REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Jakie są, w zakresie emerytur i rent, skutki umowy między Polską a USA o zabezpieczeniu społecznym

Andrzej Szybkie
Andrzej Szybkie

REKLAMA

Od 1 marca 2009 r. obowiązuje umowa między Polską a Stanami Zjednoczonymi Ameryki o zabezpieczeniu społecznym. Umowa reguluje sytuację osób, które ubiegają się o emeryturę lub rentę i podlegały ubezpieczeniom społecznym w obu krajach.

Osoby, które do 28 lutego 2009 r. musiały opłacać składki na ubezpieczenia społeczne równocześnie w Polsce i USA, od 1 marca 2009 r. opłacają składki na ubezpieczenia społeczne tylko w jednym kraju, a nie - jak dotychczas - i w Polsce, i USA. W tym zakresie umowa dotyczy zarówno pracowników, osoby prowadzące działalność na własny rachunek, jak również rolników.

Autopromocja

Sumowanie okresów

Umowa pozwala na zsumowanie okresów ubezpieczenia przebytych w obu krajach do celów przyznania prawa do emerytury lub renty. ZUS ustalając prawo do emerytury w Polsce doliczy okres pracy w USA, jeżeli osoba ubiegająca się o polskie świadczenie ma za krótki staż emerytalny.

Podobnie od 1 marca 2009 r. instytucja amerykańska doliczy okres pracy w Polsce w celu przyznania emerytury lub renty z amerykańskiego systemu social security. Co do zasady, aby uzyskać emeryturę w USA konieczne jest ubezpieczenie przez co najmniej 40 kwartałów (10 lat). Osobie, która ma krótszy staż ubezpieczeniowy, można doliczyć okres ubezpieczenia w Polsce, potwierdzony przez ZUS lub KRUS.

Przekazanie przyznanych świadczeń na konto w drugim państwie

Osoby, które uzyskały prawo do emerytury lub renty, zarówno przed 1 marca 2009 r., jak i po tej dacie, mogą otrzymywać swoje świadczenia na konta bankowe w drugim kraju. Emerytura z ZUS może być więc przekazana na konto bankowe w USA. Transfer świadczeń jest dokonywany bez pośrednictwa instytucji ubezpieczeniowej państwa zamieszkania. W przekazywaniu emerytury z ZUS nie będzie zatem pośredniczyć amerykańska instytucja Social Security Administration.

Kto skorzysta z umowy

Od 1 marca 2009 r. z umowy korzysta każda osoba, która podlega lub podlegała ubezpieczeniom społecznym w Polsce lub USA, a także członkowie rodzin ubiegający się o rentę rodzinną. Umowa między Polską a USA dotyczy zarówno osób z obywatelstwem polskim, obywatelstwem amerykańskim, jak i osób, które nie mają obywatelstwa żadnego z tych państw. Także miejsce zamieszkania w określonym państwie nie decyduje o zastosowaniu umowy. Stosuje się ją bowiem do osób zamieszkałych na terytorium Polski, na terytorium USA oraz w innym państwie. Osób zamieszkałych poza Polską i USA nie chroni jednak zasada równego traktowania przy stosowaniu umowy.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

PRZYKŁAD

Janina K jest obywatelką polską zamieszkałą na stałe w Polsce. Iwan S. jest obywatelem Ukrainy zamieszkałym na stałe w Rosji. Obydwoje przez kilka lat legalnie pracowali i podlegali ubezpieczeniom społecznym w Polsce, a następnie w USA. Przy ustalaniu emerytury zastosowanie znajdzie umowa polsko-amerykańska zarówno dla Iwana S., jak i Janiny K.

O jakie świadczenia można się ubiegać na podstawie umowy

Na podstawie umowy polsko-amerykańskiej osoby ubezpieczone w jednym z tych Państw mogą złożyć wniosek o doliczenie stażu ubezpieczeniowego w drugim z państw.

W Polsce staż ubezpieczeniowy z USA zostanie uwzględniony przy świadczeniach wypłacanych przez ZUS i KRUS: emeryturze, rencie z tytułu niezdolności do pracy, rencie rodzinnej. Poza tymi świadczeniami, umową są objęte jednorazowe odszkodowania i renty z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych oraz zasiłki pogrzebowe.

Natomiast w USA są to świadczenia z federalnego systemu ubezpieczeniowego (social security), wypłacane przez Social Security Administration (SSA), który obejmuje system ubezpieczeń emerytalnych, rodzinnych oraz świadczeń z tytułu niezdolności do pracy. Do podstawowych amerykańskich świadczeń objętych umową należą: emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy, renty rodzinne oraz jednorazowa wypłata z tytułu śmierci osoby ubezpieczonej.

