Ponad 300 zł dodatku do emerytury czy renty na energię. Kto skorzysta?

• Jaka waloryzacja w 2025 r.?
• Ryczał energetyczny: podstawa prawna
• Ile wynosi ryczał energetyczny w 2025 r.?
• Komu przysługuje ryczałt energetyczny?
• Przywrócenie uprawnień kombatanckich a wypłata dodatku kombatanckiego i ryczałtu energetycznego
• Wniosek o ryczałt energetyczny

Jeżeli jest się emerytem czy rencistą i ma się określony status (o czym niżej) lub jest się osobą uprawnioną albo wdową/wdowcem po tych osobach, to w 2025 r. i do końca lutego 2026 r. przysługuje ryczałt energetyczny. Co istotne ryczałt energetyczny nie podlega opodatkowaniu. Świadczenie nie jest więc niskie, szczególnie, że ceny prądu i ogólnie energii elektrycznej rosną. Z czego to wynika? W szczególności z marcowej waloryzacji i przepisów o dodatkach do emerytur i rent. Podwyższeniu uległy m.in. takie świadczenia jak: emerytura, renta z tytułu niezdolności do pracy, renta rodzinna, dodatek pielęgnacyjny czy dodatek do renty rodzinnej dla sieroty zupełnej. Jak wiemy w połowie lutego został wydany komunikat przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 18 lutego 2025 r. w sprawie kwoty najniższej emerytury i renty, dodatku pielęgnacyjnego i dodatku dla sierot zupełnych, kwot maksymalnych zmniejszeń emerytur i rent oraz kwot emerytur i rent wolnych od egzekucji i potrąceń (M.P. 2025 poz. 152). W komunikacie wprost określono wartości kwotowe w związku z tzw. marcową waloryzacją w wysokości 5,5%. Taką coroczną waloryzację przeprowadza się a komunikat wydaje się na podstawie art. 94 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1631 i 1674, dalej: ustawa). Trzeba pamiętać o jednej zasadzie, jeśli pobiera się jedno świadczenie z ZUS, przysługuje jeden ryczałt energetyczny.

Jaka waloryzacja w 2025 r.?

Ostatecznie stanęło na tym, że w 2025 r. waloryzacja świadczeń jest tylko procentowa, a ich wysokość wzrośnie o 5,5 proc.

Ryczał energetyczny: podstawa prawna

Informacja o ryczałcie energetycznym w 2025 r. znalazła się w komunikacie Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 16 stycznia 2025 r. w sprawie kwoty ryczałtu energetycznego. Taki komunikat jest wydany na podstawie art. 20 ust. 3d ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2039). Wniosek o przyznanie ryczałt energetyczny można złożyć w każdym czasie.

Ile wynosi ryczał energetyczny w 2025 r.?

Od 1 marca 2025 r. kwota ryczałtu energetycznego wynosi 312,71 zł. Ten dodatek dla emerytów został podniesiony, ponieważ też ulega corocznej waloryzacji. Waloryzacja polega na pomnożeniu kwoty ryczałtu energetycznego w wysokości przysługującej w dniu poprzedzającym termin waloryzacji przez odpowiedni wskaźnik. W wyniku waloryzacji wysokość ryczałtu energetycznego nie może ulec zmniejszeniu.

Komu przysługuje ryczałt energetyczny?

Ryczałt przysługuje przysługuje jeżeli jest się:

• kombatantem i inną osobą uprawnioną,
• żołnierzem zastępczej służby wojskowej przymusowo zatrudnianym w kopalniach węgla, kamieniołomach oraz zakładach pozyskiwania rud uranowych i batalionach budowlanych,
• wdową lub wdowcem – emerytem i rencistą, pozostałym po kombatantach i innych osobach uprawnionych,
• wdową po żołnierzach przymusowo zatrudnianych, pobierającą emeryturę lub rentę.

W przypadku zbiegu prawa do więcej niż jednego świadczenia emerytalnego lub rentowego przysługuje jeden ryczałt energetyczny.

Przywrócenie uprawnień kombatanckich a wypłata dodatku kombatanckiego i ryczałtu energetycznego

W wyroku Sądu Najwyższego - Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych z dnia 11 kwietnia 2006 r., I UK 144/05, uznano żew razie braku podstaw do zastosowania art. 2 ust. 4 albo art. 2 ust. 5 ustawy z dnia 25 kwietnia 1997 r. o zmianie ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. Nr 68, poz. 436) dodatek kombatancki i ryczałt energetyczny przewidziane w ustawie z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (jednolity tekst: Dz.U. z 2002 r. Nr 42, poz. 371 ze zm.) nie mogą zostać przywrócone (nie są wypłacane) za okres przypadający przed pierwszym dniem miesiąca, w którym został zgłoszony stosowny wniosek w organie rentowym (art. 129 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, jednolity tekst: Dz.U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.).

Wniosek o ryczałt energetyczny

Wniosek o przyznanie ryczałtu energetycznego wypełnia się na druku (ZUS-ERK). Oczywiście wzór wniosku jest też dostępny w ZUS placówkach czy na stronie www.zus.pl. Trzeba też posiadać: decyzję szefa Urzędu do spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych: stwierdzającą okresy działalności kombatanckiej lub represji w przypadku kombatantów i osób represjonowanych, potwierdzającą uprawnienia jako członka rodziny po kombatancie w przypadku wdów lub wdowców, zaświadczenie Wojskowej Komendy Uzupełnień, potwierdzające okres i rodzaj przymusowego zatrudnienia w ramach zastępczej służby wojskowej – w przypadku żołnierzy przymusowo zatrudnionych, zaświadczenie właściwego organu wojskowego – w przypadku wdów po żołnierzach przymusowo zatrudnionych.