REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Sygnalista to osoba ważna w każdej firmie. Jak pracodawcy powinni chronić sygnalistów, nawet jeśli wciąż nie ma ustawy

Dyrektywa o ochronie sygnalistów daje wybór tego, czy zgłoszenia mogą być anonimowe, czy jawne
Dyrektywa o ochronie sygnalistów daje wybór tego, czy zgłoszenia mogą być anonimowe, czy jawne
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Ustawa o ochronie osób zgłaszających naruszenia prawa ma wdrożyć unijne przepisy  zobowiązujące przedsiębiorców do umożliwienia sygnalistom zgłaszania naruszeń. Ochrona sygnalistów jest jednym z najbardziej istotnych aspektów unijnej dyrektywy. Na co muszą zwrócić uwagę pracodawcy, wdrażający systemy zgłaszania nieprawidłowości w swoich przedsiębiorstwach? 

Zapewnienie bezpieczeństwa osobom, które dostrzegają naruszenia prawa w miejscu pracy, gwarantuje im ochronę przed ewentualnymi działaniami odwetowymi ze strony pracodawców czy osób, których te zgłoszenia dotyczą. Wprowadzenie stosownych procedur dotyczących ochrony sygnalistów pozwalać będzie przedsiębiorstwom lepiej funkcjonować, sprawniej rozwiązywać problemy, a przede wszystkim działać zgodnie z prawem. Jednak dla wielu podmiotów, nieposiadających praktyk we wprowadzaniu takich procedur, może być to nie lada wyzwanie. Co zasługuje więc na szczególną uwagę? 

Autopromocja

Poufność to nie zawsze to samo co anonimowość sygnalistów

Dyrektywa o ochronie sygnalistów daje wybór tego, czy zgłoszenia mogą być anonimowe, czy jawne. Niezależnie jednak od wybranej formy zgłoszenia, priorytetem jest, aby była zachowana jego pełna poufność. Jaka jest jednak różnica między poufnością a anonimowością

Ważne

Poufność jest wymogiem odnoszącym się zarówno do części merytorycznej zgłoszenia (jego zawartości), danych osobowych osoby zgłaszającej, jak i osoby, której zgłoszenie dotyczy. 

Anonimowość polega jedynie na zatajeniu danych osobowych osoby dokonującej zgłoszenia przez nią samą.

Zachowanie poufności jest więc pojęciem szerszym. 

Poufność to podstawowy element systemu ochrony sygnalistów, bez którego nie może on istnieć.  

„Gdy pracownik ma możliwość wyboru między anonimowym a jawnym zgłoszeniem – najczęściej wybierze anonimowe. Te decyzje biorą się między innymi z nieufności co do procedur, czy też obaw o faktyczne zachowanie poufności. Budowanie zaufania wśród pracowników w tym zakresie to trudne przedsięwzięcie, które nie zawsze musi zakończyć się powodzeniem.  Dlatego też najlepszą praktyką byłoby rozwiązanie, które ułatwia anonimowe zgłaszanie, ale jednocześnie umożliwia komunikację z sygnalistą. Istotne jest bowiem to, aby organizacja mogła sprawnie przeprowadzić dochodzenie i podjąć odpowiednie działania” – komentuje radca prawny Anna Szczygieł-Czabaj. 

Regularne aktualizacje statusu sprawy, zachowanie poufności czy zapewnienie bezpiecznych systemów dla zgłoszeń, mają kluczowe znaczenie w kontekście budowania zaufania wśród pracowników. Sygnaliści, powinni być informowani o sprawie, jej zakończeniu, a także o rozwiązaniach, które zostały wdrożone, aby zapobiec powstawaniu tych samych problemów w przyszłości.  

Transparentna komunikacja podstawą zaufania

Co może blokować aktywność sygnalistów? Według raportu ze Światowego Badania Uczciwości w Biznesie opublikowanego przez EY w 2022 r., 42% pracowników niższego szczebla obawia się działań odwetowych i poniesienia konsekwencji w przypadku zgłoszenia nieprawidłowości w pracy. Zarówno w Polsce, jak i na świecie, co trzeci badany (32% w Polsce i 30% globalnie) miał podejrzenia, których nie zdecydował się zgłosić, a połowa (50% w Polsce i 49% globalnie) odczuwała presję, by nie dokonywać tego typu zgłoszenia. Dlatego też sama przejrzysta polityka informowania o nieprawidłowościach, oparta na poprawnym zinterpretowaniu przepisów – co jest również nie małym wyzwaniem – to dopiero początek.   

Pracodawcy powinni być przygotowani do ujednolicenia swojego podejścia do rozpatrywania skarg i dochodzeń w sprawie wszelkich nieprawidłowości, aby zaszczepić wśród pracowników zaufanie do całego procesu. W tym kontekście warto rozważyć np. wprowadzanie regulaminu, który określać będzie, w jaki sposób zostanie przeprowadzone dochodzenie w sprawie nieprawidłowości. Jednocześnie powinno paść jasne zapewnienie, że osoby odpowiedzialne za przeprowadzenie całego procesu przeszły odpowiednie szkolenia i zapewniają o swojej bezstronności w postępowaniu.  

„Wielu pracowników niechętnie zgłasza obawy, ponieważ nie wierzą, że sprawa zostanie w ogóle rozpatrzona czy zbadana. Jednocześnie boją się odwetu ze strony innych pracowników. Dlatego też pracodawcy powinny zadbać o to, żeby uniemożliwić stosowanie działań odwetowych takich jak np. dyskryminacja czy niekorzystne i niesprawiedliwe traktowanie. Podmioty wdrażające przepisy będą musiały pomyśleć również o ochronie osób, których zgłoszenia o nieprawidłowościach dotyczą – szczególnie, kiedy zgłoszenie o naruszeniu będzie nieprawdziwe. Należy również pamiętać o obowiązkach z zakresu ochrony danych osobowych. Są to kwestie, które są niezbędne do uregulowania przy wdrażaniu nowych procesów” – komentuje r. pr. Anna Szczygieł-Czabaj.  

Przedsiębiorcy powinni pamiętać o przeprowadzeniu odpowiednich szkoleń oraz poinstruowaniu pracowników, jak zgłaszać naruszenia, a także uświadomić konsekwencje zgłaszania naruszeń, które faktycznie nie miały miejsca. Transparentna i jawna komunikacja w kwestii sygnalistów będzie stanowiła bazę do budowania zaufania do całego systemu.  

Zgłaszanie nieprawidłowości przez sygnalistów to korzyść dla organizacji 

Z badania ACFE (Association of Certified Fraud Examiners) „Report to The Nations 2022” wynika, że w 42% przypadków nadużyć w firmach jest wykrywanych dzięki sygnalistom, zaś oni sami zajmują pierwsze miejsce wśród źródeł dotyczących zdiagnozowanych oszustw dokonywanych w firmach, przy czym ponad połowa zgłoszeń dokonywana jest przez pracowników danej organizacji. 

„Obecność sygnalistów pomaga pracodawcom w ich lepszym funkcjonowaniu. Wiedza pracowników jest najskuteczniejszą metodą wykrywania nadużyć wewnętrznych, śmiem twierdzić, że niejednokrotnie skuteczniejszą niż audyty. Oczywistym jest, że najlepiej rozwiązywać problemy od razu z poziomu organizacji. Dlatego wszelkie nadużycia, muszą być odpowiednio wcześniej zgłaszane, aby reakcja mogła być również natychmiastowa” – komentuje r. pr. Anna Szczygieł-Czabaj.  

Badania wskazują, że w organizacjach, które posiadają kanały do zgłoszeń nadużyć, w przypadku wystąpienia sytuacji kryzysowej, przeciętna kwota poniesionych strat była o połowę niższa niż w przedsiębiorstwach nieposiadających takich kanałów, a wykrywanie nadużyć odbywa się 33% szybciej.  

„Warto otworzyć się na komunikaty płynące z zewnątrz naszej organizacji. Podmioty gospodarcze działają w otoczeniu biznesowym, wchodząc w różne interakcje, podczas których może dochodzić do nieprawidłowości, oddziałujących na kondycję wewnętrzną i reputację danego podmiotu. Warto więc otworzyć swoje kanały komunikacji również dla podmiotów zewnętrznych – partnerów biznesowych, byłych pracowników” – dodaje r. pr. Anna Szczygieł-Czabaj.  

Skutecznie wdrożony kanał zgłaszania nieprawidłowości powinien być nie tylko spełnieniem obowiązku prawnego wynikającego z przepisów unijnych i krajowych. Ma to być przede wszystkim cenne źródło informacji, które w innych okolicznościach, nie miałyby szans dotarcia do gremiów zarządczych przedsiębiorstw.  

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Kiedy będzie ustawa o ochronie sygnalistów

Obecny projekt ustawy o ochronie osób zgłaszających naruszenia prawa przewiduje, że nowe przepisy wejdą w życie w terminie dwóch miesięcy od dnia ich ogłoszenia, z wyjątkiem przepisów dotyczących ustalenia procedury zgłoszeń wewnętrznych i zewnętrznych, które mają wejść w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. Wydłużono zatem do 14 dni okres wejścia w życie ustawy w zakresie ustanowienia procedur zgłoszeń. Nadal jest to jednak krótki okres i istotne jest, aby podmioty zobowiązane do wdrożenia procedury już wcześniej  poczyniły odpowiednie przygotowania.

Prace nad rządowym projektem ustawy mającym wdrożyć przepisy unijnej dyrektywy o ochronie sygnalistów rozpoczęły się w październiku 2021 r. Pomimo upływu dwóch lat rządowi Mateusza Morawieckiego nie udało się przyjąć ostatecznej wersji projektu. Dalsze prace nad regulacjami dotyczącymi sygnalistów poprowadzi gabinet Donalda Tuska. 

Autopromocja
Oprac. Piotr T. Szymański

REKLAMA

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(6)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
  • Twój Nick
    2023-12-21 09:16:46
    Sygnalista o to jakieś nowe określenie. Mówmy w prost że to po prostu,,KONFIDENT,,
    1
  • Ola
    2023-12-20 14:26:42
    A jeżeli przepisy są łamane za zgodą najwyższych władz w firmie państwowej?
    0
  • Myszka
    2023-12-26 21:04:05
    Sygnaliści w firmach są tępieni. Dotyczy to pracowników służby zdrowia, gdzie lekarze biorą łapówki.
    0
  • gzuz
    2023-12-26 18:47:06
    ustawa chroniąca konfidentów?? takie rzeczy tylko w lewackiej utopii
    0
    pokażodpowiedzi (1)
  • Art
    2023-12-25 13:07:05
    Dokładnie jak napisal kolega poniżej.. Sygnalista to zwykły konfident, które powi ien być eliminowany jak za czasów wojny.
    1
QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Do 29 lutego 2024 r. należy przekazać do ZUS zaświadczenie o przychodach emeryta lub rencisty

Płatnicy składek, tj. pracodawcy, zleceniodawcy są zobowiązani do przekazania do ZUS do końca lutego 2024 r. zaświadczenia o przychodzie emeryta lub rencisty uzyskanego w 2023 r. Osoby prowadzące działalność składają oświadczenie o uzyskanym przychodzie.

Czy 3 marca 2024 to niedziela handlowa?

Czy 3 marca 2024 to niedziela handlowa? Czy w marcu 2024 jest niedziela handlowa? Kiedy wypadają niedziele handlowe w 2024 roku? Gdzie nie obowiązuje zakaz handlu? 

