopuści się ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych, praco­dawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypo­wiedzenia, natomiast w przypadku formacji służbo­wych może to być podstawą do wszczęcia postę­powania dyscyplinarnego i zwolnienia ze służby.

Ubezpieczenie

Pracownik ma obowiązek informowania płatnika o wszelkich zmianach dotyczących jego danych osobowych oraz mających wpływ na prawidło­we ustalenie obowiązku podlegania ubezpiecze­niom, w tym na uprawnienia członków rodziny do korzystania z ubezpieczenia zdrowotnego. Jeżeli pracownik jest jednocześnie zatrudniony w kilku zakładach pracy lub posiada różne tytuły do obo­wiązkowych ubezpieczeń, ma obowiązek powiado­mienia każdego płatnika o wysokości rocznej pod­stawy składek na ubezpieczenia emerytalne i rento­we w celu ustalenia przekroczenia limitu. Pracownik odpowiada finansowo za skutki błędnego oświad­czenia dotyczącego rocznej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe. Jeżeli podstawa zostanie przez pracownika zawy­żona i z tego powodu powstanie niedopłata skła­dek na te ubezpieczenia, będzie on musiał zwrócić płatnikowi powstałą zaległość wraz z odsetkami.

Zadaj pytanie na FORUM

Artykuł pochodzi z publikacji "Encyklopedia Kadr i Płac"

Książka do nabycia na sklep.infor.pl

Narzędzia kadrowego

POLECANE

SKŁADKI ZUS

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Eksperci portalu infor.pl

Anna Sosnowska Kancelaria Radcy Prawnego

radca prawny, ekspert prawa pracy

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »