Kategorie

Jaką kwotę wolną od potrąceń zastosować przy potrąceniu z wynagrodzenia za 2012 r. wypłaconego w 2013 r.

Aldona Salamon
Specjalista prawa pracy i zarządzania personelem; doświadczony praktyk z wieloletnim stażem pracy w dziale personalnym, zajmujący się na co dzień zagadnieniami związanymi z prawem pracy, wynagrodzeniami oraz prawem ubezpieczeń społecznych. Trener i wykładowca, m.in. w zakresie szkoleń i kursów z tematyki naliczania wynagrodzeń (od podstaw i dla zaawansowanych) oraz prawa ubezpieczeń społecznych.
Wynagrodzenie jednego z naszych pracowników, zatrudnionego w pełnym wymiarze czasu pracy, było zajęte w trybie egzekucji sądowej w 2012 r. na zaspokojenie innych należności niż świadczenia alimentacyjne. Z osobą tą w 2012 r. została rozwiązana umowa o pracę za wypowiedzeniem. Sąd przywrócił tego pracownika do pracy i nakazał wypłatę wynagrodzenia za okres pozostawania bez pracy. Obecnie jesteśmy w posiadaniu pisma od komornika, który wznowił postępowanie egzekucyjne wobec tego pracownika. Czy dokonując potrącenia z wynagrodzenia powinniśmy zastosować kwotę wolną od potrąceń obliczoną z minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w 2012 r., czy w 2013 r.?

Dokonując potrącenia z wynagrodzenia przysługującego pracownikowi za 2012 r. powinni Państwo uwzględnić kwotę wolną od potrąceń obliczaną od minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w 2013 r.

W praktyce nie ma jednolitego poglądu, od którego minimalnego wynagrodzenia należy ustalić kwotę wolną od potrąceń, dokonując potrącenia wynagrodzenia należnego za poprzedni rok, ale wypłacanego w roku następnym. Zdaniem większości ekspertów, a także Głównego Inspektoratu Pracy (pismo z 26 stycznia 2011 r., znak: GPP-364–4560–3-1/11/PE/RP), jeżeli wynagrodzenie za grudzień jest wypłacane w styczniu, to należy stosować kwotę wolną obowiązującą w dniu wypłaty, mimo że dotyczy ona wynagrodzenia przysługującego za poprzedni rok. W piśmie tym Główny Inspektorat Pracy stwierdził, że „dokonując potrąceń z wynagrodzenia za pracę pracodawca obowiązany jest stosować kwotę wolną od potrąceń w wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego w dacie dokonywania potrącenia”. Taka korzystniejsza dla pracownika interpretacja przepisów dotyczących stosowania kwoty wolnej związana jest z przeznaczeniem przepisów o dokonywaniu potrąceń, których celem jest ochrona wynagrodzenia pracownika przed nadmiernymi potrąceniami oraz zagwarantowanie mu, mimo dokonywania potrąceń, wynagrodzenia na niezbędnym poziomie. Dlatego kwota wolna od potrąceń jest związana z wysokością minimalnego wynagrodzenia za pracę i ulega zmianie odpowiednio do zmiany płacy minimalnej. Odmienny pogląd w tej sprawie, wskazujący, że nie jest istotna data wypłaty, lecz miesiąc, którego wypłata dotyczy, prezentuje Krajowa Rada Komornicza (stanowisko z 18 stycznia 2011 r., znak: KRK/IV/117/11). Pierwszy z przytoczonych poglądów, jako korzystniejszy dla pracownika i zgodny z podstawowym celem przepisów o potrąceniach, jakim jest ochrona wynagrodzenia i zapewnienie jego minimalnego poziomu, wydaje się zasadny i jako taki jest rekomendowany.

WAŻNE!

Wypłacając w 2013 r. wynagrodzenie za 2012 r. kwotę wolną od potrąceń należy ustalać na podstawie minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w 2013 r.

Reklama

Pracodawca dokonując potrąceń z wynagrodzenia ma obowiązek zachowania kwoty wolnej od potrąceń. Wyjątkiem od tej zasady jest potrącanie należności alimentacyjnych. W tym bowiem przypadku ustawodawca nie przewidział kwoty wolnej od potrąceń, a jedynie granicę potrącenia, która wynosi 60% wynagrodzenia nawet wówczas, gdy pensja pracownika została określona na poziomie obowiązującego minimalnego wynagrodzenia.

Kwota wolna od potrąceń obowiązuje nie tylko w przypadku dokonywania potrąceń obligatoryjnych, niewymagających zgody pracownika, ale także w przypadku potrąceń dobrowolnych, dokonywanych na podstawie jego pisemnej zgody (art. 91 Kodeksu pracy).

