Kategorie

Samozatrudnienie-obowiązki rejestracyjne i podatkowe

Anna Stykowska
Obowiązki wynikające z rejestracji działalności gospodarczej, ale również pewne przywileje, jak np. możliwość wyboru podatku liniowego czy uwzględnienia w pełnej wysokości kosztów poniesionych w celu uzyskania przychodu, związane są z samozatrudnieniem.

Przy umowie o pracę właściwie wszelkie formalności rejestracyjne, informacyjne itp. obciążają pracodawcę. Decydując się na samozatrudnienie, należy wziąć pod uwagę, że decyzja ta łączy się z licznymi obowiązkami, z których istnienia „zwykły” pracownik nie zawsze zdaje sobie sprawy.

Obowiązki rejestracyjne

Aby zarejestrować własną działalność gospodarczą, należy uzyskać wpis do Ewidencji Działalności Gospodarczej, która jest prowadzona przez urząd gminy, właściwy dla miejsca zamieszkania osoby starającej się o wpis. Należy pamiętać, aby obok takich danych, jak oznaczenie przedsiębiorcy oraz jego numeru ewidencyjnego PESEL, miejsca zamieszkania i adresu przedsiębiorcy w treści zgłoszenia wskazać przedmiot wykonywanej działalności gospodarczej zgodnie z aktualną Polską Klasyfikacją Działalności (PKD). Przy zgłoszeniu należy również wskazać datę rozpoczęcia działalności gospodarczej.

Po uzyskaniu wpisu do ewidencji działalności gospodarczej niezbędne jest uzyskanie numeru REGON (urzędowego numeru podmiotu gospodarczego). Aby uzyskać wpis do tego rejestru, osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą składają wniosek na formularzu RG-1 w urzędzie statystycznym działającym w województwie, na którego terenie osoba fizyczna ma miejsce zamieszkania. Do wniosku należy dołączyć kserokopię zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej.

Kolejną czynnością, jaką musi przedsięwziąć osoba, która chce założyć własną działalność gospodarczą, jest złożenie w urzędzie skarbowym wypełnionego formularza aktualizacyjnego - NIP-1.

Należy pamiętać, że w sytuacji, w której osoba prowadząca działalność gospodarczą zamierza wykonywać czynności podlegające przepisom ustawy o VAT, jest ona obowiązana przed dokonaniem pierwszej czynności podlegającej opodatkowaniu złożyć naczelnikowi urzędu skarbowego zgłoszenie rejestracyjne (formularzu VAT-R).

Jednym z ostatnich obowiązków jest zgłoszenie się osoby rozpoczynającej działalność gospodarczą do ZUS (zgłoszenia dokonuje się na formularzu ZUS ZFA). Należy to uczynić w ciągu 7 dni od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności.

Ważne!

Osoba rozpoczynająca działalność gospodarczą podlega obowiązkowym ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym, wypadkowemu, zdrowotnemu, może też opłacać dobrowolne ubezpieczenie chorobowe.

Konieczność opłacania składek powstaje od dnia faktycznego rozpoczęcia wykonywania działalności, jednak przedsiębiorca wpłaca składki na ubezpieczenia społeczne i składa dokumenty rozliczeniowe do 10. dnia następnego miesiąca, po kolejnym miesiącu działalności.

Przedsiębiorcy opłacają składki od zadeklarowanej kwoty, która nie może być jednak niższa niż 60% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w poprzednim kwartale. W tym miejscu warto jednak zwrócić uwagę na ulgę w opłacaniu składek dla „młodych” przedsiębiorców. Dla przedsiębiorcy, który rozpoczął prowadzenie działalności gospodarczej (warunkiem jest nieprowadzenie działalności gospodarczej w ciągu ostatnich 5 lat), podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne stanowi kwota 30% minimalnego wynagrodzenia. Ulga ta przysługuje przedsiębiorcy przez pierwsze 2 lata od daty rozpoczęcia wykonywania działalności. Niestety nie mogą z niej skorzystać ci przedsiębiorcy, którzy, prowadząc firmę, wykonywaliby działalność dla byłego pracodawcy, na rzecz którego w roku założenia firmy (lub poprzednim) wykonywali czynności wchodzące w zakres aktualnie prowadzonej działalności na podstawie stosunku pracy albo spółdzielczego stosunku pracy.

Opodatkowanie działalności gospodarczej

Osoby prowadzące działalność gospodarczą mają więcej swobocy niż pracownicy w kwestii wyboru sposobu ustalania podatku. Oprócz opodatkowania osiąganych przychodów na podstawie progresywnej skali podatkowej przedsiębiorca może wybrać opodatkowanie 19% podatkiem liniowym. W tym celu przedsiębiorca powinien złożyć właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego do 20 stycznia roku podatkowego pisemne oświadczenie o wyborze tego sposobu opodatkowania. Jeżeli podatnik rozpoczyna prowadzenie działalności w trakcie roku podatkowego, to termin ten upływa w dniu poprzedzającym rozpoczęcie działalności, nie później jednak niż w dniu uzyskania pierwszego przychodu.

W tym miejscu należy jednak pamiętać o bardzo istotnym ograniczeniu.

Jeżeli podatnik, który wybrał opodatkowanie w formie „liniowej”, uzyska z pozarolniczej działalności gospodarczej prowadzonej samodzielnie lub w formie spółki niemającej osobowości prawnej przychody ze świadczenia usług na rzecz byłego lub obecnego pracodawcy, odpowiadających czynnościom, które podatnik lub co najmniej jeden ze wspólników w ramach stosunku pracy lub spółdzielczego stosunku pracy:

•wykonywał w roku poprzedzającym rok podatkowy lub

•wykonywał lub wykonuje w roku podatkowym,

podatnik ten traci w roku podatkowym prawo do opodatkowania według 19% stawki liniowej.

W takiej sytuacji podatnik jest obowiązany do złożenia właściwej deklaracji o wysokości dochodu osiągniętego od początku roku i wpłacenia zaliczek obliczonych przy zastosowaniu skali podatkowej oraz odsetek za zwłokę od zaległości z tytułu tych zaliczek.

Ważne!

Przedsiębiorca nie traci prawa do opodatkowania dochodu 19% podatkiem, gdy wykonuje na rzecz pracodawcy czynności inne niż te wykonywane wcześniej w ramach stosunku pracy.

Wybór sposobu opodatkowania obowiązuje również w latach następnych, chyba że podatnik w terminie do 20. stycznia roku podatkowego zawiadomi w formie pisemnej naczelnika urzędu skarbowego o rezygnacji z tego sposobu opodatkowania lub złoży w tym terminie pisemny wniosek lub oświadczenie o zastosowaniu form opodatkowania określonych w ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym.

Koszty uzyskania przychodów

W przeciwieństwie do kosztów uzyskania przychodu przy umowie o pracę, które są stałe, kosztami uzyskania przychodu przy działalności gospodarczej są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (DzU z 2000 r. nr 14, poz. 176 ze zm.) oraz art. 16 ust. 1 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (DzU z 2000 r. nr 54, poz. 654 ze zm.). Jednak aby zaliczyć wydatek do kosztów podatkowych, przedsiębiorca musi pamiętać o właściwym udokumentowaniu wydatku. Ponadto między wydatkiem a przychodem musi istnieć związek przyczynowy.

Anna Stykowska

aplikant adwokacki

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po nasze publikacje
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT +  VAT w e-commerce
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT + VAT w e-commerce
Tylko teraz
99,00 zł
119,70
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Wzrost minimalnego wynagrodzenia - czy trzeba zmieniać umowę o pracę?

    Wzrost minimalnego wynagrodzenia - czy trzeba zmieniać umowę o pracę? Co roku rośnie kwota minimalnego wynagrodzenia za pracę (tzw. najniższej krajowej, płacy minimalnej) i minimalnej stawki godzinowej. Już dziś wiadomo, że minimalne wynagrodzenie wzrośnie w 2022 r. do 3010 zł brutto (w 2021 roku wynosi 2800 zł). Pracownicy i pracodawcy mają wątpliwości, czy z uwagi na wzrost płacy minimalnej od nowego roku trzeba zmienić postanowienia wszystkich umów o pracę, które obecnie opiewają na kwotę niższą niż 3010 zł? Czy można nie zmieniać umów a np. uzupełniać wynagrodzenie za pracę, premią do wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę? Co może zrobić pracownik, jeżeli pracodawca nie wypłaca mu minimalnego wynagrodzenia? Wyjaśnień w tym zakresie udzieliła Państwowa Inspekcja Pracy.

    Jak zapewnić bezpieczeństwo pracownikom zdalnym?

    Bezpieczeństwo pracowników zdalnych może stanowić duże wyzwanie. To w domu zdarza się najwięcej wypadków. Za co odpowiada pracodawca? Jakie są przepisy BHP?

    Potwierdzenie danych w ZUS - instrukcja

    Potwierdzenie danych w ZUS można otrzymać przez PUE ZUS. Jak samodzielnie utworzyć dokument? Oto instrukcja jak zrobić to krok po kroku.

    Potwierdzenie z PUE ZUS pobierze także świadczeniobiorca

    Elektroniczne Potwierdzenie z PUE ZUS pobierze teraz także świadczeniobiorca, np. potwierdzenie prawa do emerytury, renty, zasiłku.

    Od wypłat z PPK zazwyczaj nie pobiera się podatku Belki

    Wypłaty z PPK - uczestnik PPK może w każdym czasie skorzystać ze swoich środków. W niektórych przypadkach wiąże się to jednak z obowiązkiem zapłaty 19% zryczałtowanego podatku dochodowego (tzw. podatku Belki).

    Potrzeby pracowników - wnioski z pandemii

    Potrzeby pracowników różnią się w zależności od rodzaju pracowników: fizycznych i biurowych. Jakie wnioski można wyciągnąć z pandemii COVID-19?

    Nadgodziny średniotygodniowe Polaków - pandemia

    Nadgodziny średniotygodniowe Polaków w czasie pandemii wzrosły. Statystyczny pracownik ma w tygodniu 5,5 godziny nadgodzin.

    Narzędzia do identyfikacji talentów - 3 zalety

    Narzędzia do identyfikacji talentów pozwalają zwiększyć potencjał firmy. Jakie są 3 główne zalety tego typu narzędzi?

    Odprawa z tytułu zwolnienia z pracy w pandemii - wątpliwości

    Odprawa z tytułu zwolnienia z pracy w czasie pandemii została uregulowana przepisami ustawy covidowej. Czy nowy limit wysokości odpraw odnosi się do wszystkich świadczeń? Jakie wątpliwości budzą nowe przepisy?

    Nowe święto państwowe w Polsce od 2021 r.

    Nowe święto państwowe w Polsce od 2021 r. ustanawia Prezydent RP. Święto będzie w grudniu. Czy oznacza to kolejny dzień wolny od pracy?

    Niebieska Karta UE - będą zmiany

    Niebieska Karta UE dotyczy zatrudniania cudzoziemców spoza UE. Odbywa się na innych zasadach niż obywateli państw członkowskich UE. Europarlament przyjął przepisy ułatwiające zatrudnianie obcokrajowców.

    Jak najniższa krajowa rosła od 2015 do 2022 r.?

    Najniższa krajowa w 2015 r. wynosiła 1750 zł brutto. W 2022 r. będzie to 3010 zł brutto. Najniższa krajowa wzrosła o 1260 zł.

    Dzień próbny w pracy - płatny czy nie?

    Dzień próbny w pracy a wynagrodzenie - czy jest płatny? Co na to prawo? W celu sprawdzenia pracownika należałoby podpisać umowę na okres próbny.

    PIT-2 a ukończenie 26 roku życia - kiedy złożyć?

    PIT-2 a ukończenie 26 roku życia - kiedy należy złożyć oświadczenie? Co z podwyższonymi kosztami przychodu?

    ZUS ERO - emerytura z datą wsteczną

    ZUS ERO to wniosek o emeryturę z datą wsteczną. Podstawą przyznania lub przeliczenia emerytury z datą wcześniejszą są przepisy covidowe. Dla kogo jest ten wniosek?

    Odprawa emerytalna - wysokość, warunki

    Jaka jest wysokość odprawy emerytalnej? Jakie warunki należy spełnić, aby ją otrzymać? Czy odprowadza się od niej podatek i składki ZUS? Kiedy wypłacić odprawę?

    Jakie są składniki wynagrodzenia za pracę?

    Składniki wynagrodzenia za pracę to przede wszystkim wynagrodzenie zasadnicze i dodatki. Czym premia różni się od nagrody?

    PPK: od 2022 r. stan oszczędności na mojeppk.pl

    PPK - od 2022 r. stan oszczędności będzie można sprawdzić na mojeppk.pl. Do jakich danych będzie miał dostęp każdy uczestnik PPK?

    Płaca minimalna 2022 - jest decyzja rządu

    Płaca minimalna w 2022 r. wzrośnie o 210 zł. Ile wyniesie płaca minimalna 2022? Jest już ostateczna decyzja rządu.

    Praca zdalna a migracje zarobkowe

    Jak praca zdalna wpływa na migracje zarobkowe? Czy na pewno jest ich teraz mniej? Oto wyniki badania.

    Urlop okolicznościowy - śmierć ojca

    Urlop okolicznościowy - śmierć ojca to okoliczność uprawniająca pracownika do wolnego od pracy. Ile dni przysługuje? Jaki jest termin ich wykorzystania?

    Praca zdalna a kolejne fale pandemii [RAPORT]

    Praca zdalna zyskiwała na popularności wraz z nastaniem kolejnych fal pandemii COVID-19. Sprawdź, jaki wpływ na pracę miały fale koronawirusa w Polsce i Unii Europejskiej.

    Co pracownicy mówią o pracodawcach w sieci?

    Pracownik i pracodawca - jak wyglądają stosunki z szefem? Co można przeczytać na ten temat w Internecie? Okazuje się, że najważniejsze jest dobre rozstanie.

    Urodzeni w latach 1984-1994 chcą całkowitej pracy zdalnej

    Całkowita praca zdalna najwięcej zwolenników ma wśród pracowników urodzonych w latach 1984-1994.

    Niemcy: odszkodowanie za kwarantannę tylko dla zaszczepionych

    Odszkodowanie za czas kwarantanny będzie przyznawane tylko zaszczepionym pracownikom? Taki projekt nowych przepisów powstał w Niemczech.