REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Sytuacja pracowników szczególnie chronionych w czasie zwolnień grupowych

Ryszard Sadlik
Ryszard Sadlik

REKLAMA

Osoby w wieku przedemerytalnym oraz kobiety w ciąży należą do grupy pracowników, których ochrona w czasie zwolnień grupowych ulega jedynie niewielkiemu ograniczeniu. W takim przypadku pracodawca może zastosować wobec nich jedynie wypowiedzenie zmieniające.

Przepisy Kodeksu pracy oraz ustaw szczególnych przewidujące ochronę zatrudnienia poszczególnych grup pracowników zostają wyłączone lub ograniczone w razie przeprowadzania zwolnień grupowych z przyczyn niedotyczących pracowników. Dokonywane są one na podstawie ustawy z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (zwanej dalej ustawą).

REKLAMA

Autopromocja

Ograniczenia zastosowania ogólnych zasad ochrony stałości stosunków pracy uzasadnione są potrzebą ułatwienia pracodawcy dokonania zwolnień pracowników lub zmiany ich warunków pracy w sytuacjach, gdy wymagają tego jego potrzeby.

Jakie są skutki niezastosowania przepisów o zwolnieniach grupowych do pracowników zatrudnionych na czas określony >>

Zakres wyłączenia lub ograniczenia norm ochronnych prawa pracy przewiduje art. 5 ustawy. Przepis ten modyfikuje zakres i sposób ochrony poszczególnych grup pracowników. Przy czym modyfikacja ta jest zróżnicowana w stosunku do różnych grup pracowników, których stosunki pracy podlegają szczególnej ochronie.

Wyłączenia przy wypowiadaniu umów

Przy wypowiadaniu pracownikom stosunków pracy w ramach grupowego zwolnienia nie stosuje się art. 38 i 41 k.p., a także przepisów odrębnych dotyczących szczególnej ochrony pracowników przed wypowiedzeniem lub rozwiązaniem stosunku pracy (art. 5 ust. 1 ustawy). Jednak od tej zasady istnieją poważne wyjątki określone w dalszej części tego przepisu, tj. w art. 5 ust. 2–4. Należy przede wszystkim zaznaczyć, że w razie niezawarcia porozumienia, o którym mowa w art. 3, przy wypowiadaniu pracownikom stosunków pracy, a także warunków pracy i płacy, stosuje się art. 38 k.p. Przepis ten wymaga zawiadomienia zakładowej organizacji związkowej reprezentującej pracownika o zamiarze wypowiedzenia umowy zawartej na czas nieokreślony.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

WAŻNE!

Jeśli nie dojdzie do zawarcia porozumienia określającego zasady postępowania w sprawach dotyczących pracowników objętych zamiarem grupowego zwolnienia, pracodawca będzie zmuszony także podczas zwolnień grupowych konsultować z zakładową organizacją związkową zamiar złożenia wypowiedzenia umowy o pracę lub wypowiedzenia zmieniającego pracownikom zatrudnionym na czas nieokreślony.


Ponieważ zakres ograniczeń ochrony zatrudnienia poszczególnych grup pracowników jest zróżnicowany, poniżej zostanie przedstawiony podział tych pracowników na 3 grupy w zależności od tego, w jakim stopniu regulacje ustawy ograniczają zakres ochrony tych pracowników.

Tylko wypowiedzenie zmieniające

Do pierwszej grupy pracowników, których ochrona ulega jedynie niewielkiemu ograniczeniu, należą pracownicy, wobec których pracodawca w czasie zwolnienia grupowego może zastosować tylko wypowiedzenie zmieniające. Chodzi tu o pracowników będących:

  • w wieku przedemerytalnym,
  • ojcami w okresie korzystania z urlopu macierzyńskiego,
  • członkami rady pracowniczej przedsiębiorstwa państwowego,
  • członkami zarządu zakładowej organizacji związkowej,
  • członkami zakładowej organizacji związkowej, upoważnionymi do reprezentowania tej organizacji wobec pracodawcy albo organu lub osoby dokonującej za pracodawcę czynności w sprawach z zakresu prawa pracy,
  • członkami specjalnego zespołu negocjacyjnego lub europejskiej rady zakładowej,
  • członkami specjalnego zespołu negocjacyjnego, zespołu przedstawicielskiego albo przedstawicielem pracowników w radzie nadzorczej spółki powstałej w wyniku połączenia transgranicznego spółek,
  • społecznymi inspektorami pracy,
  • osobami powołanymi do odbycia czynnej służby wojskowej, służby zastępczej, zasadniczej służby wojskowej albo przeszkolenia wojskowego,
  • pracownicami – kobietami w ciąży i na urlopie macierzyńskim.