Należy podkreślić, że kwota wolna od potrąceń nie jest taka sama dla wszystkich pracowników. Na jej wysokość ma bowiem wpływ zaliczka na podatek dochodowy od osób fizycznych, której ostateczna wysokość jest uzależniona m.in. od:

  • kosztów uzyskania przychodów (mogą występować w wysokości podstawowej lub podwyższonej),
  • ulgi podatkowej, nazywanej inaczej kwotą wolną od podatku (dotyczy pracowników, którzy złożyli pracodawcy oświadczenie PIT-2),
  • stopy procentowej podatku stosowanej dla danego pracownika w danym miesiącu (wynika ze skali podatkowej),
  • ewentualnego przekroczenia rocznej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe.

Ponadto kwota wolna od potrąceń ulega proporcjonalnemu zmniejszeniu do wymiaru czasu pracy, obowiązującego pracownika (art. 871 § 2 Kodeksu pracy).


Kwota wolna od potrąceń wynika z aktualnie obowiązującego minimalnego wynagrodzenia za pracę. Aby zatem ustalić jej wysokość, konieczne jest odniesienie się do poziomu tego wynagrodzenia. Wysokość wynagrodzenia minimalnego jest ustalana każdorazowo na dany rok kalendarzowy. W 2012 r. wynagrodzenie minimalne wynosiło 1500 zł brutto, natomiast od 1 stycznia 2013 r. obowiązuje w kwocie 1600 zł brutto. Gwarancja zapewnienia pracownikowi wynagrodzenia minimalnego w wysokości obowiązującej w danym roku kalendarzowym obejmuje wszystkie miesiące tego roku bez względu na to, kiedy następuje wypłata wynagrodzenia. W efekcie wypłacając wynagrodzenie określone w stawce minimalnej np. za grudzień 2012 r. należy wypłacić kwotę odpowiadającą wynagrodzeniu minimalnemu obowiązującemu w grudniu 2012 r. Płaca minimalna obowiązująca w 2013 r. dotyczy wynagrodzenia za styczeń i następne miesiące 2013 r.

PRZYKŁAD

Reklama

W lutym br. pracownikowi przywróconemu do pracy zostanie wypłacone wynagrodzenie za okres pozostawania bez pracy za 2012 r. Umowa o pracę uległa rozwiązaniu 30 listopada 2012 r. Ponieważ okres wypowiedzenia wynosił 3 miesiące, pracownikowi przywróconemu do pracy przyznano wynagrodzenie za 1 miesiąc pozostawania bez pracy (zgodnie z art. 47 k.p.). Kwota wynagrodzenia za okres pozostawania bez pracy, obliczona jak ekwiwalent za urlop, wynosi 1900 zł i zostanie wypłacona 28 lutego 2013 r. (przywrócony pracownik od marca przystępuje do pracy).

Aby ustalić właściwą kwotę potrącenia, w pierwszej kolejności należy ustalić kwotę wolną od potrąceń, jaka obowiązuje pracownika, odnosząc się do minimalnego wynagrodzenia z 2013 r. Zakładając, że pracownik jest zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy, ma prawo do podstawowych kosztów uzyskania przychodów i złożył PIT-2, kwotę wolną od potrąceń należy obliczyć następująco:

  • minimalne wynagrodzenie obowiązujące w styczniu 2013 r.: 1600 zł,
  • składki na ubezpieczenia społeczne finansowane ze środków pracownika:

[(1600 zł x 9,76%) + (1600 zł x 1,5%) + (1600 zł x 2,45%)] = 219,36 zł,

219,36 zł = 1380,64 zł,

  • składka na ubezpieczenie zdrowotne należna do ZUS: 1380,64 zł x 9% = 124,26 zł,
  • składka na ubezpieczenie zdrowotne do odliczenia od podatku: 1380,64 zł x 7,75% = 107 zł,
  • podstawa opodatkowania: 1600 zł – 111,25 zł – 219,36 zł = 1269 zł,
  • podatek dochodowy: 1269 zł x 18% – 46,33 zł = 182,09 zł,
  • zaliczka na podatek dochodowy do przekazania do US po zaokrągleniu do pełnych złotych: 182,09 zł – 107 zł = 75 zł,
  • netto: 1600 zł – 219,36 zł – 124,26 zł – 75 zł = 1181,38 zł.

Kwota wolna od potrąceń, jaką należy zastosować dokonując potrącenia, wynosi 1181,38 zł.

