REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Zasady orzekania o niezdolności do pracy

Emilia Derucka

REKLAMA

Renta z tytułu niezdolności do pracy jest świadczeniem mającym wynagrodzić osobie ubezpieczonej utratę możliwości zarobkowania. Jej uzyskanie jest uzależnione m.in. od wydania orzeczenia o niezdolności do pracy.

Niezdolną do pracy jest osoba, która całkowicie lub częściowo utraciła zdolność do pracy zarobkowej z powodu naruszenia sprawności organizmu i nie rokuje odzyskania zdolności do pracy po przekwalifikowaniu. Niezdolność do pracy może być częściowa (jeśli osoba utraciła w znacznym stopniu zdolność do pracy zgodnej z poziomem posiadanych kwalifikacji) lub całkowita (jeśli nastąpiła jej utrata do wykonywania jakiejkolwiek pracy).

REKLAMA

Autopromocja

Z kolei zarówno częściowa, jak i całkowita niezdolność do pracy może być ustalona jako:

  • trwała (jeżeli według wiedzy medycznej nie ma rokowań odzyskania zdolności do pracy) lub
  • okresowa (jeśli według wiedzy medycznej istnieją rokowania odzyskania zdolności do pracy).

Niezdolność od pracy stwierdza lekarz orzecznik ZUS lub komisja lekarska ZUS, wydając odpowiednie orzeczenie.

Czy ZUS ZLA wystawione w trakcie wcześniej orzeczonej niezdolności do pracy stanowi podstawę do wypłaty zasiłku opiekuńczego>>

W orzeczeniu tym stwierdza się:

Dalszy ciąg materiału pod wideo
  • stopień niezdolności do pracy,
  • datę powstania niezdolności,
  • trwałość lub przewidywany okres niezdolności do pracy,
  • związek przyczynowy niezdolności do pracy lub śmierci z określonymi okolicznościami,
  • niezdolność do samodzielnej egzystencji,
  • celowość przekwalifikowania zawodowego.

Jeżeli nie ma możliwości ustalenia daty powstania niezdolności do pracy, natomiast ustalono okres, w którym ona powstała, za datę powstania niezdolności przyjmuje się datę końcową tego okresu. Jeśli nie ma możliwości ustalenia ani daty, ani okresu powstania niezdolności do pracy, za datę jej powstania przyjmuje się datę zgłoszenia wniosku o świadczenie.

Orzeczenie o niepełnosprawności a kontynuacja zatrudnienia>>

Przykład

Ubezpieczona Maria T. złożyła 21 września 2009 r. wniosek o rentę z tytułu niezdolności do pracy. Po skierowaniu na badanie lekarz orzecznik ustalił, że niezdolność do pracy powstała w 2008 r. Ponieważ 2008 r. obejmuje okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2008 r., za datę powstania niezdolności do pracy w tym przypadku należy przyjąć ostatni dzień okresu, tj. 31 grudnia 2008 r.


Orzeczenie lekarza orzecznika

Po złożeniu w ZUS wniosku o rentę z tytułu niezdolności do pracy komórka organizacyjna danego oddziału przekazuje sprawę do wydziału orzecznictwa lekarskiego wraz z wnioskiem o wydanie orzeczenia przez lekarza orzecznika ZUS. Następnie wydział orzecznictwa przekazuje całą dokumentację do głównego lekarza orzecznika w danym oddziale ZUS.

Główny lekarz orzecznik dokonuje wówczas analizy, czy zebrana dokumentacja jest wystarczająca do wydania orzeczenia. Decyduje on o tym:

  • czy konieczne jest przeprowadzenie bezpośredniego badania osoby zainteresowanej,
  • czy wystarczająca w tym zakresie jest sama dokumentacja medyczna i zawodowa,
  • czy trzeba uzupełnić dokumentację,
  • czy muszą być przeprowadzone badania przez lekarza konsultanta lub psychologa,
  • czy należy zlecić np. w danym przypadku obserwację szpitalną.

