Kategorie

Co ma zrobić pracodawca, który wypłacił zasiłek na podstawie sfałszowanego zwolnienia lekarskiego

Bogusław Nowakowski
DGP
Jesteśmy pracodawcą uprawnionym do wypłacania pracownikom zasiłków. Jeden z pracowników od 12 maja br. bez przerwy jest niezdolny do pracy z powodu choroby. Obecnie przedłożył nam zwolnienie lekarskie od 10 do 26 września br. Otrzymane zwolnienie budzi nasze wątpliwości, gdyż wiemy, że u lekarza, który je wystawił, miało miejsce włamanie z kradzieżą. Uważamy również, że sposób wystawienia tego zwolnienia jest nieprawidłowy. Jak mamy postąpić w tej sytuacji? Jak wyliczyć okres zasiłkowy w przypadku potwierdzenia naszych obaw?

W związku z podejrzeniem, że zaświadczenie lekarskie zostało sfałszowane, w pierwszej kolejności należy wystąpić do lekarza leczącego o wyjaśnienie sprawy. W przypadku potwierdzenia wątpliwości o sfałszowaniu zwolnienia należy poinformować ZUS, który wyda decyzję odmawiającą prawa do zasiłku lub zobowiązującą pracownika do zwrotu wypłaconego już świadczenia. Okres niezdolności do pracy, za który pracownik nie otrzyma z tego powodu zasiłku, należy wliczyć do okresu zasiłkowego.

UZASADNIENIE

Przy ustalaniu prawa do zasiłków i ich wysokości dowodami stwierdzającymi czasową niezdolność do pracy z powodu choroby, konieczności sprawowania opieki nad chorym członkiem rodziny, pobytu w stacjonarnym zakładzie opieki zdrowotnej są zaświadczenia lekarskie o czasowej niezdolności do pracy wystawione na druku ZUS ZLA. Uprawnienia do wystawiania zwolnień mogą uzyskać wyłącznie lekarze, lekarze dentyści, felczerzy lub starsi felczerzy.

Lekarze upoważnieni do wystawiania zaświadczeń lekarskich mają obowiązek zawiadomić terenową jednostkę ZUS, która wydała druki, o każdym przypadku zagubienia, zaginięcia lub kradzieży tych druków. Na tej podstawie ZUS prowadzi rejestr zaginionych zaświadczeń lekarskich ZUS ZLA (art. 55 ust. 5 i 6 ustawy zasiłkowej).

Druki te są równocześnie unieważniane przez ZUS. W związku z tym na ich podstawie nie można wypłacić wynagrodzenia chorobowego ani zasiłku. W ostatnim okresie ZUS poinformował o unieważnieniu druków zwolnień lekarskich o następujących seriach i numerach:

Pracodawca uprawniony do wypłacania świadczeń chorobowych swoim pracownikom jest upoważniony do formalnej kontroli zaświadczeń lekarskich. Kontrola taka polega na sprawdzeniu, czy zwolnienie:

  • nie zostało sfałszowane,
  • zostało wydane zgodnie z obowiązującymi przepisami (art. 68 ustawy zasiłkowej, § 2 rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad i trybu kontroli...).

Prawidłowo wystawione zaświadczenie lekarskie ZUS ZLA powinno zawierać:

  • dane identyfikacyjne ubezpieczonego,
  • dane płatnika składek oraz lekarza przeprowadzającego badanie,
  • okres orzeczonej niezdolności do pracy oraz wskazania lekarskie.

W przypadku braku jakiejkolwiek informacji lub błędu w danych zawartych w zaświadczeniu lekarskim konieczne jest ich uzupełnienie lub poprawienie przez lekarza wystawiającego to zaświadczenie. W razie stwierdzenia uchybień formalnych zaświadczenie nie jest traktowane jak dokument potwierdzający niezdolność do pracy i nie może stanowić podstawy do wypłaty zasiłku.

