Kategorie

Szkolenie bhp nie musi być nudne

Dariusz Wawrzeniecki
Dla większości specjalistów w dziedzinie bhp zbliża się okres intensywnej pracy szkoleniowej. Kolejny raz będzie trzeba przedstawiać te same treści i walczyć ze stereotypem nudnego szkolenia bhp. Staramy się podpowiedzieć, jakie techniki warto wykorzystać, aby odnieść sukces szkoleniowy.

Warto pamiętać o tym, że aby utrzymać zainteresowanie uczestników podczas szkolenia, należy przede wszystkim je zdobyć. To, jak zaczniemy szkolenie, jest kluczowe – warto postawić się w sytuacji uczestnika szkolenia, zrozumieć jego nastawienie oraz to, czego się spodziewa. Typowym błędem jest przechodzenie od razu do zasadniczego tematu szkolenia bez próby zaintrygowania uczestników tematem i wzbudzenia ich zaangażowania.

Anegdota – humor

Jeśli prowadzący szkolenie ma dystans do siebie i nie boi się śmiać z siebie, może np. zacząć od opowiedzenia anegdoty na swój temat, która nawiązuje do tematu szkolenia, albo innej zabawnej historii. Jeśli zdecyduje się opowiedzieć o sobie, to korzyść będzie podwójna, ponieważ oprócz wprowadzenia elementu humoru buduje osobisty kontakt z uczestnikami. Należy pamiętać, że ludzie uczą się łatwiej w swobodnej atmosferze.

WSKAZÓWKA!

Przed szkoleniem warto dowiedzieć się, czy motywem organizacji nie był ciężki albo śmiertelny wypadek w firmie, ponieważ rozpoczynanie szkolenia od anegdoty w takiej sytuacji będzie nietaktem i zamiast zbudować osobisty kontakt z uczestnikami, zerwie się go bezpowrotnie.

Zadanie aktywizujące

Bardzo ciekawym sposobem jest wprowadzenie zadania aktywizującego. W tej roli świetnie sprawdzają się proste, ale niełatwe ła migłówki logiczne. Na przykład zadanie z 9 kropkami, które należy połączyć za pomocą czterech odcinków linii prostej, nie odrywając ołówka od papieru. Zadanie to ilustruje bardzo wymownie sposób, w jaki funkcjonuje myślenie i postrzeganie, oraz ujawnia schematy myślowe. Wprowadzenie tego lub podobnego zadania w części otwierającej szkolenie pełni kilka zadań:

  1. może zaintrygować. Prowadzący kieruje do uczestników szkolenia pytanie do grupy: „Za chwilę chciałbym zaprosić was do wykonania pewnego zadania. Być może zadacie sobie pytanie: jaki związek ma to zadanie z naszym tematem szkolenia. Chętnie do tego wrócę po wykonaniu zadania”.
  2. po wykonaniu zadania prowadzący może zadać grupie pytanie: „Jaka była bariera utrudniająca wykonanie tego zadania?” Jeśli wnioski grupy będą prawidłowe, padnie odpowiedź, że największą barierą było schematyczne myślenie. W tym miejscu można wrócić do pytania o związek tego zadania z tematem szkolenia. Można powiedzieć, że metoda z wprowadzaniem tego typu „otwieraczy” jest uniwersalna wszędzie tam, gdzie mamy uczyć się nowych rzeczy, ponieważ największą barierą nauczenia się czegoś nowego jest przekonanie, że już to wszystko wiem. To jest kolejny powód, dla którego warto stosować takie zadanie. Daje ono możliwość odwołania się do wniosków z tego zadania w trakcie trwania szkolenia podczas niekonstruktywnych dyskusji.

Test wstępny

Jest to technika bardzo skuteczna, ale również niebezpieczna. Test uświadamia uczestnikom, czego nie wiedzą. Wydaje się to szczególnie istotne w przypadku szkoleń z bhp, które w obiegowej opinii nie oferują nic ciekawego ani odkrywczego. Dobrze skonstruowany test wywołuje refleksję „mogę się tu nauczyć czegoś ważnego, więc może jednak warto posłuchać”. Inna korzyść z zastosowania testu to więcej zapamiętanego materiału. Pytania, które sprawiły uczestnikom trudność, spowodują, że ich uwaga w momencie omawiania danej kwestii będzie większa.

Stosując tę technikę, warto jednak pamiętać, że źle przeprowadzona może przynieść skutek odwrotny od zamierzonego. Może spowodować, że uczestnicy poczują się jak w szkole, co uruchomi cały cykl negatywnych skojarzeń związanych z procesem uczenia się. Dlatego należy zadbać o to, aby nikt nie poczuł się oceniany – można zaproponować podpisanie testu pseudonimem albo w ogóle zrezygnować z podpisywania.

Należy też wyjaśnić wyczerpująco cel przeprowadzenia testu, mówiąc o korzyściach indywidualnych. Korzyścią, jaką warto wskazać uczestnikom, będzie bez wątpienia uświadomienie sobie stanu wiedzy i możliwość uzupełnienia luk.

Studium przypadku

Studium przypadku to sformułowanie zadania związanego z tematem szkolenia. Można opisać jakieś zdarzenie, sytuację albo pokazać film, prosząc uczestników, aby odpowiedzieli na przygotowane przez prowadzącego pytania albo na podstawie przedstawionego materiału zdiagnozowali problem. W celu zwiększenia efektu aktywizującego warto podzielić dużą grupę na 3 mniejsze, a następnie porównać wyniki pracy.


PRZYKŁAD

Podzieleni na grupy uczestnicy otrzymują opis wypadku związanego z rodzajem wykonywanej przez nich pracy. Następnie uczestnicy otrzymują zadanie do wykonania w grupach: muszą znaleźć przyczynę wypadku, określić środki zapobiegawcze, które można było zastosować, żeby uniknąć zdarzenia, oraz sformułować konsekwencje zdarzenia.

Jest to doskonałe zadanie wprowadzające na szkoleniu dla osób kierujących pracownikami przed omówieniem kosztów wypadków przy pracy, oceny ryzyka czy zarządzania bezpieczeństwem, należy tylko odpowiednio dobrać przypadek i stymulować grupę do wyciągnięcia wniosków, na których nam zależy.

Szczególnie interesujące będą różnice – warto przedyskutować, w czym wnioski poszczególnych grup różnią się od siebie, z czego te różnice mogą wynikać, i chyba najważniejsze pytanie – jakie mogą być ewentualne skutki tych różnic.

PRZYKŁAD

Uczestnicy oglądają krótki film, w którym pracownik obsługuje maszynę, a następnie muszą w grupach określić:

zagrożenia, jakie występują przy tej pracy,

środki, jakie można zastosować, aby pracownik był lepiej chroniony.

Ćwiczenie powinno być poprzedzone wprowadzeniem na temat zagrożeń lub np. w grupie pracowników zatrudnionych na stanowiskach robotniczych – zapoznaniem z instrukcją obsługi.

Pomoce wizualne i techniczne

Pomoce wizualne są naturalnym sposobem wprowadzenia ożywienia nawet do najnudniejszego programu nauczania. Poza większą aktywizacją stosowanie pomocy wizualnych zwiększa też efektywność szkolenia.

WAŻNE!

Przyjmuje się, że stopień zapamiętania treści w zależności od formy przekazu wynosi:

● 5% z tego, co słyszymy (wykład),

● 10% z tego, co czytamy (lektura),

● 30% z tego, co widzimy (demonstracja),

● 50% z tego, co widzimy i słyszymy (dyskusja),

● 80% – samodzielne wykonanie zadania,

● 90% – uczenie innych.


Aby korzystać ze zróżnicowanych form uczenia, należy je przede wszystkim zaplanować. Dobrze zaplanowane w czasie użycie materiałów wizualnych może pomóc przebrnąć przez trudny moduł szkoleniowy. Zaplanowanie oznacza odpowiednie proporcje oraz nienadużywanie ich, aby szkolenie nie sprowadziło się wyłącznie do oglądania filmów i zdjęć. W trakcie szkolenia mamy do wyboru np. ogólnodostępne filmy instruktażowe, filmy przedstawiające drastyczne wypadki czy związane z rodzajem wykonywanej przez uczestników pracy. Warto polecić również serię znaną jako Napo (animowane filmy przygotowane przez Unię Europejską propagujące zagadnienia z dziedziny bezpieczeństwa), która cechuje się ciekawą i dowcipną formą.

Zadawanie pytań

Jednym z najlepszych sposobów na niedopuszczenie do spadku zainteresowania uczestników szkolenia jest:

  • zadawanie im pytań oraz
  • stymulowanie do zadawania pytań prowadzącemu.

Stawianie pytań powoduje w automatyczny sposób ukierunkowanie myślenia. Warto pamiętać, żeby nie marnować poprzez zdanie twierdzące tego, co można wyrazić pytaniem.

Zamiast przekazywać informację, warto zamienić ją na pytanie.

