Kategorie

Nieobecność w pracy przyszłej matki

Przemysław Ciszek
Przemysław Ciszek
Ciąża to nie choroba, ale może się zdarzyć taka sytuacja, że pracownica przez cały jej okres będzie na zwolnieniu lekarskim. Dla pracodawcy oznacza to, że będzie musiał zorganizować za nią zastępstwo.

Prawo pracy przyznaje pracownicy w ciąży, a później po urodzeniu dziecka wiele przywilejów. Korzystanie przez pracownicę ze swoich uprawnień może oznaczać dla pracodawcy spory kłopot. Częste nieobecności pracownicy zmuszają pracodawcę przede wszystkim do takiego zorganizowania pracy pozostałych pracowników, aby zapewnić normalne funkcjonowanie zakładu pracy.

Urlop macierzyński

W przypadku urodzenia dziecka w trakcie trwania stosunku pracy pracownicy przysługuje urlop macierzyński.

Urlop macierzyński wynosi:

• 18 tygodni - przy pierwszym porodzie (126 dni kalendarzowych),

• 20 tygodni - przy każdym następnym porodzie (140 dni kalendarzowych),

• 28 tygodni - w przypadku urodzenia więcej niż jednego dziecka przy jednym porodzie (196 dni kalendarzowych).

Przy udzielaniu urlopu macierzyńskiego tydzień urlopu odpowiada 7 dniom kalendarzowym.

Pracownicy, która wychowuje dziecko przysposobione lub jako rodzina zastępcza (z wyjątkiem rodziny zastępczej pełniącej zadania pogotowia rodzinnego), przysługuje urlop macierzyński w wymiarze 20 tygodni również przy pierwszym porodzie.

Jednocześnie zasadą jest, że urlop macierzyński rozpoczyna się w dniu porodu. Można jednak zdecydować o wykorzystaniu części urlopu przed tą datą.

Co najmniej 2 tygodnie urlopu macierzyńskiego mogą przypadać przed przewidywaną datą porodu.

W takim przypadku po porodzie będzie przysługiwał urlop macierzyński niewykorzystany przed porodem. Jeżeli jednak pracownica nie skorzysta z urlopu macierzyńskiego przed przewidywaną datą porodu, pierwszym dniem urlopu macierzyńskiego jest dzień porodu.

Należy jednak zaznaczyć, że w praktyce rzadko zdarza się, aby pracownice korzystały z tego uprawnienia.

Zwolnienie lekarskie

Praktyka pokazuje, że nieobecność w pracy przed samym porodem ma miejsce najczęściej na podstawie zwolnienia lekarskiego (które oczywiście nie jest urlopem macierzyńskim).

Reklama

W takim przypadku, jeżeli nieobecność z powodu choroby będzie trwać dłuższy czas i może wystąpić konieczność skierowania pracownicy na dodatkowe badania po jej powrocie. W przypadku niezdolności do pracy trwającej dłużej niż 30 dni, spowodowanej chorobą, pracownik podlega kontrolnym badaniom lekarskim w celu ustalenia zdolności do wykonywania pracy na dotychczasowym stanowisku.

Jest to sytuacja o tyle problematyczna, że pracownica powinna najpierw dostarczyć do firmy zaświadczenie wydane przez lekarza medycyny pracy stwierdzające jej zdolność do pracy. Dopiero mając takie zaświadczenie, pracodawca będzie miał możliwość udzielenia urlopu. Jak się wydaje, w takim przypadku pracodawca powinien doręczyć skierowanie na kontrolne badania lekarskie w trakcie jej urlopu macierzyńskiego, tak aby w dniu jego zakończenia pracownica dysponowała już stosownym zaświadczeniem lekarskim.


Warto zaznaczyć, że pracownicy w ciąży nie będzie dotyczył art. 53 k.p.

Oznacza to więc, że po wykorzystaniu podstawowego (182-dniowego) okresu zasiłkowego kobiecie w ciąży, która jest nadal niezdolna do pracy, będzie przysługiwać świadczenie rehabilitacyjne. Przysługuje ono przez okres niezbędny do przywrócenia zdolności do pracy, nie dłużej jednak niż przez 12 miesięcy. Przez cały okres ciąży nie będzie możliwe zwolnienie pracownicy, nawet po upływie wskazanych powyżej terminów.

Skrócenie urlopu macierzyńskiego

Pracownica ma obowiązek wykorzystać po porodzie co najmniej 14 tygodni urlopu macierzyńskiego. Po upływie tego czasu ma prawo zrezygnować z pozostałej części urlopu. W takiej sytuacji niewykorzystana część urlopu macierzyńskiego może być udzielona pracownikowi-ojcu wychowującemu dziecko, na jego pisemny wniosek.

Warto zaznaczyć, że takie uprawnienie będzie przysługiwać jedynie ojcu biologicznemu dziecka, a więc nie będzie miał do niego prawa, np. mąż matki niebędący ojcem dziecka.

