Kategorie

Potrącenia z umowy cywilnoprawnej

Ewelina Tusińska
Wynagrodzenie osób zatrudnionych na podstawie umów cywilnoprawnych nie podlega ochronie na zasadach przewidzianych dla umów o pracę. W drodze wyjątku do tych potrąceń stosuje się jedynie przepisy dotyczące maksymalnych potrąceń.

W zakładzie pracy swoje zadania mogą wykonywać nie tylko osoby zatrudnione na podstawie Kodeksu pracy, ale także osoby wykonujące swoje obowiązki w ramach umów cywilnoprawnych. Podstawa zatrudnienia ma istotny wpływ na zakres ochrony tych osób. Pracownicy wykonujący zadania na podstawie umowy o pracę mają więcej „przywilejów” niż zleceniobiorcy czy wykonujący dzieło. Jedna z zasadniczych różnic dotyczy ochrony wynagrodzenia za pracę.

Umowa-zlecenie to nie umowa o pracę

Przy potrąceniach komorniczych dokonywanych z wynagrodzenia z umowy-zlecenia trzeba pamiętać, że pensja ta nie jest wynagrodzeniem w rozumieniu Kodeksu pracy. Dlatego też nie ma mowy o ochronie tego wynagrodzenia – tak jak ma to miejsce w przypadku umowy kodeksowej.

Zleceniodawca, który otrzymał od komornika pismo o zajęciu wierzytelności, powinien na jego konto przelewać całe wynagrodzenie zleceniobiorcy.

Od tej zasady jest jednak wyjątek: jeżeli umowa-zlecenie jest jedynym źródłem dochodu zleceniobiorcy i jest to świadczenie powtarzające się, to wynagrodzenie z tego tytułu również podlega ochronie w zakresie określonym w Kodeksie pracy (art. 833 § 2 k.p.c.).

Rozszerzenie ochrony wynagrodzenia

Zasady dotyczące ochrony wynagrodzenia wynikające z Kodeksu pracy stosuje się odpowiednio do uposażeń:

  • posłów i senatorów,
  • należności członków rolniczych spółdzielni produkcyjnych i ich domowników z tytułu pracy w spółdzielni,
  • wynagrodzeń członków spółdzielni pracy oraz wszystkich świadczeń powtarzających się, których celem jest zapewnienie utrzymania.

Jeżeli wypłacane przez pracodawcę wynagrodzenie z umowy cywilnoprawnej jest jedynym świadczeniem, które pozwala zleceniobiorcy na utrzymanie, należy stosować ograniczenia potrąceń wynikające z Kodeksu pracy.

PRZYKŁAD

Reklama

W zakładzie pracy zatrudniona jest osoba na podstawie umowy-zlecenia. Z tego tytułu otrzymuje wynagrodzenie w wysokości 2000 zł miesięcznie (umowa jest podpisana na 2 lata). Jest to jedyne źródło utrzymania tej osoby. Do pracodawcy przyszło pismo od komornika o zajęciu wierzytelności (świadczenie niealimentacyjne), w którym zobowiązuje on pracodawcę do przelewania na jego konto wynagrodzenia zleceniobiorcy.

Pracodawca powinien przelać komornikowi wynagrodzenie zleceniobiorcy po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne oraz zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych, tj. kwotę 1455,48 zł. Oblicza się ją w następujący sposób:


Składka na ubezpieczenia społeczne:

● emerytalne 9,76% x 2000 zł = 195,20 zł,

● rentowe 1,5% x 2000 zł = 30 zł,

● chorobowe 2,45% x 2000 zł = 49 zł,

195,20 zł + 30 zł + 49 zł = 274,20 zł.

Koszty uzyskania przychodu:

● 2000 zł – 274,20 zł = 1725,80 zł,

● 1725,80 zł x 20% = 345,16 zł.

Składka zdrowotna:

● składka zdrowotna wpłacana do ZUS: 1725,80 zł x 9% = 155,32 zł,

● kwota, o którą należy pomniejszyć zaliczkę na podatek: 1725,80 zł x 7,75% = 133,75 zł, tj. 134 zł po zaokrągleniu,

Zaliczka na podatek dochodowy:

● 1725,80 zł – 345,16 zł = 1381 zł,

● 1381 zł x 18% = 248,58 zł.

Od tej kwoty należy odjąć składkę zdrowotną, o którą pomniejsza się zaliczkę na podatek (7,75% x 1725,8 zł), czyli:

248,58 zł – 134 zł = 114,58 zł, tj. 115 zł po zaokrągleniu.

Pensja netto:

● 274,20 zł + 155,32 zł + 115 zł = 544,52 zł,

● 2000 zł – 544,52 = 1455,48 zł.

