REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Wypadek przy pracy - co robić

REKLAMA

W razie wypadku przy pracy pracodawca oprócz udzielenia poszkodowanym pierwszej pomocy musi ustalić okoliczności i przyczyny wypadku.

 Chociaż pracodawcy coraz większą wagę przywiązują do zagadnień związanych z bezpieczeństwem i higieną pracy, to wypadki przy pracy nadal występują. Mimo że znowelizowane przepisy ustawy z 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (DzU nr 199, poz. 1673 ze zm. - zwanej ustawą wypadkową) obowiązują już ponad 5 lat, to wielu pracodawców nadal ma problemy z prawidłowym zinterpretowaniem i zakwalifikowaniem zdarzenia wypadkowego.

Autopromocja

Co to jest wypadek

Wypadkiem przy pracy jest zdarzenie nagłe wywołane przyczyną zewnętrzną powodujące uraz lub śmierć, które nastąpiło w związku z pracą: podczas lub w związku z wykonywaniem przez pracownika zwykłych czynności lub poleceń przełożonych; podczas lub w związku z wykonywaniem przez pracownika czynności na rzecz pracodawcy, nawet bez polecenia; w czasie pozostawania pracownika w dyspozycji pracodawcy w drodze między siedzibą pracodawcy a miejscem wykonywania obowiązku wynikającego ze stosunku pracy (art. 3 ust. 1 ustawy wypadkowej). Zgodnie z ustawą wypadkową urazem jest każde uszkodzenie tkanek ciała lub narządów człowieka wskutek działania czynnika zewnętrznego.

Na równi z wypadkiem przy pracy, w zakresie uprawnienia do świadczeń określonych w ustawie, traktuje się wypadek, któremu pracownik uległ:

• w czasie podróży służbowej, chyba że wypadek spowodowany został postępowaniem pracownika, które nie pozostaje w związku z wykonywaniem powierzonych mu zadań,

Dalszy ciąg materiału pod wideo

• podczas szkolenia w zakresie powszechnej samoobrony,

• przy wykonywaniu zadań zleconych przez działające u pracodawcy organizacje związkowe.

Aby dane zdarzenie zostało uznawane za wypadek przy pracy, konieczne jest łączne wystąpienie wszystkich elementów wymienionych w definicji (związek zdarzenia z pracą, nagłość zdarzenia, działanie przyczyny zewnętrznej, powstanie urazu lub śmierć pracownika). To właśnie od prawidłowej oceny i zinterpretowania zdarzenia przez zespół powypadkowy zależy, czy wypadek zostanie uznany za wypadek przy pracy.

Ustawa wypadkowa rozróżnia następujące rodzaje wypadków przy pracy:

• wypadki śmiertelne, za które uważa się wypadki, w wyniku których nastąpiła śmierć poszkodowanego w okresie nieprzekraczającym 6 miesięcy od dnia wypadku,

• wypadki ciężkie, czyli takie, w wyniku których u poszkodowanych nastąpiło ciężkie uszkodzenie ciała, takie jak: utrata wzroku, słuchu, mowy, zdolności rozrodczej lub inne uszkodzenie ciała albo rozstrój zdrowia, naruszające podstawowe funkcje organizmu, a także choroba nieuleczalna lub zagrażająca życiu, trwała choroba psychiczna, całkowita lub częściowa niezdolność do pracy w zawodzie albo trwałe, istotne zeszpecenie lub zniekształcenie ciała,

• zbiorowe wypadki przy pracy, czyli wypadki, w których w wyniku tego samego zdarzenia uległy poszkodowaniu co najmniej dwie osoby.

Związek zdarzenia z pracą

Związek zdarzenia z pracą występuje wówczas, gdy nastąpiło ono podczas lub w związku z wykonywaniem przez pracownika zwykłych czynności lub poleceń przełożonych bądź podczas wykonywania lub w związku z wykonywaniem przez pracownika czynności na rzecz pracodawcy, nawet bez polecenia, czy też w czasie pozostawania pracownika w dyspozycji pracodawcy w drodze między siedzibą pracodawcy a miejscem wykonywania obowiązku wynikającego ze stosunku pracy.

Zgodnie z najnowszą linią orzeczniczą możliwe jest uznanie związku z pracą nie tylko wypadku, który zdarzył się podczas wykonywania przez pracownika czynności na rzecz pracodawcy nawet bez polecenia, ale również takiego, który nastąpił w związku z wykonywaniem tego rodzaju czynności. Związek funkcjonalny z pracą istnieje niezależnie od czasu i miejsca, w którym wypadek nastąpił. Nagłe zdarzenie powodujące uraz lub śmierć pracownika może więc nastąpić w dowolnym czasie i miejscu, pod warunkiem że pozostaje w związku z wykonywaniem czynności pracowniczych przez osobę, która wypadkowi uległa.