Ustalanie emerytur i rent

Osoba, która podlegała ubezpieczeniom społecznym w Polsce oraz w USA, może się ubiegać o emeryturę lub rentę w każdym z tych państw. Umowa ma ułatwić spełnienie warunków wymaganych do przyznania prawa przez sumowanie okresów ubezpieczenia w obu krajach. W efekcie taka osoba może uzyskać emeryturę z każdego państwa, w którym była ubezpieczona, czyli zarówno z Polski, jak i z USA.

Ustalanie świadczeń jest dokonywane na podstawie jednego wniosku zgłoszonego do instytucji jednego kraju: do instytucji polskiej (ZUS, KRUS) albo do instytucji amerykańskiej (SSA). Instytucje obu państw będą współpracować ze sobą przy ustalaniu świadczeń i potwierdzą wzajemnie okresy ubezpieczenia przebyte przez osobę zainteresowaną w każdym z państw na specjalnych formularzach łącznikowych.

Jeżeli osoba, która ubiega się o emeryturę lub rentę w Polsce, nie ma wymaganego stażu emerytalnego lub rentowego, to ZUS uwzględni także okresy ubezpieczenia w USA. Podobnie jest z pracą w Polsce i ubieganiem się o świadczenie w USA.

PRZYKŁAD

Polski obywatel Jan Z. od ośmiu lat mieszka w USA, gdzie legalnie pracuje i opłaca składki na social security. Przed wyjazdem z Polski przez 18 lat pracował w Polsce, gdzie również podlegał ubezpieczeniom społecznym. Jan Z. urodził się w 1943 r., dlatego zamierza w 2009 r. przejść na emeryturę. W prawie polskim i USA spełnia warunek wieku emerytalnego. W Polsce wiek emerytalny dla mężczyzny wynosi 65 lat, a w USA 66 lat (w USA wiek ten dotyczy osoby urodzonej w latach 1943-1954). Umowa pozwoli mu spełnić warunek stażowy, ponieważ odrębnie nie spełnia go ani w Polsce (minimalny obniżony staż to 20 lat dla mężczyzny), ani w USA (minimalny staż to 40 kwartałów). Po zsumowaniu obydwu okresów ubezpieczenia Jan Z. może wystąpić o emeryturę albo w Polsce albo w USA.

ZUS nie będzie jednak sumował okresów ubezpieczenia przebytych w USA, jeśli polski okres ubezpieczenia jest krótszy niż 12 miesięcy i z tytułu tego okresu nie przysługują świadczenia. Natomiast instytucja amerykańska nie uwzględni polskich okresów ubezpieczenia, jeżeli amerykański okres ubezpieczenia jest krótszy niż 6 kwartałów.

Osobie, która uzyskała prawo do świadczenia, po zsumowaniu okresów ubezpieczenia w Polsce i USA przysługuje proporcjonalne świadczenie z jednego albo obydwu systemów ubezpieczenia w zależności od tego, w którym państwie konieczne było sumowanie okresów. Proporcje odpowiadają długości okresów przebytych zgodnie z przepisami państwa ustalającego świadczenie.

Jeżeli okres ubezpieczenia w Polsce lub USA wystarcza do ustalenia prawa do emerytury, to świadczenie jest obliczane tylko na podstawie przepisów krajowych. Jednak w tym przypadku ZUS lub SSA porównuje, czy świadczenie obliczone w sposób proporcjonalny jest korzystniejsze dla świadczeniobiorcy. Jeśli okazałoby się ono korzystniejsze (wyższe), to ZUS przyzna świadczenie obliczone proporcjonalnie i to świadczenie będzie wypłacać.

Podstawa prawna

  • umowa o zabezpieczeniu społecznym między Rzecząpospolitą Polską a Stanami Zjednoczonymi Ameryki, podpisana 2 kwietnia 2008 r.,
  • porozumienie administracyjne w sprawie stosowania Umowy o zabezpieczeniu społecznym między Rzecząpospolitą Polską a Stanami Zjednoczonymi Ameryki, podpisane 2 kwietnia 2008 r.
Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Uprawnienia rodzicielskie
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
    nie ma takiej możliwości
    3
    6
    9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
    Następne
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Nowe przepisy dla rolników od 7 marca 2024 r. Zmiany dot. BHP przy obsłudze ciągników, maszyn, urządzeń i narzędzi stosowanych w rolnictwie

    W czwartek 7 marca 2024 r. wchodzi w życie nowe rozporządzenie ministra rolnictwa i rozwoju wsi z 14 lutego 2024 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy obsłudze ciągników, maszyn, narzędzi i urządzeń technicznych stosowanych w rolnictwie. Jakie zasady BHP wynikają z tego rozporządzenia? Co muszą wiedzieć rolnicy?

