Kategorie

Zatrudnianie pracowników młodocianych a bhp

Katarzyna Tomaszewska
Pracodawcy zatrudniający młodocianych muszą pamiętać, aby zapewnić im bezpieczne i higieniczne warunki pracy oraz zlecać im tylko prace dozwolone prawem.

Pracownikiem co do zasady może być osoba pełnoletnia. Czasem jednak można zatrudnić również osoby młodsze. Za pracowników młodocianych uważa się osoby, które ukończyły 16 lat, ale nie przekroczyły jeszcze 18. roku życia. Osoby takie nie mogą być jednak zatrudniane zawsze.

Z pracownikami młodocianymi można zawrzeć umowę w celu:

  • przygotowania zawodowego (nauki zawodu lub przyuczenia do wykonywania określonej pracy),
  • wykonywania lekkich prac.

Może się to odbywać na warunkach określonych w dziale 9 Kodeksu pracy i rozporządzeniu w sprawie wykazu prac wzbronionych młodocianym.

Zatrudnienie młodocianego w celu przygotowania zawodowego >>

Czasem można także zatrudnić osobę poniżej 16. roku życia.

Mogą to zrobić jednak tylko podmioty prowadzące działalność w zakresie:

  • kulturalnym,
  • artystycznym,
  • sportowym,
  • reklamowym

i wymaga się wtedy:

  • uprzedniej zgody przedstawiciela ustawowego bądź opiekuna prawnego dziecka,
  • zezwolenia właściwego inspektora pracy.

Nauka zawodu

Jednym z powodów, dla których pracodawcy zatrudniają pracowników młodocianych, jest nauka zawodu.

Aby jednak można było zatrudnić takiego pracownika należy sprawdzić, czy:

  • osoba, którą chcemy zatrudnić, ma ukończenie 16 lat,
  • skończyła co najmniej gimnazjum,
  • posiada świadectwo lekarskie stwierdzające, że praca, którą ma wykonywać, nie zagraża jej zdrowiu.

Prace lekkie

O ile zatrudnianie w celu nauki zawodu odbywa się w trakcie roku szkolnego, o tyle zatrudnienie przy pracach lekkich może odbywać się również w wakacje. Za prace lekkie uważa się te, które nie powodują zagrożenia jego życia, zdrowia, rozwoju psychofizycznego. Trzeba również pamiętać, że prace te nie mogą utrudniać młodocianemu wypełniania obowiązku szkolnego do ukończenia przez niego 18. roku życia.

Wykaz prac lekkich powinien określić pracodawca po uzgodnieniu z lekarzem medycyny pracy. Następnie musi go zatwierdzić właściwy terytorialnie inspektor pracy. Należy pamiętać, aby w wykazie tym nie zamieszczać prac wzbronionych młodocianym, które znajdują się w załączniku nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z 24 sierpnia 2004 r. w sprawie wykazu prac wzbronionych młodocianym i warunków ich zatrudniania przy niektórych z tych prac (zwanego dalej rozporządzeniem w sprawie wykazu prac wzbronionych młodocianym).

Wynagrodzenie pracownika młodocianego >>

Z wykazem lekkich prac trzeba zapoznać młodocianego jeszcze zanim przystąpi do wykonywania swoich obowiązków.

Prace wzbronione młodocianym

Są też prace, przy których istnieje zakaz zatrudniania pracowników młodocianych (art. 204 k.p.). Wykaz tych prac dzieli je na prace, które są wzbronione dla wszystkich młodocianych, i takie, które są zabronione tylko dla młodocianych w wieku do 16 lat. Rozróżnia się je także ze względu na płeć.

Zakaz zatrudniania młodocianych dotyczy następujących grup prac:

  • związanych z nadmiernym wysiłkiem fizycznym,
  • wymagających stale wymuszonej i niewygodnej pozycji ciała,
  • zagrażających prawidłowemu rozwojowi psychicznemu,
  • wykonywanych w narażeniu na szkodliwe działanie czynników chemicznych,
  • wykonywanych w narażeniu na szkodliwe działanie pyłów,
  • wykonywanych w narażeniu na szkodliwe działanie czynników fizycznych,
  • wykonywanych w narażeniu na szkodliwe działanie czynników biologicznych,
  • stwarzających zagrożenia wypadkowe.

WAŻNE!

Przepisy zezwalają jednak na zatrudnianie młodocianych w wieku powyżej 16 lat przy niektórych rodzajach prac im wzbronionych. Aby tak się mogło stać, zatrudnienie musi być niezbędne do prawidłowego przygotowania zawodowego. Niemniej jednak nawet w takim przypadku zatrudnienie nie może mieć charakteru pracy stałej.

Aby zapewnić pracownikom młodocianym bezpieczne i higieniczne warunki pracy, pracodawca, na podstawie wykazów prac określonych w załącznikach nr 1 i 2 do rozporządzenia w sprawie wykazu prac wzbronionych młodocianym, sporządza wykazy prac wykonywanych w jego firmie:

  • wzbronionych młodocianym,
  • wzbronionych młodocianym, przy których zezwala się na zatrudnianie młodocianych w celu odbycia przygotowania zawodowego.

