REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Urlop wypoczynkowy a praca w gospodarstwie rolnym

Kinga Piwowarska
Doktor nauk prawnych, adwokat, adiunkt na Wydziale Prawa Uniwersytetu Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Krakowie oraz Rzecznik Akademicki ds. równego traktowania i przeciwdziałania dyskryminacji. Specjalizuje się w prawie pracy, zabezpieczeniu społecznym oraz administracyjnoprawnych aspektach związanych z pracą i pomocą socjalną.
Urlop wypoczynkowy a praca w gospodarstwie rolnym
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Marek Z. objął po rodzicach gospdoarstwo rolne, a następnie prowadził je przez 10 lat. Po tym czasie został zatrudniony w sklepie z maszynami rolniczymi, na podstawie umowy o pracę. Zrezygnował z upraw zboża, bo aktualnie się to nie opłaca. Jest okres urlopowy, Marek Z. zastanawia się do ilu dni urlopu ma prawo i jakie są zasady wliczania okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy? Czy okres pracy w gospodarstwie rolnym wlicza się do stażu pracy od którego zależy wymiar urlopu wypoczynkowego?

rozwiń >

Praca na roli a staż pracy

Zagadnienie pracy na roli w kontekście stażu pracy określa ustawa z dnia 12 lipca 1900 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz.U. 1990 r., nr 54, poz. 310, dalej jako: ustawa).

REKLAMA

REKLAMA

Zgodnie z ustawą, ilekroć przepisy prawa lub postanowienia układu zbiorowego pracy albo porozumienia w sprawie zakładowego systemu wynagradzania przewidują wliczanie do stażu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownika wynikające ze stosunku pracy, okresów zatrudnienia w innych zakładach pracy, do stażu tego wlicza się pracownikowi także:

  • okresy prowadzenia indywidualnego gospodarstwa rolnego lub pracy w takim gospodarstwie, prowadzonym przez współmałżonka,
  • przypadające przed dniem 1 stycznia 1983 r. okresy pracy po ukończeniu 16 roku życia w gospodarstwie rolnym prowadzonym przez rodziców lub teściów, poprzedzające objęcie tego gospodarstwa i rozpoczęcie jego prowadzenia osobiście lub wraz ze współmałżonkiem
  • przypadające po dniu 31 grudnia 1982 r. okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym w charakterze domownika w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin.

Co to oznacza? Powyższe należy interpretować w ten sposób, że ustawa nie nakłada powszechnego obowiązku zaliczenia okresów pracy w gospodarstwie rolnym do stażu pracy. 

Jak wskazuje Państwowa Inspekcja Pracy: postanowienia ustawy znajdą zastosowanie dopiero wtedy, jeżeli przepisy prawa regulujące funkcjonowanie danego zakładu pracy lub przepisy wewnątrzzakładowe (układ zbiorowy pracy, regulamin wynagradzania) przewidują możliwość wliczenia do stażu pracy okresu pracy w innych zakładach pracy.

REKLAMA

Jeżeli ten warunek zostanie spełniony, a pracownik przedstawi w zakładzie pracy stosowne zaświadczenie z urzędu gminy, wówczas okres pracy w gospodarstwie rolnym zostanie doliczony do stażu pracy od którego zależą uprawnienia pracownicze, w tym wymiar urlopu wypoczynkowego.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Okres pracy w gospodarstwie rolnym, wlicza się jedynie do stażu pracy od którego zależą uprawnienia pracownika wynikające ze stosunku pracy. Nie podlega on zatem wliczeniu do stażu pracy warunkującego uzyskanie prawa do podwyższonego zasiłku dla bezrobotnych, ponieważ uprawnienie do zasiłku dla bezrobotnych nie jest uprawnieniem wynikającym ze stosunku pracy.

Objęcie gospodarstwa

Jednym z warunków koniecznych do zaliczenia przepracowanych lat w gospodarstwie rolnym do stażu pracy jest objęcie, a następnie osobiste prowadzenie gospodarstwa. 

Przykład

Pod pojęciem objęcia gospodarstwa należy rozumieć rozpoczęcie samodzielnego lub ze współmałżonkiem prowadzenia gospodarstwa rolnego rodziców czy teściów w charakterze właściciela posiadającego ten tytuł, na podstawie obowiązujących wówczas form nabycia własności.