Warto zaznaczyć, że istnieje możliwość przeprowadzenia badania w miejscu pobytu osoby ubiegającej się o świadczenie, pod warunkiem że stan jej zdrowia, stwierdzony w zaświadczeniu lekarskim, uniemożliwia osobiste zgłoszenie się na badanie. Na takie badanie konieczna jest zgoda osoby, w stosunku do której ma być wydane orzeczenie o niezdolności do pracy.

Przepisy pozwalają na wydanie orzeczenia o niezdolności do pracy na podstawie samej dokumentacji medycznej i zawodowej (bez przeprowadzania bezpośredniego badania osoby ubiegającej się o świadczenie), jeśli jest ona wystarczająca do wydania orzeczenia. W pozostałych przypadkach lekarz orzecznik ZUS wydaje orzeczenie na podstawie dokumentacji dołączonej do wniosku oraz na podstawie bezpośredniego badania stanu zdrowia osoby zainteresowanej.

Czy zakład pracy może zakwestionować zwolnienie lekarskie wydane przez lekarza leczącego>>

Jeśli główny lekarz orzecznik stwierdza, że konieczne jest bezpośrednie badanie osoby ubiegającej się o świadczenia, wydział orzecznictwa lekarskiego przesyła pismem zwykłym właściwe skierowanie informujące o miejscu, dacie i godzinie tego badania. Główny lekarz orzecznik, działający w danym oddziale ZUS, przydziela określoną sprawę jednemu spośród lekarzy orzeczników.

Lekarzem orzecznikiem może być lekarz specjalista, w szczególności w zakresie:

  • chorób wewnętrznych,
  • chirurgii,
  • neurologii,
  • psychiatrii,
  • medycyny pracy,
  • medycyny społecznej

– jeśli zdobył dodatkowe przeszkolenie.


Lekarz orzecznik jedynie w wyjątkowych przypadkach, gdy zgromadzona w aktach dokumentacja nadal nie jest wystarczająca do wydania orzeczenia, może zlecić jej uzupełnienie o opinię lekarza konsultanta lub psychologa albo o wyniki badań dodatkowych lub obserwacji szpitalnej.

Lekarz orzecznik ZUS nie zawsze jest związany zakresem wniosku o stwierdzenie niezdolności do pracy. Jeśli osoba ubiegająca się o rentę z tytułu niezdolności do pracy spełnia warunki wymagane do uzyskania świadczenia rehabilitacyjnego, lekarz może orzec o okolicznościach uzasadniających przyznanie tego świadczenia. Rozporządzenie o orzekaniu o niezdolności do pracy przewiduje też sytuację odwrotną. Jeśli osoba ubiegająca się o świadczenie rehabilitacyjne nie spełnia warunków wymaganych do jego uzyskania, lekarz orzecznik orzeka o niezdolności do pracy tej osoby lub o celowości przekwalifikowania zawodowego.

Przejście z renty na emeryturę>>

Orzeczenie lekarza orzecznika sporządzane jest w 2 egzemplarzach. Jeden z nich pozostaje w aktach sprawy, a drugi otrzymuje osoba badana bezpośrednio po przeprowadzeniu badania. Nie zawsze jednak wydanie orzeczenia jest możliwe zaraz po badaniu. W takiej sytuacji, a także wówczas, gdy lekarz orzecznik orzekł wyłącznie na podstawie dokumentacji, orzeczenie jest wysyłane do osoby zainteresowanej listem poleconym za zwrotnym poświadczeniem odbioru.

W przypadku gdy lekarz orzecznik orzeka na podstawie bezpośredniego badania danej osoby, ma obowiązek poinformować ją o:

  • przysługującym jej prawie wniesienia sprzeciwu do komisji lekarskiej,
  • możliwości zgłoszenia zarzutu wadliwości orzeczenia.

Lekarz orzecznik powinien też wskazać, że pełne pouczenie o przysługujących środkach odwoławczych znajduje się na formularzu orzeczenia.

Jeśli od orzeczenia lekarza orzecznika ZUS nie został wniesiony sprzeciw lub zarzut wadliwości, organ rentowy wydaje decyzję w sprawie renty na podstawie tego orzeczenia.

