| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > HRM > Zarządzanie > Zjawisko anomii pracowniczej w firmie

Zjawisko anomii pracowniczej w firmie

Grupa ludzi wystawiana na pokusę demoralizuje się znacznie łatwiej niż jednostka. Tak właśnie rodzi się podkultura pracowniczych usprawiedliwień i anomia pracownicza. Członkowie takiej podkultury pracowniczej w sytuacjach dotyczących ich osobiście bądź wspólnie doświadczanych, sięgają po moralnie naganne korzyści.

Jakiś czas temu postanowiłam przeprowadzić badanie rynku i sprawdzić, jaki jest poziom świadomości menedżerów i dyrektorów na temat występowania zjawiska anomii pracowniczej. Ku mojemu zaskoczeniu większość osób, z którymi rozmawiałam, nie potrafiła zidentyfikować samego terminu anomii. Po krótkim wyjaśnieniu i zobrazowaniu zjawiska (np. dlaczego papier do kserokopiarki znika w zatrważającym tempie), część menedżerów wydała się żywo zainteresowana tematem i zgłębieniem wiedzy w tym zakresie. Inni twierdzili, że zjawisko to nie występuje w ich firmie, a pozostali bezgranicznie ufają swoim pracownikom i nie chcą nawet tego tematu poruszać.

Anomia pracownicza jest takim zachowaniem pracownika, który w sytuacji pokusy kreuje usprawiedliwienia i ulega pokusie, realizując korzyści wynikające z okoliczności. Pokusa to sytuacja, w której pracownik musi dokonać wyboru między korzyścią, jaką może osiągnąć, a wartościami, jakimi kieruje się w życiu. Zachowanie pozwalające osiągnąć korzyści narusza wartości, jednak postępowanie zgodnie z nimi pozbawia pracownika korzyści. Nie ma okoliczności, która pozwoliłaby działać zgodnie z zasadami i osiągnąć korzyść.

Osobiste korzyści czy wartości

Człowiek w środowisku pracowniczym dąży do zaspokojenia dwóch potrzeb: potrzeby korzyści osobistych, jak również potrzeby własnej wartości i godności. Potrzebę korzyści osobistych możemy zrealizować poprzez wykonywanie pracy, która daje nam zyski materialne. Jednak do pracy nie idziemy tylko w celach zarobkowych. Idąc do pracy, kierujemy się również potrzebą własnej wartości i godności. Potrzeba ta w środowisku pracy zostaje zaspokojona poprzez godne traktowanie i szacunek ze strony przełożonego i firmy.

Musimy pamiętać, że jakość pracy nie zależy od stopnia nasilenia zewnętrznej kontroli i od zbudowanego lęku przed utratą pracy. Takie działania nie motywują pracowników do pracy i nie podnoszą jej jakości, wręcz przeciwnie. Zabiegi tego typu mogą jedynie doprowadzić do wykonywania pracy miernej jakości i kompletnego braku identyfikacji pracownika z firmą. Jakość wykonywanej pracy w głównym stopniu zależy jednak od samokontroli pracowników, którą można uzyskać w procesie zaspokajania potrzeb godnościowych pracownika, co przyczynia się do przestrzegania wartości w procesie pracy.

Dysonans godnościowy

Co dzieje się w sytuacji, kiedy możemy osiągnąć dodatkową korzyść, ale nasze krystaliczne „ja” – zasady, którym w naszym odczuciu od zawsze byliśmy wierni, nie dopuszczają takiego zachowania. Znalezienie się w sytuacji pokusy i wywołany tym wewnętrzny konflikt nie jest sytuacją komfortową. Co zrobić – sięgnąć po korzyść, łamiąc wartości, czy zrezygnować z korzyści? To dylemat, który rodzi w nas dysonans godnościowy. To wewnętrzna rozterka, konflikt między tym, jaki jestem, jak postrzegają mnie inni a tym, co robię.

Ponieważ wszyscy chcemy mieć o sobie jak najlepsze zdanie, wybór korzyści kosztem wartości rodzi dysonans godnościowy między tymi wartościami, jakie cenimy, a tym, co robimy.

Porządni ludzie nie mówią „kradnę, oszukuję, postępuję nieuczciwie”, dbają o to, aby działając wbrew wartościom, przez pryzmat których są postrzegani, mogli powiedzieć „nadal jestem uczciwym człowiekiem”. Ludzie w sytuacji pokusy szukają wiarygodnych usprawiedliwień, które zredukują dysonans godnościowy, wywołany ich zachowaniem.

Dysonans godnościowy można pomniejszyć, stosując racjonalizację i usprawiedliwienia.

reklama

Narzędzia kadrowego

POLECANE

PRAWO PRACY DLA RODZICÓW

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

WYDARZENIA

Eksperci portalu infor.pl

Jowita Mulawa-Krause

Radca prawny, ekspert w dziedzinie prawa podatkowego, cywilnego i handlowego.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »