Kategorie

Utrata uprawnień do wykonywania pracy uzasadnia rozwiązanie umowy

Ewa Drzewiecka
Utrata przez pracownika uprawnień koniecznych do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku może stanowić podstawę do rozwiązania z nim umowy bez wypowiedzenia albo za wypowiedzeniem. Zależy to od winy pracownika.
W razie zawinionej przez pracownika utraty uprawnień koniecznych do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku pracodawca może z nim rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia.

Z powyższego uprawnienia pracodawca może skorzystać tylko w stosunku do pracowników, którzy wykonują pracę wymagającą posiadania określonych uprawnień, np. w stosunku do: kierowców, operatorów niektórych maszyn, lekarzy, projektantów i budowniczych. Nie ma przy tym znaczenia stopień winy, okoliczność, czy utrata uprawnień nastąpiła wskutek naruszenia obowiązków pracowniczych, dopuszczenia się wykroczenia lub przestępstwa oraz czy orzeczono utratę uprawnień na stałe, czy na określony czas.

Pracownik bez uprawnień

Trzeba podkreślić, że uprawnienie pracodawcy do rozwiązania umowy bez wypowiedzenia powstaje w razie zawinionej utraty uprawnień koniecznych do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku. Dlatego warto zapamiętać, że np. zatrzymanie prawa jazdy kierowcy (a nie pozbawienie prawa jazdy) jest tylko swoistym zawieszeniem prawa. Z uwagi na to pracodawca powinien na ten czas powierzyć takiemu pracownikowi inną pracę niż określona w umowie o pracę (por. art. 42 par. 4 k.p. oraz wyrok z 26 października 1984 r., I PRN 142/84, OSNC 1985/7/99).

Konieczne orzeczenie

Utratę uprawnień orzeka sąd lub właściwy organ administracji, a nie pracodawca. Pracodawca stwierdza jedynie skutki orzeczenia lub decyzji właściwego organu o pozbawieniu uprawnień. Istotny jest zatem nie sam czyn zawiniony pracownika, lecz stwierdzenie jego skutków w sferze uprawnień zawodowych. Dopiero istnienie orzeczenia lub decyzji właściwego organu daje pracodawcy prawo do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia. Pracodawca może też w razie zawinionej przez pracownika utraty uprawnień koniecznych do wykonywania pracy wypowiedzieć umowę albo rozwiązać ją na mocy porozumienia stron.

Podstawa rozwiązania umowy

Podstawą rozwiązania umowy bez wypowiedzenia może być zarówno zawiniona przez pracownika utrata uprawnień koniecznych do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku, jak i ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych. Obie podstawy stanowią niezależne przyczyny rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia - w trybie art. 52 par. 1 k.p. Oznacza to, że pracodawca według własnego uznania decyduje, z jakiego powodu rozwiąże umowę o pracę bez wypowiedzenia. Na tę decyzję ma miesiąc od uzyskania wiadomości o okoliczności uzasadniającej rozwiązanie umowy. Termin ten biegnie odrębnie dla każdej z wymienionych wyżej przyczyn (wyrok SN z 17 listopada 1997 r., I PKN 361/97, OSNP 1998/17/503).


Brak winy pracownika

Gdy pracownik utraci uprawnienia konieczne do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku nie ze swojej winy, pracodawca może rozwiązać umowę o pracę na mocy porozumienia stron albo ją wypowiedzieć.

Wypowiedzenie będzie w analizowanej sytuacji uzasadnione, gdyż przyczynę wypowiedzenia mogą stanowić okoliczności niezależne od pracownika, jeżeli przemawia za tym uzasadniony interes pracodawcy (por. uchwała Sądu Najwyższego z 27 czerwca 1985 r., III PZP 10/85, OSNCP z 1985/11/164).

Pracodawca może także zamiast rozwiązania umowy o pracę wypowiedzieć pracownikowi warunki pracy i płacy, jeżeli dysponuje stanowiskiem pracy, które mógłby on zająć.

PRZYKŁAD:
SKUTKI NIETRZEŹWOŚCI PRACOWNIKA

Jacek S. zatrudniony na podstawie umowy o pracę jako kierowca prowadził w czasie urlopu wypoczynkowego samochód w stanie nietrzeźwości. Konsekwencją tego było odebranie mu przez sąd prawa jazdy. Z tego powodu pracodawca rozwiązał z nim umowę o pracę bez wypowiedzenia na podstawie art. 52 par. 1 pkt 3 k.p. Miał do tego prawo, mimo że utrata uprawnień koniecznych do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku nastąpiła podczas korzystania przez niego z urlopu wypoczynkowego.