Powoływane orzeczenie jest dość kontrowersyjne, gdyż do tej pory związek zdarzenia wypadkowego z pracą należało rozpatrywać w kategoriach jedności miejsca i czasu wykonywania pracy oraz zaistniałego zdarzenia wypadkowego.

Zespół powypadkowy nie zakwalifikuje zdarzenia jako wypadek przy pracy, gdy nie będzie istniał związek z pracą. Na podstawie bogatego orzecznictwa można wskazać okoliczności, które powodują zerwanie związku zdarzenia wypadkowego z pracą.

Związek zostaje zerwany wówczas, gdy pracownik:

• spożywał alkohol w czasie pracy lub znajdowanie się w czasie i miejscu pracy w stanie nietrzeźwym,

• bez usprawiedliwienia prawnego nie wykonuje pracy w czasie i w miejscu, w którym pracę powinien wykonywać; nie dotyczy to jednak krótkotrwałych przerw pozostających w związku z wykonywanymi normalnie czynnościami,

• opuścił miejsce pracy w godzinach pracy w celu załatwienia prywatnych spraw, a wypadek nastąpił po opuszczeniu przez pracownika miejsca pracy.

Nagłość zdarzenia

Kolejnym aspektem, który badany jest przez zespół powypadkowy, jest nagłość zdarzenia. Jak wskazywał Sąd Najwyższy w wyroku z 30 czerwca 1999 r. (II UKN 24/1999, OSNP 2000/18/697) zdarzenie będące istotnym zewnętrznym czynnikiem wywołującym negatywną reakcję organizmu i stanowiące przyczynę wypadku przy pracy, posiada cechę nagłości tylko wtedy, gdy przebiega w czasie nie dłuższym niż trwanie dnia pracy. Nagłość zdarzenia oznacza więc krótkie, chwilowe, jednorazowe lub gwałtowne zdarzenie zaistniałe w powiązaniu z co najmniej jedną przyczyną zewnętrzną (np. pracownik, wchodząc na drabinę po dokumenty, spadł i złamał nogę). Nagłość zdarzenia stanowi więc zaprzeczenie powolnego rozwoju i kumulowania się objawów charakterystycznych dla chorób zawodowych lub chorób pracowniczych.

Przyczyna zewnętrzna

Następnym elementem badanym w postępowaniu powypadkowym jest ustalenie, czy zdarzenie wypadkowe było wywołane przez przyczynę zewnętrzną, czyli niewynikającą z wewnętrznych właściwości człowieka. Za przyczynę zewnętrzną uznaje się więc każdy czynnik zewnętrzny zdolny wywołać w istniejących warunkach szkodliwe skutki.

Przyczynami zewnętrznymi mogą być różne czynniki, których źródło nie jest związane z organizmem poszkodowanego. Oznacza to, że przyczyną zewnętrzną może być nie tylko narzędzie pracy, ale także praca i czynność samego poszkodowanego pracownika (na przykład jego potknięcie się czy odruch).

Jako przyczyny zewnętrzne w orzecznictwie sądowym wskazuje się m.in. na nadmierny wysiłek pracownika w trakcie pracy, brak ważnych badań lekarskich. Za przyczynę zewnętrzną nie będzie uznany stres pracownika, który jest związany z wykonywaną przez niego pracą.

Należy jeszcze zwrócić uwagę, że przy kwalifikacji konkretnej okoliczności jako przyczyny zewnętrznej w rozumieniu ustawy wypadkowej ważne jest, aby stanowiła ona przyczynę sprawczą zdarzenia, natomiast nie musi być przyczyną wyłączną - jedyną (por. wyrok SN z 29 listopada 1990 r., II PR 52/90, PiZS 1991/4/63).

Postępowanie w razie wypadku

Jeżeli w zakładzie pracy wydarzył się wypadek, to podstawowym obowiązkiem pracodawcy (bądź osoby działającej w imieniu pracodawcy) jest przede wszystkim udzielenie poszkodowanemu pierwszej pomocy. Następnie pracodawca powinien ustalić okoliczności i przyczyny, wypadku przy pracy oraz podjąć niezbędne działania eliminujące lub ograniczające zagrożenie.

Ponadto do obowiązków pracodawcy należy:

• podjęcie niezbędnych działań eliminujących lub ograniczających zagrożenie,

• ustalenie w przewidzianym trybie okoliczności i przyczyn wypadku,

• zastosowanie odpowiednich środków zapobiegających podobnym wypadkom,

• niezwłoczne zawiadomienie właściwego okręgowego inspektora pracy i prokuratora o śmiertelnym, ciężkim lub zbiorowym wypadku przy pracy oraz o każdym innym wypadku, który wywołał wymienione skutki, mającym związek z pracą, jeżeli może być uznany za wypadek przy pracy.

Działania pracodawcy

Pracodawca, który został poinformowany o wypadku, powinien niezwłocznie podjąć działania zmierzające do zabezpieczenia miejsca wypadku, tak aby do miejsca wypadku nie dopuszczać osób niepowołanych.

Następnym krokiem jest powołanie zespołu powypadkowego. Zespół jest powoływany w celu ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku oraz stwierdzenia czy wypadek pozostaje w związku z pracą. W skład zespołu wchodzi pracownik służby bezpieczeństwa i higieny pracy oraz społeczny inspektor pracy.

Jeżeli w zakładzie pracy nie działa służba bhp, w skład zespołu powypadkowego, zamiast pracownika służby bhp, wchodzi pracodawca lub pracownik zatrudniony przy innej pracy, któremu pracodawca powierzył wykonywanie zadań służby bhp, albo specjalista spoza zakładu pracy. Natomiast u pracodawcy, u którego nie działa społeczna inspekcja pracy, w skład zespołu powypadkowego, zamiast społecznego inspektora pracy, jako członek zespołu wchodzi przedstawiciel pracowników posiadający aktualne zaświadczenie o ukończeniu szkolenia w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy, zgodnie z przepisami dotyczącymi szkolenia w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy.

Jeżeli pracodawca ze względu na małą liczbę zatrudnionych pracowników nie może dopełnić obowiązku utworzenia zespołu powypadkowego w składzie dwuosobowym, to okoliczności i przyczyny wypadku ustala zespół powypadkowy, w którego skład wchodzi pracodawca oraz specjalista spoza zakładu pracy.

Niezwłocznie po otrzymaniu wiadomości o wypadku zespół powypadkowy jest obowiązany przystąpić do ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku.

Do zadań zespołu powypadkowego należy:

• dokonanie oględzin miejsca wypadku, stanu technicznego maszyn i innych urządzeń technicznych, stanu urządzeń ochronnych oraz zbadać warunki wykonywania pracy i inne okoliczności, które mogły mieć wpływ na powstanie wypadku,

• sporządzenie szkiców lub wykonanie fotografii miejsca wypadku (jeżeli jest to konieczne),

• wysłuchanie wyjaśnień poszkodowanego, jeżeli stan jego zdrowia na to pozwala,

• zebranie informacji dotyczących wypadku od świadków wypadku,

• zasięgnięcie opinii lekarza, a w razie potrzeby opinii innych specjalistów,

• zakresie niezbędnym do oceny rodzaju i skutków wypadku,

• zebranie innych dowodów dotyczących wypadku,

• dokonanie prawnej kwalifikacji wypadku (czy był to wypadek ciężki, śmiertelny, zbiorowy),

• określenie środków profilaktycznych oraz wniosków, w szczególności wynikających z oceny ryzyka zawodowego na stanowisku pracy, na którym wystąpił wypadek.

Nie później niż w ciągu 14 dni od dnia uzyskania zawiadomienia o wypadku zespół powypadkowy sporządza protokół powypadkowy, który następnie musi być zatwierdzony przez pracodawcę i poszkodowanego. W przypadku wypadków śmiertelnych, ciężkich i zbiorowych pracodawca niezwłocznie doręcza protokół powypadkowy właściwemu inspektorowi pracy.

Pracodawca jest zobowiązany stworzyć zespołowi powypadkowemu odpowiednie warunki do pracy umożliwiające sprawne i terminowe przeprowadzenie postępowania.

Protokół powypadkowy wraz z pozostałą dokumentacją powypadkową (statystyczna karta wypadku) pracodawca przechowuje przez 10 lat.

Marcin Nowak

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
20 maja to ważny termin dla niektórych płatników. ZUS przypomina o rocznym rozliczeniu składki na ubezpieczenie zdrowotne

Zbliża się ważny termin dla osób prowadzących pozarolniczą działalność. Do 20 maja 2024 r. muszą one przekazać do ZUS roczne rozliczenie składki na ubezpieczenie zdrowotne za rok 2023. To również termin na złożenie ZUS DRA lub ZUS RCA za kwiecień 2024 r., które uwzględniają to rozliczenie.

Dzień wolny w urodziny i krótsza praca w piątek lepsze niż premia? Pracownicy już trochę inaczej podchodzą do benefitów od pracodawcy

Wniosek z obserwacji przez ekspertów obecnego rynku pracy jest jednoznaczna: coraz bardziej rozbieżne są oczekiwania pracowników i chęci przedsiębiorców w zakresie oferowania benefitów będących uzupełnieniem wynagrodzenia. – Ponad 70% pracowników oczekuje, że poza standardowym wynagrodzeniem będzie otrzymywać od pracodawcy także benefity motywacyjne oraz nagrody np. w trybie kwartalnym. Widzimy jednak w tym zakresie zdecydowaną zmianę tendencji. Jeszcze kilka lat temu najważniejsze były pieniądze lub ew. pakiet sportowy czy ubezpieczeniowy. Teraz najbardziej oczekiwany benefit jest zupełnie inny – mówi Dorota Siedziniewska – Brzeźniak, ekspert rynku pracy, prokurent IDEA HR Group.

Minister pracy: Będą składki ZUS od umów o dzieło i zlecenia, będzie godna emerytura

Agnieszka Dziemianowicz-Bąk, minister rodziny, pracy i polityki społecznej, poinformowała, że wkrótce do konsultacji społecznych trafi projekt ustawy reformującej oskładkowanie umów o dzieło i zlecenie. Zmiany mają zapewnić godną emeryturę osobom pracującym w oparciu o umowę zlecenie albo umowę o dzieło.

Czy 2 maja jest dniem wolnym od pracy?

2 maja 2024 r. wypada w czwartek pomiędzy wolną środą 1 maja (Święto Pracy) i wolnym piątkiem (Narodowe Święto 3 Maja). Czy wypadające 2 maja Święto Flagi to dzień wolny od pracy? Czy trzeba wziąć na ten dzień urlop?

REKLAMA

Zaliczka czy zadatek - co będzie lepsze przy współpracy z freelancerem?

Zaliczka czy zadatek? Jaka jest różnica? Co jest zwrotne, a co przepada? Podpowiadamy, co wybrać przy współpracy z freelancerem.

Minister pracy: Zwolnień grupowych jest sporo, ale są monitorowane przez resort pracy

Firmy działające w naszym kraju coraz częściej przeprowadzają zwolnienia grupowe. Agnieszka Dziemianowicz-Bąk, minister rodziny, pracy i polityki społecznej, przyznaje, że faktycznie tych zwolnień jest sporo.

Majówka 2024: weź 3 dni urlopu a będziesz miał 9 dni wolnych

Majówka w 2024 zapowiada się wspaniale. Wypoczynek może być naprawdę długi. Wystarczy wziąć 3 dni urlopu a można mieć 9 dni wolnych (wliczając weekendy). Co ciekawe Boże Ciało w 2024 r. wypada 30 maja (czwartek) oznacza to, że biorąc wolne w dniu 31 maja (piątek) - łącznie z weekendem można mieć 4 dni wolnego. Jak wypada majówka 2024? Czy w majówkę jest wolne od szkoły?

Zwolnienie grupowe: kto może zwolnić, z jakich przyczyn, kogo nie można zwolnić, jaka wysokość odprawy pieniężnej

Zwolnienie grupowe to rozwiązanie umów o pracę z pracownikami z przyczyn niedotyczących pracowników. Nie każdy pracodawca może przeprowadzić takie zwolnienie i nie każdy pracownik może być nim objęty.

REKLAMA

Poszedł po zaległe wynagrodzenie a spotkała go śmierć. Zabójstwo w Gdańsku, są zarzuty Prokuratury!

47-letni mężczyzna, pracodawca usłyszał od Gdańskiej Prokuratury zarzut popełnienia przestępstwa zabójstwa w zamiarze ewentualnym i trafił do tymczasowego aresztu. Potrącił pracownika wózkiem widłowym. 37-letni obywatel Gruzji zmarł  wyniku wstrząsu urazowego. Co grozi pracodawcy?

Co to są kompetencje przyszłości i dlaczego są tak ważne na rynku pracy?

Czasy pracy przez całe życie w jednej firmie już minęły. Teraz pracownicy zmieniają stanowiska, branże, kształcą się w nowych kierunkach. Bardzo ważna staje się zdolność do adaptacji i rozwijania nowych umiejętności. Czym są kompetencje przyszłości? I które z nich mogą okazać się kluczowe na przyszłym rynku pracy?

REKLAMA