Pracodawca powinien potrącić z wynagrodzenia zleceniobiorcy kwotę 1455,48 zł. Niemniej jednak zleceniobiorca napisał do komornika, że umowa-zlecenie jest jego jedynym źródłem przychodu. W związku z tym komornik postanowił zmienić żądanie wobec pracodawcy i zdecydował o potrącaniu 50% pensji. Pracodawca powinien przelać komornikowi kwotę 727,74 zł.


Pojęcie pensji minimalnej

W przypadku pracowników zatrudnionych na podstawie umowy o pracę z wynagrodzenia – po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne oraz zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych – podlegają potrąceniu tylko następujące należności:

  • sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych,
  • sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż świadczenia alimentacyjne,
  • zaliczki pieniężne udzielone pracownikowi,
  • kary pieniężne przewidziane w art. 108 k.p.

Potrącenia mogą być dokonywane w następujących granicach:

  • w razie egzekucji świadczeń alimentacyjnych – do wysokości 3/5 wynagrodzenia,
  • w razie egzekucji innych należności lub potrącania zaliczek pieniężnych – do wysokości 1/2 wynagrodzenia.

Wolna od potrąceń jest kwota wynagrodzenia za pracę w wysokości:

● minimalnego wynagrodzenia za pracę, ustalanego na podstawie odrębnych przepisów, przysługującego pracownikom zatrudnionym w pełnym wymiarze czasu pracy, po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne oraz zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych – przy potrącaniu sum egzekwowanych na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż świadczenia alimentacyjne,

● 75% wynagrodzenia minimalnego – przy potrącaniu zaliczek pieniężnych udzielonych pracownikowi,

● 90% wynagrodzenia minimalnego – przy potrącaniu kar pieniężnych.

Reklama

Niemniej jednak w zakresie ochrony wynagrodzenia osób zatrudnionych na podstawie umowy cywilnoprawnej zastosowanie będą miały jedynie wysokości potrącanych kwot. Nie należy natomiast stosować przepisów dotyczących kwoty wolnej od potrąceń.

W Kodeksie pracy jest ona ustalona na poziomie minimalnego wynagrodzenia, natomiast w Kodeksie cywilnym takie pojęcie nie funkcjonuje. W tym przypadku są również pewne ograniczenia egzekucyjne wynikające z Kodeksu postępowania cywilnego.

I tak u dłużnika:

● pobierającego periodyczną stałą płacę nie podlegają egzekucji należności w kwocie, która odpowiada niepodlegającej egzekucji części płacy za czas do najbliższego terminu wypłaty,

● nieotrzymującego stałej płacy nie podlegają egzekucji należności niezbędne dla niego i jego rodziny na utrzymanie przez 2 tygodnie.

Podstawa prawna:

  • art. 829 pkt 5, art. 833 § 1 i 2 ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (DzU z 1964 r. nr 43, poz. 296, ost. zm. DzU z 2012 r. nr 1445),
  • art. 87 § 1 pkt 2, § 3 pkt 2, art. 871 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (DzU z 1998 r. nr 21, poz. 94, ost. zm. DzU z 2013 r. nr 2).
Źródło: Serwis Prawno-Pracowniczy
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    "Blaski i cienie PPK" - niezależne badanie naukowe

    PPK - jakie są opinie o programie? Poznaj wyniki niezależnego badania naukowego "Blaski i cienie PPK".

    Tata wybiera urlop ojcowski

    Urlop ojcowski to urlop najczęściej wykorzystywany przez ojców urlop po narodzinach dziecka. Najrzadziej korzystają z urlopu rodzicielskiego.

    Monitoring poczty elektronicznej pracownika a przepisy

    Monitoring poczty elektronicznej pracownika - jakie są przepisy prawne? Czy to nie narusza dóbr osobistych pracownika?

    Zasiłek macierzyński i opiekuńczy - będzie okres wyczekiwania?

    Okres wyczekiwania przy zasiłku macierzyńskim i opiekuńczym? To propozycja ZUS mająca zapobiegać nadużyciom.

    Zwolnienie z ZUS - do kiedy wniosek?

    Zwolnienie z ZUS - do kiedy można złożyć wniosek o zwolnienie ze składek za grudzień 2020, styczeń, luty, marzec i kwiecień 2021 r. z tarczy 9.0?

    Pracownik niepełnosprawny – jakie prawa?

    Pracownik niepełnosprawny - jakie prawa przyznaje Kodeks pracy i ustawa o rehabilitacji zawodowej? Jaki jest wymiar czasu pracy i urlopu?

