REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Uprawnienia ojca dziecka do urlopu macierzyńskiego

Subskrybuj nas na Youtube
Dołącz do ekspertów Dołącz do grona ekspertów
Beata Naróg
Usługi i Doradztwo Kadrowe. Szkolenia

REKLAMA

Obowiązujące przepisy Kodeksu pracy nie zezwalają pracodawcom na udzielanie pracownikom-ojcom urlopu macierzyńskiego w pełnym wymiarze. Są oni dyskryminowani szczególnie w sytuacji porzucenia dziecka przez matkę.

Jedna z ostatnich nowelizacji Kodeksu pracy wprowadziła prawo do urlopu ojcowskiego, przysługującego ojcom niezależnie od urlopu macierzyńskiego. Urlop ten wprowadzany jest stopniowo i od stycznia 2010 r. ojciec dziecka będzie mógł wykorzystać tydzień takiego urlopu. Natomiast od stycznia 2012 r. ojcowie będą mogli korzystać już z pełnego 2-tygodniowego wymiaru tego urlopu. Jednak nie można zapominać, że ojcowie nadal mogą w przypadkach wskazanych w przepisach Kodeksu pracy korzystać z urlopu macierzyńskiego. Prawo takie przysługuje pracownikom–ojcom, którzy wychowują swoje dzieci.

REKLAMA

Kiedy ojciec korzysta z urlopu macierzyńskiego

Ojciec dziecka jest uprawniony do wykorzystania części urlopu macierzyńskiego, z której zrezygnuje pracownica–matka dziecka. Trzeba jednak zwrócić uwagę, że matka dziecka będzie mogła zrezygnować z dalszej części urlopu macierzyńskiego dopiero wówczas, gdy po porodzie wykorzysta co najmniej 14 tygodni tego urlopu. Pozostałą część urlopu macierzyńskiego musi wykorzystać ojciec dziecka, składając pisemny wniosek do swojego pracodawcy. Wykorzystanie pozostałej części tego urlopu przez pracownika warunkuje możliwość rezygnacji pracownicy z dalszego korzystania z urlopu macierzyńskiego (art. 180 § 5 k.p.).

Urlop macierzyński a urlop na warunkach urlopu macierzyńskiego>>

REKLAMA

Ojciec dziecka będzie również uprawniony do części urlopu macierzyńskiego, jeżeli w trakcie tego urlopu pracownica ze względu na stan zdrowia będzie wymagała opieki szpitalnej, co uniemożliwi jej sprawowanie osobistej opieki nad dzieckiem. Pracownik będzie mógł jednak skorzystać z tego uprawnienia dopiero po wykorzystaniu przez pracownicę 8 tygodni urlopu macierzyńskiego. W trakcie korzystania z urlopu macierzyńskiego przez ojca dziecka urlop pracownicy ulega przerwaniu na czas korzystania z tego urlopu przez ojca. Okres korzystania z urlopu macierzyńskiego przez ojca dziecka nie wydłuża ogólnego wymiaru urlopu macierzyńskiego (art. 180 § 61–63 k.p.).

Ojciec dziecka będzie miał również prawo do niewykorzystanej części urlopu macierzyńskiego w przypadku zgonu pracownicy w trakcie urlopu macierzyńskiego. Ojciec dziecka ma w takim przypadku prawo do całego niewykorzystanego przez matkę dziecka urlopu macierzyńskiego (art. 180 § 7 k.p.).

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Prawo do urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego będzie miał pracownik, który przyjął dziecko na wychowanie, jeżeli wystąpi do sądu opiekuńczego z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie przysposobienia dziecka lub który przyjął dziecko na wychowanie jako rodzina zastępcza. Wyjątkiem, kiedy nie ma możliwości wykorzystania urlopu, jest przyjęcie dziecka przez rodzinę zastępczą zawodową niespokrewnioną z dzieckiem (art. 183 k.p.).

WAŻNE!

Pracownik–ojciec dziecka będzie miał prawo do urlopu macierzyńskiego i zasiłku macierzyńskiego we wskazanych powyżej przypadkach (poza przyjęciem dziecka na wychowanie) tylko wówczas, gdy prawo do takiego urlopu ma matka dziecka. A zatem, jeżeli matka dziecka nie pracuje, to ojciec dziecka nie może występować o udzielenie mu urlopu macierzyńskiego, nawet wówczas gdy matka wymaga opieki szpitalnej.

Urlop fakultatywny (dodatkowy)

Nowelizacja Kodeksu pracy wprowadziła również prawo do tzw. urlopu fakultatywnego (art. 1821 i 1822 k.p.). Jego wymiar uzależniony jest od liczby dzieci urodzonych przy jednym porodzie. Z urlopu tego można skorzystać bezpośrednio po wykorzystaniu urlopu podstawowego. Przysługuje on w wymiarze 6 tygodni w razie urodzenia jednego dziecka i 8 tygodni, jeżeli urodzi się więcej niż jedno dziecko. Podobnie jak w przypadku urlopów ojcowskich wprowadzany jest on stopniowo (patrz tabela).

