Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Umowa zlecenia a umowa o pracę

Beata Świętochowska-Lewczuk
Młodszy Specjalista ds. Personalnych
Umowa zlecenia a umowa o pracę. /Fot. Fotolia
Umowa zlecenia a umowa o pracę. /Fot. Fotolia
Częstą praktyką wśród pracodawców zatrudniających nowych pracowników jest zawieranie z nimi umów cywilnoprawnych w miejsce umów o pracę. Jest to bardzo wygodna i atrakcyjna forma współpracy dla danej firmy, która w ten sposób stara się zaoszczędzić koszty związane z zatrudnieniem. Najczęściej zawierane są umowy zlecenia, umowy o świadczenie usług oraz umowy o dzieło.

Różnice między zleceniem a umową o pracę - zasiłek chorobowy

Po przeanalizowaniu zalet i wad zawierania umów cywilnoprawnych w miejsce umów o pracę, zdecydowanie więcej jest tych drugich w odniesieniu do pracowników. Mianowicie osobie zatrudnionej na podstawie umowy zlecenia, nie gwarantuje ona minimalnego wynagrodzenia za pracę, nie przysługują jej również żadne uprawnienia w postaci urlopów czy wynagrodzenia chorobowego. W tym ostatnim przypadku zleceniobiorcy wypłacany jest zasiłek chorobowy, ale dopiero po upływie 90 dni od dnia zgłoszenia do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Dlatego, jeżeli zleceniobiorca nie zadeklaruje zleceniodawcy, że chce podlegać ubezpieczeniu chorobowemu, wówczas zasiłek chorobowy nie jest mu wypłacany na podstawie dostarczanych zwolnień lekarskich.

Brak uprawnień wynikających ze stosunku pracy

W przypadku wspomnianych już urlopów, które uregulowane zostały szczegółowo w Kodeksie pracy, przepisy te nie mają zastosowania do zleceniobiorców, ponieważ Ci podlegają przepisom Kodeksu cywilnego. W tej sytuacji zleceniobiorca umawia się indywidualnie ze zleceniodawcą w kwestii swojej nieobecności w firmie. Ponadto świadczenie usług w drodze umowy cywilnoprawnej nie wlicza się do stażu pracy i może to uniemożliwić takiej osobie skorzystanie z określonych uprawnień przewidzianych przepisami prawa pracy, jak np. z urlopu wychowawczego, dni opieki nad dzieckiem. Takim osobom po zakończeniu współpracy nie jest także wydawane świadectwo pracy, lecz w to miejsce na prośbę danego zleceniobiorcy wydane może być zaświadczenie wskazujące okres i typ współpracy, które i tak nie ma wpływu na przyznanie określonych uprawnień w przyszłości. Często również osoby zatrudnione w drodze umowy zlecenia czy dzieło pomijane są w kwestii typowania do szkoleń czy wypłaty wszelkich nagród w postaci np. premii uznaniowej, która przysługuje wyłącznie osobom zatrudnionym na podstawie umów o pracę (chyba że zostanie wprowadzony odpowiedni zapis w umowie zlecenia lub zawarty aneks do umowy o odpowiedniej treści przyznający zleceniobiorcy określoną nagrodę pieniężną).

Polecamy produkt: Umowy zlecenia i inne umowy cywilnoprawne od 1 stycznia 2017 r.

Brak stabilizacji zatrudnienia i ochrony przed zwolnieniem

Umowa cywilnoprawna może zostać rozwiązana przez zleceniodawcę w każdym czasie i bez podawania jakiejkolwiek przyczyny, co powoduje, że zleceniobiorca nie ma zagwarantowanej stabilizacji zatrudnienia, gdyż co do zasady współpraca może zakończyć się z dnia na dzień. Brak jest w tym przypadku ochrony przewidzianej w kodeksie pracy w zakresie rozwiązywania umowy o pracę. Ochrona przed zwolnieniem nie dotyczy także kobiet w ciąży. I tu przykładowo pracownica zatrudniona na podstawie umowy na okres próbny, umowy na czas określony czy na czas wykonania określonej pracy jest chroniona przez przepisy prawa pracy  przed rozwiązaniem stosunku pracy. Dzieje się tak, jeżeli jedna z takich umów zawarta została na okres dłuższy niż 1 miesiąc i ulegałaby rozwiązaniu po upływie 3 miesiąca ciąży, wówczas bowiem pracodawca ma obowiązek z mocy prawa przedłużyć taką umowę do dnia porodu (art. 177 par. 3 k.p.). W przypadku umów cywilnoprawnych takie przepisy nie mają zastosowania.