Szybka aktywizacja

W sytuacji kiedy uczestnicy są już zmęczeni, mają za sobą trudny moduł szkoleniowy lub z innych powodów stracili zainteresowanie szkoleniem, można zastosować jedną z zaproponowanych metod, aby pobudzić grupę:

  • podniesienie rąk (Kto zetknął się już z takim zachowaniem pracownika, niech podniesie rękę),
  • 3 minuty dla podgrup na trzy najważniejsze wnioski z dotychczasowych zajęć,
  • konkurs dla podgrupy, która pierwsza odpowie na pytanie dotyczące przerobionego materiału,
  • podkreślenie w materiałach części, z którą najbardziej się zgadzam/nie zgadzam,
  • ćwiczenie z elementami ruchu, np. na stojąco w parach tłumaczymy rozmówcy, co do tej pory było dla mnie najważniejsze. Ważne, aby uczestnicy ruszyli się ze swoich miejsc,
  • zagadka, np. „Jak myślicie, na 100 wypadków, ile % ....?”

Należy zwrócić uwagę na czynnik wspólny we wszystkich przedstawionych tu metodach. Tym czynnikiem jest zachowanie wykładowcy, jego mowa ciała i niewerbalne komunikaty, które wysyła. To, czy jest spójny i wiarygodny, czy działa dynamicznie, z dużą energią i pewnością siebie, czy raczej z jego postawy emanuje apatia i zniechęcenie. Dla powodzenia szkolenia jest to czynnik równie ważny, a czasami nawet ważniejszy niż przygotowanie merytoryczne. Można znać świetnie materiał, ale to nie gwarantuje sukcesu, i na odwrót, można być słabiej przygotowanym merytorycznie, ale poprowadzić zajęcia z dużą pewnością siebie i humorem, pobudzając uczestników do myślenia i zaangażowania. Należy pamiętać, że w dużej mierze dorośli uczestnicy szkolenia uczą się od siebie i należy stworzyć im jedynie do tego właściwe warunki.

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Umowy o pracę – zawieranie i rozwiązywanie
Umowy o pracę – zawieranie i rozwiązywanie
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Kontrola BHP za pomocą drona

    Kontrola BHP będzie odbywała się za pomocą drona. Dnia 22 września odbył się pierwszy test drona kontrolującego bezpieczeństwo na budowie.

    Niedziela handlowa - październik 2021

    Niedziela handlowa - październik 2021 ma aż 5 niedziel. Czy 3 października, 10 października, 17 października, 24 października, 31 października to niedziela handlowa? Kiedy jest najbliższa niedziela handlowa?

    Lata pracy a urlop

    Lata pracy a urlop - staż pracy ma znaczenie. Ile dni urlopu przysługuje w pierwszej pracy, a jaki jest wymiar urlopu po pierwszym roku pracy i w późniejszych latach? Sprawdź.

    Czy kwarantanna przerywa urlop?

    Czy kwarantanna przerywa urlop wypoczynkowy? Co na to Kodeks pracy? Czy można pracować na kwarantannie?

    Wypłata wynagrodzenia za pracę po ustaniu zatrudnienia

    Wypłata wynagrodzenia za pracę po ustaniu zatrudnienia to obwiązek pracodawcy. Kiedy wypłaca się ekwiwalent za urlop, odprawę i odszkodowanie? Co w przypadku śmierci pracownika lub pracodawcy?

    Dofinansowanie pensji z tarczy - zmiany w rozliczaniu

    Dofinansowanie pensji pracowników z tarczy antykryzysowej trzeba rozliczyć. Co się zmieni? Pracodawca zwróci środki pobrane na jednego pracownika, a nie wszystkie dopłaty.

    Potrącenie zaległości ZUS z emerytury od 2022 r.

    Potrącenie zaległości składkowych z emerytury i renty będzie możliwe od 2022 r. ZUS odliczy składkę zdrowotną, podatek i należności składkowe nieopłacone w terminie. Do jakiej wysokości? Co z zasiłkami?

    Niemcy: niezaszczepieni bez rekompensaty za czas kwarantanny

    Niezaszczepieni nie otrzymają rekompensaty za czas kwarantanny. Nowe przepisy w Niemczech zaczną obowiązywać od 1 listopada 2021 r.

    Praca zdalna a work-life balance

    Praca zdalna a work-life balance - za dużo work i za mało life? Z badania "Candidate Pulse" wynika, ze praca zdalna zachwiała balansem między życiem prywatnym i zawodowym. Pracownicy odczuwają również więcej presji ze strony pracodawców.

