Urlop opiekuńczy w 2024 r. To wyjście w przypadku konieczności opieki nad osobą bliską

• Urlop opiekuńczy tylko dla pracowników
• Urlop opiekuńczy tylko z poważnych względów medycznych
• Wymiar urlopu opiekuńczego w 2024 r.
• Urlop opiekuńczy na wniosek

Urlop opiekuńczy wprowadziła nowelizacja Kodeksu pracy uchwalona 8 lutego 2023 r., która weszła w życie 26 kwietnia tego roku. Urlop opiekuńczy to jedno z rozwiązań służących wdrożeniu unijnej dyrektywy work-life balance, której celem jest zapewnienie pracownikom równowagi pomiędzy pracą a życiem prywatnym.

Urlop opiekuńczy tylko dla pracowników

Z urlopu opiekuńczego mogą skorzystać pracownicy, a więc osoby  zatrudnione na podstawie: umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę. 

Osobom zatrudnionym na podstawie umów cywilnoprawnych (np. umowa zlecenia, umowa o dzieło, umowa o świadczenie usług) urlop opiekuńczy nie przysługuje. 

Urlop opiekuńczy tylko z poważnych względów medycznych

Pracownik może skorzystać z urlopu opiekuńczego wyłącznie w celu zapewnienia osobistej opieki lub wsparcia, która wymaga takiej opieki lub wsparcia z poważnych względów medycznych. Urlop opiekuńczy można wziąć w celu zapewnienia opieki lub wsparcia członkowi rodziny – synowi, córce, matce, ojcu lub małżonkowi. Z brzmienia przepisów wynika, że pracownik może skorzystać z urlopu opiekuńczego dla zapewnienia członkowi rodziny należącemu do wskazanego wyżej kręgu zarówno w przypadku, gdy osoba ta zamieszkuje razem z pracownikiem, jak również gdy zamieszkuje w innym miejscu.

Możliwe jest ponadto skorzystanie z urlopu opiekuńczego w celu zapewnienia opieki lub wsparcia osobie, która nie należy do kręgu członków najbliższej rodziny, np. dziadkowi lub babci albo konkubentowi. Urlop opiekuńczy można wziąć w takim przypadku pod warunkiem, że osoba wymagająca opieki lub wsparcia zamieszkuje w tym samym gospodarstwie domowym co pracownik.

Wymiar urlopu opiekuńczego w 2024 r.

Urlop opiekuńczy przysługuje pracownikowi w wymiarze 5 dni w ciągu roku kalendarzowego. Za czas przebywania na urlopie opiekuńczym pracownikowi nie przysługuje wynagrodzenie. 

Pracownik może wykorzystać urlop opiekuńczy w danym roku kalendarzowym jednorazowo albo w częściach. Urlopu opiekuńczego udziela się w dni, które są dla pracownika dniami pracy, zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy. 

Okres, w którym pracownik przebywał na urlopie opiekuńczym jest wliczany do okresu zatrudnienia, od którego zależą uprawnienia pracownicze.

Urlop opiekuńczy na wniosek

Urlopu opiekuńczego udziela się na wniosek pracownika złożony w terminie nie krótszym niż 1 dzień przed rozpoczęciem korzystania z tego urlopu. Pracownik może złożyć wniosek o urlop opiekuńczy w postaci papierowej lub elektronicznej. 

We wniosku o urlop opiekuńczy pracownik musi wskazać:

• imię i nazwisko osoby, która wymaga opieki lub wsparcia z poważnych względów medycznych,
• przyczynę konieczności zapewnienia osobistej opieki lub wsparcia przez pracownika,
• w przypadku syna, córki, matki, ojca lub małżonka ‒ stopień pokrewieństwa z pracownikiem,
• w przypadku innej osoby wymagającej opieki lub wsparcia ‒ adres zamieszkania tej osoby.