Porozmawiaj o tym na FORUM

Korzyści dla firmy

Dla spółek umowy cywilnoprawne niosą zdecydowanie więcej korzyści niż zatrudnianej osobie, ponieważ dotyczą one przede wszystkim odprowadzanych składek do ZUS i opodatkowania, gdyż ze strony firmy nie ma obowiązku opłacania składki chorobowej, a w przypadku studentów zleceniodawca w ogóle zwolniony jest z obowiązku odprowadzania składek na ubezpieczenie społeczne. Koniecznym jest jednak przypomnienie, że z takich ulg firmy mogą korzystać zaledwie do końca 2015 r., ponieważ już od stycznia 2016 r. wprowadzony zostanie powszechny obowiązek oskładkowania umów zleceń w przypadku, gdy wynagrodzenie będzie przekraczać kwotę minimalnego wynagrodzenia za pracę.

Firma współpracując z daną osobą na podstawie umowy cywilnoprawnej, ma również inne dodatkowe korzyści, ponieważ nie ponosi ona kosztów np. w zakresie wypłaty wynagrodzenia za czas urlopu, przestoju, choroby czy macierzyństwa, gdyż przy umowie zlecenia czy umowie o dzieło przepisy zawarte w kodeksie pracy normujące powyższe kwestie, nie obowiązują.  Jest to znaczna oszczędność zwłaszcza przy zatrudnianiu większej liczby zleceniobiorców. Ponadto w razie wypadku przy pracy zleceniodawca nie musi wypłacać poszkodowanym osobom jakichkolwiek odszkodowań, a w razie problemów finansowych spółki i związanej z tym niewypłacalności nie zawsze ma obowiązek wypłaty wynagrodzenia z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych (odprowadzanie składek na FGŚP obowiązkowe jest tylko wtedy, gdy zleceniobiorca od wypłacanego wynagrodzenia odprowadza składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe).

Umowa zlecenie - kiedy podatek a kiedy ZUS?

Obchodzenie przepisów prawa

Firmy stosując umowy cywilnoprawne w miejsce umów o pracę, narażają się na ogromne ryzyko, ponieważ bardzo często takie umowy mogą być uznane za umowy o pracę i postrzegane jako omijanie prawa. Przede wszystkim osoba świadcząca dane usługi nie ma obowiązku podporządkowania się swojemu przełożonemu, o czym stanowi art.. 22 k.p., definiując pojęcie stosunku pracy. Zleceniobiorcy nie obowiązują też stałe godziny pracy, ponieważ ma on znacznie większą swobodę w wykonywaniu swoich czynności i tym samym prawo do samodzielnego organizowania sobie pracy własnej, również jego obowiązki może wykonywać za niego osoba trzecia.

Należy pamiętać, że jeżeli praca ma być wykonywana w warunkach określonych w art. 22 k.p., czyli na podstawie podporządkowania, osobiście, odpłatnie, w określonym ściśle miejscu i czasie to umowa ta postrzegana będzie jako umowa o pracę. Art. 281  § 1 stanowi, że zawarcie umowy cywilnoprawnej z osobą, która świadczy pracę w powyższych warunkach, stanowi wykroczenie przeciwko prawom pracownika i zagrożone jest karą grzywny w wysokości od 1000 do 30.000 tys. zł.

Inspektor pracy lub osoba świadcząca pracę na podstawie umowy cywilnoprawnej może wnieść powództwo o ustalenie istnienia stosunku pracy, jeżeli mimo nazwy zawartej umowy jej elementy przemawiają za stosunkiem pracy. Oznacza to, że jeżeli elementy zawarte w umowie zlecenia typowe dla stosunku pracy mają charakter przeważający w stosunku do cech, jakie powinny dominować w umowie cywilnoprawnej to jest to naruszenie prawa. Art. 22 (1) k.p. wyraźnie wskazuje, że zatrudnienie w powyższych warunkach jest zatrudnieniem na podstawie stosunku pracy bez względu na nazwę zawartej przez strony umowy. Oznacza to, że zarówno  sam charakter umowy, jak i sposób wykonywanej pracy mogą zostać podważone i uznane za stosunek pracy.