Sam ubezpieczony lub płatnik składek nie mogą dokonywać poprawek w zaświadczeniu lekarskim. Może ich dokonać wyłącznie lekarz wystawiający to zaświadczenie, a w przypadku jego nieobecności, kierownik właściwego zakładu opieki zdrowotnej.

WAŻNE!

Każda korekta dokonana na zaświadczeniu lekarskim ZUS ZLA powinna być opatrzona podpisem i pieczątką lekarza dokonującego poprawki.

Inaczej należy postąpić w przypadku wątpliwości co do autentyczności zwolnienia lekarskiego lub poprawek/dopisków na zwolnieniu. W takiej sytuacji o wyjaśnienie należy wystąpić do lekarza leczącego. Przez sfałszowanie zwolnienia lekarskiego należy bowiem rozumieć zarówno podrobienie, przerobienie, jak i wypełnienie formularza zaświadczenia podpisanego przez lekarza, niezgodnie z jego wolą. Nie jest ważne, czy sfałszowania zaświadczenia dokonał sam ubezpieczony czy inna osoba.

Jeżeli lekarz potwierdzi, że zaświadczenie zostało sfałszowane lub że zaginęło podczas włamania, jakie miało miejsce w jego gabinecie, pracownik utraci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres niezdolności do pracy podany na tym zwolnieniu. Pracodawca powinien poinformować ZUS o fakcie sfałszowania zwolnienia lekarskiego. Na tej podstawie ZUS wyda decyzję pozbawiającą pracownika prawa do zasiłku. Od tej decyzji pracownik może jednak odwołać się do sądu.

W przypadku już wypłaconego zasiłku chorobowego na podstawie sfałszowanego zaświadczenia ubezpieczony ma obowiązek zwrócić zasiłek wraz z odsetkami naliczanymi na zasadach określonych w przepisach prawa cywilnego (art. 66 ustawy zasiłkowej, art. 84 ustawy systemowej). Decyzję w tej sprawie wydaje ZUS na podstawie informacji uzyskanej przez pracodawcę.


Sąd Najwyższy w wyroku z 11 października 1994 r. (I PRN 81/94, OSNP 1995/5/65) stwierdził, że jeśli sfałszowane zwolnienie lekarskie stanowiło podstawę do wypłaty wynagrodzenia chorobowego, które jest finansowane ze środków pracodawcy, to pracodawca może potrącić nadpłatę z wynagrodzenia pracownika bez jego zgody w najbliższym terminie płatności (art. 87 § 7 Kodeksu pracy). Jeżeli jednak tego nie zrobi, pracownik może wyrazić zgodę na potrącenie nienależnie wypłaconych należności w trybie art. 91 Kodeksu pracy. W przypadku braku zgody pracownika na dokonanie potrącenia, można dochodzić zwrotu nadpłaconego wynagrodzenia w postępowaniu cywilnym.

Okres, za który pracownik zostanie pozbawiony prawa do zasiłku chorobowego w wyniku sfałszowania zwolnienia lekarskiego należy wliczyć do okresu zasiłkowego (art. 9 ustawy zasiłkowej). Ponadto nieobecność w pracy za okres tego zwolnienia należy uznać za nieusprawiedliwioną.

Dodatkowo osoba, która sfałszowała zwolnienie lekarskie, może zostać pociągnięta do odpowiedzialności karnej (pracownik lub inna osoba). Przedłożenie pracodawcy sfałszowanego zaświadczenia lekarskiego może również stanowić przyczynę rozwiązania z pracownikiem umowy o pracę bez wypowiedzenia (art. 52 § 1 Kodeksu pracy).

Podstawa prawna:

  • art. 9, art. 17, art. 53–58, art. 61, art. 66, art. 68 ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz.U. z 2010 r. Nr 77, poz. 512),
  • § 2–4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 27 lipca 1999 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy oraz formalnej kontroli zaświadczeń lekarskich (Dz.U. Nr 65, poz. 743),
  • § 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 27 lipca 1999 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu wystawiania zaświadczeń lekarskich, wzoru zaświadczenia lekarskiego i zaświadczenia lekarskiego wydanego w wyniku kontroli lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. Nr 65, poz. 741 ze zm.),
  • art. 83-84 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.),
  • art. 52 § 1, art. 87 § 7, art. 91 Kodeksu pracy.

Orzecznictwo uzupełniające:

  • Odliczanie z wynagrodzenia za pracę na podstawie art. 87 § 7 k.p. kwot wypłaconych w poprzednim terminie płatności za okres nieobecności w pracy, za który pracownik nie zachowuje prawa do wynagrodzenia, nie wymaga zgody pracownika (art. 91 zd. pierwsze k.p.). (Wyrok z 11 października 1994 r. Sąd Najwyższy I PRN 81/94, OSNP 1995/5/65)
Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po nasze publikacje
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT +  VAT w e-commerce
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT + VAT w e-commerce
Tylko teraz
99,00 zł
119,70
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Wzrost minimalnego wynagrodzenia - czy trzeba zmieniać umowę o pracę?

    Wzrost minimalnego wynagrodzenia - czy trzeba zmieniać umowę o pracę? Co roku rośnie kwota minimalnego wynagrodzenia za pracę (tzw. najniższej krajowej, płacy minimalnej) i minimalnej stawki godzinowej. Już dziś wiadomo, że minimalne wynagrodzenie wzrośnie w 2022 r. do 3010 zł brutto (w 2021 roku wynosi 2800 zł). Pracownicy i pracodawcy mają wątpliwości, czy z uwagi na wzrost płacy minimalnej od nowego roku trzeba zmienić postanowienia wszystkich umów o pracę, które obecnie opiewają na kwotę niższą niż 3010 zł? Czy można nie zmieniać umów a np. uzupełniać wynagrodzenie za pracę, premią do wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę? Co może zrobić pracownik, jeżeli pracodawca nie wypłaca mu minimalnego wynagrodzenia? Wyjaśnień w tym zakresie udzieliła Państwowa Inspekcja Pracy.

    Jak zapewnić bezpieczeństwo pracownikom zdalnym?

    Bezpieczeństwo pracowników zdalnych może stanowić duże wyzwanie. To w domu zdarza się najwięcej wypadków. Za co odpowiada pracodawca? Jakie są przepisy BHP?

    Potwierdzenie danych w ZUS - instrukcja

    Potwierdzenie danych w ZUS można otrzymać przez PUE ZUS. Jak samodzielnie utworzyć dokument? Oto instrukcja jak zrobić to krok po kroku.

    Potwierdzenie z PUE ZUS pobierze także świadczeniobiorca

    Elektroniczne Potwierdzenie z PUE ZUS pobierze teraz także świadczeniobiorca, np. potwierdzenie prawa do emerytury, renty, zasiłku.

    Od wypłat z PPK zazwyczaj nie pobiera się podatku Belki

    Wypłaty z PPK - uczestnik PPK może w każdym czasie skorzystać ze swoich środków. W niektórych przypadkach wiąże się to jednak z obowiązkiem zapłaty 19% zryczałtowanego podatku dochodowego (tzw. podatku Belki).

    Potrzeby pracowników - wnioski z pandemii

    Potrzeby pracowników różnią się w zależności od rodzaju pracowników: fizycznych i biurowych. Jakie wnioski można wyciągnąć z pandemii COVID-19?

    Nadgodziny średniotygodniowe Polaków - pandemia

    Nadgodziny średniotygodniowe Polaków w czasie pandemii wzrosły. Statystyczny pracownik ma w tygodniu 5,5 godziny nadgodzin.

    Narzędzia do identyfikacji talentów - 3 zalety

    Narzędzia do identyfikacji talentów pozwalają zwiększyć potencjał firmy. Jakie są 3 główne zalety tego typu narzędzi?

    Odprawa z tytułu zwolnienia z pracy w pandemii - wątpliwości

    Odprawa z tytułu zwolnienia z pracy w czasie pandemii została uregulowana przepisami ustawy covidowej. Czy nowy limit wysokości odpraw odnosi się do wszystkich świadczeń? Jakie wątpliwości budzą nowe przepisy?

