REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Kary porządkowe. Pracownik może się skutecznie bronić przed nałożeniem kary pieniężnej, nagany i upomnienia!

paragraf prawo ustawa kodeks pracy przepis kara pieniężna nagana upomnienie kara porządkowa pracownik pracodawca procedura/ fot. Shutterstock
Kary porządkowe. Pracownik może się skutecznie bronić przed nałożeniem kary pieniężnej, nagany i upomnienia!

REKLAMA

REKLAMA

Pracownik może zostać ukarany przez pracodawcę karą porządkową, w tym karą pieniężną. Wystarczy jednak drobne uchybienie procedury przez pracodawcę, żeby kara została uchylona. Możliwe jest także nałożenie grzywny na pracodawcę.
rozwiń >

Kary porządkowe w Kodeksie pracy

Kodeks pracy przewiduje, że pracownik może zostać ukarany przez pracodawcę karą porządkową. Kara może być niemajątkowa - upomnienie lub nagana, lub majątkowa – kara pieniężna.

REKLAMA

Autopromocja

Wybór rodzaju kary, jaka ma być zastosowana wobec pracownika, zależy od uznania pracodawcy. 

Pracodawca nie może zmieniać katalogu kar przewidzianych w Kodeksie pracy na niekorzyść pracownika w drodze postanowień umów o pracę bądź uregulowań wewnątrzzakładowych. Stosowanie innych kar niż przewidziane w Kodeksie pracy stanowi wykroczenie przeciwko prawom pracownika i jest zagrożone grzywną od 1000 zł do 30000 zł.

Kary upomnienia lub nagany

Kary upomnienia lub nagany pracodawca może stosować w razie nieprzestrzegania przez pracownika:

Kara pieniężna

Kara pieniężna jest wymierzana za nieprzestrzeganie przez pracownika:

Dalszy ciąg materiału pod wideo
  • przepisów bhp,

  • przepisów przeciwpożarowych, 

  • opuszczenie pracy bez usprawiedliwienia, 

  • stawienie się do pracy w stanie nietrzeźwości albo w stanie po użyciu alkoholu (albo środka działającego podobnie do alkoholu),

  • spożywanie w czasie pracy alkoholu (albo zażywanie środka działającego podobnie do alkoholu).

Kara pieniężna za jedno przekroczenie, jak i za każdy dzień nieusprawiedliwionej nieobecności, nie może być wyższa od 1-dniowego wynagrodzenia pracownika. Przy ustalaniu wysokości kwoty 1-dniowego wynagrodzenia pracownika na potrzeby wymierzenia kary pieniężnej należy stosować reguły obliczania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy.

Łącznie kary pieniężne nie mogą przewyższać dziesiątej części wynagrodzenia przypadającego pracownikowi do wypłaty (po dokonaniu potrąceń świadczeń alimentacyjnych i innych należności niż świadczenia alimentacyjne egzekwowanych na mocy tytułów wykonawczych oraz zaliczek pieniężnych udzielonych pracownikowi).

Wpływy z kar pieniężnych przeznacza się na poprawę warunków bezpieczeństwa i higieny pracy.

Procedura nakładania kary porządkowej

Procedurę nakładania kary porządkowej można podzielić na dwie części. 

Pierwsza część obejmuje czynności bezpośrednio związane z nałożeniem kary porządkowej na pracownika. Natomiast druga część obejmuje kwestie dotyczące odwołania pracownika od nałożenia kary porządkowej.

Czynności związane z nałożeniem kary porządkowej

Przepisy Kodeksu pracy regulują procedurę wymierzania pracownikom kar porządkowych. Pracodawca, wymierzając karę pracownikowi, powinien podjąć następujące czynności:

Krok 1. Uzyskanie informacji o naruszeniu obowiązków przez pracownika

Kodeks pracy przewiduje, że kary nie można zastosować po upływie 2 tygodni od powzięcia przez pracodawcę wiadomości o naruszeniu obowiązku pracowniczego i po upływie 3 miesięcy od dopuszczenia się przez pracownika tego naruszenia.

Powyższe terminy są ostateczne - nie mogą być przedłużane i przywracane.

Krok 2. Wysłuchanie pracownika

REKLAMA

Pracodawca musi wysłuchać pracownika na okoliczność popełnienia przez niego przewinienia zagrożonego karą porządkową. Nie ma przepisów określających, w jakiej formie powinno to nastąpić – może to być zarówno forma ustna (bezpośrednia rozmowa z pracownikiem), jak i pisemna (gdy pracownik złoży wyjaśnienia na piśmie). 

