Kategorie

Jak zatrudniać młodocianych

Rafał Krawczyk
Młodocianym w rozumieniu Kodeksu pracy jest osoba, która ukończyła 16 lat i nie przekroczyła 18 lat. Takie wyznaczenie przedziału wiekowego osób młodocianych wiąże się z zakazem zatrudniania osób poniżej 16. roku życia, od której to zasady istnieje kilka wyjątków. Z drugiej strony, osoby powyżej 18. roku życia niezależnie od tego, czy uczęszczają do szkoły, przy zatrudnieniu są traktowane jak osoby dorosłe.

Przyjęcie do pracy pracowników młodocianych może być korzystne dla pracodawcy. Wiąże się jednak z licznymi obowiązkami. Pracownicy młodociani nie mogą też wykonywać wszystkich prac. Należy pamiętać, że naruszanie przepisów dotyczących zatrudniania młodocianych jest wykroczeniem zagrożonym karą od 1 tys. zł do 30 tys. zł.

PRZYKŁAD

Do pracodawcy prowadzącego kilka nadmorskich barów sprzedających gofry i lody zgłosiła się grupa uczniów liceum uczęszczających do jednej klasy. Chcieli oni podjąć pracę w czasie wakacji. Mieli różne daty urodzenia – kilkoro z nich ukończyło już 18 lat przed wakacjami, inni pełnoletność mieli uzyskać po 31 sierpnia 2012 r. Z pełnoletnimi uczniami pracodawca może zawrzeć zwykłe umowy o pracę. Pozostali muszą być traktowani jak pracownicy młodociani, co wpływa np. na wymiar ich urlopu wypoczynkowego.

Przygotowanie zawodowe

Reklama

W celu przygotowania zawodowego można zatrudniać tych młodocianych, którzy nie posiadają kwalifikacji zawodowych. Jednocześnie brak takich kwalifikacji wyklucza zatrudnienie zarobkowe młodocianego na stanowisku, na którym takie kwalifikacje są potrzebne, nawet jeśli pracodawca wyrażałby taką chęć (art. 191 § 2 Kodeksu pracy).

Przygotowanie zawodowe młodocianych może się odbywać w dwóch formach. Pierwsza z nich to nauka zawodu, która ma na celu przygotowanie młodocianego do pracy w charakterze wykwalifikowanego robotnika lub czeladnika. Druga to przyuczenie do wykonywania określonej pracy w charakterze robotnika.

W każdym z tych przypadków do zatrudnienia młodocianego wymagane jest zawarcie umowy w formie pisemnej na czas nieokreślony, ponieważ do zawierania i rozwiązywania z młodocianymi umów o pracę w celu przygotowania zawodowego mają zastosowanie przepisy Kodeksu pracy dotyczące umów o pracę na czas nieokreślony (art. 194 Kodeksu pracy). Wyjątek od zasady zawierania umów o pracę w celu przygotowania zawodowego na czas nieokreślony dotyczy tylko tych pracodawców, którzy zatrudniają większą, niż wynikająca z ich potrzeb, liczbę młodocianych. W takim przypadku można zawrzeć z pracownikiem młodocianym umowę na czas określony. Umowa taka nie może jednak zostać zawarta na czas krótszy niż okres ich kształcenia (§ 9 rozporządzenia w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania).

Każda umowa o pracę w celu przygotowania zawodowego powinna określać:

  • rodzaj przygotowania zawodowego (nauka zawodu lub przyuczenie do wykonywania określonej pracy),
  • czas trwania i miejsce odbywania przygotowania zawodowego,
  • sposób dokształcania teoretycznego,
  • wysokość wynagrodzenia.

Umowę o pracę pracodawca podpisuje bezpośrednio z pracownikiem młodocianym, a nie z jego rodzicami, ponieważ mimo braku pełnej zdolności do czynności prawnych przepisy prawa pracy (art. 22 § 3 Kodeksu pracy) dają młodocianemu takie uprawnienie.

WAŻNE!

Wszystkie czynności dotyczące stosunku pracy może wykonywać sam młodociany pracownik bez pośrednictwa opiekunów lub rodziców.


Nie wolno zatrudniać pracowników młodocianych przy pracach wzbronionych, których wykaz zawiera rozporządzenie w sprawie wykazu prac wzbronionych młodocianym i warunków ich zatrudniania przy niektórych z tych prac. Należą do nich m.in. prace:

  • związane z nadmiernym wysiłkiem fizycznym i transportem ciężarów oraz wymuszoną pozycją ciała,
  • przy nieodpowiednim naświetleniu,
  • w narażeniu na szkodliwe działanie pyłów.
Reklama

Charakter umowy w celu przygotowania zawodowego decyduje o tym, że zatrudnienie młodocianego w celu nauki zawodu jest dopuszczalne tylko przy pracach objętych programem praktycznej nauki zawodu. Natomiast młodocianych w wieku powyżej 16. roku życia wyjątkowo można zatrudnić na podstawie takiej umowy przy niektórych pracach wzbronionych, jednak tylko wtedy, gdy konieczność zatrudnienia wynika z potrzeby przygotowania zawodowego (jeśli zgodnie z programem przygotowania zawodowego młodociany musi zapoznać się z takimi pracami).

