Kategorie

Kiedy stosować równoważny system czasu pracy

Kancelaria Wierzbowski Eversheds
Usługi prawne dla biznesu
Adam Nierzwicki
Adam Nierzwicki
Kiedy stosować równoważny system czasu pracy/ Fot. Fotolia
Kiedy stosować równoważny system czasu pracy/ Fot. Fotolia
Warunkiem stosowania systemu równoważnego czasu pracy jest potrzeba pracodawcy wynikająca z rodzaju lub organizacji pracy. Wdrożenie tego systemu następuje w formie wprowadzenia odpowiednich postanowień do regulaminu pracy albo układu zbiorowego.

Równoważny czas pracy to jeden z systemów czasu pracy, określonych w przepisach Kodeksu pracy. Jest on popularny wśród pracodawców, których biznes cechuje się zmiennością zapotrzebowania na pracę. Jego szczególną zaletą jest to, że pozwala na wydłużenie dobowego wymiaru czasu pracy w niektórych dniach, przy jednoczesnym skróceniu dobowego wymiaru czasu pracy w innych dniach. Warunkiem stosowania tego systemu jest potrzeba pracodawcy wynikająca z rodzaju lub organizacji pracy.

Reklama

Co do zasady, w równoważnym czasie pracy dobowy wymiar czasu pracy może zostać wydłużony do 12 godzin. W przypadku niektórych grup zawodowych przedłużenie dobowego wymiaru czasu pracy może zostać dokonane do 16 godzin (przy pracach polegających na dozorze urządzeń lub związanych z częściowym pozostawaniem w pogotowiu do pracy) a nawet 24 godzin (np. pilnowanie mienia).

Wdrożenie tego systemu następuje w formie wprowadzenia odpowiednich postanowień do regulaminu pracy albo układu zbiorowego. Warto pamiętać o jednoznacznym określeniu, które grupy pracowników, działy czy zespoły pracują w równoważnym czasie pracy.

Polecamy książkę: Kodeks pracy 2017 - praktyczny komentarz z przykładami

Reklama

Zasadnicza korzyść płynąca ze stosowania równoważnego czasu pracy polega na możliwości zaplanowania pracy w taki sposób, żeby zapewnić efektywne wykorzystanie zasobów ludzkich w okresach wzmożonego zapotrzebowania na pracę. Jednocześnie czas pracy powinien zostać zrównoważony poprzez ograniczenia czasu pracy w innych okrasach, czyli np. wtedy, gdy zapotrzebowanie na prace jest mniejsze.

Zasadą jest, że równoważny czas pracy może być stosowany w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym jednego miesiąca. Jeśli natomiast zachodzą szczególnie uzasadnione przypadki, to można stosować równoważny czas pracy w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym trzech miesięcy, a w odniesieniu do prac uzależnionych od pory roku lub warunków atmosferycznych – czterech miesięcy. Poza odpowiednim uzasadnieniem, wprowadzenie dłuższych okresów rozliczeniowych wymaga uprzedniego zawiadomienia okręgowego inspektora pracy, właściwego dla siedziby pracodawcy.

Po nowelizacji z Kodeksu pracy, która miała miejsce w 2013 r., istnieje możliwość stosowania równoważnego czasu pracy w połączeniu z okresem rozliczeniowym przedłużonym nawet do 12 miesięcy. Przedłużenie okresu rozliczeniowego musi być uzasadnione przyczynami obiektywnymi, technicznymi lub dotyczącymi organizacji pracy. Wymaga ono także zawarcia porozumienia z organizacjami związkowymi, albo z przedstawicielami pracowników (jeśli w zakładzie pracy nie ma organizacji związkowych). O zawarciu porozumienia należy zawiadomić właściwego okręgowego inspektora pracy, przekazując mu kopię porozumienia w ciągu pięciu dni od jego zawarcia.

Stosowanie systemu równoważnego czasu pracy w połączeniu z przedłużonym okresem rozliczeniowym np. do 12 miesięcy jest rozwiązaniem, które pozwala na efektywne rozłożenie pracy w okresie całego roku, uwzględniając na przykład sezonowe wahania w natężeniu działalności firmy. Pozwala to w szczególności zaplanować pracę do 12 godzin dziennie w kluczowych dla biznesu miesiącach, przy jednoczesnym zaplanowaniu krótszej pracy albo czasu wolnego w innych miesiącach. W takich przypadkach należy pamiętać, że jeśli z rozkładu czasu pracy wynika, że pracownik nie ma obowiązku wykonywania pracy w danym miesiącu, to przysługuje mu wynagrodzenie w wysokości nie niższej niż minimalne wynagrodzenie za pracę, czyli obecnie 2 000 zł brutto.

W praktyce funkcjonowanie równoważnego czasu pracy wydaje się stosunkowo proste i niebudzące wątpliwości, jednak trzeba pamiętać, że przepisy ograniczają stosowanie tego systemu do  niektórych grup pracowników, np. kobiet w ciąży, wobec których dobowy czas pracy nie może przekraczać ośmiu godzin. Warto zatem wszechstronnie przeanalizować, czy równoważny czas pracy jest stosowany w sposób zgodny z przepisami, ponieważ ewentualne nieprawidłowości mogą powodować koszty wynikające z błędnego rozliczenia pracy w godzinach nadliczbowych, a w szczególnie rażących przypadkach także sankcje w formie kary grzywny.

Polecamy serwis: Urlopy

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Tylko teraz
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.

    Ukąszenie kleszcza a wypadek przy pracy - obowiązki pracodawcy

    Ukąszenie kleszcza - czy to może być wypadek przy pracy? Czy pracodawca zatrudniający pracowników do pracy na świeżym powietrzu ma obowiązek zabezpieczenia ich przed kleszczami?

    Sygnalista w firmie od 17 grudnia 2021 r. - co z ustawą?

    Sygnalista w firmie musi być wdrożony od 17 grudnia 2021 r. Polska musi implementować przepisy unijne do 16 grudnia tego roku. Co z ustawą o sygnalistach?

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni - zwolnienie z ZUS

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni mogą składać wnioski o zwolnienie z ZUS za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. Do kiedy? Jakie warunki należy spełnić?

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa przyznaje postojowe i zwolnienie z ZUS. Jakie kody PKD? Jakie warunki należy spełnić? Do kiedy złożyć wniosek?

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS otrzymują wsparcie z ZUS. Mogą liczyć na postojowe i zwolnienie z opłacania składek. Do kiedy można składać wnioski?

    Minimalna płaca w 2022 r. brutto netto

    Minimalna płaca w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?

    Strategia Demograficzna 2040 - ocena Konfederacji Lewiatan

    Strategia Demograficzna 2040 jest zbyt ogólna i nie odpowiada współczesnym trendom związanym z rodziną. Jak ocenia ją Konfederacja Lewiatan?

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu. Czy trzeba poinformować ZUS o zmianie miejsca pobytu?