Oprócz samego powództwa o ustalenie istnienia stosunku pracy, poszkodowany pracownik może wystąpić o zapłatę brakującej części wynagrodzenia, np. za nadgodziny, urlopy i wszelkie inne świadczenia.

Podstawa prawna:

  • Art. 22, 22 (1), 177 par. 3 k.p , art. 281  § 1  ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz.U. z 1974 Nr 24, poz. 141 z późn.zm.)
  • Art. 734 - 751 -ustawy z dnia 23.04.1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. z 1964 Nr 16, poz. 93 z późn. zm.)
Zatrudnianie i zwalnianie pracowników. Obowiązki pracodawców 2022
Zatrudnianie i zwalnianie pracowników. Obowiązki pracodawców 2022
Tylko teraz
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Świadczenia emerytalno-rentowe
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Emerytury i renty podlegają corocznie waloryzacji od dnia:
    1 stycznia
    1 marca
    1 czerwca
    1 września
    Następne
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Rekrutacja od strony pracodawcy – jak zwiększyć szanse na sukces
    Rynek pracy staje się coraz bardziej konkurencyjny, firmy rywalizują ze sobą o najlepsze talenty, ale aż 75% z nich spodziewa się w tym roku trudności w znalezieniu pracownika . Poszukujący mają za to do dyspozycji kilka różnych portali pracy, na których co chwila pojawiają się nowe oferty. Co wpływa na efektywność procesu rekrutacyjnego i jak zwiększyć szansę na trafienie do najbardziej wartościowych kandydatów?
    Ostatnie dni rekrutacji w szkołach. Dla nauczycieli ofert na pęczki
    Napływ uchodźców z Ukrainy to wielkie wyzwanie przed polskimi szkołami. Niestety wygląda na to, że powstanie sporo wakatów, a kuratorzy oświaty pozostaną z trudnymi zadaniami.
    Odzież ochronna i robocza chroniąca przed promieniowaniem UV
    Stale rośnie liczba dni, w których temperatury osiągają wysokie wartości, a promieniowanie UV jest niebezpieczne – szczególnie dla tych, którzy swoją pracę wykonują na świeżym powietrzu. Ochrona przed skutkami promieniowania to nie tylko filtry UV czy przebywanie w cieniu. To także kwestia odzieży ochronnej – w której funkcjonalności nastąpił duży postęp.
    Połowa Polaków ocenia polskich szefów gorzej niż zagranicznych, a 28% potwierdza, że ich przełożony krzyczy na pracowników
    Badanie przeprowadzone przez serwis InterviewMe wykazało, że 73% Polaków ma szacunek dla swojego przełożonego, chociaż aż 28% przyznało, że szef krzyczy, a 21%, że źle traktuje swoich pracowników
    Prawie 6 godzin tygodniowo darmowych nadgodzin. 12 sierpnia Światowy Dzień Pracoholików
    Polacy coraz częściej zostają w pracy po godzinach; badania wykazują, że pracownicy tygodniowo wykonują średnio 5 h 48 minut dodatkowej pracy za darmo - wynika z najnowszego raportu ADP „People at Work 2022: A Global Workforce View”.
    Pozyskiwanie pracowników lokalnych - 10 sposobów
    Jak informuje Ministerstwo Rodziny i Polityki Społecznej, stopa bezrobocia rejestrowanego w lipcu 2022 r. wyniosła 4,9%. To o 0,2 punktu procentowego mniej niż w maju br. I jak każda informacja, ta również ma dwie strony medalu. Znalezienie pracowników staje się bowiem większym wyzwaniem, zwłaszcza dla firm lokalnych, rekrutujących wśród miejscowych społeczności. W jaki sposób można mu podołać? Odpowiadamy.
    Polski Ład 2.0 - problemy z wyliczeniem podstawy składki zdrowotnej
    Nowelizacja Polskiego Ładu, która zaczęła obowiązywać od 1 lipca 2022 roku, daje podatnikom rozliczającym się na ryczałcie możliwość zmiany formy opodatkowania na zasady ogólne już od połowy tego roku. Odpowiedniego wpisu do CEIDG należy dokonać do 22 sierpnia. W tym przypadku pojawia się jednak ważne pytanie: jak obliczyć składkę zdrowotną za pierwsze półrocze.
