Kategorie

Pełnomocnicy pracownika

Jakub Kaniewski
Pracownik, jako słabsza strona postępowania, powinien być szczególnie chroniony. Ustawodawca wyszedł temu naprzeciw i rozszerzył katalog podmiotów mogących bronić jego praw.

Każdy podmiot występujący w postępowaniu cywilnym może być zastępowany przez pełnomocnika. Niekiedy są to tzw. pełnomocnicy profesjonalni, jak adwokat czy radca prawny. Przepisy dopuszczają jednak możliwość umocowania do reprezentowania pracownika osoby bez wykształcenia prawniczego, np. przedstawiciela związku zawodowego.

Krąg pełnomocników

Katalog podmiotów mogących zastępować podmiot świadczący pracę wprowadza art. 87 Kodeksu postępowania cywilnego.

Na mocy tego przepisu ustawodawca umożliwił udzielenie pełnomocnictwa m. in. następującym osobom:

Reklama

• pełnomocnikiem może być adwokat lub radca prawny, a w sprawach własności przemysłowej także rzecznik patentowy, a ponadto osoba sprawująca zarząd majątkiem lub interesami strony oraz osoba pozostająca ze stroną w stałym stosunku zlecenia, jeżeli przedmiot sprawy wchodzi w zakres tego zlecenia, współuczestnik sporu, jak również rodzice, małżonek, rodzeństwo lub zstępni strony oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia,

• w sprawach związanych z ochroną własności przemysłowej pełnomocnikiem twórcy projektu wynalazczego może być również przedstawiciel organizacji, do której zadań statutowych należą sprawy popierania własności przemysłowej i udzielania pomocy twórcom projektów wynalazczych.

Krąg tych osób modyfikuje i rozszerza art. 465 § 1 k.p.c. Umożliwia on powołanie pełnomocnikiem pracownika lub ubezpieczonego także przedstawiciela związku zawodowego lub inspektora pracy albo pracownika zakładu pracy, w którym mocodawca jest lub był zatrudniony, a ubezpieczonego - także przedstawiciel organizacji zrzeszającej emerytów i rencistów. Przepis ten ma przede wszystkim na celu ułatwienie dochodzenia roszczeń i zapewnienie jeszcze skuteczniejszej ochrony praw podmiotów świadczących pracę.

Przedstawiciel związku zawodowego

Reklama

Pracownik może wybrać na swojego przedstawiciela w sprawach należących do kategorii spraw z zakresu prawa pracy osobę będącą przedstawicielem związku zawodowego. Wydawać by się mogło, że nie ma w tym przypadku żadnego znaczenia, czy pełnomocnikiem pracownika będzie przedstawiciel związku zawodowego, do którego pracownik należy, czy też będzie go reprezentować przedstawiciel jakiegokolwiek związku zawodowego działającego w zakładzie pracy zatrudniającym tego pracownika, jednak orzecznictwo w tym zakresie nie jest niestety jednolite.

Jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z 22 sierpnia 2003 r. (I PK 214/02, OSNP 2004/16/282), pełnomocnikiem procesowym pracownika może być przedstawiciel związku zawodowego, w którym pracownik nie jest zrzeszony. O tym, kto może być pełnomocnikiem procesowym, decydują wyłącznie zasady procedury cywilnej, a inne przepisy mogą być stosowane posiłkowo. Przedmiotowa regulacja nie wprowadza żadnego rozróżnienia co do kwestii, o jaki związek zawodowy chodzi. Przede wszystkim nie przesądza, że może to być jedynie związek zawodowy, do którego pracownik należy, albo że nie może to być przedstawiciel związku zawodowego, którego pracownik nie jest członkiem. Ponadto, co wynika wprost z przepisów ustawy o związkach zawodowych, na wniosek pracownika niezrzeszonego związek zawodowy może podjąć się obrony jego praw i interesów w stosunku do pracodawcy.

Sąd Najwyższy szczególną uwagę zwrócił jednak na art. 4 ustawy, zgodnie z którym związki zawodowe reprezentują pracowników, a także bronią ich praw oraz interesów materialnych i moralnych, zarówno zbiorowych, jak i indywidualnych. Udzielenie przez związek zawodowy upoważnienia do reprezentowania pracownika w procesie sądowym jest przecież realizacją obrony indywidualnych interesów pracowniczych.


Z kolei w uchwale z 5 lipca 2002 r. (III PZP 13/2002, OSNP 2003/7/167) Sąd Najwyższy stwierdził, że zakładowa organizacja związkowa jest na podstawie art. 462 w zw. z art. 61 Kodeksu postępowania cywilnego legitymowana do wszczęcia postępowania tylko na rzecz pracownika zatrudnionego w zakładzie pracy objętym jej działaniem. Sąd przyjął, że procesowa legitymacja z art. 462 k.p.c. realizuje się tylko, jeśli wszczęcie postępowania nastąpi na rzecz pracownika i zgodnie z jego oceną tego interesu.

Między pracownikiem a związkiem zawodowym, który na jego rzecz wszczyna i prowadzi postępowanie, musi występować stosunek członkostwa albo wniosek o podjęcie się obrony praw pracownika. Sąd Najwyższy zwrócił uwagę, że w sferze praw i interesów zbiorowych związki zawodowe są reprezentantem wszystkich pracowników bez względu na ich przynależność związkową, zaś w sprawach indywidualnych stosunków pracy związki zawodowe reprezentują prawa i interesy swoich członków, przy czym na wniosek pracownika niezrzeszonego mogą podjąć się obrony jego praw i interesów wobec pracodawcy. Ponadto za przyjęciem, że tylko zakładowa organizacja związkowa może reprezentować pracownika, przemawia fakt, że to ona najlepiej zna okoliczności faktyczne danej sprawy oraz jej społeczno-ekonomiczne podłoże.

Co to oznacza? Podsumowując, możemy chyba dojść do jednej konkluzji - pracownik może powierzyć reprezentowanie swoich interesów jedynie organizacji związkowej, której jest członkiem lub która mimo to, że nie jest jej członkiem, podejmie się jego reprezentowania na mocy udzielonego pełnomocnictwa. Co więcej, może to być tylko organizacja działająca w zakładzie pracy, w którym pracownik pracuje bądź pracował.

Inspektorzy pracy

Status inspektorów pracy reguluje ustawa o Państwowej Inspekcji Pracy. W literaturze przedmiotu krytykowany jest pogląd, w myśl którego przez inspektorów pracy należy rozumieć także społecznych inspektorów pracy. Wyjątkiem w tym zakresie może być sytuacja, w której pełnomocnikiem pracownika będzie społeczny inspektor pracy tego samego pracodawcy co jego mocodawca.

Wniesienie kasacji

W postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje bezwzględny przymus zastępstwa stron przez adwokatów lub radców prawnych. Dotyczy to także czynności procesowych związanych z postępowaniem przed Sądem Najwyższym, podejmowanych przed sądem niższej instancji.

Rodzaj pełnomocnictwa

Do odbioru należności zasądzonych na rzecz pracownika lub ubezpieczonego jest wymagane pełnomocnictwo szczególne, udzielone po powstaniu tytułu egzekucyjnego.

Pełnomocnictwo, o którym mowa w art. 465 § 2 k.p.c, nie stanowi pełnomocnictwa procesowego, lecz pełnomocnictwo do niektórych czynności procesowych w rozumieniu art. 88 k.p.c.

Jakub Kaniewski

aplikant adwokacki

Poszerzaj swoją wiedzę, czytając naszą publikację
Karta Nauczyciela. Komentarz (PDF)
Karta Nauczyciela. Komentarz (PDF)
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Kalkulator wynagrodzeń Polski Ład - zlecenie 2022

    Kalkulator wynagrodzeń od umów zlecenie w 2022 r. - jak Polski Ład wpłynie na wysokość wynagrodzenia netto przy zleceniu?

    IOSKU: ile masz na koncie w ZUS?

    IOSKU czyli informacja o tym, ile masz na koncie w ZUS. Jak sprawdzić? Ile wyniesie przyszła emerytura?

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.

    Ukąszenie kleszcza a wypadek przy pracy - obowiązki pracodawcy

    Ukąszenie kleszcza - czy to może być wypadek przy pracy? Czy pracodawca zatrudniający pracowników do pracy na świeżym powietrzu ma obowiązek zabezpieczenia ich przed kleszczami?

    Sygnalista w firmie od 17 grudnia 2021 r. - co z ustawą?

    Sygnalista w firmie musi być wdrożony od 17 grudnia 2021 r. Polska musi implementować przepisy unijne do 16 grudnia tego roku. Co z ustawą o sygnalistach?

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni - zwolnienie z ZUS

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni mogą składać wnioski o zwolnienie z ZUS za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. Do kiedy? Jakie warunki należy spełnić?

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa przyznaje postojowe i zwolnienie z ZUS. Jakie kody PKD? Jakie warunki należy spełnić? Do kiedy złożyć wniosek?

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS otrzymują wsparcie z ZUS. Mogą liczyć na postojowe i zwolnienie z opłacania składek. Do kiedy można składać wnioski?

    Minimalna płaca w 2022 r. brutto netto

    Minimalna płaca w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?