@RY1@i26/2009/035/i26.2009.035.000.0014.101.jpg@RY2@

Ojciec dziecka jest uprawniony do fakultatywnego urlopu macierzyńskiego, jeżeli pracownica zrezygnuje z części urlopu podstawowego (po wykorzystaniu minimum 14 tygodni) i tym samym to on rozpocznie dalsze korzystanie z urlopu macierzyńskiego w podstawowym wymiarze. Po zakończeniu urlopu podstawowego będzie mógł złożyć wniosek o urlop dodatkowy. Pracownik będzie miał również prawo do urlopu dodatkowego po wykorzystaniu przez matkę dziecka całego urlopu macierzyńskiego w podstawowym wymiarze. W takim wypadku matka dziecka wykorzystuje cały urlop podstawowy, a ojciec dziecka może skorzystać z urlopu dodatkowego.

Czy urodzenie dziecka w czasie urlopu bezpłatnego daje prawo do zasiłku macierzyńskiego>>

Urlop fakultatywny udzielany jest na pisemny wniosek pracownika, który powinien być złożony co najmniej 7 dni przed rozpoczęciem urlopu. Pracownik, który zamierza skorzystać z urlopu dodatkowego po wykorzystaniu przez matkę całego urlopu podstawowego – we wniosku musi dodatkowo wskazać termin zakończenia urlopu macierzyńskiego przez pracownicę.


Urlop dodatkowy udzielany jest w wymiarze tygodnia lub jego wielokrotności w zależności od treści wniosku pracownika. Przepisy przewidują również możliwość łączenia urlopu dodatkowego z pracą zawodową. Maksymalny wymiar czasu pracy nie może w tym przypadku przekroczyć 1/2 etatu. Na pozostałą część dobowego wymiaru czasu pracy udzielany jest dodatkowy urlop macierzyński.

Porzucenie dziecka przez matkę

W sytuacji gdy pracująca matka porzuci dziecko i jego wychowaniem zajmie się wyłącznie ojciec, na podstawie ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa będzie mógł uzyskać wypłatę zasiłku macierzyńskiego, wówczas gdy przerwie zatrudnienie lub inną działalność zarobkową w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem (art. 29 ust. 4). W ZUS pracownik musi złożyć oprócz innych dokumentów oświadczenie o porzuceniu dziecka przez matkę.

Czy ojciec dziecka ma prawo do zasiłku macierzyńskiego>>

WAŻNE!

Przepisy Kodeksu pracy nie przewidują wprost możliwości udzielenia ojcu dziecka urlopu macierzyńskiego w przypadku porzucenia go przez matkę.

Sytuacja ojca, który zajmuje się wychowaniem dziecka samotnie, jeżeli niepracująca matka je porzuci, jest bardzo skomplikowana. Nie może on wówczas ubiegać się o wypłatę zasiłku macierzyńskiego, nawet w sytuacji zaprzestania pracy zarobkowej w celu osobistej opieki nad dzieckiem. Przyczyną jest tu brak uprawnień do zasiłku niepracującej matki dziecka. Regulacje te wydają się dyskryminujące w stosunku do pracownika–ojca dziecka w tym szczególnym przypadku.

Podstawa prawna:

  • art. 180 § 5, § 61–63, § 7, art. 1821, 1822, 183 Kodeksu pracy,
Zapisz się na newsletter
Kodeks pracy, urlopy, wynagrodzenia, świadczenia pracownicze. Bądź na bieżąco ze zmianami z zakresu prawa pracy. Zapisz się na nasz newsletter.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie - QUIZ
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne

REKLAMA

Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Zmiany w funkcjonowaniu NFZ i systemie ubezpieczenia zdrowotnego

Polska ochrona zdrowia stoi przed gruntownymi przekształceniami, które mają na celu nie tylko uszczelnienie systemu finansowania, ale także dostosowanie go do rosnących potrzeb pacjentów i standardów unijnych. Ministerstwo Zdrowia przygotowało kompleksowy projekt ustawy, który wprowadza szereg kluczowych zmian w funkcjonowaniu Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ) oraz w całym systemie ubezpieczenia zdrowotnego.

Czas na rynek pracy otwarty dla osób z niepełnosprawnościami [Gość Infor.pl]

Polska może się pochwalić jednym z najniższych wskaźników bezrobocia w Europie. To bez wątpienia świetna wiadomość, ale jednocześnie sygnał ostrzegawczy – coraz trudniej o pracowników. Ekonomiści zwracają uwagę, że mamy jeszcze niewykorzystane zasoby: osoby, które chcą i mogą pracować, ale z różnych powodów pozostają poza rynkiem. Wśród nich duża grupa to osoby z niepełnosprawnościami. O tym, jak przełamać bariery i wykorzystać potencjał tej grupy, opowiadał w rozmowie z Szymonem Glonkiem, Łukasz Bednarek, prezes Agencji Optymalizacji Zatrudnienia i osoba, która sama zmaga się z niepełnosprawnością.