Ważne jest, aby w ustalaniu tych wykazów uczestniczył lekarz sprawujący profilaktyczną opiekę zdrowotną.


Ochrona zdrowia młodocianych

Pracodawca musi dodatkowo dbać o ochronę stanu zdrowia zatrudnianych młodocianych. Polega ona głównie na organizowaniu pracy i zajęć młodocianych w taki sposób, aby na terenie firmy znajdowali się zawsze pod opieką wyznaczonej w tym celu osoby. Poza tym przy zatrudnianiu pracowników młodocianych trzeba również pamiętać, że muszą oni mieć przerwy w pracy, podczas których wypoczną od czynników uciążliwych występujących w danym środowisku pracy. Pracodawca powinien więc w tym celu zorganizować odizolowane pomieszczenia.

Pracodawca nie może zapomnieć również o przeprowadzeniu instruktażu wyjaśniającego podstawy stosowania środków ochrony indywidualnej oraz zasady bhp.

Pracownicy młodociani tak jak pozostali pracownicy muszą przejść profilaktyczne badania lekarskie. Odbywają się one na podstawie skierowania wydanego przez pracodawcę, a ich koszt pokrywa zakład pracy.

Pracownik młodociany podlega:

  • wstępnym badaniom lekarskim przed przyjęciem do pracy i przed przeniesieniem na inne stanowisko,
  • badaniom okresowym i kontrolnym w czasie zatrudnienia.

Jeżeli w trakcie przeprowadzania badań profilaktycznych lekarz medycyny pracy orzeknie, że wykonywana przez młodocianego praca zagraża jego zdrowiu, pracodawca musi zmienić rodzaj pracy wykonywanej dotychczas przez młodocianego. Gdy nie ma takiej możliwości, musi niezwłocznie rozwiązać umowę o pracę z młodocianym i wypłacić mu odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia (art. 201 k.p.).

Pracodawca musi również pamiętać, że młodocianemu należy przekazać informację o ryzyku zawodowym, które wiąże się z wykonywaną przez niego pracą. Młodociany musi również zostać powiadomiony o zasadach ochrony przed zagrożeniami. Informacje te powinien otrzymać także przedstawiciel ustawowy młodocianego.

Prawo nakłada na pracodawców obowiązek stałego prowadzenia ewidencji wszystkich zatrudnianych pracowników młodocianych. Celem prowadzenia tej ewidencji jest rejestracja czynności związanych z zatrudnianiem ich przez pracodawców.

Podstawa prawna:

  • art. 190–204 Kodeksu pracy,
  • rozporządzenie Rady Ministrów z 24 sierpnia 2004 r. w sprawie wykazu prac wzbronionych młodocianym i warunków ich zatrudniania przy niektórych z tych prac (DzU nr 200, poz. 2047 ze zm.).
Poszerzaj swoją wiedzę, korzystając z naszego programu
INFORLEX Książki dla Firm
INFORLEX Książki dla Firm
Tylko teraz
598,00 zł
798,00
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Niedziela handlowa - październik 2021

    Niedziela handlowa - październik 2021 ma aż 5 niedziel. Czy 3 października, 10 października, 17 października, 24 października, 31 października to niedziela handlowa? Kiedy jest najbliższa niedziela handlowa?

    Lata pracy a urlop

    Lata pracy a urlop - staż pracy ma znaczenie. Ile dni urlopu przysługuje w pierwszej pracy, a jaki jest wymiar urlopu po pierwszym roku pracy i w późniejszych latach? Sprawdź.

    Czy kwarantanna przerywa urlop?

    Czy kwarantanna przerywa urlop wypoczynkowy? Co na to Kodeks pracy? Czy można pracować na kwarantannie?

    Wypłata wynagrodzenia za pracę po ustaniu zatrudnienia

    Wypłata wynagrodzenia za pracę po ustaniu zatrudnienia to obwiązek pracodawcy. Kiedy wypłaca się ekwiwalent za urlop, odprawę i odszkodowanie? Co w przypadku śmierci pracownika lub pracodawcy?

    Dofinansowanie pensji z tarczy - zmiany w rozliczaniu

    Dofinansowanie pensji pracowników z tarczy antykryzysowej trzeba rozliczyć. Co się zmieni? Pracodawca zwróci środki pobrane na jednego pracownika, a nie wszystkie dopłaty.

    Potrącenie zaległości ZUS z emerytury od 2022 r.

    Potrącenie zaległości składkowych z emerytury i renty będzie możliwe od 2022 r. ZUS odliczy składkę zdrowotną, podatek i należności składkowe nieopłacone w terminie. Do jakiej wysokości? Co z zasiłkami?

    Niemcy: niezaszczepieni bez rekompensaty za czas kwarantanny

    Niezaszczepieni nie otrzymają rekompensaty za czas kwarantanny. Nowe przepisy w Niemczech zaczną obowiązywać od 1 listopada 2021 r.