PRZYKŁAD:
MIESIĄC NA ROZWIĄZANIE UMOWY

Zenon M. 21 lipca 2007 r. był w godzinach pracy w stanie nietrzeźwości i prowadził ciągnik koparko-ładowarkę. Orzeczeniem z września 2007 r. sąd zakazał mu prowadzenia pojazdów. Jego pracodawca chce rozwiązać z nim umowę o pracę, ale zastanawia się nad podaniem przyczyny. W analizowanej sytuacji występują dwie niezależne przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia - w trybie art. 52 k.p. Jedną z nich jest ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych, a drugą - zawiniona utrata uprawnień koniecznych do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku, co nastąpiło w wyniku orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych. Miesięczny termin na rozwiązanie umowy z każdej z tych przyczyn biegnie odrębnie. Jeśli pracodawca rozwiąże umowę w ciągu miesiąca od otrzymania wiadomości o orzeczeniu zakazu prowadzenia pojazdów, zachowa wymagany termin.

Z ORZECZNICTWA SĄDU NAJWYŻSZEGO

Utrata uprawnień koniecznych do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku może być podstawą rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia, wówczas gdy pracownik zostanie pozbawiony tych uprawnień z własnej winy, wskutek naruszenia obowiązków pracowniczych, dopuszczenia się wykroczenia lub przestępstwa. Decyduje w tym wypadku nie sam czyn zawiniony przez pracownika, lecz stwierdzenie jego skutków w sferze uprawnień zawodowych (wyrok z 26 października 1984 r., I PRN 142/84, OSNC 1985/7/99).

Podstawa prawna:
• art. 52 par. 1 i 2, art. 42 par. 4 ustawy z 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).

Źródło: GP
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Kadry

    Minimalna płaca w 2022 r. - 3000 zł brutto

    Minimalna płaca w 2022 r. - 3000 zł brutto to propozycja rządu. Minimalna stawka godzinowa wyniesie 19,50 zł brutto.

    Waloryzacja środków na kontach i subkontach ZUS 2021

    Waloryzacja środków zgromadzonych na kontach i subkontach w ZUS odbywa się corocznie w czerwcu. W 2021 r. wyniosła 5,41%. O ile zwiększył się stan kont przyszłych emerytów?

    System kadrowo-płacowy - od czego zależy cena?

    System kadrowo-płacowy a cena - od czego zależy, ile kosztuje?

    Konkurs "HR OF CHANGE" – 18 czerwca poznamy zwycięzców!

    Konkurs "HR OF CHANGE" - już 18 czerwca ogłoszeni zostaną zwycięzcy! Kto otrzyma nagrodę w kategoriach: szkolenia i rozwój, zarządzanie zmianą, HR Business Partnering?

    Niepełny etat a praca ponadwymiarowa - jak wynagradzać?

    Niepełny etat a praca ponadwymiarowa - jak wynagradzać pracownika zatrudnionego na część etatu za pracę w godzinach ponadwymiarowych?

    Dodatek wyrównawczy do wynagrodzenia - jak obliczyć?

    Dodatek wyrównawczy do wynagrodzenia - jakie są zasady jego przyznawania? Jak obliczyć wysokość dodatku wyrównawczego?

    Transfer oszczędności PPK - pracodawca może pomóc

    Transfer oszczędności PPK - pracodawca może pomóc pracownikowi (uczestnikowi PPK) w przeniesieniu oszczędności między rachunkami PPK. Ustawa o PPK określa dwie takie sytuacje.

    Zatrudnienie Brytyjczyka po brexicie

    Zatrudnienie Brytyjczyka po brexicie - jak brexit wpłynął na zatrudnienie pracownika z Wielkiej Brytanii w Polsce? Co z dokumentami? Jakich formalności trzeba dokonać?

    Nadanie statusu płatnika składek - wyrok TK (K 15/16)

    Wyrok Trybunału Konstytucyjnego o sygn. akt K 15/16 - czy TK uznał wniosek o nadanie statusu płatnika składek pracodawcy, którego pracownik wykonuje na jego rzecz pracę w ramach umowy cywilnoprawnej zawartej z osobą trzecią?

