Zasiłek opiekuńczy w 2020 r. - planowane zmiany

Od 1 stycznia 2020 r. planowane jest wprowadzenie okresu wyczekiwania w odniesieniu do zasiłku opiekuńczego. Ponadto okres wyczekiwania ma dotyczyć zasiłku macierzyńskiego. Obecnie brak jest takich ograniczeń. Zmiany te zakłada przyjętyWieloletni Plan Finansowy Państwa na lata 2019-2022. 

Zgodnie z zapowiedziami zasiłek opiekuńczy będzie przysługiwał dopiero po 90 dniach pracy dla ubezpieczonych obowiązkowo i 180 dni dla ubezpieczonych dobrowolnie. Oznacza to, że dopiero po tym okresie będzie przysługiwało prawo do wypłacenia zasiłku opiekuńczego czy macierzyńskiego. Zdaniem rządu zmiany te mają na celu wyeliminowanie nadużyć.

Planuje się również wydłużenie okresu wyczekiwania w stosunku do zasiłku chorobowego z 30 do 90 dni (dla ubezpieczonych obowiązkowo) i z 90 do 180 dni (dla ubezpieczonych dobrowolnie).

Więcej na ten temat przeczytasz -> Duże zmiany w zasiłku chorobowym, opiekuńczym i macierzyńskim w 2020 roku

Wysokość zasiłku opiekuńczego

Zasiłek opiekuńczy wypłacany jest wysokości 80% podstawy wymiaru zasiłku. Podstawa wymiaru zasiłku to przeciętne miesięczne wynagrodzenie pracownika wypłacone za okres dwunastu miesięcy poprzedzających powstanie niezdolności do pracy.

Zasiłek przysługuje na każdy dzień niezdolności do pracy przeznaczonej na sprawowanie opieki, nie wyłączając dni ustawowo wolnych od pracy.

Komu przysługuje zasiłek opiekuńczy

Zasiłek opiekuńczy przysługuje w sytuacjach ściśle określonych w ustawie z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Celem zasiłku opiekuńczego jest ochrona osoby ubezpieczonej przed utratą wynagrodzenia, jeżeli zaistnieje konieczność osobistego sprawowania opieki nad:

- zdrowym dzieckiem do ukończenia 8 roku życia w przypadku:

1. nieprzewidzianego zamknięcia żłobka, przedszkola lub szkoły, do których dziecko uczęszcza,
2. porodu lub choroby małżonka ubezpieczonego, stale opiekującego się dzieckiem, jeżeli poród lub choroba uniemożliwia temu małżonkowi sprawowanie opieki,
3. pobytu małżonka ubezpieczonego, stale opiekującego się dzieckiem, w stacjonarnym zakładzie opieki zdrowotnej.

- chorym dzieckiem w wieku do ukończenia 14 lat,

- chorym dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji do ukończenia 18 lat;

- dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji do ukończenia 18 lat w przypadku:

a. porodu lub choroby małżonka ubezpieczonego lub rodzica dziecka, stale opiekujących się dzieckiem, jeżeli poród lub choroba uniemożliwia temu małżonkowi lub rodzicowi sprawowanie opieki,
b. pobytu małżonka ubezpieczonego lub rodzica dziecka, stale opiekujących się dzieckiem, w szpitalu albo innym zakładzie leczniczym podmiotu leczniczego wykonującego działalność leczniczą w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne;

Ponadto zasiłek opiekuńczy przysługuje za okres sprawowania opieki nad innym chorym członkiem rodziny. Za członków rodziny w rozumieniu ustawy uważa się małżonka, rodziców, rodzica dziecka, ojczyma, macochę, teściów, dziadków, wnuki, rodzeństwo oraz dzieci w wieku powyżej 14 lat. Istotnym warunkiem jest pozostawanie tych osób we wspólnym gospodarstwie domowym z osobą ubezpieczoną w okresie sprawowania opieki.

Zasiłek opiekuńczy nie będzie przysługiwał, jeżeli w gospodarstwie są obecni inni członkowie rodziny, którzy mogliby zapewnić opiekę. Nie dotyczy to sytuacji, gdy chcemy zaopiekować się chorym dzieckiem w wieku do 2 lat.

Zasiłek opiekuńczy nie przysługuje jeśli ubezpieczony korzysta z urlopu bezpłatnego lub urlopu wychowawczego, jest tymczasowo aresztowany, bądź jest objęty zwolnieniem lekarskim, w czasie którego pracował lub wykorzystywał to zwolnienie niezgodnie z jego celem (co zostało potwierdzone w czasie kontroli).

Polecamy: Pracownicze plany kapitałowe. Nowe obowiązki pracodawców i płatników

Okres pobierania zasiłku

Okres przysługiwania zasiłku opiekuńczego został uzależniony od tego, nad kim ubezpieczony sprawuje opiekę. Zasiłek ten przysługuje maksymalnie:

- za 60 dni w roku kalendarzowym, jeżeli opieka jest sprawowana nad zdrowym dzieckiem w wieku do ukończenia 8 lat lub chorym dzieckiem w wieku do ukończenia 14 lat,

- za 30 dni w roku kalendarzowym, jeżeli opieka sprawowana jest nad chorym, niepełnosprawnym dzieckiem.

- za 14 dni w roku kalendarzowym, jeżeli opieka jest sprawowana nad innym chorym członkiem rodziny.

Łączny okres wypłaty zasiłku w całym roku kalendarzowym nie może przekroczyć 60 dni, bez względu na liczbę uprawnionych do jego pobierania oraz bez względu na liczbę osób wymagających opieki.

Podstawa prawna:

- Ustawa z dnia z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa.