REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Dobrowolne ubezpieczenie chorobowe a za niska składka - SN

Marcin Jabłoński
Dobrowolne ubezpieczenie chorobowe a opłacenie za niskiej składki - wyrok SN
Dobrowolne ubezpieczenie chorobowe a opłacenie za niskiej składki - wyrok SN
ShutterStock

REKLAMA

REKLAMA

Dobrowolne ubezpieczenie chorobowe a opłacenie za niskiej składki - czy do końca 2021 r. był to powód ustania ubezpieczenia i ZUS mógł odmówić wypłaty zasiłku chorobowego? Sąd Najwyższy wydał wyrok w odpowiedzi na pytanie prawne.

Dobrowolne ubezpieczenie chorobowe - ustanie w przypadku opłacenia za niskiej składki

Do końca zeszłego roku dobrowolne ubezpieczenie chorobowe ustawało, gdy składka została opłacona w terminie, ale niższa, niż należna - wynika z czwartkowej uchwały Sądu Najwyższego. Wcześniej, także przed SN, zapadały odmienne stanowiska w takich sprawach.

REKLAMA

Autopromocja

"Zmiana przepisów dokonana od tego roku pokazuje, że dotychczasowa ich wersja przewidywała ustanie ubezpieczenia z tytułu nieopłacenia składki, w czym mieściły się również składki w niepełnej wysokości" - zaznaczyła w uzasadnieniu uchwały siedmiorga sędziów Izby Pracy i Ubezpieczeń Społecznych SN sędzia Romualda Spyt.

Dobrowolne ubezpieczenie chorobowe - nowe zasady 2022

Dopiero od początku tego roku weszły w życie przepisy z nowelizacji m.in. ustaw o systemie ubezpieczeń społecznych oraz tzw. ustawie zasiłkowej, czyli o świadczeniach z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, zmieniające tę kwestię. "Dopiero ta cała kompleksowa nowelizacja ustawy wprowadziła zupełnie nowy model. (...) Od 1 stycznia jest tak, że przystąpienie do ubezpieczenia jest dobrowolne, ale jeśli dana osoba już przystąpiła i nie złożyła deklaracji o wystąpieniu, to można opłacanie składki objąć przymusem" - wskazała sędzia. Jak stwierdziła, w ustawie zasiłkowej dodano przepis stanowiący, że "prawo do zasiłku nie przysługuje osobie, która ma dług z tytułu składek na ubezpieczenie".

Tymczasem - jak argumentowała sędzia SN - "do 31 grudnia 2021 r. według ustawy zasiłkowej warunkiem wypłaty świadczeń było podleganie ubezpieczeniu i koniec, kropka".

Jak w związku z tym dodała, w przypadku podjęcia przez SN przeciwnej uchwały byłaby sytuacja, że do końca zeszłego roku wystarczało opłacać "składkę za niepełny miesiąc i dana osoba pozostaje w ubezpieczeniu, a w związku z tym należy jej wypłacić zasiłek, czasem roczny zasiłek macierzyński". "Nie było możliwości odmowy wypłacenia tego zasiłku z uwagi na zaległości składkowe" - wskazała sędzia.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Odmowa przyznania zasiłku chorobowego - za niska składka

Pytanie prawne w tej sprawie jesienią ub.r. zadał skład trojga sędziów Izby Pracy i Ubezpieczeń Społecznych SN, w którym był m.in. prezes tej Izby sędzia Piotr Prusinowski. Kwestia wyniknęła na kanwie skargi kasacyjnej od wyroków oddalających odwołania kobiety od decyzji ZUS odmawiających przyznania prawa do zasiłku chorobowego.

Kobieta - jak wynikało z uzasadnienia pytania prawnego - podlegała ubezpieczeniu od 14 września do 30 listopada 2015 r. "Deklaracja za grudzień 2015 r. została przez nią złożona oraz opłacona w terminie, jednak wpłacona kwota była zaniżona, nie uwzględniała bowiem kwoty składek za okres od 10 grudnia" - przekazano.

"Z uwagi na błąd w konfiguracji programu popełniony przez męża ubezpieczonej opłata składki za grudzień 2015 r. została ustalona w niższej wysokości. Błąd polegał na tym, że nie upłynął jeszcze okres 90 dni ubezpieczenia, zatem nie było podstaw do przyjęcia, że okres choroby ubezpieczonej może być odliczony. Mąż ubezpieczonej nie sprawdził tego, podobnie jak wydruku składek za grudzień" - wynika z opisu sprawy.

Wprawdzie niezwłocznie po zauważeniu błędu, w lutym 2016 r., kobieta złożyła korektę deklaracji i zapłaciła brakująca kwotę, ale organ rentowy odmówił wyrażenia zgody na opłacenie składki po terminie i odmówił przyznania prawa do zasiłku chorobowego.

REKLAMA

Sądy obu instancji potwierdziły taką decyzję. Wskazywały, że zgodnie z ustawą o systemie ubezpieczeń społecznych w ówczesnym brzmieniu ubezpieczenie ustawało m.in. "od pierwszego dnia miesiąca kalendarzowego, za który nie opłacono w terminie składki należnej na to ubezpieczenie". Jak argumentowały określenie "składka należna" nie jest przypadkowe, gdyż "odnoszący się do składki przymiotnik oznacza, że chodzi o (...) pełną składkę, a więc nie wystarcza jej część".

"Jeżeli składka nie jest należna, a więc mniejsza niż należna, to dobrowolne ubezpieczenie chorobowe ustaje z mocy ustawy" - wynikało z tych orzeczeń. Takie rozumienie przepisów potwierdzały sądy powszechne w innych wyrokach, a także SN na przykład w wyrokach z kwietnia 2012 r. i sierpnia 2015 r.

