Nowe formularze w PFRON - obowiązek przesłania INF-1-u do 20 sierpnia

Do 20 sierpnia trzeba wypełnić INF-1-u. A jest wiele niewiadomych

Problem

1 lipca 2016 r. w związku z wejściem w życie ustawy z 25 września 2015 r. o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. poz. 1886, dalej: nowelizacja) zmieniły się zasady wystawiania informacji o kwocie obniżenia wpłat na PFRON. Obecnie pojawiają się liczne problemy ze stosowaniem przepisów przejściowych do ulg udzielanych na przełomie czerwca i lipca br., które mogą skutkować błędami w informacjach INF-U oraz INF-1-u. Tę drugą trzeba przedłożyć PFRON do 20 sierpnia, a zatem na rozstrzygnięcie wątpliwości pracodawcy nie mają już wiele czasu.

Nowe przepisy

Od 1 lipca 2016 r. pracodawcy udzielający ulg (tzw. sprzedający) zostali obarczeni nowymi obowiązkami sprawozdawczymi, zarówno w stosunku do PFRON, jak i kontrahentów. Polegają one m.in. na stosowaniu nowych formularzy na podstawie rozporządzenia ministra rodziny, pracy i polityki społecznej z 22 czerwca 2016 r. w sprawie informacji dotyczących kwot obniżenia wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych oraz ewidencji wystawionych informacji o kwocie obniżenia (Dz.U. poz. 928).

Polecamy produkt: Monitor prawa pracy i ubezpieczeń

Nowe formularze to:

1) INF-U – informacja o kwocie obniżenia składana przez sprzedającego nabywcy,

2) INF-1-u – informacja o wystawionych informacjach o kwocie obniżenia, składana przez sprzedającego do PFRON.

Informację INF-U sporządza pracodawca (sprzedawca), który ma prawo udzielać ulgi. Przekazuje ją nabywcy w terminie do ostatniego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym przypadł termin płatności za zakup uprawniający do otrzymania informacji o kwocie obniżenia. Z kolei kopię informacji INF-U sprzedawca musi przekazać do PFRON w formie załącznika do informacji INF-1-u, w terminie do 20. dnia następnego miesiąca po miesiącu, w którym wystawił informację INF-U.

Regulacje przejściowe

Realny problem, którzy mają pracodawcy udzielający oraz korzystający z ulg, to praktyczne stosowanie przepisów przejściowych i prawidłowe wypełnianie nowych formularzy.

Regulacje przejściowe, wyrażające zasady ochrony praw nabytych oraz interesów w toku, zostały zawarte w art. 2 nowelizacji. Z jego ust. 1 wynika, że pracodawca, który przed dniem wejścia w życie ustawy nabył prawo do obniżenia wpłat, może je wykorzystać na warunkach dotychczasowych, jednak nie dłużej niż przez 12 miesięcy od dnia wejścia w życie ww. ustawy (czyli od 1 lipca 2016 r.). Ustęp 2 z kolei wskazuje, że pracodawca, który przed tą datą dokonał potwierdzonego fakturą zakupu uprawniającego do obniżenia wpłat, może na warunkach dotychczasowych – jednak nie dłużej niż przez 12 miesięcy, licząc od dnia wejścia w życie ustawy – uzyskać ulgi z tego tytułu oraz wykorzystać je do obniżenia wpłat.

Dla prawidłowej interpretacji tych przepisów kluczowe jest więc zdefiniowanie:

- dnia nabycia prawa do obniżenia wpłat;

- dnia dokonania potwierdzonego fakturą zakupu uprawniającego do obniżenia wpłat.

Szczególny problem dotyczy sytuacji regulowanej art. 2 ust. 2 nowelizacji, czyli definicji dokonania potwierdzonego fakturą zakupu uprawniającego do obniżenia wpłat. Rozstrzygnięcia wymaga, czy znaczenie ma tutaj dzień wystawienia faktury, czy może dzień zapłaty za fakturę.