Podstawa prawna:

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Przynajmniej 4650 zł płacy minimalnej w 2025 roku (postulat wszystkich związkowców). Czy rząd ustąpi?

Na posiedzeniu w dniu 15 lipca 2024 r. Radzie Dialogu Społecznego nie udało się wypracować wspólnego stanowiska w sprawie propozycji wzrostu minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2025 r. To oznacza, że rząd do 15 września ma czas na podjęcie ostatecznej decyzji w tej sprawie.

Zmiany w raportach ZUS RPA i ZUS RIA. Będą nowe kody tytułu ubezpieczenia

Zmienią się wzory imiennego raportu miesięcznego o przychodach ubezpieczonego/okresach pracy nauczycielskiej – o symbolu ZUS RPA oraz wzoru raportu informacyjnego – o symbolu ZUS RIA. Pojawią się też nowe kody tytułu ubezpieczenia. Trwają prace nad nowelizacją przepisów.

Będzie zmiana wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę. Ile wyniosą świadczenia zależne od płacy minimalnej?

Minimalne wynagrodzenie za pracę zmieni się od 1 stycznia 2025 r. Wraz z minimalną płacą zmieni się także wysokość świadczeń powiązanych z minimalnym wynagrodzeniem. Jakie to świadczenia? Ile wyniosą?

Odpowiedzialność pracodawcy za pogorszenie stanu zdrowia pracowników w czasie upału. Jaka jest, czy polisa ochroni

Jeżeli pracownik zasłabnie lub dozna udaru słonecznego lub cieplnego w czasie pracy, pracodawca naraża się na ewentualne roszczenie z żądaniem wypłaty odszkodowania. Przed tego rodzaju finansowymi konsekwencjami upałów firmy mogą się ubezpieczyć. Słuzy do tego polisa OC pracodawcy.

REKLAMA

Zmiana pracy nie zawsze jest możliwa. Co robić?

Dlaczego pracownicy niezadowoleni z pracy wciąż w niej tkwią? Zmiana pracy nie zawsze jest możliwa. Co można zrobić, aby podnieść swoją atrakcyjność na rynku pracy? Jak rozwijać kompetencje i szkolić się u dotychczasowego pracodawcy? Dlaczego tak mało pracowników decyduje się na rozmowę o podwyżce wynagrodzenia? Oto wskazówki eksperta rynku pracy, Mateusza Żydka.

Świadczenie urlopowe w szkołach. Czy powinno uwzględniać kryterium socjalne?

Do 31 sierpnia 2024 r. nauczyciele powinni otrzymać świadczenia urlopowe. Świadczenie, wypłacane wszystkim nauczycielom, jest finansowane ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. Czy powinny uwzględniać kryterium socjalne?

Nauczycielskie świadczenie kompensacyjne. Więcej osób uzyska prawo do świadczenia

1 września 2024 r. więcej osób uzyska prawo do nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego. Jakie warunki należy spełniać, żeby nabyć prawo do tego świadczenia?

Wcześniejsze emerytury dla nauczycieli. Kto ma prawo do nowej emerytury? Kiedy można złożyć wniosek?

1 września 2024 r. wejdą w życie zmiany przepisów Karty Nauczyciela. Więcej osób będzie mogło skorzystać z wcześniejszej emerytury dla nauczycieli. Kiedy można złożyć wniosek o wcześniejszą emeryturę?

REKLAMA

Czy 14 lipca to niedziela handlowa?

Czy w lipcu jest jakaś niedziela handlowa? Czy w tym miesiącu możemy zaplanować zakupy na niedzielę? 

Zmiana zasad obliczania stażu pracy. Jak to wpłynie na uprawnienia pracownika [przykłady]

Na podstawie stażu pracy ustalane są przysługujące pracownikowi uprawnienia, takie jak wymiar urlopu wypoczynkowego czy okres wypowiedzenia. Jeżeli do stażu pracy będą wliczane także inne okresy, np. prowadzenia działalności gospodarczej czy świadczenia pracy na podstawie umowy zlecenia, sposób ustalania uprawnień pracowniczych radykalnie się zmieni.

REKLAMA