W przypadku rezygnacji z urlopu pracownica powinna złożyć pracodawcy pisemny wniosek.

Wniosek powinien trafić do pracodawcy najpóźniej na 7 dni przed przystąpieniem do pracy.

Do wniosku dołącza się ewentualne zaświadczenie pracodawcy zatrudniającego pracownika-ojca wychowującego dziecko, potwierdzające termin rozpoczęcia urlopu macierzyńskiego przez pracownika. Należy podkreślić, że termin urlopu wskazany w jego wniosku o udzielenie urlopu powinien przypadać bezpośrednio po terminie rezygnacji z części urlopu macierzyńskiego przez pracownicę.

Obowiązkowy urlop wypoczynkowy

Pracodawcy powinni mieć świadomość tego, że bezpośrednio po urlopie macierzyńskim pracownicy przysługuje na ich wniosek urlop wypoczynkowy. Na wniosek pracownicy udziela się jej urlopu bezpośrednio po urlopie macierzyńskim. Trzeba zauważyć, że art. 163 § 3 k.p. nie wymaga, aby wniosek został złożony na piśmie, choć jest to wskazane dla celów np. dowodowych. Uprawnienie to dotyczy także pracownika-ojca wychowującego dziecko, który korzysta z urlopu macierzyńskiego.

Urlop wychowawczy

Każdy pracownik, który jest zatrudniony co najmniej 6 miesięcy, ma prawo do urlopu wychowawczego w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem. Urlopu wychowawczego udziela się na wniosek pracownika.

Reklama

Wymiar tego urlopu może wynieść do 3 lat, nie może jednak trwać dłużej niż do ukończenia przez dziecko 4. roku życia. Do 6-miesięcznego okresu zatrudnienia wlicza się poprzednie okresy zatrudnienia, co oznacza, że należy brać tu pod uwagę ogólny staż pracy pracownika.

Należy także wspomnieć, że pracownik mający wspomniany okres zatrudnienia, bez względu na to, czy korzystał już z urlopu wychowawczego, może dodatkowo skorzystać z urlopu wychowawczego w wymiarze do 3 lat, nie dłużej jednak niż do ukończenia przez dziecko 18. roku życia, jeżeli z powodu stanu zdrowia potwierdzonego orzeczeniem o niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności dziecko wymaga jego osobistej opieki.

Urlop wychowawczy może być udzielany w częściach (zależy to od wniosku pracownika). Może być jednak wykorzystany najwyżej w 4 częściach.

Pracownik, który pozostaje na urlopie wychowawczym, może z niego zrezygnować. Ma do tego prawo w każdym czasie - za zgodą pracodawcy albo po uprzednim zawiadomieniu pracodawcy najpóźniej na 30 dni przed terminem zamierzonego podjęcia pracy.

Jednocześnie pracodawca ma obowiązek dopuścić pracownika po zakończeniu urlopu wychowawczego do pracy na dotychczasowym stanowisku, a jeżeli nie jest to możliwe, na stanowisku równorzędnym z zajmowanym przed rozpoczęciem urlopu lub na innym stanowisku odpowiadającym jego kwalifikacjom zawodowym.

Z kolei wynagrodzenie na nowym stanowisku nie może być niższe od wynagrodzenia za pracę przysługującego pracownikowi w dniu podjęcia pracy na stanowisku zajmowanym przed tym urlopem.

Przemysław Ciszek

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Stawka godzinowa 2022 – netto, zlecenie

    Stawka godzinowa 2022 i umowa zlecenie – kwota netto i brutto? Ile wynosi minimalne wynagrodzenie na umowach cywilnoprawnych, a ile na umowie o pracę?

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl - nowa ustawa

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl to ułatwienie dla mikroprzedsiębiorcy, rolnika i osoby fizycznej. Za pomocą systemu będzie można zawrzeć umowę o pracę i zlecenia. Automatycznie dokona zgłoszenia do ZUS i KAS, wyliczy wynagrodzenie, składki, podatki i rozliczy urlopy.

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia 2022 a inne świadczenia

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia w 2022 r. wpłynie na wysokość innych świadczeń, np. odprawy, odszkodowania, wynagrodzenia za czas gotowości do pracy i przestój, dodatek za pracę w nocy. Ile wyniosą?

    Praca w upały - zalecenia GIP

    Praca w upały - GIP wydał zalecenia dla pracodawców w związku z wysokimi temperaturami. Jakie obowiązki bhp mają pracodawcy względem pracowników?

    Staż z urzędu pracy 2021 - wynagrodzenie, urlop, L4, ciąża

    Staż z urzędu pracy odbywa osoba bezrobotna. Jakie wynagrodzenie za staż należy się w 2021 r.? Czy stażysta ma prawo do L4 i urlopu? Co w przypadku ciąży?