    Cofnięcie wypowiedzenia umowy o pracę
    Zgodnie z przepisami Kodeksu pracy, każda ze stron umowy o pracę może ją rozwiązać za wypowiedzeniem. Rozwiązanie umowy następuje wówczas z upływem okresu dokonanego wypowiedzenia w zależności od długości zatrudnienia pracownika. Podpowiadamy, w jakich sytuacjach możliwe jest cofnięcie wypowiedzenia umowy o pracę.
    Ponaglenie w sprawie urzędowej
    Jeśli sprawa urzędowa nie została załatwiona w terminie lub postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne, masz prawo wnieść ponaglenie. Jeśli natomiast procedura dotyczy urzędu pracy lub urzędu wojewódzkiego, upewnij się wcześniej, że ponaglenie będzie skuteczne.
    Uprawnienia niepełnosprawnego pracownika
    Osobie legitymującej się orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności przysługują dodatkowe uprawnienia pracownicze. Wynikają one z przepisów o zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Dotyczą one przede wszystkim czasu pracy, przerw w pracy i wymiaru urlopu. Oto one.
    Ponad 770 tys. obywateli Ukrainy zatrudnionych w Polsce
    Już ponad 770 tys. obywateli Ukrainy jest zatrudnionych legalnie w naszym kraju - powiedział we wtorek wiceminister rodziny i polityki społecznej Stanisław Szwed.
    Ponad połowa pracowników preferuje zdalny i hybrydowy model pracy
    Hybrydowy model pracy, który coraz chętniej wybierany jest przez samych pracowników, wymaga dużych zmian w modelu operacyjnym wielu firm. Zanim jednak pracownicy przejdą na pożądany przez nich system pracy, powinni posiąść niezbędne kompetencje. Zyskają jednak na tym też organizacje, które będą mogły łowić talenty na znacznie większym obszarze. Sukcesy widać już dziś. Nawet w firmach z sektora przemysłu ciężkiego, które w ”hybrydowym” świecie mogli zdobyć pracowników wcześniej niedostępnych.
    Czy to koniec sprzedaży bezpośredniej? Przedstawiciele handlowi powinni się zmienić!
    Jesteś przedstawicielem handlowym? Zadbaj o nowe kompetencje. Raport firmy Showpad mówi jasno - detaliści powoli, acz skutecznie, zmieniają swoje preferencje. Coraz częściej od tradycyjnych spotkań z przedstawicielem handlowym, wolą kupować towary online. Zdecydowana większość, bo aż 86 proc. osób odpowiedzialnych za zakupy w dużych firmach, od spotkań twarzą w twarz woli transakcje zawierane w sposób wirtualny. Im młodszy pytany, tym chętniej wybiera internet. Tylko 8 proc. milenialsów oraz osób z pokolenia Z preferuje spotkanie z handlowcem.
    W II kw. 2022 r. rynek utrzymał dynamikę zatrudnienia
    Uwarunkowania makro- i mikroekonomicznie równomiernie oddziałują na ogół rynku i innowacyjne przedsiębiorstwa – wynika z raportu ADP Polska „Zatrudnienie w Nowoczesnej Gospodarce Q2 2022 r.”. W II kw. 2022 r. utrzymał się dystans pod względem dynamiki zatrudnienia między rynkiem (+2,3 proc. vs II kw. 2021 r. wg danych Głównego Urzędu Statystycznego) a firmami należącymi do Nowoczesnej Gospodarki (+3,46 proc. vs II kw. 2021 r.) i wyniósł 1,16 p.p.
    ZUS: Coraz więcej cudzoziemców objętych ubezpieczeniem społecznym
    Liczba cudzoziemców pracujących legalnie w Polsce i podlegających ubezpieczeniom społecznym przekroczyła już milion. Największą grupę stanowią obywatele Ukrainy. Na koniec lipca do ubezpieczenia emerytalnego zgłoszonych było niemal 1 mln 25 tys. cudzoziemców.
    Komplet: Zmiany w Kodeksie pracy 2022