Wielu na to czeka: zapomoga na wypadek trudności życiowych [kiedy, dla kogo i ile]

Zapomoga na wypadek trudności życiowych - to potrzebna regulacja, która być może niebawem będzie wprowadzona. Potrzebna jest pomoc w nagłych przypadkach a projekt nowej ustawy ma wypełnić właśnie tę lukę, wprowadzając możliwość przyznawania zapomogi dla osób, które przejściowo znalazły się w trudnej sytuacji życiowej, na przykład z powodu nagłej choroby, wypadku lub innego nieszczęśliwego zdarzenia. Kiedy, dla kogo i ile - szczegóły poniżej.

Wrzesień 2025: godziny pracy, dni wolne

Wrzesień w 2025 r. - godziny pracy i dni wolne od pracy czyli jaki jest wymiar czasu pracy. Czy kalendarz września przewiduje święto w innym dniu niż niedziela?

REKLAMA

Podnoszenie kwalifikacji zawodowych - czy rzeczywiście coś daje? [RAPORT]

Podnoszenie kwalifikacji zawodowych - czy rzeczywiście coś daje? Okazuje się, że 61 proc. pracujących czuje presję na ciągłe podnoszenie kwalifikacji zawodowych, ale tylko 44 proc. widzi przełożenie rozwoju kompetencji na swoją karierę.

Najnowszy raport płacowy 2025 dla pracodawców i pracowników. Gdzie są najwyższe podwyżki? [ZAROBKI]

Udostępniamy najnowszy raport płacowy 2025. Każdy pracodawca i pracownik powinien się z nim zapoznać. Okazuje się, że wzrost wynagrodzeń wyhamował. Gdzie są najwyższe podwyżki? Artykuł zawiera tabelę z zarobkami na różnych stanowiskach.

Ukraińcy dominują w pobieraniu 800 plus. W pół roku ZUS wypłacił im ponad 1,4 mld zł [DANE Z ZUS]

Zakład Ubezpieczeń Społecznych wypłacił w I połowie br. świadczenie Rodzina 800+ dla ponad 365 tys. dzieci, których rodzice zadeklarowali obywatelstwo inne niż polskie. To o 1,5% mniej niż w analogicznym okresie ub.r. Łączna kwota wyniosła 1,613 mld zł, czyli o 4,5% mniej niż rok wcześniej, kiedy było to 1,689 mld zł. Najwięcej odbiorców ww. świadczenia pochodzi z Ukrainy. ZUS przekazał w sumie 1,438 mld zł na rzecz blisko 305 tys. ukraińskich dzieci. Kolejnymi grupami są Białorusini, Rumuni oraz Rosjanie. Na dalszych miejscach znaleźli się beneficjenci z obywatelstwem indyjskim, wietnamskim, gruzińskim, bułgarskim, mołdawskim i chińskim.

Rewolucja w układach zbiorowych pracy. Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy. Co to daje pracownikom i pracodawcom?

Ułatwienia w zawieraniu układów zbiorowych pracy. Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy. O co chodzi? Zatem nowa ustawa o układach zbiorowych pracy i porozumieniach zbiorowych eliminuje zbędną biurokrację, wprowadza nowoczesny, elektroniczny rejestr oraz zastępuje długotrwałe procedury szybką i przejrzystą obsługą online. Dodatkowe mechanizmy wsparcia, jak mediacja czy elastyczne ramy czasowe układów, mają pobudzić aktywny dialog społeczny i zwiększyć liczbę negocjowanych porozumień, dostosowanych do specyfiki poszczególnych branż i firm.

REKLAMA

Te 5 dni urlopu można wykorzystać tylko do końca 2025 r., nie przechodzi na 2026 r.

Wiele osób wciąż nie wie, czy nie pamięta o swoich prawach pracowniczych. Oprócz standardowego urlopu wypoczynkowego, Kodeks pracy przewiduje inne, mniej znane, ale niezwykle przydatne uprawnienia. Jednym z nich jest urlop w wymiarze 5 dni, ale przysługuje on tylko na dany rok kalendarzowy, czyli 5 dni w 2025 r. Urlop nie przechodzi na 2026 r., ponieważ od 2026 r. będzie nowy okres tego urlopu.

PIT zero dla rodzin z dwójką dzieci. Prezydent Nawrocki wprowadza zerowy PIT? [Ustawa]

Prezydent RP Karol Nawrocki złożył projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw, który wprowadza zerowy PIT dla rodzin z dwójką dzieci. Podnosi również drugi próg podatkowy do 140 tys. zł.

REKLAMA