    Praca zdalna a work-life balance

    Praca zdalna a work-life balance - za dużo work i za mało life? Z badania "Candidate Pulse" wynika, ze praca zdalna zachwiała balansem między życiem prywatnym i zawodowym. Pracownicy odczuwają również więcej presji ze strony pracodawców.

    Pracodawca sprawdzi certyfikat covid [VIDEO]

    Pracodawca sprawdzi certyfikat covid? Najpewniej tak, ale na zasadzie dobrowolności. Co to oznacza? Na to i inne pytania odpowiada Stanisław Szwed, wiceminister pracy, polityki społecznej i rodziny.

    Obniżenie wieku emerytalnego jako fatalna decyzja [VIDEO]

    Obniżenie wieku emerytalnego było fatalną decyzją. Ekonomiści negatywnie oceniają niższy i zróżnicowany dla kobiet i mężczyzn wiek emerytalny w Polsce.

    Co pandemia uświadomiła menadżerom? [VIDEO]

    Pandemia a zarządzanie - co kryzys wywołany pandemią uświadomił menadżerom? Okazało się, że kapitał ludzki jest niezwykle ważny. Duże znaczenie ma także zdolność do szybkich zmian.

    Kodeks pracy art. 30

    Kodeks pracy w art. 30 wylicza sposoby rozwiązania umowy o pracę: porozumienie stron, wypowiedzenie, dyscyplinarka i upływ czasu.

    Kontroferta dla pracownika - co to jest?

    Kontroferta dla pracownika - co to jest i w jakim celu się ją stosuje? Czy warto przyjąć kontrofertę?

    Jesienna rekrutacja w logistyce - jak zachęcić do pracy w firmie?

    Startuje jesienna rekrutacja w logistyce. Jakich pracowników brakuje? Jak zachęcić do pracy w danej firmie? Co przyciąga pracowników?

    Kontrole PIP na małych budowach 2021 - wyniki

    Kontrole PIP na małych budowach zostały wzmożone w 2021 r. Z danych statystycznych wynika, że to właśnie na małych budowach jest najwięcej wypadków przy pracy. Jakie są wyniki kontroli PIP?

    Praca sezonowa - prawa cudzoziemców przez cały rok

    Praca sezonowa - prawa cudzoziemców nie są sezonowe. Przypomina o tym PIP w kampanii "Prawa przez cały rok". Jak zatrudnić cudzoziemca na podstawie zezwolenia na pracę sezonową? Czym jest umowa o pomocy przy zbiorach?

    Europejskie Porozumienie dotyczące aktywnego starzenia się

    Europejskie Porozumienie podpisane w 2017 r. dotyczy aktywnego starzenia się i podejścia międzypokoleniowego w pracy. Realizując je, w Polsce powstało "Porozumienie strony pracowników oraz strony pracodawców RDS na rzecz aktywnego starzenia". Wypracowano w nim szereg rozwiązań na rzecz aktywnego starzenia się.

    Kiedy zmiana czasu na zimowy w 2021?

    Kiedy jest zmiana czasu na zimowy w 2021 r.? Czy ostatni raz przestawiamy zegarki jesienią? Jak zmiana czasu wpływa na czas pracy w nocy?

    Wypłata wynagrodzenia za pracę w sobotę, niedzielę

    Wypłata wynagrodzenia za pracę to podstawowy obowiązek pracodawcy. Co w przypadku, gdy dzień wypłaty wynagrodzenia wypada w sobotę lub niedzielę?

    Jak niemieccy pracodawcy przygotowują się na 4 falę covid?

    4 fala covid przewidywana jest na jesień 2021 r. Statystyki wskazują na tendencję wzrostową zakażeń. Jak niemieccy pracodawcy przygotowują się na ten trudny czas?

    Weryfikacja szczepień pracowników - projekt

    Weryfikacja szczepień pracowników - trwają prace nad projektem nowych przepisów. Czy pracodawcy będą mogli sprawdzić fakt zaszczepienia się przeciw COVID-19 przez pracowników?

    Umowa o dzieło - ZUS, zgłoszenie

    Umowa o dzieło - zgłoszenie do ZUS jest obowiązkowe od 2021 r. Jaki jest termin na zgłoszenie? Kto musi zgłosić umowę do ZUS?

    Zmiany w ubezpieczeniach społecznych od 18 września 2021 r.

    Najnowsze zmiany w ubezpieczeniach społecznych weszły w życie 18 września 2021 r. Sprawdź, co się zmieni.

    Wypalenie zawodowe podstawą zwolnienia lekarskiego od 2022 r.

    Wypalenie zawodowe od 2022 r. będzie podstawą do otrzymania zwolnienia lekarskiego (l4). Czym jest wypalenie? Jakie są objawy? Jak przeciwdziałać?

    Przeniesienie urlopu na kolejną umowę - wzór porozumienia

    Przeniesienie urlopu wypoczynkowego na kolejną umowę o pracę może nastąpić na mocy porozumienia stron. Jak je prawidłowo sporządzić? Oto wzór porozumienia.