    Zapraszamy do udziału w webinariach na temat zmian w Kodeksie pracy. Przy zakupie dwóch webinariów drugie 50% taniej. Komplet składa się z 2 webinariów: „Nieobecności pracownicze po nowelizacjach Kodeksu pracy” oraz „Kontrola trzeźwości pracowników w miejscu pracy”. Szkolenia poprowadzą Aleksander Kuźniar i Paweł Ziółkowski. Każdy z uczestników webinariów otrzyma imienny certyfikat. Polecamy!
    Technologia i wellbeing - transformacja rynku pracy?
    Technologia już dziś jest częścią codziennego życia zawodowego dużej grupy pracowników, a w przyszłości jej udział będzie rósł. 65 proc. Polaków uważa, że kompetencje cyfrowe będą odgrywać coraz ważniejszą rolę na rynku pracy, a 60 proc. ocenia, że osobom biegłym w nowych technologiach będzie łatwiej o podwyżki i awanse – wynika z badań przeprowadzonych przez Grupę Pracuj. Cyfryzacja i zmiana modelu pracy na zdalny lub hybrydowy staje się także stałym elementem wellbeingu pracowniczego. Do korzystania z dobrodziejstw tej sytuacji skłonne są przede wszystkim młode osoby, które szukają pracy elastycznej, dopasowanej do ich stylu życia.
    Rada Ochrony Pracy o pyłowej atmosferze wybuchowej
    Główny Inspektor Pracy Katarzyna Łażewska-Hrycko uczestniczyła 2 sierpnia 2022 r. w posiedzeniu Rady Ochrony Pracy. Przedmiotem obrad była między innymi problematyka zagrożeń związanych z obecnością pyłowej atmosfery wybuchowej w przemyśle i rolnictwie.
    Kontrola legalności zatrudnienia PIP
    Na temat kontroli dotyczących legalności zatrudnienia prowadzonych przez Państwową Inspekcję Pracy wypowiedział się dla agencji Newseria Biznes Dariusz Górski, dyrektor Departamentu Legalności Zatrudnienia w Głównym Inspektoracie Pracy.
    „Czternasta emerytura” - KRUS
    Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego rozpoczęła przygotowania do wypłaty kolejnego w 2022 r. dodatkowego rocznego świadczenia pieniężnego dla emerytów i rencistów.
    Czy służba strażaka w OSP może być zaliczona do stażu pracy strażaka zawodowego?
    Czy możliwe jest uwzględnienie stażu służby strażaka ochotnika (nie zatrudnionego w pełnym wymiarze czasu pracy) do celów obliczenia wynagrodzenia tego strażaka zatrudnionego już później jako strażaka zawodowego pracującego na pełny etat? Czy trzeba równo traktować te dwie grupy zawodowe?
    Niedziela handlowa – sierpień 2022
    Sierpień 2022 ma 4 niedziele. Czy któraś z tych niedziel to niedziela handlowa? Kiedy wypada najbliższa niedziela handlowa?
    ZUS może dofinansować poprawę bezpieczeństwa pracy
    Koszty świadczeń wynikających z wypadków przy pracy tylko w 2021 r. wyniosły 664 322 700 zł. Koszty pracodawcy to jedno, ale oczywiście kluczową do zaadresowania kwestią pozostaje możliwość poprawy warunków i bezpieczeństwa pracy. Na początku 2023 roku rusza kolejny nabór wniosków na dofinansowanie obszaru BHP przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Jak przygotować się do programu?
    Praca zdalna w Kodeksie pracy od jesieni?
    Myślę, że uda się to jesienią tego roku – odpowiedziała w czwartek PAP.pL szefowa MRiPS Marlena Maląg, zapytana o to, kiedy nastąpi nowelizacja Kodeksu pracy, związana z wprowadzeniem do niego pojęcia pracy zdalnej. Dziś możliwa jest ona na podstawie przepisów covidowych.
    Liczba bezrobotnych w lipcu najniższa od 1990 r.
    W porównaniu z poprzednim miesiącem liczba bezrobotnych w lipcu br. spadła o 6,5 tys., a w urzędach pracy zarejestrowanych było 811,5 tys. bezrobotnych. – Po raz ostatni w rejestrach urzędów pracy mniej bezrobotnych zarejestrowanych było w lipcu 1990 r. – informuje minister rodziny i polityki społecznej Marlena Maląg.