    Nowe święto państwowe w Polsce od 2021 r.

    Nowe święto państwowe w Polsce od 2021 r. ustanawia Prezydent RP. Święto będzie w grudniu. Czy oznacza to kolejny dzień wolny od pracy?

    Niebieska Karta UE - będą zmiany

    Niebieska Karta UE dotyczy zatrudniania cudzoziemców spoza UE. Odbywa się na innych zasadach niż obywateli państw członkowskich UE. Europarlament przyjął przepisy ułatwiające zatrudnianie obcokrajowców.

    Jak najniższa krajowa rosła od 2015 do 2022 r.?

    Najniższa krajowa w 2015 r. wynosiła 1750 zł brutto. W 2022 r. będzie to 3010 zł brutto. Najniższa krajowa wzrosła o 1260 zł.

    Dzień próbny w pracy - płatny czy nie?

    Dzień próbny w pracy a wynagrodzenie - czy jest płatny? Co na to prawo? W celu sprawdzenia pracownika należałoby podpisać umowę na okres próbny.

    PIT-2 a ukończenie 26 roku życia - kiedy złożyć?

    PIT-2 a ukończenie 26 roku życia - kiedy należy złożyć oświadczenie? Co z podwyższonymi kosztami przychodu?

    ZUS ERO - emerytura z datą wsteczną

    ZUS ERO to wniosek o emeryturę z datą wsteczną. Podstawą przyznania lub przeliczenia emerytury z datą wcześniejszą są przepisy covidowe. Dla kogo jest ten wniosek?

    Odprawa emerytalna - wysokość, warunki

    Jaka jest wysokość odprawy emerytalnej? Jakie warunki należy spełnić, aby ją otrzymać? Czy odprowadza się od niej podatek i składki ZUS? Kiedy wypłacić odprawę?

    Jakie są składniki wynagrodzenia za pracę?

    Składniki wynagrodzenia za pracę to przede wszystkim wynagrodzenie zasadnicze i dodatki. Czym premia różni się od nagrody?

    PPK: od 2022 r. stan oszczędności na mojeppk.pl

    PPK - od 2022 r. stan oszczędności będzie można sprawdzić na mojeppk.pl. Do jakich danych będzie miał dostęp każdy uczestnik PPK?

    Płaca minimalna 2022 - jest decyzja rządu

    Płaca minimalna w 2022 r. wzrośnie o 210 zł. Ile wyniesie płaca minimalna 2022? Jest już ostateczna decyzja rządu.

    Praca zdalna a migracje zarobkowe

    Jak praca zdalna wpływa na migracje zarobkowe? Czy na pewno jest ich teraz mniej? Oto wyniki badania.

    Urlop okolicznościowy - śmierć ojca

    Urlop okolicznościowy - śmierć ojca to okoliczność uprawniająca pracownika do wolnego od pracy. Ile dni przysługuje? Jaki jest termin ich wykorzystania?

    Praca zdalna a kolejne fale pandemii [RAPORT]

    Praca zdalna zyskiwała na popularności wraz z nastaniem kolejnych fal pandemii COVID-19. Sprawdź, jaki wpływ na pracę miały fale koronawirusa w Polsce i Unii Europejskiej.

    Co pracownicy mówią o pracodawcach w sieci?

    Pracownik i pracodawca - jak wyglądają stosunki z szefem? Co można przeczytać na ten temat w Internecie? Okazuje się, że najważniejsze jest dobre rozstanie.

    Urodzeni w latach 1984-1994 chcą całkowitej pracy zdalnej

    Całkowita praca zdalna najwięcej zwolenników ma wśród pracowników urodzonych w latach 1984-1994.

    Niemcy: odszkodowanie za kwarantannę tylko dla zaszczepionych

    Odszkodowanie za czas kwarantanny będzie przyznawane tylko zaszczepionym pracownikom? Taki projekt nowych przepisów powstał w Niemczech.