| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > Zbiorowe prawo pracy > Zwolnienia grupowe > Zasady wypłaty odprawy ze zwolnień grupowych

Zasady wypłaty odprawy ze zwolnień grupowych

Używane bardzo często w praktyce sformułowanie „odprawa ze zwolnień grupowych” jest często mylące. Świadczenie to przysługuje każdemu pracownikowi (choćby była to jedna osoba) zwalnianemu z przyczyn, które go nie dotyczą, jeśli pracodawca zatrudnia więcej niż 20 osób. Odprawę należy wypłacić w dniu następującym po dniu rozwiązania stosunku pracy.

Obowiązek zapłaty

Obowiązek wypłaty odprawy dotyczy zarówno zwolnienia w trybie grupowym, jak i indywidualnym (przy zwolnieniu nawet 1 osoby), a do nabycia uprawnienia nie jest istotny rodzaj umowy (terminowa, bezterminowa), wymiar czasu pracy ani też faktyczne świadczenie pracy w chwili zwolnienia. Pieniądze trzeba zatem wypłacić, nawet jeśli pracownik przebywał na urlopie lub też z innych powodów nie świadczył pracy. Odprawa staje się wymagalna z chwilą rozwiązania stosunku pracy, a jej zapłata powinna nastąpić w miejscu przewidzianym do wypłaty wynagrodzenia. W praktyce dniem wypłaty powinien być pierwszy dzień, kiedy umowa o pracę przestała obowiązywać, a zatem dzień po definitywnym rozwiązaniu umowy o pracę. Zlecenie przelewu przed rozwiązaniem umowy może bowiem skomplikować sytuację na wypadek uznania bezskuteczności wypowiedzenia czy innych roszczeń pracownika.

W praktyce może dojść do kontrowersji, gdy pracownik został zwolniony w ramach zwolnień grupowych, otrzymał odprawę, a następnie zakwestionował legalność zwolnienia, odwołując się do sądu pracy z roszczeniem przywrócenia do pracy lub odszkodowania. Należy wtedy przyjąć, że jeżeli na mocy orzeczenia sądu pracownik zostanie przywrócony do pracy, to na gruncie obecnych uregulowań prawnych nie ma obowiązku zwrotu odprawy pieniężnej. Podobnie ocenimy sytuację, w której orzeczono na rzecz pracownika odszkodowanie zamiast przywrócenia do pracy – odprawa przysługuje i nie podlega zwrotowi. W odniesieniu do orzeczenia przywracającego pracownika do pracy sąd może jedynie zaliczyć taką odprawę na poczet wynagrodzenia za czas pozostawania przez pracownika bez pracy na mocy art. 47 k.p., o co powinien zadbać pracodawca konstruując odpowiedź na pozew. Sąd nie będzie bowiem w tym przypadku działał z urzędu. Zaliczenie będzie możliwe jednak tylko pod warunkiem, że pracownik wnosił w pozwie o zasądzenie wynagrodzenia (wyrok SN z 9 listopada 1990 r., I PR 351/90), sąd nie może bowiem orzekać ponad żądanie.

Zbieg przepisów

W niektórych wypadkach może dojść do zbiegu odpraw z różnych tytułów. W szczególności będzie tak w sytuacji, gdy pracownikowi odchodzącemu na emeryturę w ramach zwolnień grupowych przysługuje odprawa emerytalna, jak również odprawa z tytułu zwolnień grupowych. Dla pracodawcy oznacza to, że taki pracownik może otrzymać nawet 4-miesięczne wynagrodzenie i niestety odprawy podlegają kumulacji. Prawo do konkretnej odprawy przysługuje bowiem na podstawie tych przepisów, które ustalają warunki jej nabycia, niezależnie od prawa do innych odpraw. Pracownik nabywa więc prawo do tylu świadczeń wynikających z jednego zdarzenia prawnego, ile przyznają mu przepisy prawa pracy, chyba że któryś z przepisów takie prawo wyłącza. Może się więc zdarzyć, że pracodawca będzie musiał wypłacić odchodzącemu pracownikowi więcej niż jedną odprawę. Dotyczy to w szczególności odprawy emerytalnej, która może zostać wypłacona obok odprawy ze zwolnień grupowych.

Na mocy art. 21 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych odprawa nie korzysta ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych. Nie podlega również ochronie przed potrąceniami, jeśli są one dokonywane na podstawie tytułów wykonawczych lub komorniczych zajęć wynagrodzenia.

Podstawa prawna:

  • art. 8 ustawy z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (DzU nr 90, poz. 844 ze zm.),
  • art. 21 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (DzU z 2012 r., poz. 361 ze zm.).

Orzecznictwo:

  • uchwała SN z 13 grudnia 1990 r. (III PZP 22/90, OSNC 1991/5–6/64),
  • wyrok SN z 9 listopada 1990 r. (I PR 351/90, OSP 1991/7/169).

 

reklama

Narzędzia kadrowego

POLECANE

PRAWO PRACY DLA RODZICÓW

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

WYDARZENIA

Eksperci portalu infor.pl

Rafał Kornat

Adwokat kościelny

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »