Pracownik ma prawo do urlopu wypoczynkowego

Urlop wypoczynkowy

W prawie pracy

Pracownik ma prawo do płatnego urlopu wypo­czynkowego. Może z niego skorzystać za zgodą pracodawcy.

Jeżeli pracownik ma staż urlopowy poniżej 10 lat, przysługuje mu 20 dni urlopu. W przypadku stażu w wysokości co najmniej 10 lat pracownikowi nale­ży się 26 dni urlopu wypoczynkowego. Pracownicy zatrudnieni w niepełnym wymiarze czasu pracy mają urlop wypoczynkowy proporcjonalny do wymiaru etatu.

Prawo do urlopu wypoczynkowego pracownik nabywa z początkiem każdego roku kalendarzo­wego. Inaczej prawo do urlopu nabywają pracowni­cy podejmujący pierwszą w życiu pracę. Urlop przy­sługuje im po każdym miesiącu pracy, w wymiarze 1,66 dnia, jeżeli posiadają krótszy niż 10-letni staż urlopowy. Urlopu tego nie zaokrągla się do peł­nych dni. Dopiero od następnego roku pracownicy ci nabywają prawo do urlopu na zasadach obowią­zujących pozostałych pracowników. Urlopu udziela się na dni pracy. Pracodawca powi­nien pamiętać, że jedna część urlopu wypoczyn­kowego w danym roku kalendarzowym powinna składać się co najmniej z 14 kolejnych dni kalen­darzowych.

Zobacz również: Wniosek o urlop wypoczynkowy po urlopie macierzyńskim

Urlopu wypoczynkowego udziela się pracowniko­wi w tym roku, w którym nabył do niego prawo. Wyjątkiem od tej zasady jest udzielenie urlopu zale­głego najpóźniej do 30 września następnego roku. Dotyczy to wszystkich przypadków niewykorzysta­nia urlopu zgodnie z planem urlopów lub zgodnie z indywidualnymi ustaleniami (przesunięcie urlopu, odwołanie z urlopu itp.). Pracodawca, nie udzielając w podanych terminach urlopu wypoczynkowego, popełnia wykroczenie przeciwko prawom pracow­nika, narażając się na ukaranie grzywną w wysoko­ści od 1 tys. zł do 30 tys. zł. W przypadku zmiany pracodawcy urlopu wypo­czynkowego udziela się pracownikowi proporcjo­nalnie do okresu zatrudnienia w danej firmie. Jeżeli pracownik podejmie pracę u kolejnego pracodawcy w trakcie miesiąca, za ten miesiąc urlop należy mu się od dotychczasowego pracodawcy, chociażby przepracował tylko 1 dzień. Urlop proporcjonalny przysługuje również w przy­padku powrotu pracownika z urlopu wychowaw­czego, bezpłatnego, tymczasowego aresztowania, odbywania kary pozbawienia wolności, nieuspra­wiedliwionej nieobecności w pracy, odbywania zasadniczej służby wojskowej lub jej form zastęp­czych, okresowej służby wojskowej, przeszkole­nia wojskowego albo ćwiczeń wojskowych. Zasada ta dotyczy tylko okresów trwających co najmniej 1 miesiąc. Za takie okresy nie przysługuje urlop wypoczynkowy. Należy zauważyć, że omawia­na sytuacja dotyczy przypadków, gdy pracownik powraca do pracy po okresie nieobecności. Jeśli pracownik powraca z urlopu wychowawczego, obniżenie urlopu wypoczynkowego nie następuje w roku, w którym pracownik rozpoczął korzystanie z urlopu wychowawczego.

W wynagrodzeniach

Za urlop wypoczynkowy przysługuje takie wynagro­dzenie, jakie zatrudniony otrzymałby, gdyby w tym czasie pracował. Do podstawy wymiaru wynagro­dzenia urlopowego należy przyjąć:

• składniki wynagrodzenia określone w stałej stawce miesięcznej w wysokości należnej pra­cownikowi w miesiącu wykorzystywania urlopu,
• zmienne składniki wynagrodzenia przysługują­ce za okres nie dłuższy niż 1 miesiąc w łącznej wysokości wypłaconej pracownikowi w okresie 3 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc rozpoczęcia urlopu, a w przypadku znacznych wahań ich wysokości - z 12 mie­sięcy poprzedzających miesiąc rozpoczęcia urlopu.

W podstawie wymiaru wynagrodzenia urlopowe­go nie należy uwzględniać m.in. jednorazowych, nieperiodycznych wypłat za spełnienie określone­go zadania bądź za określone osiągnięcie, graty­fikacji (nagród) jubileuszowych, ekwiwalentu pie­niężnego za urlop wypoczynkowy czy wynagro­dzenia za czas niezdolności do pracy wskutek choroby.

Wynagrodzenie urlopowe oblicza się:

• dzieląc podstawę wymiaru przez liczbę godzin, w czasie których pracownik wykonywał pracę w okresie, z którego została ustalona ta pod­stawa, a następnie,
• mnożąc tak ustalone wynagrodzenie za jedną godzinę pracy przez liczbę godzin, jakie pracow­nik przepracowałby w czasie urlopu w ramach normalnego czasu pracy, zgodnie z obowiązu­jącym go rozkładem czasu pracy, gdyby w tym czasie nie korzystał z urlopu.

W ubezpieczeniach

Wynagrodzenie wypłacone pracownikowi za czas urlopu wypoczynkowego stanowi podstawę wymia­ru składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpie­czenie zdrowotne.

W zasiłkach

Przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku choro­bowego okres urlopu wypoczynkowego traktu­je się jak dni przepracowane. Wynagrodzenie za urlop powinno zostać doliczone do wynagrodze­nia za przepracowany okres w danym miesiącu (miesiącach).

Polecamy serwis: Urlopy