Można to zobrazować następującym przykładem: uprawniony sprzedający wykonał usługę w maju 2016 r., fakturę wystawił po jej realizacji, tj. 31 maja 2016 r., termin płatności na fakturze przypadał na lipiec 2016 r., a należność za usługę została przez nabywcę uregulowana terminowo 5 lipca 2016 r. (tzw. ulga przejściowa). Powstaje więc pytanie, na jakich zasadach sprzedający ma obliczyć kwotę ulgi zawartą w informacji, a nabywca ma prawo skorzystać z udzielonej ulgi. A w konsekwencji, jak sprzedający ma prawidłowo wypełnić druk INF-U, w szczególności poz. 27 i 28 (a w konsekwencji poz. 33–38), w kontekście stosowania przepisów przejściowych?

---

Sprzeczne wyjaśnienia

W stanowisku Biura Pełnomocnika Rządu do spraw Osób Niepełnosprawnych (BON) z 18 lipca 2016 r. (znak BON.I.52315.69.2016.WK), wydanym w odpowiedzi na pytanie Polskiej Organizacji Pracodawców Osób Niepełnosprawnych, wskazano, iż w świetle art. 2 nowelizacji dla wystawiania ulg na dotychczasowych zasadach po 1 lipca 2016 r. konieczne jest sfinalizowanie zakupu oraz wystawienie faktury przed tą datą. Czyli według BON dla dokonania zakupu wystarczy np. realizacja usługi w maju oraz wystawienie faktury przed 1 lipca 2016 r. (nie wskazano tu konieczności jej zapłaty w tym terminie).

Z kolei w komunikacie PFRON z 27 lipca 2016 r. (opublikowanym na stronie http://www.pfron.org.pl/pl/wplaty-obowiazkowe-pra/zalatwianie-spraw-w-kw/1332,Wystawianie-informacji-o-obnizeniu-wplat.html), wskazano, że dopiero gdy zarówno potwierdzony fakturą zakup produkcji lub usługi, jak i zapłata za nią nastąpiły przed 1 lipca 2016 r., nabywca może wykorzystać ulgę tak jak dotychczas – z zastrzeżeniem, że obniżenie wpłaty przysługuje do 50 proc. wysokości wpłaty na Fundusz, co należy uwzględnić w deklaracji. Tym samym PFRON wskazuje, że dla dokonania zakupu konieczna jest np. realizacja usługi w maju oraz wystawienie faktury i zapłata za nią przed 1 lipca 2016 r. Czyli możliwość udzielania ulg na starych zasadach – jak twierdzi PFRON – nastąpi jedynie w przypadku zapłaty za fakturę przed tą datą.

W kolejnym komunikacie, tym razem BON, z 5 sierpnia 2016 r. (http://niepelnosprawni.gov.pl/art,696,zmiany-we-wplatach-na-pfron) wskazano, że dla wystawienia ulg na zasadach obowiązujących do 30 czerwca 2016 r. konieczne jest dokonanie potwierdzonego fakturą zakupu przed dniem wejścia w życie ustawy, tj. sfinalizowanie go – wystawienie faktury oraz dokonanie zapłaty – najpóźniej do 30 czerwca 2016 r. W każdym innym przypadku ulgi należy wystawić na zasadach obowiązujących od 1 lipca 2016 r. Ponownie więc wskazano, że dla dokonania zakupu wystarczy np. realizacja usługi w maju, wystawienie faktury oraz zapłata za nią przed 1 lipca 2016 r.

Co oznaczają powyższe urzędowe wyjaśnienia?

Problemy dla sprzedającego i nabywcy

Pierwszy problem ma sprzedający: na jakich zasadach powinien obliczyć ulgę przejściową – według wzoru, który obowiązywał do 30 czerwca 2016 r., czy może według tego wynikającego z nowelizacji?