    Zadaniowy czas pracy a praca zdalna

    Zadaniowy czas pracy a praca zdalna - jak wprowadzić? Jak ewidencjonować i kontrolować czas pracy zdalnej w systemie zadaniowym?

    Dlaczego pracodawcy płacą Ukraińcom więcej niż Polakom?

    Pracodawcy chcą płacić Ukraińcom więcej niż Polakom? Dlaczego?

    Umowy o pracę i zlecenia zawierane online na praca.gov.pl

    Umowy o pracę i zlecenia zawierane online. Ministerstwo Rozwoju, Pracy i Technologii przygotowuje projekt ustawy o zawieraniu i rozliczaniu umów w sposób elektroniczny przez niektórych pracodawców. Ustawa ta ma pozwolić mikroprzedsiębiorcom, rolnikom, a także osobom fizycznym, zatrudniającym pracowników, czy zleceniobiorców, na zawieranie umów o pracę i umów zlecenia według gotowych szablonów na portalu praca.gov.pl. Ten nowy sposób zawierania ww. umów ma być dodatkową opcją dla wspomnianych pracodawców i zleceniodawców. Zawsze będzie można zatrudnić pracownika czy zleceniobiorcę w tradycyjny sposób. Projekt ten ma zostać przyjęty przez Radę Ministrów w III kwartale 2021 r.

    Wypadki przy pracy - I kwartał 2021 [GUS]

    Wypadki przy pracy - GUS podał dane za I kwartał 2021 r. Czy liczba wypadków spadła w porównaniu do roku 2020?

    HR-owca portret własny 2021 [RAPORT]

    HR-owca portret własny 2021 - raport przedstawia jak HRowcy radzili sobie w pandemii, jakie mają zadania, wyzwania i motywacje. Jak oceniają swoją pracę?

    Płaca minimalna w Niemczech w 2021 i 2022 r.

    Płaca minimalna w Niemczech w 2021 i 2022 r. - ile wynosi Mindestlohn? Ile wynosi netto?

    Urlop rodzinny na opiekę nad rodzicami lub wnukami

    Urlop rodzinny - 12 miesięczny urlop na opiekę nad chorymi rodzicami bądź wnukami dla babci lub dziadka to nowa propozycja urlopu. Czy będzie wprowadzony do Kodeksu pracy?

    Składka zdrowotna - Nowy Ład

    Składka zdrowotna a Nowy Ład - jaka zmiana w naliczaniu składki na ubezpieczenie zdrowotne została przewidziana od 2022 r.?

    Kodeks pracy - zmiana definicji pracownika

    Kodeks pracy - zmiana definicji pracownika przewidziana jest w projekcie ustawy o zmianie ustawy kodeksowej. Jaka miałaby być nowa definicja pracownika?

    Jedna płaca minimalna dla całego kraju to złe rozwiązanie?

    Płaca minimalna - jedna kwota dla całego kraju to złe rozwiązanie? Przedsiębiorcy proponują wprowadzenie minimalnego wynagrodzenia za pracę na poziomie 50% średniej płacy w danym regionie.

    Turcja - umowa o zabezpieczeniu społecznym

    Turcja - umowa o zabezpieczeniu społecznym funkcjonuje od 1 czerwca 2021 r. Czego dotyczy? Kto na niej skorzysta?

    Składka zdrowotna 2021 – działalność gospodarcza

    Składka zdrowotna w 2021 r. a działalność gospodarcza - ile wynosi wysokość składki zdrowotnej? Jak Nowy Ład wpłynie na wysokość składki zdrowotnej?

    Rozwiązanie umowy za porozumieniem stron - wzór

    Rozwiązanie umowy za porozumieniem stron - pobierz wzór druku. Jak rozwiązać umowę zgodnie z art. 30 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy? W jakiej formie dokonać porozumienia?

    Czy można zwolnić pracownika z powodu braku szczepienia?

    Zwolnienie niezaszczepionego pracownika - czy prawo pracy pozwala na rozwiązanie umowy z pracownikiem, który nie zaszczepił się przeciwko COVID-19?

    Kiedy pracownik ponosi odpowiedzialność materialną?

    Odpowiedzialność materialna pracownika - pracownik ponosi odpowiedzialność na zasadach ogólnych i za mienie powierzone w ramach dodatkowej umowy.

    Składki KRUS III kwartał 2021

    Składki KRUS w III kwartale 2021 r. - ile wynoszą rolnicze składki wypadkowe, chorobowe i macierzyńskie?