Kategorie

Potrącenie z wynagrodzenia i zasiłku przy jednoczesnym odliczeniu wynagrodzenia nadpłaconego

Aldona Salamon
Specjalista prawa pracy i zarządzania personelem; doświadczony praktyk z wieloletnim stażem pracy w dziale personalnym, zajmujący się na co dzień zagadnieniami związanymi z prawem pracy, wynagrodzeniami oraz prawem ubezpieczeń społecznych. Trener i wykładowca, m.in. w zakresie szkoleń i kursów z tematyki naliczania wynagrodzeń (od podstaw i dla zaawansowanych) oraz prawa ubezpieczeń społecznych.
Wynagrodzenie i zasiłek - potrącenie. /Fot. Fotolia
Wynagrodzenie i zasiłek - potrącenie. /Fot. Fotolia
Fotolia
Pracodawca, który odliczył z wynagrodzenia pracownika nadpłatę, jaka wystąpiła w poprzednim miesiącu, dokonuje potrąceń komorniczych od wynagrodzenia pomniejszonego o tę nadpłatę. Stosuje przy tym przepisy ochronne dotyczące potrącenia z wynagrodzenia za pracę.

PROBLEM

Jeden z naszych pracowników przedstawił zwolnienie lekarskie po terminie wypłaty wynagrodzenia za grudzień br. który w naszej firmie przypada 25. dnia danego miesiąca. W związku z tym wypłaciliśmy pracownikowi wynagrodzenie za pełny miesiąc. Pracownik był niezdolny do pracy przez 7 dni grudnia (od 25 do 31 grudnia), nabywając prawo do wynagrodzenia chorobowego za 4 dni i do zasiłku chorobowego za pozostałe 3 dni (jesteśmy płatnikiem zasiłków). Osoba ta ma zaległość alimentacyjną, która wynosi 16 tys. zł. Ile możemy potrącić z wynagrodzenia pracownika za styczeń, jeśli chcemy odliczyć mu ze styczniowej pensji część wynagrodzenia, którego nie powinien otrzymać w związku z absencją chorobową w grudniu i dokonać potrącenia z tytułu alimentów? Pracownik jest wynagradzany stałą stawką miesięczną, która nie zmieniła się od dwóch lat i wynosi 3600 zł (nie otrzymuje innych składników wynagrodzenia).

ROZWIĄZANIE

Obliczając wynagrodzenie pracownika za styczeń, powinni Państwo ustalić wysokość potrącenia alimentacyjnego na ogólnie obowiązujących zasadach, czyli powinni Państwo potrącić 60% kwoty netto od faktycznie wypłaconego w styczniu wynagrodzenia za czas przepracowany i wynagrodzenia chorobowego. W zakresie dokonywania potrąceń traktujemy je tak samo jak wynagrodzenie za pracę. Potrącenia powinni Państwo dokonać od wynagrodzenia pomniejszonego o odliczenie nadpłaconej kwoty w grudniu. Również na ogólnych zasadach powinni Państwo dokonać potrącenia z zasiłku, co oznacza, że należy potrącić 60% kwoty zasiłku brutto.

Zobacz: Potrącenie z wynagrodzenia - kiedy pracodawca może to zrobić bez zgody pracownika