Drugi problem ma nabywca ulgi: na jakich zasadach nabywa i wykorzystuje ulgę przejściową – czy obowiązujących do 30 czerwca 2016 r. (w zakresie przedawnienia prawa do ulgi – 12 miesięcy), czy od 1 lipca 2016 r. (6 miesięcy od dnia uzyskania informacji)?

Analizując pierwszy problem, warto się posłużyć wyjaśnieniami BON do poprzednio obowiązujących przepisów przejściowych (art. 8 ust. 2 ustawy, która weszła w życie 1 stycznia 2011 r.). W stanowisku z 10 stycznia 2011 r. (znak BON-I-076-36-2-LK/2010) wskazano: „Zawarcie umowy o świadczenie usług nie upoważnia do udzielenia ulg na dotychczasowych zasadach w przypadku utraty statusu uprawnionego sprzedającego. Należy przy tym zauważyć, że dla zastosowania art. 8 ust. 2 ustawy (...) uprawnia wyłącznie dokonanie zakupu przed dniem 1 stycznia 2011 r., przy czym datę dokonania zakupu wyznaczają przepisy normujące dany typ transakcji i sposób płatności”. Z kolei w stanowisku BON z 28 marca 2011 r. (znak BON-I-076-36-3-LK/2011) wskazano, że kryterium stosowania art. 8 ust. 2 nie jest istnienie porozumienia między sprzedającym a nabywcą, że w przyszłości będą stronami umowy sprzedaży. Do zastosowania tego przepisu wymagane jest, by nie później niż 31 grudnia 2010 r. zakup został dokonany, a nie tylko zamówiony czy zaplanowany. Dokonanie zakupu należy oceniać w kategoriach prawa cywilnego jako z jednej strony wydanie przedmiotu sprzedaży lub wykonanie usługi, a z drugiej strony jako zapłatę za przedmiot sprzedaży. Mając również na uwadze, że faktura jest dokumentem odgrywającym szczególną rolę w procesie nabywania ulg, dopuszczalne jest odniesienie się także do daty sprzedaży wykazanej na fakturze dotyczącej zakupu będącego podstawą nabycia ulgi. Jeżeli data ta przypada przed 1 stycznia 2011 r., to możliwe jest zastosowanie art. 8 ust. 2.

W mojej opinii, z punktu widzenia przepisów prawa nie jest wcale oczywiste, że do dokonania zakupu dochodzi wyłącznie w przypadku zapłaty za fakturę. Ponadto skoro przychód ze sprzedaży usług na rzecz kontrahenta i przychód ogółem został zaliczony do maja 2016 r., a wynagrodzenia pracowników sprzedającego zaliczonych do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, a także zatrudnienie ogółem i zatrudnienie osób niepełnosprawnych w przeliczeniu na etaty zostało przyporządkowane do maja, to obliczenie kwoty ulgi powinno się odbyć według wzoru obowiązującego do 30 czerwca 2016 r., niezależnie od tego, kiedy nastąpiło uregulowanie należności.

---

Wątpliwości przy formularzach

Problemy wynikające ze stosowania przepisów przejściowych skutkują kolejnymi przy wypełnianiu w INF-U bloku D – „Informacja o kwocie obniżenia wpłat”. Należy zwrócić szczególną uwagę na prawidłowość wypełniania poz. 27 („Zasady nabycia obniżenia”) i 28 („Sposób obliczenia kwoty obniżenia”).

Jak wskazują objaśnienia nr 12 do druku INF-U, w poz. 27 należy wpisać:

1 – w przypadku nabycia prawa do obniżenia wpłat na zasadach określonych w rozporządzeniu ministra finansów z 30 września 1991 r. w sprawie szczegółowych zasad obniżania wpłat zakładów pracy na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (Dz.U. poz. 401), które utraciło moc 2 stycznia 1999 r.,

2 – w przypadku nabycia prawa do obniżenia wpłat na zasadach obowiązujących od 2 stycznia 1999 r. do 30 czerwca 2016 r.,

3 – w przypadku nabycia prawa do obniżenia wpłat na zasadach obowiązujących od 1 lipca 2016 r.