Następnie należy ustalić kwotę netto od wynagrodzenia wypłacanego pracownikowi i wysokość potrącenia, uwzględniając wyliczoną wyżej kwotę wolną od potrąceń w następujący sposób:

  • wynagrodzenie pracownika: 1900 zł,
  • składki na ubezpieczenia społeczne finansowane ze środków pracownika: [(1900 zł x 9,76%) + (1900 zł x 1,5%) + (1900 zł x 2,45%)] = 260,49 zł,
  • podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne: 1900 zł – 260,49 zł = 1639,51 zł,
  • składka na ubezpieczenie zdrowotne należna do ZUS: 1639,51 zł x 9% = 147,56 zł,
  • składka na ubezpieczenie zdrowotne do odliczenia od podatku: 1639,51 zł x 7,75% = 127,06 zł,
  • podstawa opodatkowania po zaokrągleniu do pełnych złotych: 1900 zł – 111,25 zł – 260,49 zł = 1528 zł,
  • zaliczka na podatek dochodowy: 1528 zł x 18% – 46,33 zł = 228,71 zł,
  • zaliczka na podatek dochodowy do przekazania do US po zaokrągleniu do pełnych złotych: 228,71 zł – 127,06 zł = 102 zł,
  • netto: 1900 zł – 260,49 zł – 147,56 zł – 102 zł = 1389,95 zł,
  • granica dokonania potrącenia: 1389,95 zł x 50% = 694,98 zł,
  • kwota potrącenia po uwzględnieniu kwoty wolnej: 1389,95 – 1181,38 zł = 208,57 zł (ponieważ kwota 208,57 zł jest kwotą niższą niż 694,98 zł, to potrącenie nie może przekroczyć kwoty 208,57 zł),
  • kwota do wypłaty po dokonaniu potrącenia: 1389,95 zł – 208,57 zł = 1181,38 zł.

PRZYKŁAD

Zakładając, że pracodawca postąpiłby zgodnie ze stanowiskiem Krajowej Rady Komorniczej i ustalił kwotę wolną od potrąceń od minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w 2012 r., wysokość potrącenia oraz wynagrodzenia, jakie powinien otrzymać przywrócony pracownik, należałoby obliczyć następująco:

  • minimalne wynagrodzenie obowiązujące w 2012 r.: 1500 zł,
  • składki na ubezpieczenia społeczne finansowane ze środków pracownika:

(1500 zł x 9,76%) + (1500 zł x 1,5%) + (1500 zł x 2,45%) = 205,65 zł,

  • podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne: 1500 zł – 205,65 zł + 1294,35 zł,
  • składka na ubezpieczenie zdrowotne należna do ZUS: 1294,35 zł x 9% = 116,49 zł,
  • składka na ubezpieczenie zdrowotne do odliczenia od podatku: 1294,35 zł x 7,75% = 100,31 zł,
  • podstawa opodatkowania: 1500 zł – 111,25 zł – 205,65 zł = 1183 zł,
  • podatek dochodowy: 1183 zł x 18% – 46,33 zł = 166,61 zł,
  • zaliczka na podatek dochodowy do przekazania do US po zaokrągleniu do pełnych złotych: 166,61 zł – 100,31 zł = 66 zł,
  • netto (kwota wolna od potrąceń): 1500 zł – 205,65 zł – 116,49 zł – 66 zł = 1111,86 zł.

Ponieważ wynagrodzenie netto pracownika wyniosło 1389,95 zł (z 1900 zł brutto), pracodawca powinien przekazać na konto komornika 278,09 zł, tj. 1389,95 zł x 50% = 694,98 zł; 1389,95 zł – 1111,86 zł = 278,09 zł; 278,09 zł < 694,98 zł.

Podstawa prawna:

  • art. 871 § 2, art. 91 Kodeksu pracy.

Poszerzaj swoją wiedzę, korzystając z naszego programu
INFORLEX Książki dla Firm
INFORLEX Książki dla Firm
Tylko teraz
598,00 zł
798,00
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?

    Strategia Demograficzna 2040 - ocena Konfederacji Lewiatan

    Strategia Demograficzna 2040 jest zbyt ogólna i nie odpowiada współczesnym trendom związanym z rodziną. Jak ocenia ją Konfederacja Lewiatan?

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu. Czy trzeba poinformować ZUS o zmianie miejsca pobytu?

    Zmiana dostawcy PPK wymaga konsultacji z załogą

    Zmiana dostawcy PPK wymaga konsultacji z załogą czyli z zakładową organizacją związkową lub inną reprezentacją osób zatrudnionych.

    Emerytura bez podatku – tabela

    Emerytura bez podatku - tabela z kwotą netto w 2021 r. i po zmianach w 2022 r. wskazuje, ile emeryt otrzyma na rękę po podwyżce.

