REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Czasowa zmiana warunków wynagradzania

Tomasz Dróżdż

REKLAMA

Zmiana warunków wynagrodzenia może zostać dokonana w drodze porozumienia pracodawcy z pracownikami. Warunkiem zawarcia takiego porozumienia jest zła sytuacja finansowa pracodawcy.

W dobie narastającego globalnego kryzysu gospodarczego wielu pracodawców staje wobec problemu utrzymania płynności finansowej prowadzonych przez siebie zakładów pracy. Niestety problem ten dotyczy w coraz większym stopniu także pracodawców polskich.

REKLAMA

Autopromocja

Niejednokrotnie jedynym wyjściem z sytuacji dla takiego pracodawcy staje się obniżenie kosztów zatrudnienia przez rozwiązanie stosunków pracy z niektórymi pracownikami bądź przez zmianę warunków wynagradzania.

Kiedy pracodawca może zmienić warunki płacy pracowników>>

Sposoby na czasową zmianę warunków pracy to:

  • porozumienie w trybie art. 91 k.p.,
  • porozumienie w trybie art. 231a k.p.,
  • porozumienie w trybie art. 24127 k.p.,
  • porozumienie zmieniające,
  • wypowiedzenie zmieniające.

Porozumienie w trybie art. 91 k.p.

Jeżeli jest to uzasadnione sytuacją finansową pracodawcy, może być zawarte porozumienie o zawieszeniu stosowania w całości lub w części przepisów prawa pracy, określających prawa i obowiązki stron stosunku pracy. Nie dotyczy to przepisów Kodeksu pracy oraz przepisów innych ustaw i aktów wykonawczych (art. 91 § 1 k.p.).

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Jak wynika z przytoczonego powyżej przepisu, zawarcie takiego porozumienia jest możliwe, jeśli jest to uzasadnione sytuacją finansową pracodawcy. Należy podkreślić, że o tym, czy faktycznie sytuacja finansowa pracodawcy uzasadnia zawarcie takiego porozumienia, decyduje zarówno pracodawca, jak i pracownicy (reprezentująca pracowników organizacja związkowa). Jak stwierdził Sąd Najwyższy w wyroku z 6 grudnia 2005 r. (III PK 91/2005), „sytuacja finansowa pracodawcy, stanowiąca podstawę zawieszenia stosowania przepisów prawa pracy (art. 91 i art. 24127 k.p.) lub postanowień umów o pracę (art. 231a k.p.), nie podlega kontroli sądu”.


Porozumienie zawiera pracodawca i reprezentująca pracowników organizacja związkowa, a jeżeli pracodawca nie jest objęty działaniem takiej organizacji, porozumienie zawiera pracodawca i przedstawiciele pracowników wyłonieni w trybie przyjętym u tego pracodawcy (art. 91 § 2 k.p.). Przywołany przepis wskazuje, że pracowników w pierwszej kolejności przy zawieraniu takiego porozumienia reprezentuje działająca u pracodawcy organizacja związkowa. Jeżeli jednak nie ma takiej organizacji, porozumienie to może zawrzeć pracodawca z przedstawicielstwem pracowników wyłonionym w trybie przyjętym u tego pracodawcy. Ustawodawca nie wskazał wyraźnie trybu wyłonienia takiego przedstawicielstwa, jeżeli w danym zakładzie pracy brak jest w tym zakresie przyjętego zwyczaju. Można domniemywać, że dopuszczalnym sposobem byłyby wybory reprezentantów załogi w drodze np. głosowania.

Przykład

Pracodawca w wyniku zmniejszenia zamówień w czasie kryzysu zwrócił się do działającej w jego zakładzie pracy organizacji związkowej z propozycją zawarcia porozumienia w trybie art. 91 k.p. i zawieszeniu na okres 2 lat wypłacania przewidzianych w regulaminie wynagradzania dodatków: stażowego i funkcyjnego. Wskazał jednocześnie, że brak takiego porozumienia będzie skutkować koniecznością dokonania zwolnień grupowych. Po analizie dostarczonych przez pracodawcę dokumentów finansowych zakładu organizacja związkowa wyraziła zgodę na zawarcie porozumienia.

WAŻNE!

Porozumienie w trybie art. 91 k.p. może dotyczyć jedynie praw i obowiązków stron stosunku pracy wynikających z regulaminów pracy, regulaminów wynagradzania czy innych porozumień zbiorowych.

Porozumienie nie może dotyczyć praw i obowiązków stron stosunku pracy wynikających z Kodeksu pracy oraz przepisów innych ustaw i aktów wykonawczych. Oprócz Kodeksu pracy, ustaw oraz aktów wykonawczych (rozporządzeń) porozumienie nie może dotyczyć praw i obowiązków stron stosunku pracy wynikających także z ratyfikowanych umów międzynarodowych.

Kiedy konieczne jest wypowiedzenie zmieniające>>

Okres zawieszenia nie może trwać dłużej niż 3 lata. Zawarte porozumienie pracodawca ma obowiązek przekazać do wiadomości właściwemu okręgowemu inspektorowi pracy (art. 91 § 4 k.p.).

Porozumienie w trybie art. 231a k.p.

Jeżeli jest to uzasadnione sytuacją finansową pracodawcy, nieobjętego układem zbiorowym pracy lub zatrudniającego mniej niż 20 pracowników, może być zawarte porozumienie o stosowaniu mniej korzystnych warunków zatrudnienia pracowników niż wynikające z umów o pracę zawartych z tymi pracownikami w zakresie i przez czas ustalony w porozumieniu (art. 231a § 1 k.p.).


REKLAMA

Podobnie jak w przypadku porozumienia w trybie art. 91 k.p. dopuszczalność zawarcia takiego porozumienia uzależniona jest od sytuacji finansowej pracodawcy, przy czym ocena także pozostawiona jest stronom takiego porozumienia, tj. pracodawcy i pracownikom.

W przeciwieństwie jednak do porozumienia wskazanego powyżej jedynie pracodawcy zatrudniający mniej niż 20 pracowników lub nieobjęci układem zbiorowym pracy mogą skorzystać z tego środka prawnego, co oznacza, że omawiany przepis ma węższy zakres podmiotowy.

WAŻNE!

Artykuł 231a k.p. może mieć zastosowanie wyłącznie do postanowień indywidualnych umów o pracę.

Jak prawidłowo zmienić pracownikowi stanowisko pracy>>

Artykuł 231a k.p. ma także węższy zakres przedmiotowy, gdyż porozumienie zawarte zgodnie z tym przepisem może odnosić się jedynie do treści warunków zatrudnienia wynikających z indywidualnych umów o pracę. Co więcej porozumienie takie musi zmierzać do pogorszenia warunków zatrudnienia, czego nie przewidywał art. 91 k.p. Jak wskazuje dyspozycja art. 231a k.p., nie jest możliwe zawieszenie obowiązywania jakichkolwiek przepisów prawa pracy. Przez zawarcie porozumienia dopuszczalne jest zastosowanie – zamiast zawartych w indywidualnych umowach o pracę warunków – postanowień mniej korzystnych dla pracowników, bez potrzeby stosowania wypowiedzeń zmieniających warunki pracy lub płacy.

Przykład

Wobec pogorszenia się sytuacji finansowej pracodawca oraz pracownicy, reprezentowani przez wybranych na zebraniu przedstawicieli, zawarli porozumienie o zawieszeniu wynikających z umów o pracę premii kwartalnych na okres 2 lat.

Na podstawie § 2 art. 9 przepisy § 1–4 omawianego artykułu stosuje się odpowiednio. Oznacza to, że zastosowanie znajdą omówione powyżej przepisy dotyczące stron i reprezentacji pracowników oraz maksymalnego okresu obowiązywania porozumienia. Ponadto także w odniesieniu do tego porozumienia istnieje obowiązek zgłoszenia jego zawarcia inspektorowi pracy.

Podstawa prawna:

  • wyrok Sądu Najwyższego z 6 grudnia 2005 r. (III PK 91/2005, OSNP 2006/21–22/316).
Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Świadczenie urlopowe w szkołach. Czy powinno uwzględniać kryterium socjalne?

Do 31 sierpnia 2024 r. nauczyciele powinni otrzymać świadczenia urlopowe. Świadczenie, wypłacane wszystkim nauczycielom, jest finansowane ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. Czy powinny uwzględniać kryterium socjalne?

Nauczycielskie świadczenie kompensacyjne. Więcej osób uzyska prawo do świadczenia

1 września 2024 r. więcej osób uzyska prawo do nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego. Jakie warunki należy spełniać, żeby nabyć prawo do tego świadczenia?

Wcześniejsze emerytury dla nauczycieli. Kto ma prawo do nowej emerytury? Kiedy można złożyć wniosek?

1 września 2024 r. wejdą w życie zmiany przepisów Karty Nauczyciela. Więcej osób będzie mogło skorzystać z wcześniejszej emerytury dla nauczycieli. Kiedy można złożyć wniosek o wcześniejszą emeryturę?

Czy 14 lipca to niedziela handlowa?

Czy w lipcu jest jakaś niedziela handlowa? Czy w tym miesiącu możemy zaplanować zakupy na niedzielę? 

REKLAMA

Zmiana zasad obliczania stażu pracy. Jak to wpłynie na uprawnienia pracownika [przykłady]

Na podstawie stażu pracy ustalane są przysługujące pracownikowi uprawnienia, takie jak wymiar urlopu wypoczynkowego czy okres wypowiedzenia. Jeżeli do stażu pracy będą wliczane także inne okresy, np. prowadzenia działalności gospodarczej czy świadczenia pracy na podstawie umowy zlecenia, sposób ustalania uprawnień pracowniczych radykalnie się zmieni.

Maksymalna temperatura w pracy – będą nowe przepisy bhp!

Jaka może być maksymalna temperatura w pracy? W związku z występującymi upałami pracownicy pytają o swoje prawa. Będą nowe przepisy bhp chroniące pracowników przed pracą w upale. Dnia 10 lipca 2024 r. odbyło się spotkanie z Głównym Inspektorem Pracy w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.

Tę informację należało obowiązkowo złożyć pracodawcy do 10 lipca. Jakie konsekwencje grożą w razie jej niezłożenia?

10 lipca 2024 r. minął termin złożenia przez zakładowe organizacje związkowe informacji o liczbie członków. Do tego dnia należało poinformować pracodawcę o liczbie związkowców według stanu na 30 czerwca br. Czy organizacjom, które nie dopełniły tego obowiązku, grożą jakieś sankcje? 

Nowelizacja Kodeksu pracy. Zmiany dotyczą podstawowych uprawnień pracowniczych

Projekt nowelizacji Kodeksu pracy zakłada zmiany dotyczące podstawowych uprawnień pracowniczych. Do stażu pracy będzie wliczany okres wykonywania pracy na podstawie umów zlecenia lub świadczenia usług zawartych z obecnym pracodawcą. Wpłynie to m.in. na długość okresu wypowiedzenia oraz wysokość odprawy w przypadku rozwiązania umowy o pracę.

REKLAMA

Urlop wypoczynkowy: wymiar, udzielanie, wynagrodzenie i dofinansowanie

Urlop wypoczynkowy jest jednym z podstawowych uprawnień pracowniczych. Przepisy prawa pracy dokładnie określają jego wymiar i zasady udzielania. Pracownikom przysługuje wynagrodzenie urlopowe. Pracodawcy często też dofinansowują im wypoczynek.

Jak motywować pracowników, także pokolenie Z? Oto najskuteczniejsze metody

Jak skutecznie motywować pracowników? Co najbardziej docenia pokolenie Z? Jak zbudować motywującą kulturę pracy? Poznaj skuteczne metody motywowania pracowników: klucz do sukcesu Twojego zespołu HR.

REKLAMA