Jeżeli z powodu nieobecności w pracy pracownik nie może być wysłuchany, bieg 2-tygodniowego terminu, w czasie którego pracodawca może podjąć decyzję o zastosowaniu kary porządkowej, nie rozpoczyna się, a rozpoczęty zostaje zawieszony do dnia stawienia się pracownika do pracy.

Wysłuchanie pracownika jest czynnością niezbędną – nałożenie kary bez uprzedniego wysłuchania pracownika skutkuje koniecznością jej uchylenia.

Krok 3. Zawiadomienie pracownika o nałożeniu kary porządkowej

Pracodawca na piśmie zawiadamia pracownika o nałożonej karze. W zawiadomieniu należy podać rodzaj naruszenia obowiązków pracowniczych i datę dopuszczenia się przez pracownika tego naruszenia. Podając rodzaj naruszenia obowiązków pracodawca określa zachowania pracownika naruszające obowiązki pracownicze, stanowiące przesłankę wymierzenia kary. Przy stosowaniu kary bierze się pod uwagę w szczególności rodzaj naruszenia obowiązków pracowniczych, stopień winy pracownika i jego dotychczasowy stosunek do pracy. 

W zawiadomieniu należy także poinformować pracownika o prawie zgłoszenia sprzeciwu i terminie jego wniesienia. 

Odpis zawiadomienia składa się do części D akt osobowych pracownika.

Odmowa przyjęcia od pracodawcy pisma z zawiadomieniem o ukaraniu jest równoznaczna ze skutecznym zawiadomieniem pracownika o zastosowaniu wobec niego kary porządkowej.

Zatarcie kary porządkowej

Po roku nienagannej pracy nałożoną karę porządkową uważa się za niebyłą. W takiej sytuacji odpis zawiadomienia o ukaraniu usuwa z akt osobowych pracownika. 

Możliwe jest także, że przed upływem roku pracodawca uzna karę za niebyłą:

  • z własnej inicjatywy lub 

  • na wniosek reprezentującej pracownika zakładowej organizacji związkowej.

Czynności związane z odwołaniem się pracownika od nałożenia kary porządkowej

W razie nałożenia kary porządkowej pracownik ma prawo zgłoszenia sprzeciwu, a nawet może wystąpić do sądu w sprawie nałożonej kary. I tutaj obowiązuje tok postępowania określony przepisami Kodeksu pracy. Na tym etapie procedura wygląda następująco:

Krok 1. Wniesienie przez pracownika sprzeciwu do pracodawcy

Jeżeli zastosowanie kary porządkowej nastąpiło z naruszeniem przepisów prawa, pracownik może wnieść sprzeciw. Ma na to 7 dni od dnia zawiadomienia go o nałożeniu kary.

Krok 2. Pracodawca powinien ustosunkować się do sprzeciwu pracownika

Pracodawca decyduje o uwzględnieniu lub odrzuceniu sprzeciwu pracownika po rozpatrzeniu stanowiska reprezentującej pracownika zakładowej organizacji związkowej – jeśli działa w zakładzie pracy.

W razie uwzględnienia sprzeciwu pracownika, karę uważa się za niebyłą, a odpis zawiadomienia o ukaraniu usuwa z akt osobowych pracownika. Ponadto, w przypadku zastosowania kary pieniężnej, pracodawca zwraca pracownikowi równowartość kwoty tej kary.

Nieodrzucenie sprzeciwu w ciągu 14 dni od dnia jego wniesienia jest równoznaczne z uwzględnieniem sprzeciwu pracownika.

Krok 3. Pracownik występuje do sądu pracy o uchylenie kary porządkowej

Pracownik, którego sprzeciw został odrzucony przez pracodawcę, może w ciągu 14 dni od dnia uzyskania zawiadomienia w tej sprawie wystąpić do sądu pracy o uchylenie zastosowanej wobec niego kary. 

W razie uchylenia kary przez sąd pracy, karę uważa się za niebyłą, a odpis zawiadomienia o ukaraniu usuwa z akt osobowych pracownika. Pracodawca jest także zobowiązany zwrócić pracownikowi równowartość kwoty kary pieniężnej.