O zawarciu umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego pracodawca zawiadamia wójta (burmistrza, prezydenta miasta) właściwego ze względu na miejsce zamieszkania młodocianego, a w przypadku pracodawcy będącego rzemieślnikiem – również izbę rzemieślniczą właściwą ze względu na siedzibę rzemieślnika (§ 3a rozporządzenia w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania).

Przygotowanie zawodowe młodocianych może prowadzić:

  • pracodawca (będący osobą fizyczną),
  • osoba prowadząca zakład pracy w imieniu pracodawcy,
  • osoba zatrudniona u pracodawcy.

Warunkiem jest jednak to, aby osoby te posiadały kwalifikacje wymagane od instruktorów praktycznej nauki zawodu.

Umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego odbywanego w formie nauki zawodu pracodawca zawiera z młodocianym w terminie przyjęć kandydatów do zasadniczych szkół zawodowych. W każdym terminie umowa może być zawarta wtedy, gdy młodociany nie dokształca się w szkole zawodowej.

Czas trwania i warunki odbywania przygotowania zawodowego

Przyuczenie do wykonywania określonej pracy trwa od 3 do 6 miesięcy. Nauka zawodu powinna natomiast trwać nie krócej niż 24 miesiące i nie dłużej niż 36 miesięcy. Może być ona wyjątkowo przedłużona w przypadku powtarzania klasy przez młodocianego. Zawierając z młodocianym umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, pracodawca bierze na siebie obowiązek realizowania programu nauczania i zorganizowania mu dokształcania teoretycznego.

Dokształcanie pracodawca może przeprowadzić na trzy sposoby. Po pierwsze, może zorganizować je we własnym zakresie. Pracodawca realizuje wówczas obowiązkowe zajęcia edukacyjne z zakresu teoretycznego kształcenia zawodowego wynikające z odpowiedniego programu dopuszczonego do użytku szkolnego. Pozostałe możliwości to: skierowanie młodocianego w celu dokształcenia do szkoły zawodowej lub skierowanie do ośrodka dokształcania i doskonalenia zawodowego.

Pracodawca ma obowiązek zwalniania młodocianego od pracy na czas potrzebny do wzięcia udziału w zajęciach szkoleniowych w związku z dokształcaniem się.

Więcej na ten temat znajdziesz w płatnej części serwisu w artykule: Na jakich warunkach należy zatrudniać pracowników młodocianych

Poszerzaj swoją wiedzę, korzystając z naszego programu
INFORLEX Książki dla Firm
INFORLEX Książki dla Firm
Tylko teraz
598,00 zł
798,00
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    PIP przeprowadzi kontrolę bez zapowiedzi

    Kontrola PIP już niedługo będzie mogła odbyć się bez zapowiedzi. Przewidziano to w nowelizacji ustawy Prawo przedsiębiorców.

    Lodołamacze 2021 - zgłoszenia do 15 sierpnia!

    Lodołamacze 2021 - zapraszamy do udziału w 16 edycji konkursu! Patronem medialnym wydarzenia jest portal Infor.pl.

    Zasiłek macierzyński - jakie zmiany?

    Zasiłek macierzyński - jakie zmiany chce wprowadzić ZUS? Czym jest okres wyczekiwania?

    Podatki i składka zdrowotna - zmiany od 1 stycznia 2022 r.

    Podatki i składka zdrowotna - jakie zmiany wprowadza Polski Ład? Co zmieni się od 1 stycznia 2022 r.?

    Planner kadrowo-płacowy na sierpień 2021 r.

    Planner kadrowo-płacowy na sierpień 2021 r. wymienia wszystkie obowiązki miesięczne. Jaki jest wymiar czasu pracy w sierpniu? Ile wynosi dodatek nocny?

    Obowiązek szczepień dla niektórych grup zawodowych?

    Obowiązek szczepień dla niektórych grup zawodowych może wejść w życie?

    Pracownicy punktów szczepień jak funkcjonariusze publiczni

    Pracownicy punktów szczepień będą traktowani jak funkcjonariusze publiczni. Co to oznacza?

    Zaświadczenie z ZUS ściągniesz z Internetu

    Zaświadczenie o wysokości emerytury lub zasiłku z ZUS można ściągnąć z Internetu. Jak stworzyć elektroniczne potwierdzenie?

    PIP - coraz częstsze kontrole i decyzje

    Kontrole PIP odbywają się coraz częściej. Gdzie jest ich najwięcej? Jakie branże są najczęściej kontrolowane?

    Kalkulator wynagrodzeń Polski Ład - zlecenie 2022

    Kalkulator wynagrodzeń od umów zlecenie w 2022 r. - jak Polski Ład wpłynie na wysokość wynagrodzenia netto przy zleceniu?

    IOSKU: ile masz na koncie w ZUS?

    IOSKU czyli informacja o tym, ile masz na koncie w ZUS. Jak sprawdzić? Ile wyniesie przyszła emerytura?

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.