Odmienne wyroki SN

Kobieta powoływała się w sprawie jednak na inny wyrok SN - z grudnia 2015 r., który został poparty orzeczeniem ze stycznia 2020 r. Według tych orzeczeń opłacanie składki w niepełnej wysokości może być ewentualnie podstawą do wymierzenia dodatkowej opłaty przez organ rentowy lub naliczania odsetek, ale nie uznania, że ubezpieczenie ustało.

Ta argumentacja - jak wskazywano - "nawiązuje do sfery psychicznej ubezpieczonego, który opłacając składkę na ubezpieczenie chorobowe wprawdzie w terminie, ale w niewłaściwej wysokości wyraża w ten sposób wolę dalszego podlegania temu ubezpieczeniu".

Takie stanowisko popierał przed SN przedstawiciel Prokuratury Krajowej. "Decydował zamiar, który tworzył pewien stan prawny i faktyczny, a nie opłacanie składek w niepełnej wysokości z powodu jakiegoś błędu" - przekonywał prok. Andrzej Nieć.

"Jeśli chodzi o wolę ubezpieczonego, to z przepisu w wersji obowiązującej do końca zeszłego roku, wynikało, że co prawda ubezpieczenie jest dobrowolne i to od woli ubezpieczonego zależy, czy do niego przystąpi, natomiast jeśli chodzi już o ustanie ubezpieczenia, to (...) następuje to z mocy ustawy w związku z zajściem określonych w przepisach okoliczności" - zaznaczyła jednak sędzia Spyt.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: PAP

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code
Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Świadczenie urlopowe w szkołach. Czy powinno uwzględniać kryterium socjalne?

Do 31 sierpnia 2024 r. nauczyciele powinni otrzymać świadczenia urlopowe. Świadczenie, wypłacane wszystkim nauczycielom, jest finansowane ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. Czy powinny uwzględniać kryterium socjalne?

Nauczycielskie świadczenie kompensacyjne. Więcej osób uzyska prawo do świadczenia

1 września 2024 r. więcej osób uzyska prawo do nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego. Jakie warunki należy spełniać, żeby nabyć prawo do tego świadczenia?

Wcześniejsze emerytury dla nauczycieli. Kto ma prawo do nowej emerytury? Kiedy można złożyć wniosek?

1 września 2024 r. wejdą w życie zmiany przepisów Karty Nauczyciela. Więcej osób będzie mogło skorzystać z wcześniejszej emerytury dla nauczycieli. Kiedy można złożyć wniosek o wcześniejszą emeryturę?

Czy 14 lipca to niedziela handlowa?

Czy w lipcu jest jakaś niedziela handlowa? Czy w tym miesiącu możemy zaplanować zakupy na niedzielę? 

REKLAMA

Zmiana zasad obliczania stażu pracy. Jak to wpłynie na uprawnienia pracownika [przykłady]

Na podstawie stażu pracy ustalane są przysługujące pracownikowi uprawnienia, takie jak wymiar urlopu wypoczynkowego czy okres wypowiedzenia. Jeżeli do stażu pracy będą wliczane także inne okresy, np. prowadzenia działalności gospodarczej czy świadczenia pracy na podstawie umowy zlecenia, sposób ustalania uprawnień pracowniczych radykalnie się zmieni.

Maksymalna temperatura w pracy – będą nowe przepisy bhp!

Jaka może być maksymalna temperatura w pracy? W związku z występującymi upałami pracownicy pytają o swoje prawa. Będą nowe przepisy bhp chroniące pracowników przed pracą w upale. Dnia 10 lipca 2024 r. odbyło się spotkanie z Głównym Inspektorem Pracy w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.

Tę informację należało obowiązkowo złożyć pracodawcy do 10 lipca. Jakie konsekwencje grożą w razie jej niezłożenia?

10 lipca 2024 r. minął termin złożenia przez zakładowe organizacje związkowe informacji o liczbie członków. Do tego dnia należało poinformować pracodawcę o liczbie związkowców według stanu na 30 czerwca br. Czy organizacjom, które nie dopełniły tego obowiązku, grożą jakieś sankcje? 

Nowelizacja Kodeksu pracy. Zmiany dotyczą podstawowych uprawnień pracowniczych

Projekt nowelizacji Kodeksu pracy zakłada zmiany dotyczące podstawowych uprawnień pracowniczych. Do stażu pracy będzie wliczany okres wykonywania pracy na podstawie umów zlecenia lub świadczenia usług zawartych z obecnym pracodawcą. Wpłynie to m.in. na długość okresu wypowiedzenia oraz wysokość odprawy w przypadku rozwiązania umowy o pracę.

REKLAMA

Urlop wypoczynkowy: wymiar, udzielanie, wynagrodzenie i dofinansowanie

Urlop wypoczynkowy jest jednym z podstawowych uprawnień pracowniczych. Przepisy prawa pracy dokładnie określają jego wymiar i zasady udzielania. Pracownikom przysługuje wynagrodzenie urlopowe. Pracodawcy często też dofinansowują im wypoczynek.

Jak motywować pracowników, także pokolenie Z? Oto najskuteczniejsze metody

Jak skutecznie motywować pracowników? Co najbardziej docenia pokolenie Z? Jak zbudować motywującą kulturę pracy? Poznaj skuteczne metody motywowania pracowników: klucz do sukcesu Twojego zespołu HR.

REKLAMA