    Elektroniczne wypowiedzenie umowy o pracę - jak przechowywać?

    Elektroniczne wypowiedzenie umowy o pracę polega na złożeniu oświadczenia woli w postaci elektronicznej i opatrzeniu go kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Jak je przechowywać?

    Czas wolny za nadgodziny a odpoczynek tygodniowy

    Czas wolny za nadgodziny może zostać zaliczony do 35-godzinnego odpoczynku tygodniowego. To stanowisko MRPiT z dnia 5 maja 2021 r.

    PIP kontroluje małe budowy

    Kontrole PIP - mała budowa to miejsce, gdzie najczęściej w budownictwie występują wypadki przy pracy. PIP rozpoczęła więc akcję "Kontrole na małych budowach".

    Przeciętne wynagrodzenie 2021

    Przeciętne wynagrodzenie w 2021 r. wzrosło o 10% w stosunku do roku poprzedniego. Ile wynosi?

    Amerykański pracodawca wymarzony dla Polaków

    Amerykański pracodawca jest pracodawcą wymarzonym dla Polaków. Najchętniej pracowaliby dla korporacji z zagranicznym kapitałem, przede wszystkim z USA.

    Praca na magazynie - ile zarabia pracownik i kierownik magazynu

    Praca na magazynie - jakie są zarobki? Ile zarabia pracownik, a ile kierownik magazynu?

    Pandemia lekcją dla HR-owców

    Pandemia jest dla HR-owców lekcją, która wpłynie na przyszłość tego zawodu

    Stawka godzinowa 2022 – netto, zlecenie

    Stawka godzinowa 2022 i umowa zlecenie – kwota netto i brutto? Ile wynosi minimalne wynagrodzenie na umowach cywilnoprawnych, a ile na umowie o pracę?

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl - nowa ustawa

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl to ułatwienie dla mikroprzedsiębiorcy, rolnika i osoby fizycznej. Za pomocą systemu będzie można zawrzeć umowę o pracę i zlecenia. Automatycznie dokona zgłoszenia do ZUS i KAS, wyliczy wynagrodzenie, składki, podatki i rozliczy urlopy.

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia 2022 a inne świadczenia

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia w 2022 r. wpłynie na wysokość innych świadczeń, np. odprawy, odszkodowania, wynagrodzenia za czas gotowości do pracy i przestój, dodatek za pracę w nocy. Ile wyniosą?

    Praca w upały - zalecenia GIP

    Praca w upały - GIP wydał zalecenia dla pracodawców w związku z wysokimi temperaturami. Jakie obowiązki bhp mają pracodawcy względem pracowników?

    Staż z urzędu pracy 2021 - wynagrodzenie, urlop, L4, ciąża

    Staż z urzędu pracy odbywa osoba bezrobotna. Jakie wynagrodzenie za staż należy się w 2021 r.? Czy stażysta ma prawo do L4 i urlopu? Co w przypadku ciąży?

    Umowa o pomocy przy zbiorach - KRUS 2021

    Umowa o pomocy przy zbiorach w 2021 r. - rolnicy ubezpieczeni w KRUS mogą podpisywać umowy cywilnoprawne na pomoc przy zbiorach. Jaka jest stawka godzinowa?

    Strategia Demograficzna 2040 - zmiany w Kodeksie pracy

    Strategia Demograficzna 2040 przewiduje duże zmiany w Kodeksie pracy. Rodzice będą chronieni przed zwolnieniem i zapewnia się im elastyczną pracę.

    Urlop rodzicielski - rewolucyjne zmiany w 2022 r.

    Urlop rodzicielski - do 2 sierpnia 2022 r. wejdą w życie rewolucyjne zmiany w urlopach rodzicielskich dla ojców. Co się zmieni?

    Bonusy i dni wolne dla zaszczepionych pracowników - PIP

    Bonusy i dni wolne dla zaszczepionych pracowników - co na to PIP? Czy to zgodne z Kodeksem pracy?

    Sygnalista - nowe przepisy od grudnia 2021 r.

    Sygnalista - nowe przepisy implementujące dyrektywę unijną mają wejść w życie w grudniu 2021 r. Kto to sygnalista? Jaki będzie system zgłaszania nieprawidłowości w zakładzie pracy?

    Pracownicy fizyczni w czasie pandemii [RAPORT]

    Pracownicy fizyczni - jak wpłynęła na nich pandemia COVID-19? Zapoznaj się z wynikami raportu "Kariera okiem fachowca".

    Ilu Polaków pracuje po 60. roku życia?

    Praca po 60. roku życia - ilu Polaków nadal pracuje po ukończeniu 60 lat?