Czy można zwolnić w danej grupie zawodowej pracowników w ramach zwolnień grupowych i zatrudnić nowych pracowników w innej grupie zawodowej >>

Szczególna ochrona stosunku pracy tych pracowników polega na tym, że pracodawca nie może z nimi rozwiązać umowy o pracę w czasie trwania okresu ochronnego. Ochrona ta zostaje zachowana także w czasie zwolnienia grupowego. Wprowadzono jedynie możliwość wypowiedzenia im warunków pracy lub płacy. Pracodawca może za pomocą wypowiedzenia zmieniającego przekształcić ich warunki pracy, np. przez zaproponowanie innego stanowiska czy wynagrodzenia. Jednak w razie wypowiedzenia tym pracownikom warunków pracy lub płacy, które spowoduje obniżenie ich wynagrodzenia, przysługuje im dodatek wyrównawczy do końca okresu, w którym korzystaliby ze szczególnej ochrony przed wypowiedzeniem lub rozwiązaniem stosunku pracy.


Bez dodatków wyrównawczych

Wobec drugiej grupy pracowników chronionych pracodawca może zastosować wypowiedzenie zmieniające, ale już bez konieczności wypłaty im dodatków wyrównawczych. Możliwe jest także zastosowanie wobec nich wypowiedzenia umowy o pracę, jednak jest to uzależnione od zaistnienia warunków określonych w art. 5 ust. 3 i 4 ustawy. Chodzi tu o pracowników korzystających z urlopu lub nieobecnych w pracy z innych usprawiedliwionych przyczyn (np. z powodu choroby). Wobec tych pracowników pracodawca może zastosować wypowiedzenie zmieniające, lecz w razie obniżenia ich wynagrodzenia w wyniku ww. wypowiedzenia nie mają oni prawa do dodatków wyrównawczych.

Pracodawca może także wypowiedzieć tym pracownikom umowy o pracę. Jest to jednak dopuszczalne tylko w przypadku urlopu trwającego przynajmniej 3 miesiące oraz w czasie innej usprawiedliwionej nieobecności pracownika w pracy (np. z tytułu choroby).

Jeśli chodzi o urlop, to przyjmuje się tu wszelkie urlopy pracownicze, a więc zarówno wypoczynkowe, jak i bezpłatne czy wychowawcze, z wyjątkiem urlopu macierzyńskiego. Natomiast w przypadku innej nieobecności pracownika pracodawca może ww. pracownikom wypowiedzieć umowę o pracę tylko wtedy, gdy ta nieobecność trwa dłużej niż okres uprawniający pracodawcę do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia.

Wypowiedzenia w trakcie procedury przygotowawczej do zwolnień grupowych >>

Wypowiedzenie umowy bez ograniczeń

Natomiast do trzeciej grupy pracowników należą ci, którym pracodawca może w ramach zwolnień grupowych wypowiedzieć umowę o pracę bez żadnych ograniczeń. Dotyczy to np. pracowników będących radnymi gmin, posłami, senatorami czy będących członkami rady naukowej w jednostce badawczo-rozwojowej oraz innych, którzy nie zostali wymienieni w art. 5 ust. 5 ustawy. Wynika to z art. 5 ust. 1 ustawy, który generalnie wyłącza stosowanie przepisów odrębnych dotyczących szczególnej ochrony pracowników przed wypowiedzeniem lub rozwiązaniem stosunku pracy, poza wyjątkami wskazanymi w dalszej części tego przepisu.