    Pracodawca sprawdzi certyfikat covid [VIDEO]

    Pracodawca sprawdzi certyfikat covid? Najpewniej tak, ale na zasadzie dobrowolności. Co to oznacza? Na to i inne pytania odpowiada Stanisław Szwed, wiceminister pracy, polityki społecznej i rodziny.

    Obniżenie wieku emerytalnego jako fatalna decyzja [VIDEO]

    Obniżenie wieku emerytalnego było fatalną decyzją. Ekonomiści negatywnie oceniają niższy i zróżnicowany dla kobiet i mężczyzn wiek emerytalny w Polsce.

    Co pandemia uświadomiła menadżerom? [VIDEO]

    Pandemia a zarządzanie - co kryzys wywołany pandemią uświadomił menadżerom? Okazało się, że kapitał ludzki jest niezwykle ważny. Duże znaczenie ma także zdolność do szybkich zmian.

    Kodeks pracy art. 30

    Kodeks pracy w art. 30 wylicza sposoby rozwiązania umowy o pracę: porozumienie stron, wypowiedzenie, dyscyplinarka i upływ czasu.

    Kontroferta dla pracownika - co to jest?

    Kontroferta dla pracownika - co to jest i w jakim celu się ją stosuje? Czy warto przyjąć kontrofertę?

    Jesienna rekrutacja w logistyce - jak zachęcić do pracy w firmie?

    Startuje jesienna rekrutacja w logistyce. Jakich pracowników brakuje? Jak zachęcić do pracy w danej firmie? Co przyciąga pracowników?

    Kontrole PIP na małych budowach 2021 - wyniki

    Kontrole PIP na małych budowach zostały wzmożone w 2021 r. Z danych statystycznych wynika, że to właśnie na małych budowach jest najwięcej wypadków przy pracy. Jakie są wyniki kontroli PIP?

    Praca sezonowa - prawa cudzoziemców przez cały rok

    Praca sezonowa - prawa cudzoziemców nie są sezonowe. Przypomina o tym PIP w kampanii "Prawa przez cały rok". Jak zatrudnić cudzoziemca na podstawie zezwolenia na pracę sezonową? Czym jest umowa o pomocy przy zbiorach?

    Europejskie Porozumienie dotyczące aktywnego starzenia się

    Europejskie Porozumienie podpisane w 2017 r. dotyczy aktywnego starzenia się i podejścia międzypokoleniowego w pracy. Realizując je, w Polsce powstało "Porozumienie strony pracowników oraz strony pracodawców RDS na rzecz aktywnego starzenia". Wypracowano w nim szereg rozwiązań na rzecz aktywnego starzenia się.

    Kiedy zmiana czasu na zimowy w 2021?

    Kiedy jest zmiana czasu na zimowy w 2021 r.? Czy ostatni raz przestawiamy zegarki jesienią? Jak zmiana czasu wpływa na czas pracy w nocy?

    Wypłata wynagrodzenia za pracę w sobotę, niedzielę

    Wypłata wynagrodzenia za pracę to podstawowy obowiązek pracodawcy. Co w przypadku, gdy dzień wypłaty wynagrodzenia wypada w sobotę lub niedzielę?

    Jak niemieccy pracodawcy przygotowują się na 4 falę covid?

    4 fala covid przewidywana jest na jesień 2021 r. Statystyki wskazują na tendencję wzrostową zakażeń. Jak niemieccy pracodawcy przygotowują się na ten trudny czas?

    Weryfikacja szczepień pracowników - projekt

    Weryfikacja szczepień pracowników - trwają prace nad projektem nowych przepisów. Czy pracodawcy będą mogli sprawdzić fakt zaszczepienia się przeciw COVID-19 przez pracowników?

    Umowa o dzieło - ZUS, zgłoszenie

    Umowa o dzieło - zgłoszenie do ZUS jest obowiązkowe od 2021 r. Jaki jest termin na zgłoszenie? Kto musi zgłosić umowę do ZUS?

    Zmiany w ubezpieczeniach społecznych od 18 września 2021 r.

    Najnowsze zmiany w ubezpieczeniach społecznych weszły w życie 18 września 2021 r. Sprawdź, co się zmieni.

    Wypalenie zawodowe podstawą zwolnienia lekarskiego od 2022 r.

    Wypalenie zawodowe od 2022 r. będzie podstawą do otrzymania zwolnienia lekarskiego (l4). Czym jest wypalenie? Jakie są objawy? Jak przeciwdziałać?