Potrącenia z wynagrodzenia za pracę

Reklama

Z wynagrodzenia za pracę odlicza się, w pełnej wysokości, kwoty wypłacone w poprzednim terminie płatności, za okresy nieobecności w pracy, za które pracownik nie zachowuje prawa do wynagrodzenia (art. 87 § 7 Kodeksu pracy). Pracodawca nie musi przy tym uzyskać zgody pracownika na dokonanie odliczenia, lecz dokonuje go z mocy prawa. Warto podkreślić, że odliczenie nadpłaconego wynagrodzenia za pracę nie jest tożsame z potrąceniem z wynagrodzenia. Podstawowa różnica między odliczeniem nadpłaconego wynagrodzenia a jego potrąceniem polega na tym, że do odliczeń z wynagrodzenia nie stosuje się tych regulacji, które chronią je przed nadmiernymi potrąceniami. Oznacza to, że w przypadku dokonywania odliczenia nie pozostawiamy pracownikowi kwoty wolnej ani nie stosujemy granicy odliczenia, czyli nie dbamy o to, aby odliczenie nie przekroczyło określonej wartości procentowej wynagrodzenia. Ponieważ w sytuacji opisanej w pytaniu pracownik jest wynagradzany stałą stawką miesięczną, to aby dokonać odliczenia nadpłaconego wynagrodzenia za grudzień, należy zastosować przepis § 11 rozporządzenia o wynagrodzeniach.

W tym celu miesięczną stawkę wynagrodzenia dzielimy przez 30 i otrzymaną kwotę mnożymy przez liczbę dni wskazanych w zaświadczeniu lekarskim o czasowej niezdolności pracownika do pracy wskutek choroby. Tak obliczoną kwotę wynagrodzenia odejmujemy od wynagrodzenia przysługującego za cały miesiąc. Po dokonaniu odliczenia nadpłaconego wynagrodzenia, dokonujemy potrącenia od odpowiednio pomniejszonej kwoty na ogólnie obowiązujących zasadach. Zatem w sytuacji opisanej w pytaniu w styczniu wypłacą Państwo pracownikowi wynagrodzenie zasadnicze pomniejszone o 7 dni grudniowej absencji chorobowej i jednocześnie wypłacą Państwo świadczenia chorobowe za 7 dni. W efekcie dokonają Państwo również potrącenia od wypłacanych w styczniu (za grudzień) świadczeń chorobowych.

Zobacz: Potrącenie świadczenia alimentacyjnego z wynagrodzenia

Aby obliczyć kwotę potrącenia alimentacyjnego z wynagrodzenia za pracę i z wynagrodzenia chorobowego stosujemy przepis art. 87 § 1 Kodeksu pracy. Na jego podstawie potrącenia dokonujemy od kwoty netto wynagrodzenia. Sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych podlegają potrąceniu w pierwszej kolejności, przed wszystkimi innymi potrąceniami, do wysokości 3/5 wynagrodzenia (do wysokości 60% wynagrodzenia netto). Jednocześnie ustawodawca, inaczej niż w przypadku wszelkich innych potrąceń, w przypadku dokonywania potrąceń alimentacyjnych nie przewidział kwoty wolnej od potrąceń. Zatem również w sytuacji, kiedy pracownik uzyskuje wyłącznie minimalne wynagrodzenie i ma zajęte wynagrodzenie z tytułu alimentów, to podlega ono potrąceniu do 60% kwoty netto.

Potrącenia z zasiłków

Inaczej niż potrąceń z wynagrodzenia dokonujemy potrąceń z zasiłków. Zasady dokonywania potrąceń z zasiłków nie są bowiem uregulowane w przepisach Kodeksu pracy lecz w przepisach ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (art. 139–143 ustawy). Na podstawie tych przepisów, w przypadku potrącenia alimentacyjnego zasiłki podlegają potrąceniu do wysokości 60% kwoty świadczenia. Inaczej niż przy dokonywaniu potrąceń z wynagrodzenia, wysokość części zasiłku podlegającego potrąceniom i egzekucji ustala się od kwoty zasiłku przed odliczeniem miesięcznej zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych. Kwotą wolną od potrąceń z zasiłków, również gdy potrącenie dotyczy alimentów, jest wartość odpowiadająca kwocie 50% najniższej emerytury, ustalonej proporcjonalnie do okresu pobieranego zasiłku (przez podzielenie równowartości 50% kwoty najniższej emerytury przez dzielnik 30, a następnie pomnożenie przez liczbę dni pobieranego zasiłku).

PRZYKŁAD

Reklama

Przyjmując założenia z przykładu, dokonajmy potrącenia z wynagrodzenia za pracę, z wynagrodzenia chorobowego i z zasiłku, jeżeli hipotetyczna podstawa przysługujących pracownikowi świadczeń chorobowych wynosi 3106,44 zł, tj. 3600 zł – (3600 zł x 13,71%), a pracownik ma prawo do świadczeń chorobowych w wysokości 80%. Pracownik jest uprawniony do podstawowych kosztów uzyskania przychodów i złożył pracodawcy oświadczenia PIT-2 do celów stosowania ulgi podatkowej.

Ponieważ pracownik, którego wynagrodzenie zostało zajęte, w styczniu br. otrzyma wynagrodzenie za pracę, wynagrodzenie chorobowe i zasiłek, to pracodawca powinien odrębnie ustalić kwoty potrącenia, stosując odpowiednie przepisy. W pierwszej kolejności pracodawca musi ustalić kwotę netto wynagrodzenia za pracę i wynagrodzenia chorobowego (faktycznie wypłacanego w styczniu). Nie ma przy tym znaczenia fakt, że wynagrodzenie za pracę zostało pomniejszone o kwotę nadpłaconą w grudniu, jak również to, że wynagrodzenie chorobowe wypłacane w styczniu przysługuje za miesiąc poprzedni.

W tym celu pracodawca powinien dokonać następujących obliczeń:

  • 3600 zł : 30 = 120 zł,
  • 120 zł x 7 dni absencji chorobowej z grudnia = 840 zł (kwota pomniejszenia wynagrodzenia do wypłaty w styczniu br.),
  • 3600 zł – 840 zł = 2760 zł (wynagrodzenie po pomniejszeniu o czas absencji chorobowej z grudnia),
  • 3106,44 zł x 80% = 2485,15 zł; 2485,15 zł : 30 = 82,84 zł (kwota świadczenia chorobowego za 1 dzień); 82,84 zł x 4 dni = 331,36 zł (wynagrodzenie chorobowe za 4 dni niezdolności do pracy),
  • 2760 zł (wynagrodzenie za pracę po pomniejszeniu) + 331,36 zł (wynagrodzenie chorobowe) = 3091,36 zł.

Od tak ustalonego wynagrodzenia za pracę i wynagrodzenia chorobowego pracodawca powinien wyliczyć kwotę netto, a następnie dokonać potrącenia 60% tej kwoty:

  • składki na ubezpieczenia społeczne: [(2760 zł x 9,76% = 269,38 zł) + (2760 zł x 1,5% = 41,40 zł) + (2760 zł x 2,45% = 67,62 zł)] = 378,40 zł,
  • składka na ubezpieczenie zdrowotne do przekazania do ZUS: (2760 zł + 331,36 zł – 378,40 zł) x 9% = 244,17 zł,
  • składka na ubezpieczenie zdrowotne do odliczenia od podatku: (2760 zł + 331,36 zł – 378,40 zł) x 7,75% = 210,25 zł,
  • podstawa opodatkowania: 2760 zł + 331,36 zł – 111,25 zł (KUP) – 378,40 zł (składki ZUS finansowane ze środków pracownika) = 2602 zł (po zaokrągleniu do pełnych złotych),
  • podatek: 2602 zł x 18% – 46,33 zł (ulga podatkowa) = 422,03 zł,
  • zaliczka do wpłaty do US: 422,03 zł – 210,25 zł = 211,78 zł; po zaokrągleniu 212 zł,
  • kwota netto: 2760 zł + 331,36 zł – 378,40 zł – 244,17 zł – 212 zł = 2256,79 zł,
  • kwota potrącenia alimentacyjnego: 2256,79 zł x 60% = 1354,07 zł,
  • kwota do wypłaty po potrąceniu alimentacyjnym: 2256,79 zł – 1354,07 zł = 902,72 zł.

W dalszym etapie pracodawca powinien dokonać potrącenia i ustalić kwotę do wypłaty z tytułu zasiłku. W przypadku egzekucji na zaspokojenie należności alimentacyjnych można potrącić 60% kwoty zasiłku. Część świadczenia podlegającego potrąceniu pracodawca ustali jednak od kwoty zasiłku przed odliczeniem miesięcznej zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych:

  • zasiłek chorobowy za dni niezdolności do pracy: 82,84 zł x 3 dni = 248,52 zł,
  • wysokość potrącenia: 248,52 zł x 60% = 149,11 zł.

Zobacz również: Forum Kadry - ZUS i  Płace

W dalszym etapie należy ustalić kwotę wolną od potrąceń, która przy egzekwowaniu należności alimentacyjnych odpowiada wartości 50% najniższej emerytury, tj. kwocie 399,59 zł. Jest to kwota wolna w przypadku, gdy zasiłek przysługuje za cały miesiąc. Ponieważ w przypadku pracownika, o którym mowa w przykładzie, zasiłek przysługuje tylko za część miesiąca, to kwotę wolną należy zmniejszyć proporcjonalnie do okresu, za który przysługuje zasiłek:

  • 399,59 zł : 30 = 13,32 zł,
  • 13,32 zł x 3 dni = 39,96 zł.

Pracodawca może wówczas ustalić faktyczną kwotę potrącenia z zasiłku:

  • podstawa opodatkowania, tj. przychód z zasiłku po zaokrągleniu do pełnych złotych: 249 zł,
  • zaliczka na podatek (bez stosowania kwoty wolnej od podatku, która została odliczona od zaliczki ustalonej od wynagrodzenia za pracę i wynagrodzenia chorobowego): 249 zł x 18% = 44,82 zł; po zaokrągleniu 45 zł,
  • zasiłek netto: 248,52 zł – 45 zł = 203,52 zł,
  • kwota zasiłku do wypłaty po potrąceniu alimentacyjnym: 203,52 zł – 149,11 zł = 54,41 zł.

Ponieważ po uwzględnieniu kwoty wolnej od potrąceń z tytułu zasiłku pracownikowi pozostanie kwota wyższa niż kwota wolna od potrąceń (54,41 zł > 39,96 zł), to pracodawca może potrącić pełną ustaloną kwotę, tj. 60% zasiłku (149,11 zł).

PODSTAWA PRAWNA

● § 11 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 29 maja 1996 r. w sprawie sposobu ustalania wynagrodzenia w okresie niewykonywania pracy oraz wynagrodzenia stanowiącego podstawę obliczania odszkodowań, odpraw, dodatków wyrównawczych do wynagrodzenia oraz innych należności przewidzianych w Kodeksie pracy (Dz.U. Nr 62, poz. 289 ze zm.)
● art. 139–143 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.)

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po nasze publikacje
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT +  VAT w e-commerce
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT + VAT w e-commerce
Tylko teraz
99,00 zł
119,70
Przejdź do sklepu
Źródło: Sposób na płace
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Praca w Niemczech bez znajomości języka

    Praca w Niemczech bez znajomości języka jest możliwa. Pracodawcy w dużych niemieckich miastach zatrudniają wykwalifikowanych pracowników z zagranicy.

    Elektroniczny wniosek urlopowy a przepisy prawne

    Elektroniczny wniosek urlopowy - czy jest zgodny z przepisami prawnymi? Czy wniosek o urlop musi być składany w formie papierowej? Co na to Kodeks pracy?

    Wyłączenie winy pracownika w naruszeniu obowiązków

    Wyłączenie winy pracownika. Zgodnie z wykładnią dominującą w nauce oraz orzecznictwie prawa pracy rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika, o którym mowa w art. 52 §1 pkt 1) kp jest zasadne, jeżeli pracownik naruszy swoje podstawowe obowiązki pracownicze i można mu przypisać winę „ciężką" w postaci winy umyślnej lub rażącego niedbalstwa oraz gdy jednocześnie to naruszenie stanowi jednocześnie poważnie zagrożenie lub naruszenie interesów pracodawcy. Ponieważ Kodeks pracy nie zawiera przepisów precyzujących rozumienie winy pracownika, w poszukiwaniu odpowiedzi na pytanie jakie przesłanki i w jakich okolicznościach mogą wyłączyć winę pracowniczą, zwrócić należy się do nauki prawa pracy i orzecznictwa Sądu Najwyższego. Warto zatem przybliżyć niektóre z przesłanek mogących uzasadnić wyłączenie winy pracownika, co w rezultacie oznaczać może bezzasadność dyscyplinarnego rozwiązania umowy o pracę.

    Ile dni urlopu wypoczynkowego przy dwóch umowach o pracę?

    Ile dni urlopu wypoczynkowego przysługuje pracownikowi zatrudnionemu na dwóch umowach o pracę? Jak wyliczyć liczbę dni wolnych?

    Ubiór do pracy - opinia Polaków

    Ubiór do pracy - jak Polacy chcą ubierać się do wykonywania codziennych obowiązków służbowych?

    Kalkulator wynagrodzeń Polski Ład - umowa o dzieło 2022

    Kalkulator wynagrodzeń od umów o dzieło - czy Polski Ład wpłynie na wysokość wynagrodzenia netto w 2022 r.?

    PIP przeprowadzi kontrolę bez zapowiedzi

    Kontrola PIP już niedługo będzie mogła odbyć się bez zapowiedzi. Przewidziano to w nowelizacji ustawy Prawo przedsiębiorców.

    Lodołamacze 2021 - zgłoszenia do 15 sierpnia!

    Lodołamacze 2021 - zapraszamy do udziału w 16 edycji konkursu! Patronem medialnym wydarzenia jest portal Infor.pl.

    Zasiłek macierzyński - jakie zmiany?

    Zasiłek macierzyński - jakie zmiany chce wprowadzić ZUS? Czym jest okres wyczekiwania?

    Podatki i składka zdrowotna - zmiany od 1 stycznia 2022 r.

    Podatki i składka zdrowotna - jakie zmiany wprowadza Polski Ład? Co zmieni się od 1 stycznia 2022 r.?

    Planner kadrowo-płacowy na sierpień 2021 r.

    Planner kadrowo-płacowy na sierpień 2021 r. wymienia wszystkie obowiązki miesięczne. Jaki jest wymiar czasu pracy w sierpniu? Ile wynosi dodatek nocny?

    Obowiązek szczepień dla niektórych grup zawodowych?

    Obowiązek szczepień dla niektórych grup zawodowych może wejść w życie?

    Pracownicy punktów szczepień jak funkcjonariusze publiczni

    Pracownicy punktów szczepień będą traktowani jak funkcjonariusze publiczni. Co to oznacza?

    Zaświadczenie z ZUS ściągniesz z Internetu

    Zaświadczenie o wysokości emerytury lub zasiłku z ZUS można ściągnąć z Internetu. Jak stworzyć elektroniczne potwierdzenie?

    PIP - coraz częstsze kontrole i decyzje

    Kontrole PIP odbywają się coraz częściej. Gdzie jest ich najwięcej? Jakie branże są najczęściej kontrolowane?

    Kalkulator wynagrodzeń Polski Ład - zlecenie 2022

    Kalkulator wynagrodzeń od umów zlecenie w 2022 r. - jak Polski Ład wpłynie na wysokość wynagrodzenia netto przy zleceniu?

    IOSKU: ile masz na koncie w ZUS?

    IOSKU czyli informacja o tym, ile masz na koncie w ZUS. Jak sprawdzić? Ile wyniesie przyszła emerytura?

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.