Kategorie

Wynagrodzenie za pracę w nadgodzinach wypracowanych w nocy

Karolina Jagielska
Dodatek za pracę w dobowych godzinach nadliczbowych powinien być wypłacony w miesiącu ich powstania. Podobnie pracodawca powinien postąpić w przypadku wypłaty dodatku za pracę w godzinach nocnych.
Reklama

Pracownik, który wykonywał pracę w nocy, ma prawo do dodatku w wysokości 20% stawki godzinowej wynikającej z minimalnego wynagrodzenia za pracę obwiązującego w danym roku. Dodatek ten przysługuje bez względu na to, czy praca w porze nocnej była zaplanowana, czy stanowiła pracę ponad wymiar czasu pracy obowiązujący pracownika.

Pracą w godzinach nadliczbowych jest praca wykonywana ponad obwiązujące pracownika normy czasu pracy, a także praca wykonywana ponad przedłużony dobowy wymiar czasu pracy, który wynika z obowiązującego danego pracownika systemu i rozkładu czasu pracy. Zdarza się, że pracownik świadczy pracę w nadgodzinach, które przypadają w porze nocnej (art. 1517 § 1 k.p.). Przez porę nocną należy rozumieć 8 godzin przypadających między godzinami 21.00 a 7.00 (np. 21.00–5.00 lub 22.00–6.00 albo 23.00–7.00). Dokładnie porę nocną obowiązującą u danego pracodawcy powinien określać układ zbiorowy pracy, regulamin pracy, a jeżeli pracodawca nie ma obowiązku jego tworzenia, wówczas powinien w ciągu tygodnia od zawarcia umowy o pracę poinformować pracownika na piśmie o obowiązującej w zakładzie pracy porze nocnej.

Na obowiązek ustalenia pory nocnej nie ma wpływu to, czy praca taka jest wykonywana w zakładzie. A zatem obowiązek taki ciąży również na pracodawcach, u których praca jest wykonywana w systemie jednozmianowym i pracodawca nie przewiduje pracy w porze nocnej.

Jeżeli natomiast pracodawca nie wywiąże się z obowiązku określenia, które godziny są w zakładzie porą nocną, wówczas należy uznać, że pora nocna obejmuje cały okres między godzinami 21.00 a 7.00 rano, tj. 10 godzin. W takiej sytuacji za każdą godzinę pracy w nocy pracownikowi będzie przysługiwał dodatek.

Dodatek za pracę w porze nocnej

Reklama

Dodatek za pracę w porze nocnej stanowi 20% stawki godzinowej wynikającej z minimalnej płacy obowiązującej w danym roku (w 2012 r. jest to 1500 zł). Aby obliczyć wysokość dodatku za pracę w nocy w danym miesiącu należy podzielić minimalne wynagrodzenie przez godziny przypadające nominalnie do przepracowania w danym miesiącu. Następnie otrzymany wynik należy pomnożyć przez 20%.

Obliczone w powyższy sposób kwoty dodatków za pracę w nocy są stawkami minimalnymi. A zatem pracodawca ma prawo wprowadzić wyższy dodatek za pracę w porze nocnej, nie może natomiast ustalić kwoty niższej niż wyżej określone wysokości.

Nadliczbowa praca w porze nocnej

Przepisy Kodeksu pracy przewidują dwie formy rekompensaty za przepracowane nadgodziny – udzielenie czasu wolnego lub wypłata dodatku do wynagrodzenia w wysokości 100% lub 50% stawki osobistego zaszeregowania. Przy czym rekompensowanie nadgodzin dodatkiem jest możliwe tylko wtedy, jeżeli pracodawca nie ma możliwości udzielenia pracownikowi czasu wolnego.

Wysokość dodatku za pracę w nadgodzinach jest zróżnicowana w zależności od tego, kiedy praca ta była świadczona. Prawo do wyższego 100% dodatku mają osoby, które przepracowały nadgodziny przypadające m.in. w nocy. Ponadto pracujący w nocy pracownik ma prawo, oprócz normalnego wynagrodzenia, zarówno do dodatku z tytułu pracy w godzinach nadliczbowych, jak i w porze nocnej (wyrok SN z 7 lipca 1977 r., I PRN 92/77). Otrzymanie jednego z dodatków nie pozbawia pracownika prawa do drugiego. Nie są bowiem one ze sobą związane.

WAŻNE!