    Posiłki profilaktyczne. Czy nadejście wiosny zwalnia pracodawców z obowiązku wydawania posiłków profilaktycznych pracownikom

    Mamy dopiero początek marca, ale temperatury sięgające nawet kilkunastu stopni Celsjusza sugerują koniec zimy i początek wiosny. Czy oznacza to, że pracodawca może zaprzestać wydawania posiłków profilaktycznych pracownikom wykonującym prace fizyczne na otwartej przestrzeni podczas zimy?

    Można zarobić 7500 zł za miesiąc. I to na początku kariery. Co trzeba zrobić, że dostać taką pracę?

    7500 zł może zarobić student lub absolwent na płatnym stażu. Na chętnych czeka ponad 50 firm w 14 miastach Polski. Oferują stażystom wynagrodzenia w wysokości co najmniej 4500 zł. 1 marca 2024 r. ruszył nabór aplikacji w dwudziestej pierwszej edycji Programu Kariera. Kto może wziąć w nim udział?

    Podwyżka wynagrodzeń dla młodocianych pracowników od 1 marca 2024 r. W czasie nauki zawodu młodociany może zarobić nawet 754,04 zł

    Młodociani zatrudnieni w celu przygotowania zawodowego dostają podwyżki wynagrodzeń. Począwszy od 1 marca 2024 r. obowiązują nowe stawki, których podstawą jest wysokość przeciętnego wynagrodzenia w IV kwartale 2023 r. Dzięki temu młodociany w pierwszym roku nauki zawodu zarobi 603,23 zł, a w trzecim roku – 754,04 zł. 

    REKLAMA

    Dodatek aktywizacyjny w 2024 r. wynosi nawet 745,95 zł. Od 1 czerwca 2024 r. maksymalna kwota wzrasta do 834,72 zł. Sprawdź, jakie warunki trzeba spełnić!

    Dodatek aktywizacyjny to jedno ze świadczeń wypłacanych na podstawie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Przepisy określają, komu należy się dodatek aktywizacyjnej oraz przesłanki przyznania tego świadczenia. Obecnie dodatek aktywizacyjny wynosi maksymalnie 745,95 zł. 1 czerwca 2024 r. osoby uprawnione dostaną podwyżkę – dodatek aktywizacyjny wzrośnie do 834,72 zł.

    PFRON: Program „Aktywny samorząd” będzie kontynuowany w 2024 r. Można uzyskać pomoc w uzyskaniu prawa jazdy, sprzętu elektronicznego, oprogramowania

    PFRON w 2024 r. będzie kontynuować program „Aktywny samorząd”. Można uzyskać pomoc w uzyskaniu prawa jazdy, sprzętu elektronicznego, oprogramowania a także pomoc w uzyskaniu wykształcenia na poziomie wyższym. Wnioski o dofinansowanie można składać od 1 marca 2024 r.

    Nie ma żadnych prac nad projektem ograniczającym zakaz handlu w niedziele

    Nie milkną dyskusje i spekulacje dotyczące ograniczenia zakazu handlu w niedziele. Tymczasem ministra Agnieszka Dziemianowicz-Bąk poinformowała, że na chwilę obecną MRPiPS nie prowadzi żadnych prac nad projektem dotyczącym niedziel handlowych.

    Krótszy czas pracy w Polsce? Min. Dziemianowicz-Bąk: skrócenie tygodnia pracy o 1 dzień organizacyjnie łatwiejsze niż skrócenie o kilka godzin

    Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej prowadzi analizy dotyczące czasu pracy, długości urlopów, dni pracy pod kątem ew. skrócenia tygodnia pracy. Resort pracy analizuje także pilotaże skrócenia tygodnia pracy, które wprowadzają same przedsiębiorstwa. Takie informacja przekazała 1 marca 2024 r. ministra rodziny, pracy i polityki społecznej Agnieszka Dziemianowicz-Bąk w Polsat News. Ministra wskazała, że osobiście jest najbardziej otwarta na propozycję premiera Donalda Tuska dotyczącą 4 dni, a nie 35 godzin pracy w tygodniu.

    REKLAMA

    5278,30 zł – tyle wynosi limit dorabiania na wcześniejszej emeryturze lub rencie

    Zwiększyły się limity dorabiania dla wcześniejszych emerytów i rencistów. Od 1 marca 2024 r. można dorobić 5278,30 zł. Wyższa kwota spowoduje zmniejszenie lub zawieszenie świadczenia.

    1 marca 2024 r. to Dzień Doceniania Pracownika. Co zrobił Twój pracodawca, żeby Cię docenić?

    1 marca 2024 r. to Dzień Doceniania Pracownika. Co zrobił Twój pracodawca, żeby Ci docenić? Prawie 80% ankietowanych przyznaje, że pracowałoby bardziej produktywnie, gdyby częściej otrzymywało uznanie za swoją pracę. Jakie uznanie? Przede wszystkim godne traktowanie pracowników, z poszanowaniem ich praw no i oczywiście finansowe świadczenia jak i różnego rodzaju benefity.

    REKLAMA