W odniesieniu do naszego przykładu (przyjmując, że usługę wykonano w maju 2016 r., fakturę wystawiono po wykonaniu usługi 31 maja 2016 r., termin płatności na fakturze określono na lipiec 2016 r., a należność za usługę została uregulowana terminowo 5 lipca 2016 r.) pojawia się wątpliwość, czy w polu 27 należy wpisać kod nr 2, czy może kod nr 3. Jest to szczególnie ważne dla nabywcy, który po właściwym kodzie będzie wiedział, czy ma prawo skorzystać z ulgi na starych zasadach (12 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy), czy już na nowych (6 miesięcy od dnia uzyskania informacji).

Z kolei zgodnie z objaśnieniami nr 13 w poz. 28 należy wpisać: (...)

4 – w przypadku obliczenia kwoty obniżenia na zasadach obowiązujących w latach 2002–2003,

5 – w przypadku obliczenia kwoty obniżenia na zasadach obowiązujących od 1 stycznia 2004 r. do 30 czerwca 2016 r.,

6 – w przypadku obliczenia kwoty obniżenia na zasadach obowiązujących od 1 lipca 2016 r.,

7 – w przypadku obliczenia kwoty obniżenia na zasadach obowiązujących od 1 stycznia 2017 r.

W odniesieniu do analizowanego przykładu (realizacja usługi w maju 2016 r., wystawienie faktury po wykonaniu usługi 31 maja 2016 r., termin płatności na fakturze na lipiec 2016 r. i uregulowanie należności terminowo 5 lipca 2016 r.) pojawia się wątpliwość dla sprzedającego, czy w polu 28 należy wpisać kod nr 5, czy może nr 6. Objaśnienia do pola 28 wskazywałyby na kod nr 5, ale w kontekście wyjaśnień BON i PFRON nie jest do końca jasne, na jakich zasadach w tym przypadku liczymy ulgę. [ramka]

Podsumowanie

Jeżeli w przedstawionej sytuacji sprzedający obliczy kwotę ulgi według błędnego wzoru, na formularzu INF-U przekaże błędnie obliczoną ulgę nabywcy. Z kolei nabywca nieprawidłową kwotę obniżenia zaliczy na poczet wpłat na PFRON w okresie dłuższym (12 miesięcy od wejścia w życie przepisów), niż zezwalają nowe regulacje. Spowoduje to liczne komplikacje, konieczność korekt INF-U, korekt INF-1-u wysyłanych do PFRON oraz korekt wpłat na PFRON itp. Brak w tej materii precyzyjnych objaśnień do formularzy z pewnością spowoduje, że przesyłane do 20 sierpnia 2016 r. nowe informacje INF-1-u o wystawionych informacjach o kwocie obniżenia składane przez sprzedającego do PFRON, będą obarczone licznymi błędami.

Stanowisko PFRON dla DGP z 9 sierpnia 2016 r.

W opisanym przypadku [przykład omawiany w tekście – red.] w informacji INF-U w poz. 27 należy wpisać cyfrę „3”, a w poz. 28 cyfrę „6”, czyli wyliczenie ulgi powinno nastąpić na zasadach obowiązujących po 1 lipca 2016 r. Art. 2 ustawy z 25 września 2015 roku o zmianie ustawy (...) nie ma zastosowania w przedstawionej sytuacji. Dla wystawienia ulg na zasadach obowiązujących do 30 czerwca 2016 r. konieczne jest dokonanie potwierdzonego fakturą zakupu przed dniem wejścia w życie ustawy. Oznacza to konieczność sfinalizowania zakupu przed tą datą, tj. wystawienia faktury, oraz dokonania zapłaty najpóźniej do 30 czerwca 2016 r. ^ⒸⓅ

Dołącz do nas na Facebooku!