Za pracę w nocy pracodawca ma obowiązek wypłacić pracownikowi dodatek nocny, nawet jeżeli pracownik zamiast dodatku za nadgodziny przypadające w nocy, otrzyma czas wolny.


Pracodawca powinien pamiętać, że wypłata dodatku powinna nastąpić wraz z wypłatą wynagrodzenia za miesiąc, w którym wystąpiła praca w porze nocnej. Wszystkie składniki wynagrodzenia powinny być wypłacane w miesiącu, w którym pracownik nabył do nich prawo. Natomiast w przypadku dłuższych okresów rozliczeniowych wyłącznie składniki wynagrodzenia, które są ustalane na koniec okresu rozliczeniowego, mogą być wypłacone po ustaleniu ich wysokości, czyli po upływie danego okresu (np. dodatek za pracę w godzinach nadliczbowych wynikających z przekroczenia normy średniotygodniowej).

Przykład

Pracownik jest zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy i świadczy pracę od poniedziałku do piątku, od godz. 10.00 do 18.00. Pracownik otrzymuje wynagrodzenie ustalone według stawki godzinowej 23,20 zł oraz premię regulaminową wynoszącą od 10% do 40% wynagrodzenia zasadniczego. 21 czerwca 2012 r. pracownik wykonywał pracę w godzinach nadliczbowych (od 18.00 do 22.00). W firmie obowiązuje pora nocna w godz. od 21.00 do 5.00. Pracodawca nie miał możliwości udzielenia pracownikowi do końca okresu rozliczeniowego czasu wolnego w zamian za pracę w godzinach nadliczbowych. 21 czerwca pracownik przepracował 4 godziny nadliczbowe, w tym jedną nadgodzinę w nocy. W związku z tym pracodawca powinien zapłacić mu za nie normalne wynagrodzenie ustalone ze stawki godzinowej oraz premii, a także dodatki: za 3 nadgodziny dobowe dzienne – w wysokości 50% stawki godzinowej i za 1 nadgodzinę nocną – na poziomie 100% stawki godzinowej pensji zasadniczej. Ponadto, ponieważ pracownik świadczył przez godzinę pracę w porze nocnej, pracodawca powinien wypłacić za nią dodatek w wysokości 20% stawki godzinowej wynikającej z minimalnego wynagrodzenia za pracę.

Przy założeniu, że w czerwcu 2012 r. pracownik nie chorował i otrzymał premię w wysokości 742,40 zł, ustalając kwotę do wypłaty za pracę w godzinach nadliczbowych pracownika, pracodawca powinien dokonać następujących obliczeń.

Krok 1. Obliczyć normalne wynagrodzenie za 4 godziny nadliczbowe:

23,20 zł/godz. x 4 nadgodziny = 92,80 zł,

(742,40 zł : 160 godz.) x 4 nadgodziny = 18,56 zł,

92,80 zł + 18,56 zł = 111,36 zł.

Krok 2. Obliczyć 50% dodatek za nadgodziny dobowe:

(23,20 zł/godz. x 3 nadgodziny) x 50% = 34,80 zł.

Krok 3. Obliczyć 100% dodatek za nadgodzinę nocną:

23,20 zł/godz. x 1 nadgodzina = 23,20 zł.

Krok 4. Obliczyć 20% dodatek za pracę w porze nocnej:

(1500 zł : 160 godz. nominału) x 20% = 1,88 zł,

1,88 zł x 1 godz. nocna = 1,88 zł.

Pracownikowi za pracę w godzinach nadliczbowych przypadających 21 czerwca 2012 r. pracodawca powinien wypłacić łącznie 171,23 zł (111,36 zł + 34,80 zł + 23,20 zł + 1,87 zł).

Podstawa prawna:

  • art. 1511, 1512, 1517, 1518 Kodeksu pracy,
  • art. 6 ust. 1–2 ustawy z 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (DzU nr 200, poz. 1679),
  • rozporządzenie Rady Ministrów z 13 września 2011 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2012 r. (DzU nr 192, poz. 1141).

Orzecznictwo:

  • wyrok SN z 7 lipca 1977 r. (I PRN 92/77, niepubl.).

 

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Czy pracodawca widzi kod choroby na L4?

    Kod choroby na L4 - czy pracodawca widzi numer statystyczny choroby wpisany na zwolnieniu lekarskim?

    Praca w Niemczech bez znajomości języka

    Praca w Niemczech bez znajomości języka jest możliwa. Pracodawcy w dużych niemieckich miastach zatrudniają wykwalifikowanych pracowników z zagranicy.

    Elektroniczny wniosek urlopowy a przepisy prawne

    Elektroniczny wniosek urlopowy - czy jest zgodny z przepisami prawnymi? Czy wniosek o urlop musi być składany w formie papierowej? Co na to Kodeks pracy?

    Wyłączenie winy pracownika w naruszeniu obowiązków

    Wyłączenie winy pracownika. Zgodnie z wykładnią dominującą w nauce oraz orzecznictwie prawa pracy rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika, o którym mowa w art. 52 §1 pkt 1) kp jest zasadne, jeżeli pracownik naruszy swoje podstawowe obowiązki pracownicze i można mu przypisać winę „ciężką" w postaci winy umyślnej lub rażącego niedbalstwa oraz gdy jednocześnie to naruszenie stanowi jednocześnie poważnie zagrożenie lub naruszenie interesów pracodawcy. Ponieważ Kodeks pracy nie zawiera przepisów precyzujących rozumienie winy pracownika, w poszukiwaniu odpowiedzi na pytanie jakie przesłanki i w jakich okolicznościach mogą wyłączyć winę pracowniczą, zwrócić należy się do nauki prawa pracy i orzecznictwa Sądu Najwyższego. Warto zatem przybliżyć niektóre z przesłanek mogących uzasadnić wyłączenie winy pracownika, co w rezultacie oznaczać może bezzasadność dyscyplinarnego rozwiązania umowy o pracę.

    Ile dni urlopu wypoczynkowego przy dwóch umowach o pracę?

    Ile dni urlopu wypoczynkowego przysługuje pracownikowi zatrudnionemu na dwóch umowach o pracę? Jak wyliczyć liczbę dni wolnych?

    Ubiór do pracy - opinia Polaków

    Ubiór do pracy - jak Polacy chcą ubierać się do wykonywania codziennych obowiązków służbowych?

    Kalkulator wynagrodzeń Polski Ład - umowa o dzieło 2022

    Kalkulator wynagrodzeń od umów o dzieło - czy Polski Ład wpłynie na wysokość wynagrodzenia netto w 2022 r.?

    PIP przeprowadzi kontrolę bez zapowiedzi

    Kontrola PIP już niedługo będzie mogła odbyć się bez zapowiedzi. Przewidziano to w nowelizacji ustawy Prawo przedsiębiorców.

    Lodołamacze 2021 - zgłoszenia do 15 sierpnia!

    Lodołamacze 2021 - zapraszamy do udziału w 16 edycji konkursu! Patronem medialnym wydarzenia jest portal Infor.pl.

    Zasiłek macierzyński - jakie zmiany?

    Zasiłek macierzyński - jakie zmiany chce wprowadzić ZUS? Czym jest okres wyczekiwania?

    Podatki i składka zdrowotna - zmiany od 1 stycznia 2022 r.

    Podatki i składka zdrowotna - jakie zmiany wprowadza Polski Ład? Co zmieni się od 1 stycznia 2022 r.?

    Planner kadrowo-płacowy na sierpień 2021 r.

    Planner kadrowo-płacowy na sierpień 2021 r. wymienia wszystkie obowiązki miesięczne. Jaki jest wymiar czasu pracy w sierpniu? Ile wynosi dodatek nocny?

    Obowiązek szczepień dla niektórych grup zawodowych?

    Obowiązek szczepień dla niektórych grup zawodowych może wejść w życie?

    Pracownicy punktów szczepień jak funkcjonariusze publiczni

    Pracownicy punktów szczepień będą traktowani jak funkcjonariusze publiczni. Co to oznacza?

    Zaświadczenie z ZUS ściągniesz z Internetu

    Zaświadczenie o wysokości emerytury lub zasiłku z ZUS można ściągnąć z Internetu. Jak stworzyć elektroniczne potwierdzenie?

    PIP - coraz częstsze kontrole i decyzje

    Kontrole PIP odbywają się coraz częściej. Gdzie jest ich najwięcej? Jakie branże są najczęściej kontrolowane?

    Kalkulator wynagrodzeń Polski Ład - zlecenie 2022

    Kalkulator wynagrodzeń od umów zlecenie w 2022 r. - jak Polski Ład wpłynie na wysokość wynagrodzenia netto przy zleceniu?

    IOSKU: ile masz na koncie w ZUS?

    IOSKU czyli informacja o tym, ile masz na koncie w ZUS. Jak sprawdzić? Ile wyniesie przyszła emerytura?

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?