Zgłoszenie osób ubezpieczających się dobrowolnie

Samodzielne zgłoszenie nie dotyczy więc tych osób, które mają swoich płatników składek i przystąpiły dobrowolnie do ubezpieczeń z powodu zbiegu tytułów (np. zleceniobiorcy dobrowolnie zgłoszeni do ubezpieczeń emerytalnego i rentowego, zatrudnieni jednocześnie na podstawie umowy o pracę). Dotyczy to natomiast tych ubezpieczonych, którzy sami opłacają składki za siebie. Osoby te są zarówno płatnikami składek, jak i osobami ubezpieczonymi.

Jakie dokumenty trzeba złożyć?

Zgłoszenia do dobrowolnych ubezpieczeń społecznych dokonasz poprzez złożenie wniosku w sprawie objęcia tymi ubezpieczeniami na formularzu ZUS ZUA "Zgłoszenie do ubezpieczeń/zgłoszenie zmiany danych osoby ubezpieczonej". W składanym dokumencie "Dane identyfikacyjne płatnika składek" (blok II formularza ZUS  ZUA) i "Dane identyfikacyjne osoby zgłaszanej do ubezpieczeń" (blok III formularza ZUS ZUA), powinny zawierać takie same identyfikatory.

Zobacz serwis: Ubezp. emerytalne i rentowe

W dokumencie ZUS ZUA wpisujesz jeden z wymienionych niżej kodów tytułu ubezpieczenia:

• 15 00 xy - małżonek pracownika skierowanego do pracy w przedstawicielstwie dyplomatycznym, urzędzie konsularnym, stałym przedstawicielstwie przy ONZ lub w innej misji specjalnej za granicą, w instytucie, ośrodku informacji kultury za granicą
• 16 10 xy - obywatel polski wykonujący pracę w podmiocie zagranicznym za granicą lub w podmiocie zagranicznym na terytorium RP, jeżeli podmiot nie posiada w Polsce swojej siedziby ani przedstawicielstw
• 17 00 xy - osoba sprawująca opiekę nad członkiem rodziny spełniającym warunki do przyznania zasiłku pielęgnacyjnego, podlegająca dobrowolnym ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, jeżeli nie podlega ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z innych tytułów
• 18 10 xy - student, uczestnik studiów doktoranckich lub osoba odbywająca staż adaptacyjny, podlegający dobrowolnym ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym
• 10 40 xy - alumn seminarium duchownego, nowicjusz, postulant, juniorysta przed ukończeniem 25. roku życia objęty dobrowolnie ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi
• 19 00 xy- osoba kontynuująca ubezpieczenia emerytalne i rentowe (pamiętajmy, że to zgłoszenie musi być przekazane w ciągu 30 dni od daty wygaśnięcia poprzedniego tytułu ubezpieczenia!)

W kodach tytułu ubezpieczenia litery x i y oznaczają:

• x - ustalone lub nie prawo do emerytury lub renty, wpisujemy wtedy:
  • 0 - jeśli nie mamy ustalonego prawa do emerytury lub renty,
  • 1 - jeśli mamy ustalone prawo do emerytury,
  • 2 - jeśli mamy ustalone prawo do renty,
• y - stopień niepełnosprawności wpisujemy wtedy:
  • 0 - jeśli nie posiadamy orzeczenia o niepełnosprawności,
  • 1 - jeśli mamy orzeczenie o lekkim stopniu niepełnosprawności,
  • 2 - jeśli mamy orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności,
  • 3 - jeśli mamy orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności,
  • 4 - jeśli mamy orzeczenie o niepełnosprawności wydawane osobom do 16 roku życia.

W zgłoszeniu ZUS ZUA wskazujesz datę, od której chcesz być objęty dobrowolnymi ubezpieczeniami. Pamiętaj, że data ta nie może być wcześniejsza niż data złożenia tego wniosku.

Zgłoszenie do ubezpieczeń od 15 grudnia 2008r. nie może być złożone wcześniej niż 15 grudnia 2008r.

Oprócz zgłoszenia do ubezpieczeń składasz co miesiąc deklaracje rozliczeniową ZUS DRA oraz opłacasz składki na ubezpieczenia za dany miesiąc w terminie do 10 dnia następnego miesiąca. W deklaracji wpisujesz ustaloną podstawę wymiaru i obliczasz od niej składki na ubezpieczenia emerytalne - rentowe.

Jeżeli chcesz odstąpić od dobrowolnych ubezpieczeń, możesz to zrobić składając druk ZUS ZWUA „Zgłoszenie wyrejestrowania z ubezpieczeń.  Podajesz ponownie swoje dane identyfikacyjne oraz datę dnia, od którego nie chcesz już podlegać tym ubezpieczeniom (nie wcześniejszą niż data dnia w którym wniosek zostanie złożony).

Zobacz serwis: Firma a ubezpieczenie

Jeśli chcesz podlegać ubezpieczeniom do 31 listopada 2009 r., podajesz datę wyrejestrowania od 1 grudnia 2008 r.

Jak opłacać składki?

Zgłaszając dobrowolnie chęć przystąpienia do ubezpieczeń emerytalnego i rentowych opłacasz składki na te ubezpieczenia do Funduszu Ubezpieczeń Społecznych na rachunek Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, z końcówką – 51 (konto: 83 1010 1023 0000 2613 9510 0000). Składki opłaca się w terminie do 10 dnia następnego miesiąca za miesiąc poprzedni.

Ważne! W przypadku gdy podlegasz dobrowolnie ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym oraz dobrowolnie ubezpieczeniu zdrowotnemu składasz dodatkowo formularz ZUS ZZA „Zgłoszenie do ubezpieczenia zdrowotnego” z kodem tytułu ubezpieczenia 24 10 xy. Za każdy miesiąc składasz wtedy dwie deklaracje rozliczeniowe, stosując dla poszczególnych deklaracji odpowiednio numerację (pierwsze dwa znaki pola I.01): dla pierwszej z nich z zakresu 01-39, dla drugiej z zakresu 40-49.

W deklaracji powinny zostać wykazane podstawa wymiaru oraz rozliczone składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, a w drugiej podstawa wymiaru i rozliczona składka na ubezpieczenie zdrowotne.

Przy opłacaniu składek wpłaty oznacza się odrębnie w odniesieniu do każdej deklaracji, w celu ich prawidłowego rozliczenia.

Jeżeli przystąpisz jednocześnie również do dobrowolnego ubezpieczenia zdrowotnego, to opłacasz ona składki na wszystkie wymienione ubezpieczenia w terminie do 15 dnia następnego miesiąca za miesiąc poprzedni.

Podstawa prawna: Ustawa z dnia 13 października 2008r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity Dz. U. z 2007r. Nr 11 poz. 74, ze zm.)