Bez znaczenia jest również czy objęte zostało całe gospodarstwo, czy tylko jego część, którą jednak można uznać za samodzielne gospodarstwo rolne.

Dopuszczalne jest wliczenie pracownikowi do pracowniczego stażu pracy okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym rodziców, poprzedzających objęcie gospodarstwa rolnego teściów i rozpoczęcie jego prowadzenia, jeżeli przypadają w czasie przed zatrudnieniem pracownika na podstawie stosunku pracy. Natomiast wyłączona jest możliwość jednoczesnego podwójnego liczenia pracownikowi okresów pracy w gospodarstwie rolnym rodziców i okresów pracowniczego stosunku pracy do stażu pracy.

Kto wydaje zaświadczenie o pracy w gospodarstwie rolnym?

Niekiedy w  zakładzie pracy, w którym ma być zatrudniona osoba, która dotychczas wykonywała pracę w gospodarstwie rolnym konieczne jest przedłożenie zaświadczenie, np. w celu wyliczenia stażu pracy, od którego zależne są różne świadczenia pieniężne czy inne niemajątkowe prawa.

Zaświadczenie o pracy w gospodarstwie rolnym wydaje właściwy urząd gminy. Należy jednak złożyć wniosek. Wówczas urząd gminy ma obowiązany stwierdzić jakie było okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym.

Co jeżeli urząd gminy nie ma dokumentów potwierdzających pracę na roli?

Może zdarzyć się tak, że urząd gminy nie posiada i nie dysponuje dokumentami uzasadniającymi wydanie zaświadczenia o pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym. 

W takiej sytuacji, np. na potrzeby sprawy sądowej w zakresie ustalenia prawa do emerytury czy renty okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym mogą być udowodnione zeznaniami co najmniej dwóch świadków zamieszkujących w tym czasie na terenie, na którym jest położone to gospodarstwo rolne.

Czy okres pracy w gospodarstwie rolnym wlicza się do stażu pracy od którego zależy wymiar urlopu wypoczynkowego?

Okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym, nie wlicza się do okresu zatrudnienia, od którego zależy nabycie prawa do urlopu wypoczynkowego lub innego świadczenia przysługującego z upływem roku pracy lub okresu krótszego niż jeden rok.

Przykład

Przykładowo pracownik, który pracował w gospodarstwie rolnym w charakterze domownika, a następnie podjął pierwszą pracę w życiu, w roku kalendarzowym, w którym podjął pracę, będzie nabywał prawo do urlopu z upływem każdego miesiąca pracy, w wymiarze 1/12 wymiaru urlopu wypoczynkowego przysługującego mu po przepracowaniu roku. Okres pracy w gospodarstwie rolnym zostanie doliczony jednak do 10 lat pracy, których przepracowanie uprawnia do 26 dni urlopu. Pracownik taki szybciej osiągnie zatem lata pracy, które wpłyną na zwiększenie wymiaru jego urlopu.

Praca na roli a emerytura

Zaliczenie pracy w gospodarstwie rolnym lub prowadzenia gospodarstwa rolnego do "stażu emerytalnego" odbywa się na podstawie art. 10 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2021 r. poz. 291 ze zm.), a rozstrzyga o tym ZUS w drodze decyzji.

Ważne

Ustawa z dnia 12 lipca 1900 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz.U. z 1990 r., nr 54, poz. 310).

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie - QUIZ
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne

REKLAMA

Kadry
45,6 tys. płatników otrzymało zwrot nadpłaconej składki zdrowotnej z 2025 r. ZUS planuje kolejne wypłaty. Sprawdź konto eZUS

Ponad 45,6 tys. płatników otrzymało już zwrot nadpłaconej składki zdrowotnej z 2025 r. ZUS planuje kolejne wypłaty. Sprawdź konto eZUS - czy ZUS automatycznie utworzył wniosek o zwrot nadpłaty (RZS-R)? Co dalej?

Wyższy zasiłek dla bezrobotnych. Wypłaty ruszą 1 czerwca – nawet 2140,68 zł miesięcznie

1 czerwca 2026 r. zmieni się wysokość zasiłku dla bezrobotnych. Świadczenie jest co roku waloryzowane, nowa kwota zasiłku będzie obowiązywać do końca maja 2027 r.

