Pracownicy młodociani. Na jakich zasadach należy udzielać urlopu wypoczynkowego młodocianemu

• Kto jest pracownikiem młodocianym
• Wymiar urlopu wypoczynkowego pracownika młodocianego
• Jak udzielać urlopu wypoczynkowego

Kto jest pracownikiem młodocianym

Pracownikiem młodocianym jest osoba, która ukończyła 15 lat, a nie przekroczyła 18 lat. Przygotowanie zawodowe takich pracowników może odbywać się przez:

• naukę zawodu w celu przygotowania młodocianego do pracy w charakterze wykwalifikowanego pracownika lub czeladnika, obejmującą praktyczną naukę zawodu, organizowaną u pracodawcy, oraz dokształcanie teoretyczne;
• przyuczenie do wykonywania określonej pracy w celu przygotowania młodocianego do pracy w charakterze przyuczonego pracownika i które może dotyczyć wybranych prac związanych z nauką zawodu.

W obu przypadkach konieczne jest zawarcie z młodocianym umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego.

Pracownikom młodocianym przysługuje prawo do urlopu wypoczynkowego. Zasady udzielania urlopu pracownikom młodocianym odbiegają od ogólnych reguł dotyczących pozostałych pracowników.

Wymiar urlopu wypoczynkowego pracownika młodocianego

Wymiar urlopu wypoczynkowego pracownika młodocianego jest zróżnicowany w zależności od roku nauki i wieku młodocianego.

Pracownik młodociany z upływem 6 miesięcy od rozpoczęcia pierwszej pracy uzyskuje prawo do urlopu w wymiarze 12 dni roboczych. Z upływem roku pracy nabywa prawo do urlopu w wymiarze 26 dni roboczych. Obydwa wymiary podlegają sumowaniu i po roku pracy młodociany ma łącznie prawo do 38 dni urlopu wypoczynkowego.

Prawo do kolejnego urlopu pracownik uzyskuje z dniem 1 stycznia każdego roku. Wymiar tego urlopu wynosi 26 dni roboczych.

W roku, w którym pracownik kończy 18 rok życia, wymiar urlopu wypoczynkowego ulega obniżeniu. Wówczas młodocianemu przysługuje tylko 20 dni urlopu w roku kalendarzowym. Jednak warunkiem takiego obniżenia wymiaru urlopu jest nabycie prawa do urlopu przed osiągnięciem 18 roku życia. W przeciwnym razie przysługuje mu jeszcze w tym roku prawo do 26 dni urlopu wypoczynkowego.

Jak udzielać urlopu wypoczynkowego

Pracownikowi młodocianemu urlopu wypoczynkowego udziela się na jego wniosek i za zgodą pracodawcy. Mają więc tutaj zastosowanie zasady obowiązujące pozostałych pracowników, ale z pewnymi wyjątkami.

Pracodawca powinien pamiętać, że pracownikowi młodocianemu uczęszczającemu do szkoły należy udzielić urlopu w okresie ferii szkolnych. Urlopu podczas ferii należy udzielić nawet wówczas, gdy młodociany nie złożył wniosku o urlop. Ponadto na wniosek młodocianego, który nie nabył jeszcze prawa do urlopu wypoczynkowego, pracodawca może – ale nie musi - udzielić zaliczkowo urlopu w okresie ferii szkolnych.

Na wniosek pracownika młodocianego, ucznia szkoły dla pracujących, pracodawca jest zobowiązany udzielić mu w okresie ferii szkolnych urlopu bezpłatnego w wymiarze nieprzekraczającym łącznie z urlopem wypoczynkowym 2 miesięcy. Okres urlopu bezpłatnego wlicza się do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze.

Podstawa prawna:

• art. 190, art. 205 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (j.t. Dz.U. z 2023 r. poz. 1465)
• § 1, § 19 rozporządzenia Rady Ministrów z 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania (j.t. Dz.U. z 2018 r., poz. 2010 ze zm.)