Podstawa prawna:

  • art. 108 – 113, art. 281 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (j.t. Dz.U. z 2023 r. poz. 1465)

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Ważność orzeczeń o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności zostanie wydłużona. Będą nowe przepisy

19 lipca 2024 r. do Sejmu wpłynął projekt nowelizacji ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Dzięki nowym przepisom zostanie wydłużona ważność orzeczeń o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności niemal 400 tys. osób.

Dostosowanie stanowisk pracy wyposażonych w monitory ekranowe - sprawdź, czy Twoje jest odpowiednie

Przepisy bhp wymagają odpowiednio przygotowanych i dostosowanych stanowisk pracy wyposażonych w monitory ekranowe. Sprawdź, czy Twoje stanowisko pracy jest zgodne z przepisami!

Czy pracownik na zwolnieniu lekarskim może wyjechać na urlop

Podczas zwolnienia lekarskiego pracownikowi nie wolno wykonywać żadnej pracy zarobkowej. Ponadto nie może wykorzystywać zwolnienia w sposób niezgodny z jego celem. Czy to oznacza, że podczas choroby pracownik powinien zostać w domu i nie wolno mu wyjechać na urlop?

Wskaźnik waloryzacji na ustawowym minimum. W 2025 r. emerytury i renty wzrosną o 6,78 proc.

6,78 proc. - co najmniej o tyle wzrosną emerytury i renty w przyszłym roku. Rząd pracuje nad rozporządzeniem w sprawie wysokości zwiększenia wskaźnika waloryzacji emerytur i rent w 2025 r.

REKLAMA

Czy 21 lipca to niedziela handlowa?

Czy przedostatnia niedziele lipca to niedziela handlowa? Czy sklepy będą otwarte? 

Składki tylko do ZUS czy do ZUS i OFE. Kończy się czas na podjęcie decyzji

Wkrótce „okno transferowe” pozwalające ubezpieczonym decydować, gdzie ma być przekazywana część ich składki emerytalnej, zostanie zamknięte. O tym, gdzie ma trafiać część składki, mogą decydować mężczyźni, którzy nie ukończyli 55 lat, i kobiety, które nie ukończyły 50 lat.

Wypłata z PPK bez podatku – wystarczy wybrać odpowiedni sposób wypłaty

Środki z PPK można wypłacić bez podatku. Bez względu na to, jaki wariant wypłaty oszczędności uczestnik PPK wybierze – zyski wypracowane przez 25% środków zgromadzonych na jego rachunku PPK będą zwolnione z podatku dochodowego. Rozłożenie wypłaty na co najmniej 120 miesięcznych rat zwalnia z podatku zyski wypracowane przez całość oszczędności. 

Wydłużenie ważności orzeczeń o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności – projekt ustawy

Rząd przyjął projekt nowelizacji ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Nowelizacja przewiduje wydłużenie ważności orzeczeń o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności maksymalnie o 6 miesięcy.

REKLAMA

Czy pracodawca może zmusić do 14-dniowego urlopu?

Według Kodeksu pracy wymiar urlopu wypoczynkowego wynosi 20 lub 26 dni – w zależności od stażu pracy pracownika. Urlop może być podzielony na części, z których co najmniej jedna powinna trwać nie mniej niż 14 kolejnych dni kalendarzowych. Czy 14-dniowy urlop jest obowiązkowy?

4 dni albo 35 godzin tygodnia pracy w Polsce do 2027 roku? Za granicą już testowali a efekty są pozytywne

W oczekiwaniu na zapowiadane przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej  skrócenie tygodniowego czasu pracy w Polsce, warto przyjrzeć się przykładom z innych państw. Dotąd w programach pilotażowych 4-dniowego tygodnia pracy zaobserwowano np. spadek rotacji zatrudnienia o 40 proc., polepszenie dobrostanu pracowników w 82 proc. firm oraz oszczędności dla pracodawców na poziomie niemal 2 mln zł w skali roku. Krótszy tydzień pracy najlepiej przyjął się na Islandii, gdzie 86 proc. pracowników korzysta z niego lub ma taką możliwość. Ale polscy pracodawcy nie są entuzjastami tego rozwiązania. Aż 51 proc. firm uważa, że w ich branży jest ono niemożliwe. Jeżeli nie uda się skrócić tygodnia pracy, to dobrą alternatywą dla 54 proc. Polaków mogłaby być częstsza praca zdalna lub hybrydowa. 

REKLAMA