Kategorie

Obowiązki pracodawcy związane z przejściem pracownika na emeryturę

Dariusz Noszczak
Prawnik z ponad 10-letnim doświadczeniem, specjalista w dziedzinie prawa ubezpieczeń społecznych, w tym m.in. świadczeń emerytalno-rentowych. Autor wielu publikacji poświęconych tej tematyce, doświadczony wykładowca i szkoleniowiec.
Nasz pracownik w październiku 2010 r. oraz we wrześniu 2011 r. przekroczył roczną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe. W tym roku od lutego przebywa na zwolnieniu lekarskim. W sierpniu br. kończy 65 lat i chce przejść na emeryturę. Jakie dokumenty powinniśmy za niego złożyć? Czy przekroczenie podstawy wymiaru składek oraz przebywanie na zwolnieniu lekarskim ma wpływ na wypełnianie dokumentów emerytalnych?

Jeśli pracownik zwróci się do Państwa z prośbą o przygotowanie dokumentacji emerytalnej, należy przygotować za niego wniosek o emeryturę, wystawić dokumenty potwierdzające staż pracy i uzyskiwane zarobki, udzielić mu pomocy w zebraniu tego rodzaju dokumentów od poprzednich pracodawców, a następnie przekazać całość dokumentacji do ZUS. Informację o przekroczeniu rocznej podstawy wymiaru składek oraz o przebywaniu na zwolnieniu lekarskim trzeba będzie podać przy sporządzaniu zaświadczenia na formularzu ZUS Rp-7.

Obowiązujące przepisy emerytalno-rentowe nakładają na pracodawcę określone obowiązki w stosunku do pracownika, który zamierza przejść na emeryturę. Należą do nich m.in.:

  • wydawanie pracownikowi lub organowi rentowemu zaświadczeń niezbędnych do ustalenia prawa do świadczeń i ich wysokości,
  • współdziałanie z pracownikiem w gromadzeniu dokumentacji niezbędnej do przyznania świadczenia,
  • przygotowanie wniosku o emeryturę i przedłożenie go za zgodą pracownika organowi rentowemu nie później niż na 30 dni przed zamierzonym terminem przejścia pracownika na emeryturę (art. 125 ustawy emerytalnej).

Wymienione obowiązki pracodawcy odnoszą się do pracownika urodzonego przed 1 stycznia 1949 r., przechodzącego na emeryturę ustalaną na tzw. dotychczasowych zasadach. Do takich osób zalicza się Państwa pracownik. Sposób ustalenia prawa i wysokości starej emerytury sprawia, że pracownik ubiegający się o to świadczenie musi przedłożyć w ZUS odpowiednie dokumenty potwierdzające przebyty staż oraz uzyskiwane zarobki. Pracodawca, który zatrudnia takiego pracownika przed przejściem na emeryturę lub który zatrudniał go wcześniej, został zobowiązany do wystawienia tych dokumentów.

WAŻNE!

Pracodawca, który zatrudnia pracownika bezpośrednio przed przejściem na emeryturę, jest zobowiązany pomóc mu w kompletowaniu dokumentacji emerytalnej.

Reklama

Podstawowym dokumentem potwierdzającym okresy składkowe i nieskładkowe jest świadectwo pracy, które pracodawca jest zobowiązany wydać niezwłocznie po rozwiązaniu lub wygaśnięciu stosunku pracy (art. 97 § 1 Kodeksu pracy). Tylko w przypadku zatrudnienia na kolejne umowy terminowe pracodawca wydaje świadectwo pracy po upływie 24 miesięcy od podjęcia pracy na podstawie pierwszej takiej umowy, chyba że pracownik wcześniej wystąpi o wydanie świadectwa pracy.

Jeśli pracodawca nie rozwiązał jeszcze z pracownikiem ubiegającym się o emeryturę stosunku pracy, powinien wystawić mu zaświadczenie zawierające wszystkie informacje ważne z punktu widzenia nabycia uprawnień emerytalno-rentowych właściwe dla świadectwa pracy, np. dotyczące okresu zatrudnienia, pobierania świadczeń chorobowych, wykorzystanego urlopu bezpłatnego.


Reklama

Pracodawca przygotowujący dokumentację emerytalną dla pracownika ubiegającego się o „starą” emeryturę powinien wystawić mu również dokument potwierdzający zarobki uzyskiwane przez niego w poszczególnych latach zatrudnienia. Najlepiej, aby w tym celu wypełnił formularz ZUS Rp-7 (zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu). Zaświadczenie to składa się z kilku części. Pracodawca potwierdza w nim najpierw dane dotyczące okresu, za jaki został wypłacony przychód. Wpisuje więc m.in., w jakim okresie pracownik był zatrudniony, na jakim stanowisku i w jakim wymiarze czasu pracy. Następnie wykazuje okresy: pobierania wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy, pobierania po 14 listopada 1991 r. zasiłków chorobowych, zasiłków opiekuńczych oraz świadczenia rehabilitacyjnego, udzielonych pracownikowi urlopów bezpłatnych czy przebywania pracownika na urlopie wychowawczym. Jeżeli pracownik ma tak dużą liczbę okresów nieskładkowych lub przerw w ubezpieczeniu, że nie można wszystkich wymienić w tym punkcie formularza, pracodawca powinien wykazać je w załączniku. Podobnie jak zaświadczenie, załącznik ten powinien zawierać pieczątkę firmową pracodawcy, a także pieczątkę imienną i podpis osoby wystawiającej dokument.

W najważniejszej części formularza pracodawca podaje zarobki pracownika osiągnięte w poszczególnych latach kalendarzowych w rozbiciu na różne składniki, wykazywane w oddzielnych kolumnach tabelki zamieszczonej w tym dokumencie. W szczególności podaje również (w kolumnie 6) łączną kwotę świadczeń pieniężnych z ubezpieczenia społecznego wypłaconych zamiast wynagrodzenia, w tym zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego oraz wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy.

Jeśli pracownik przekroczył w danym roku kalendarzowym roczną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w wysokości 30-krotności prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia, pracodawca powinien wpisać w 2 kolumnie tabelki kwotę tego limitu, zaznaczając jednocześnie, w którym miesiącu nastąpiło jego przekroczenie. Jeżeli za rok, w którym osiągnięto limit, zostały dokonane wypłaty (np. trzynastej pensji) – dolicza się je do tego roku, za który przysługują, jeżeli w roku, w którym zostały wypłacone, stanowiły podstawę wymiaru składek. Takie doliczenie powoduje jednak wyłączenie tych wypłat z limitu za rok, w którym je wypłacono.

Oprócz wystawienia dokumentów potwierdzających okres zatrudnienia oraz uzyskiwane zarobki pracodawca powinien również pomóc pracownikowi w pozyskaniu świadectw pracy i zaświadczeń od poprzednich pracodawców, jeśli pracownik jeszcze nie posiada takiej dokumentacji.

Pracodawca jest również zobowiązany pomóc pracownikowi w wypełnieniu wniosku o emeryturę, jeśli ten zwróci się do niego o taką pomoc. Wniosek najlepiej sporządzić na formularzu ZUS Rp-1E. W górnej części pierwszej strony formularza pracodawca powinien wpisać datę sporządzenia wniosku, a także umieścić swoją pieczątkę i podpis osoby upoważnionej. We wniosku o emeryturę należy podać m.in., czy pracownik aktualnie pobiera wynagrodzenie za czas niezdolności do pracy, zasiłek chorobowy lub świadczenie rehabilitacyjne. ZUS będzie mógł bowiem przyznać prawo do emerytury dopiero od zaprzestania pobierania tych świadczeń (art. 100 ust. 2 ustawy emerytalnej).

Pracodawca powinien jednak pamiętać, że podpis na wniosku (pod częścią II oraz pod częścią III), potwierdzający prawdziwość danych w nim zawartych, musi złożyć sam pracownik.

W sytuacji gdy pracownik zwraca się z prośbą o przygotowanie dokumentacji emerytalnej, oprócz wniosku pracodawca musi również wypełnić kwestionariusz dotyczący przebytych okresów składkowych i nieskładkowych (ZUS Rp-6) oraz odebrać od pracownika podpis na tym formularzu. Całość zebranej dokumentacji emerytalnej pracodawca powinien przekazać do jednostki ZUS właściwej dla miejsca zameldowania na pobyt stały pracownika ubiegającego się o emeryturę.

Podstawa prawna:

  • art. 27, art. 53, art. 100 ust. 2 oraz art. 125 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.),
  • § 10, § 21–22 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 11 października 2011 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe (Dz.U. Nr 237, poz. 1412),
  • art. 97 § 1–2 Kodeksu pracy.
Poszerzaj swoją wiedzę, korzystając z naszego programu
INFORLEX Książki dla Firm
INFORLEX Książki dla Firm
Tylko teraz
598,00 zł
798,00
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.

    Ukąszenie kleszcza a wypadek przy pracy - obowiązki pracodawcy

    Ukąszenie kleszcza - czy to może być wypadek przy pracy? Czy pracodawca zatrudniający pracowników do pracy na świeżym powietrzu ma obowiązek zabezpieczenia ich przed kleszczami?

    Sygnalista w firmie od 17 grudnia 2021 r. - co z ustawą?

    Sygnalista w firmie musi być wdrożony od 17 grudnia 2021 r. Polska musi implementować przepisy unijne do 16 grudnia tego roku. Co z ustawą o sygnalistach?

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni - zwolnienie z ZUS

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni mogą składać wnioski o zwolnienie z ZUS za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. Do kiedy? Jakie warunki należy spełnić?

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa przyznaje postojowe i zwolnienie z ZUS. Jakie kody PKD? Jakie warunki należy spełnić? Do kiedy złożyć wniosek?

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS otrzymują wsparcie z ZUS. Mogą liczyć na postojowe i zwolnienie z opłacania składek. Do kiedy można składać wnioski?

    Minimalna płaca w 2022 r. brutto netto

    Minimalna płaca w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?

    Strategia Demograficzna 2040 - ocena Konfederacji Lewiatan

    Strategia Demograficzna 2040 jest zbyt ogólna i nie odpowiada współczesnym trendom związanym z rodziną. Jak ocenia ją Konfederacja Lewiatan?

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu. Czy trzeba poinformować ZUS o zmianie miejsca pobytu?

    Zmiana dostawcy PPK wymaga konsultacji z załogą

    Zmiana dostawcy PPK wymaga konsultacji z załogą czyli z zakładową organizacją związkową lub inną reprezentacją osób zatrudnionych.

    Emerytura bez podatku – tabela

    Emerytura bez podatku - tabela z kwotą netto w 2021 r. i po zmianach w 2022 r. wskazuje, ile emeryt otrzyma na rękę po podwyżce.

    Pracownik oczekuje elastyczności zatrudnienia

    Elastyczność zatrudnienia - tego oczekuje pracownik od miejsca pracy.

    Pracownicy ocenili sytuację w zakładach pracy [BADANIE]

    Sytuacja w zakładach pracy została oceniona przez pracowników. Jakie są wyniki badania CBOS?