Czy przejście na emeryturę matczyną uprawnia do odprawy emerytalnej

Jedna z naszych pracownic chce rozwiązać umowę o pracę w związku z przejściem na rodzicielskie świadczenie uzupełniające, tzw. emeryturę matczyną (spełnia warunki do jego otrzymania, ale nie jest jeszcze na emeryturze). Czy będzie jej przysługiwać odprawa emerytalna? - pyta Czytelniczka z Koszalina.

Nie. Rodzicielskie świadczenie uzupełniające nie ma charakteru emerytury ani renty z tytułu niezdolności do pracy, o których mowa w przepisach emerytalnych. Z powodu nabycia bowiem prawa do emerytury lub renty pracownik może ubiegać się o wypłatę odprawy. Świadczenie rodzicielskie ma odrębny, specjalny cel. Stanowi zabezpieczenie sytuacji dochodowej osób, które poświęciły się wychowaniu co najmniej czworga dzieci. Przyznanie do niego prawa nie jest związane z wcześniejszym opłacaniem składek na ubezpieczenia społeczne. Jednak w przypadku gdy do rozwiązania umowy dojdzie w związku z jednoczesnym przejściem na świadczenie rodzicielskie i emeryturę lub rentę, Państwa pracownica nabędzie prawo do odprawy.

Odprawa emerytalno-rentowa ma charakter jednorazowy i przysługuje pracownikowi spełniającemu warunki uprawniające do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, którego stosunek pracy ustał w związku z przejściem na te świadczenia (art. 92¹ Kodeksu pracy). Przepis ten zawiera zamknięty katalog przesłanek, które pracownik musi spełnić łącznie, aby nabyć prawo do odprawy, czyli:

• w chwili ustania stosunku pracy spełnia warunki uprawniające go do emerytury (m.in. ma wymagany wiek emerytalny) lub renty z tytułu niezdolności do pracy, wskazanych w przepisach emerytalnych,
• nastąpiło rozwiązanie stosunku pracy,
• pracownik musi faktycznie przejść na emeryturę lub rentę,
• istnieje związek między ustaniem stosunku pracy a przejściem na ww. świadczenia.

Zasadniczo wysokość odprawy emerytalno-rentowej stanowi 1-miesięczne wynagrodzenie.

Rodzicielskie świadczenie uzupełniające nie jest emeryturą ani rentą w rozumieniu przepisów emerytalnych, co ma znaczenie przy ustalaniu prawa do odprawy. Celem tego świadczenia jest zapewnienie niezbędnych środków utrzymania osobom, które zrezygnowały z zatrudnienia lub innej działalności zarobkowej albo ich nie podjęły ze względu na wychowywanie dzieci. Wskazane świadczenie ma charakter socjalny i może zostać przyznane:

• matce, która urodziła i wychowała lub wychowała co najmniej czworo dzieci,
• ojcu, który wychował co najmniej czworo dzieci, w przypadku śmierci matki dzieci albo porzucenia dzieci przez matkę lub w przypadku długotrwałego zaprzestania wychowywania dzieci przez matkę,
• matce po osiągnięciu 60 lat albo ojcu po osiągnięciu 65 lat, w przypadku gdy nie posiada dochodu zapewniającego niezbędne środki utrzymania.

Świadczenie rodzicielskie nie może być wyższe od najniższej emerytury. Nie przysługuje ono osobie uprawnionej do emerytury lub renty w wysokości co najmniej najniższej emerytury. W przypadku pobierania emerytury lub renty w wysokości niższej od najniższej emerytury świadczenie stanowi dopełnienie jej wysokości do kwoty najniższej emerytury.

Zatem jedynymi elementami, które łączą rodzicielskie świadczenie uzupełniające z emeryturą (przyznawaną na ogólnych zasadach), są jego wysokość i w pewnych okolicznościach wiek osoby uprawnionej.

Polecamy: Monitor Prawa Pracy i Ubezpieczeń

Pracownik, który spełnia warunki do uzyskania rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, może je otrzymać niezależnie od przejścia na emeryturę. Są to dwa odrębne świadczenia i o różnym charakterze. Jednak rozwiązanie stosunku pracy z powodu przejścia na świadczenie rodzicielskie nie uprawnia Państwa pracownicy do odprawy emerytalnej.

Przejście na uzupełniające świadczenie rodzicielskie nie uprawnia do odprawy emerytalno-rentowej.

Gdyby Państwa pracownica rozwiązała stosunek pracy w związku z przejściem na emeryturę lub rentę z tytułu niezdolności do pracy i jednocześnie na uzupełniające świadczenie rodzicielskie, przysługiwałaby jej odprawa, ale wyłącznie z powodu przejścia na świadczenie z systemu emerytalnego.

PODSTAWA PRAWNA

• art. 92¹ ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (j.t. Dz.U. z 2019 r. poz. 1040; ost. zm. Dz.U. z 2019 r. poz. 1495),

• art. 1 ust. 2, art. 3 ust. 1, ust. 3 i ust. 9, art. 7 ustawy z 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym (Dz.U. z 2019 r. poz. 303).