    Pracownik oczekuje elastyczności zatrudnienia

    Elastyczność zatrudnienia - tego oczekuje pracownik od miejsca pracy.

    Pracownicy ocenili sytuację w zakładach pracy [BADANIE]

    Sytuacja w zakładach pracy została oceniona przez pracowników. Jakie są wyniki badania CBOS?

    Kasy zapomogowo-pożyczkowe u pracodawców - projekt ustawy

    Kasy zapomogowo-pożyczkowe u pracodawców - komisje sejmowe pozytywnie zaopiniowały projekt ustawy. Projekt reguluje zasady tworzenia, organizowania i działania kas w zakładach pracy.

    Pracownicy PIP z dodatkowym urlopem wypoczynkowym

    Dodatkowy urlop wypoczynkowy zostanie przyznany niektórym pracownikom PIP. Ile dni?

    Emerytury czerwcowe od 2009 do 2019 r. - ponowne przeliczenie

    Emerytury czerwcowe od 2009 do 2019 r. będą ponownie przeliczone. Takie rozwiązanie przewiduje nowelizacja ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

    Państwowy egzamin na maszynistę od 2023 r. - projekt

    Państwowy egzamin na maszynistę od 2023 r. przewiduje projekt nowelizacji ustawy o transporcie kolejowym. Co się zmieni?

    Szczepienia pracowników przeciwko COVID-19 - stanowisko PIP

    Szczepienia pracowników przeciwko COVID-19 są celowe i zasadne, lecz mają charakter dobrowolny. To oficjalne stanowisko PIP na temat szczepień pracowników.

    Pracownik niepełnosprawny - zwolnienie lekarskie, czas pracy

    Pracownik niepełnosprawny - jakie ma uprawnienia? Jakie są zasady przebywania na zwolnieniu lekarskim? Jaki jest wymiar czasu pracy pracownika niepełnosprawnego? Co z urlopem wypoczynkowym?

    5 korzyści z audytu wynagrodzeń

    Audyt wynagrodzeń przynosi liczne korzyści. Poniższy artykuł omawia 5 najważniejszych z nich.

    Badania do celów sanitarno-epidemiologicznych

    Badania sanitarno-epidemiologiczne to dodatkowa weryfikacja zdrowotna wymagana do pracy, przy wykonywaniu której istnieje możliwość przeniesienia zakażenia lub choroby zakaźnej na inne osoby.

    Reforma rynku pracy w Polsce

    Reforma rynku pracy w Polsce jest częścią Krajowego Planu Odbudowy. Jakie zmiany zakłada nowy model polityki zatrudnienia?

    Zakaz noszenia hidżabu w miejscu pracy - wyrok TSUE

    Hidżab w miejscu pracy - pod pewnymi warunkami można wprowadzić zakaz noszenia hidżabu w pracy. Tak zdecydował TSUE w swoim wyroku. Krytykuje go Prezydent Turcji.

    Ile osób odbiera telefony służbowe na urlopie?

    Telefon służbowy na urlopie? Ile osób odbiera je podczas urlopowego wypoczynku?

    Przeciętne wynagrodzenie i zatrudnienie - czerwiec i II kwartał 2021

    Przeciętne wynagrodzenie i zatrudnienie - ile wyniosło w czerwcu i II kwartale 2021 r.? GUS podaje kwoty.

    Niedziela handlowa - sierpień 2021

    Niedziela handlowa - sierpień 2021 ma aż 5 niedziel. Czy 1 sierpnia, 8 sierpnia, 15 sierpnia, 22 sierpnia lub 29 sierpnia to niedziela handlowa? Kiedy jest najbliższa niedziela handlowa?

    Nowy pracownik zdalny - jak mu pomóc?

    Nowy pracownik zdalny może mieć wiele trudności z wdrożeniem się do pracy w nowej firmie. Jak mu pomóc?

    Zapisanie nowego pracownika do PPK - 90 dni zatrudnienia

    Zapisanie nowego pracownika do PPK wymaga 90 dni zatrudnienia. Co wlicza się do tego okresu według ustawy o PPK?

    Praca podczas upałów – zalecenia PIP

    Praca podczas upałów - jakie są zalecenie PIP? Po pierwsze, pracodawca zapewnia zimne napoje. Po drugie, wentylację i klimatyzację w pomieszczeniach pracy. PIP zaleca także skracanie czasu pracy.

    Wyższe zarobki i 4 dni pracy w tygodniu w gastronomii - Niemcy

    Wyższe zarobki i 4 dni pracy w tygodniu to rozwiązanie dla sektora gastronomii w Niemczech. Czy to pomoże na niedobory kadrowe?