Podstawa prawna:

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Lewiatan: Minimalne wynagrodzenie powiązane z sytuacją gospodarczą? Przedsiębiorcy postulują wyższy wzrost wynagrodzeń w budżetówce

W 2025 r. wzrośnie wynagrodzenie minimalne, a płace w budżetówce mogą być podwyższone więcej niż wynika to ze wstępnego stanowiska rządu – komentuje rezultaty ostatniego posiedzenia Rady Dialogu Społecznego prof. Jacek Męcina, doradca zarządu Konfederacji Lewiatan.

Nazwa "urlop macierzyński" jest nieadekwatna? Kojarzy się z wypoczynkiem

44 proc. badanych jest zdania, że należy zmienić nazwę "urlop macierzyński". Obowiązująca nazwa sugeruje, że opieka nad dzieckiem jest czasem odpoczynku. Ruszyła kampania edukacyjna #ToNieUrlop, zmieniająca krzywdzące przekonania społeczne na temat opieki nad małym dzieckiem i urlopów macierzyńskich. 

Wkrótce będą wyższe świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Wzrost o 100 proc. – od kiedy?

Wraz ze wzrostem kosztów utrzymania rosną też potrzeby osób uprawnionych do alimentów. Nowelizacja przepisów o ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów zwiększy wysokość wsparcia materialnego z funduszu alimentacyjnego.

4650 zł brutto płacy minimalnej w 2025 roku - to postulat wszystkich związkowców. Czy rząd ustąpi?

Na posiedzeniu w dniu 15 lipca 2024 r. Radzie Dialogu Społecznego nie udało się wypracować wspólnego stanowiska w sprawie propozycji wzrostu minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2025 r. To oznacza, że rząd do 15 września ma czas na podjęcie ostatecznej decyzji w tej sprawie.

REKLAMA

Zmiany w raportach ZUS RPA i ZUS RIA. Będą nowe kody tytułu ubezpieczenia

Zmienią się wzory imiennego raportu miesięcznego o przychodach ubezpieczonego/okresach pracy nauczycielskiej – o symbolu ZUS RPA oraz wzoru raportu informacyjnego – o symbolu ZUS RIA. Pojawią się też nowe kody tytułu ubezpieczenia. Trwają prace nad nowelizacją przepisów.

Będzie zmiana wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę. Ile wyniosą świadczenia zależne od płacy minimalnej?

Minimalne wynagrodzenie za pracę zmieni się od 1 stycznia 2025 r. Wraz z minimalną płacą zmieni się także wysokość świadczeń powiązanych z minimalnym wynagrodzeniem. Jakie to świadczenia? Ile wyniosą?

Odpowiedzialność pracodawcy za pogorszenie stanu zdrowia pracowników w czasie upału. Jaka jest, czy polisa ochroni

Jeżeli pracownik zasłabnie lub dozna udaru słonecznego lub cieplnego w czasie pracy, pracodawca naraża się na ewentualne roszczenie z żądaniem wypłaty odszkodowania. Przed tego rodzaju finansowymi konsekwencjami upałów firmy mogą się ubezpieczyć. Słuzy do tego polisa OC pracodawcy.

Zmiana pracy nie zawsze jest możliwa. Co robić?

Dlaczego pracownicy niezadowoleni z pracy wciąż w niej tkwią? Zmiana pracy nie zawsze jest możliwa. Co można zrobić, aby podnieść swoją atrakcyjność na rynku pracy? Jak rozwijać kompetencje i szkolić się u dotychczasowego pracodawcy? Dlaczego tak mało pracowników decyduje się na rozmowę o podwyżce wynagrodzenia? Oto wskazówki eksperta rynku pracy, Mateusza Żydka.

REKLAMA

Świadczenie urlopowe w szkołach. Czy powinno uwzględniać kryterium socjalne?

Do 31 sierpnia 2024 r. nauczyciele powinni otrzymać świadczenia urlopowe. Świadczenie, wypłacane wszystkim nauczycielom, jest finansowane ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. Czy powinny uwzględniać kryterium socjalne?

Nauczycielskie świadczenie kompensacyjne. Więcej osób uzyska prawo do świadczenia

1 września 2024 r. więcej osób uzyska prawo do nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego. Jakie warunki należy spełniać, żeby nabyć prawo do tego świadczenia?

REKLAMA