234 zł miesięcznie składki zdrowotnej od 1 kwietnia 2024 - sprawdź dla kogo

Aż albo tylko: 234 zł miesięcznie składki zdrowotnej od 1 kwietnia 2024 r. Na taką kwotę wpływ ma przeciętne miesięczne wynagrodzenie ogłoszone w sektorze przedsiębiorstw, w czwartym kwartale 2023 r., które wynosiło 7 767,85 zł. Poniżej szczegóły. 

Chociaż trwają strajki rolników Ukraińcy mogą pracować jako pomocnicy rolników w Polsce do 30 czerwca 2024 r.

Polscy rolnicy strajkują, a władze przedłużają Ukraińcom legalny pobyt w Polsce, m.in. celem pracy dla polskich rolników. Ukraińcy mogą pracować jako pomocnicy rolników w Polsce do 30 czerwca 2024 r. Dlaczego? Ponieważ wydłużono legalny pobyt obywateli Ukrainy w Polsce do 30 czerwca2024 r. Gdyby nie to kolejne wydłużenie Ukraińcy mogliby legalnie przebywać w Polsce tylko do 4 marca 2024 r.

REKLAMA

Dokumentacja pracownicza musi być odpowiednio przechowywana. Za niedopełnienie obowiązków pracodawca zapłaci 30000 zł grzywny

Dokumentacja pracownicza musi być prowadzona i przechowywana zgodnie z przepisami Kodeksu pracy. Pracodawca ma obowiązek przechowywać dokumentację co do zasady przez co najmniej 10 lat po odejściu pracownika z pracy. Za niedopełnienie obowiązków związanych z przechowywaniem dokumentacji pracowniczej grozi pracodawcy kara grzywny.

Służba bhp. Kiedy pracodawca może samodzielnie wykonywać zadania służby bezpieczeństwa i higieny pracy?

Służba bezpieczeństwa i higieny pracy pełni funkcje doradcze i kontrolne w zakresie bhp. W niektórych sytuacjach zadania służby bhp może wypełniać sam pracodawca. Dzięki temu nie musi wyznaczać do tego pracownika lub zatrudniać specjalisty spoza zakładu pracy.

Bezrobocie w styczniu 2024 r. Stopa bezrobocia wzrosła z 5,1 proc. do 5,4 proc. Przybyło prawie 49 tys. bezrobotnych: bez pracy było ponad 837 tys. osób

Stopa bezrobocia rejestrowanego w styczniu 2024 r. wyniosła 5,4 proc. To o 0,3 pkt. proc. więcej niż w ostatnim miesiącu 2023 r., ale 0,1 pkt. proc. mniej niż w styczniu 2023 r. Liczba bezrobotnych wzrosła w stosunku do grudnia o 48,9 tys. i wyniosła w styczniu 837,1 tys. Takie dane podał Główny Urząd Statystyczny.

Nierówne traktowanie w miejscu pracy. Ile pracodawca musi zapłacić za dyskryminację

Równe traktowanie pracowników jest podstawową zasadą prawa pracy. Kodeks pracy zakazuje wszelkiej dyskryminacji w zatrudnieniu. Podpowiadamy, jakie są przesłanki dyskryminacji oraz kiedy pracownik ma prawo ubiegać się o odszkodowanie. 

REKLAMA

Wellbeing pracowników. Jeden ze sposobów na zadowolenie z pracy

Po pandemii COVID-19 wielu pracodawców uruchomiło programy wspierające pracowników w radzeniu sobie z obciążeniami psychicznymi. Wellbeing, czyli dobrostan pracowników, stał się jednym z filarów nowoczesnej kultury organizacyjnej.

Korzystne trendy dla pracowników w 2024 r.

Praca hybrydowa, spersonalizowane plany rozwoju, wspieranie work-life balance to najważniejsze trendy w HR w tym roku. Czego jeszcze można się spodziewać na rynku pracy w najbliższych miesiącach? 

REKLAMA