    Umowa o pomocy przy zbiorach - KRUS 2021

    Umowa o pomocy przy zbiorach w 2021 r. - rolnicy ubezpieczeni w KRUS mogą podpisywać umowy cywilnoprawne na pomoc przy zbiorach. Jaka jest stawka godzinowa?

    Strategia Demograficzna 2040 - zmiany w Kodeksie pracy

    Strategia Demograficzna 2040 przewiduje duże zmiany w Kodeksie pracy. Rodzice będą chronieni przed zwolnieniem i zapewnia się im elastyczną pracę.

    Urlop rodzicielski - rewolucyjne zmiany w 2022 r.

    Urlop rodzicielski - do 2 sierpnia 2022 r. wejdą w życie rewolucyjne zmiany w urlopach rodzicielskich dla ojców. Co się zmieni?

    Bonusy i dni wolne dla zaszczepionych pracowników - PIP

    Bonusy i dni wolne dla zaszczepionych pracowników - co na to PIP? Czy to zgodne z Kodeksem pracy?

    Sygnalista - nowe przepisy od grudnia 2021 r.

    Sygnalista - nowe przepisy implementujące dyrektywę unijną mają wejść w życie w grudniu 2021 r. Kto to sygnalista? Jaki będzie system zgłaszania nieprawidłowości w zakładzie pracy?

    Pracownicy fizyczni w czasie pandemii [RAPORT]

    Pracownicy fizyczni - jak wpłynęła na nich pandemia COVID-19? Zapoznaj się z wynikami raportu "Kariera okiem fachowca".

    Ilu Polaków pracuje po 60. roku życia?

    Praca po 60. roku życia - ilu Polaków nadal pracuje po ukończeniu 60 lat?

    Minimalne wynagrodzenie w 2022 r. netto

    Minimalne wynagrodzenie w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Ustawa dezubekizacyjna - Trybunał Konstytucyjny

    Ustawa dezubekizacyjna - Trybunał Konstytucyjny orzekł, że obniżenie renty inwalidzkiej byłym funkcjonariuszom służb bezpieczeństwa PRL jest zgodne z konstytucją.

    Minimalna płaca w 2022 r. - 3000 zł brutto

    Minimalna płaca w 2022 r. - 3000 zł brutto to propozycja rządu. Minimalna stawka godzinowa wyniesie 19,50 zł brutto.

    Waloryzacja środków na kontach i subkontach ZUS 2021

    Waloryzacja środków zgromadzonych na kontach i subkontach w ZUS odbywa się corocznie w czerwcu. W 2021 r. wyniosła 5,41%. O ile zwiększył się stan kont przyszłych emerytów?

    System kadrowo-płacowy - od czego zależy cena?

    System kadrowo-płacowy a cena - od czego zależy, ile kosztuje?

    Konkurs "HR OF CHANGE" – 18 czerwca poznamy zwycięzców!

    Konkurs "HR OF CHANGE" - już 18 czerwca ogłoszeni zostaną zwycięzcy! Kto otrzyma nagrodę w kategoriach: szkolenia i rozwój, zarządzanie zmianą, HR Business Partnering?

    Niepełny etat a praca ponadwymiarowa - jak wynagradzać?

    Niepełny etat a praca ponadwymiarowa - jak wynagradzać pracownika zatrudnionego na część etatu za pracę w godzinach ponadwymiarowych?

    Dodatek wyrównawczy do wynagrodzenia - jak obliczyć?

    Dodatek wyrównawczy do wynagrodzenia - jakie są zasady jego przyznawania? Jak obliczyć wysokość dodatku wyrównawczego?

    Transfer oszczędności PPK - pracodawca może pomóc

    Transfer oszczędności PPK - pracodawca może pomóc pracownikowi (uczestnikowi PPK) w przeniesieniu oszczędności między rachunkami PPK. Ustawa o PPK określa dwie takie sytuacje.

    Zatrudnienie Brytyjczyka po brexicie

    Zatrudnienie Brytyjczyka po brexicie - jak brexit wpłynął na zatrudnienie pracownika z Wielkiej Brytanii w Polsce? Co z dokumentami? Jakich formalności trzeba dokonać?

    Nadanie statusu płatnika składek - wyrok TK (K 15/16)

    Wyrok Trybunału Konstytucyjnego o sygn. akt K 15/16 - czy TK uznał wniosek o nadanie statusu płatnika składek pracodawcy, którego pracownik wykonuje na jego rzecz pracę w ramach umowy cywilnoprawnej zawartej z osobą trzecią?

    Zadaniowy czas pracy a praca zdalna

    Zadaniowy czas pracy a praca zdalna - jak wprowadzić? Jak ewidencjonować i kontrolować czas pracy zdalnej w systemie zadaniowym?

    Dlaczego pracodawcy płacą Ukraińcom więcej niż Polakom?

    Pracodawcy chcą płacić Ukraińcom więcej niż Polakom? Dlaczego?