Kiedy firmie opłaca się przejść na outsourcing kadr i płac?

Firma może mieć świetną sprzedaż, mocny dział marketingu i ambitne plany rozwoju. Wystarczy jednak kilka błędów w kadrach i płacach, aby wewnątrz organizacji pojawiło się napięcie, którego nie da się przykryć wynikami. Gdy liczba pracowników rośnie szybciej niż możliwości działu HR, pojawia się pytanie: czy utrzymywanie całego procesu wewnątrz organizacji nadal ma sens?

Kto najbardziej obawia się utraty pracy?

Polacy coraz bardziej obawiają się o swoje miejsca pracy. Co trzeci aktywny zawodowo przyznaje, że nie ma dziś pewności zatrudnienia, a firmy coraz ostrożniej planują rekrutacje. Największy niepokój dotyczy kobiet, młodszych pracowników oraz branż transportowej i handlowej.

REKLAMA

Równość płac okiem pracodawców to 4 kluczowe problemy. Co martwi ich najbardziej?

Okiem pracodawców równość płac to też nadmiar dodatkowych obowiązków. Jakie 4 kluczowe problemy wynikające z projektu ustawy dotyczącej wzmocnienia zasady równego wynagradzania kobiet i mężczyzn za jednakową pracę lub pracę o tej samej wartości? Co martwi ich najbardziej?

Idę oddać krew. Nie będzie mnie w pracy 2 dni - czy pracodawca musi się zgodzić?

Idę oddać krew w poniedziałek. Nie będzie mnie w pracy 2 dni - w poniedziałek i wtorek. Czy przepisy prawa pracy dopuszczają taką możliwość? Czy pracodawca musi się zgodzić?

Nowa sytuacja na rynku pracy: nowy pracodawca poszukiwany gdy każą wracać z pracy zdalnej, brak podwyżki wynagrodzenia teraz mniej ważny

Niepewna sytuacja geopolityczna, powrót inflacji i związana z nią utrata realnej wartości zarobków zmieniają podejście pracowników do potrzeby zmiany firmy, w której pracują. Mniej osób aktywnie rozgląda się za nowym pracodawcą. Zmieniła się też główna przyczyna skłaniająca pracownika do takiej zmiany – nie jest nią odmowa podwyżki wynagrodzenia.

Przerwa w wykonywaniu pracy. Kiedy pracownik nie otrzyma wynagrodzenia przestojowego?

Przestój jest nieplanowaną przerwą w procesie pracy, spowodowaną zakłóceniami technicznymi, organizacyjnymi, warunkami atmosferycznymi lub innymi. Pracownikowi przysługuje wynagrodzenie za przestój, który nastąpił nie z jego winy. Inaczej jest w sytuacji, gdy przestój nastąpił z przyczyn leżących po stronie pracownika.

REKLAMA

Przeliczanie staży urlopowych pracowników w 2026 r. Konsekwencje finansowe dla pracodawców

Jakie konsekwencje finansowe dla pracodawców niesie ze sobą przeliczanie staży urlopowych pracowników po zmianie przepisów w 2026 roku? Czy zmieniają się zasady nabywania prawa do pierwszego urlopu wypoczynkowego? Do czego zobowiązani są pracodawcy?

Nowe przepisy, które zwiększają wymiar urlopu wypoczynkowego. Ważne dla setek tysięcy pracowników

Nowe przepisy, które wydłużają urlop wypoczynkowy weszły w życie w firmach prywatnych dnia 1 maja 2026 roku. Istotnie zmieniają zasady ustalania stażu pracy. Do okresu zatrudnienia, od którego zależą uprawnienia pracownicze, czyli także długość urlopu wypoczynkowego, będą wliczane nie tylko lata przepracowane na podstawie umowy o pracę, ale również okresy wykonywania pracy na umowach zlecenia oraz prowadzenia działalności gospodarczej.

Zapisz się na newsletter
Kodeks pracy, urlopy, wynagrodzenia, świadczenia pracownicze. Bądź na bieżąco ze zmianami z zakresu prawa pracy. Zapisz się na nasz newsletter.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA