| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > Indywidualne prawo pracy > Urlopy > Urlop bezpłatny

Urlop bezpłatny

Urlop bezpłatny polega na zwolnieniu pracownika z obowiązku wykonywania zatrudnienia a pracodawcy z obowiązku wypłacania wynagrodzenia. Stosunek pracy trwa jednak nadal i podlega ochronie.

Wniosek pracownika ma znaczenie oferty, zgoda pracodawcy oznacza jej przyjęcie. Pracodawca, rozpatrując wniosek pracownika, bierze pod uwagę ewentualny cel urlopu i potrzebę zapewnienia normalnego toku pracy w zakładzie, bez względu na przyczyny uzasadniające wniosek. Udzielenie pracownikowi urlopu bezpłatnego nie jest uzależnione ani od rodzaju stosunku pracy, w jakim on pozostaje, ani od wymiaru zatrudnienia. Należy podkreślić, że pracodawca nie może z własnej inicjatywy, z uwagi na swoje potrzeby, udzielić pracownikowi urlopu bezpłatnego. Jak uznał Sąd Apelacyjny w Łodzi w wyroku z 15 października 1996 r. (III AUa 34/96, niepubl.), udzielenie pracownikowi urlopu bezpłatnego - niezgodnie z art. 174 § 1 k.p. - z inicjatywy pracodawcy i bez pisemnego wniosku o udzielenie mu takiego urlopu - jest w świetle prawa bezskuteczne.

Czas urlopu bezpłatnego, udzielanego na podstawie art. 174 k.p., nie jest limitowany. Wyznacza go pracownik w swoim wniosku, na który zgodę wyraża pracodawca. W takim samym trybie okres urlopu może być przedłużony. Za porozumieniem stron możliwe jest też dowolne skrócenie urlopu. Jeżeli przepisy szczególne nie stanowią odmiennie, okresu urlopu bezpłatnego nie wlicza się do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze. Przy udzielaniu urlopu bezpłatnego, dłuższego niż trzy miesiące, pracownik i pracodawca mogą przewidzieć dopuszczalność odwołania pracownika z urlopu z ważnych przyczyn, chyba że inne przepisy regulują to inaczej.

Urlop bezpłatny może zostać udzielony wyłącznie osobie o statusie pracownika. Udzielenie urlopu bezpłatnego na podstawie art. 174 § 1 k.p. po rozwiązaniu stosunku pracy jest nieważne. Takie stanowisko zajął Sąd Najwyższy w wyroku z 5 maja 2005 r., (III PK 12/05, OSNP 2005/23/375). Udzielenie bowiem urlopu bezpłatnego „niepracownikowi” jest sprzeczne z ustawą, tj. z art. 174 k.p., a czynność sprzeczna z ustawą na mocy art. 58 k.c. jest nieważna.

Prawa i obowiązki stron stosunku pracy

Podczas urlopu bezpłatnego następuje zawieszenie praw i obowiązków stron stosunku pracy. Istotą urlopu bezpłatnego udzielonego na podstawie art. 174 k.p. jest zwolnienie pracownika z obowiązku wykonywania zatrudnienia i zwolnienie pracodawcy z obowiązku wypłacania wynagrodzenia, co stwierdził Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z 27 listopada 1996 r., (III AUa 888/96, niepubl.). W szczególności pracownikowi nie przysługuje prawo do wynagrodzenia i prawo do zasiłku z tytułu niezdolności do pracy z powodu choroby. Okres urlopu bezpłatnego nie podlega wliczeniu do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Oznacza to, że w przypadku braku szczególnej regulacji prawnej okresu korzystania z urlopu bezpłatnego nie wlicza się do okresu pracy, od którego zależą:

  • wymiar urlopu wypoczynkowego (art. 154 k.p.),
  • okres wypowiedzenia umowy zawartej na czas nie określony (art. 36 § 1 k.p.),
  • okres ochrony stosunku pracy w przypadku długotrwałej choroby (art. 53 § 1 k.p.),
  • okres pracy wymagany dla uzyskania urlopu wychowawczego (art. 186 k.p.), okresu pracy wymaganego do uzyskania uprawnień zawodowych, a także okres pracy wymagany do nabycia: prawa do dodatku za wysługę lat; prawa do nagrody z zakładowego funduszu nagród; prawa do nagrody jubileuszowej.
reklama

Narzędzia kadrowego

POLECANE

PRAWO PRACY DLA RODZICÓW

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

WYDARZENIA

Eksperci portalu infor.pl

Hay Group Polska

firma doradcza

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »