REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Kontrola zwolnień lekarskich

Magdalena Kasprzak
Radca prawny, doktor nauk prawnych. Pracowała w Departamencie Prawnym Głównego Inspektoratu Pracy, autorka licznych publikacji w wiodących polskich wydawnictwach prawniczych. Doradca prawny w kancelariach prawnych, wykładowca akademicki, prezes zarządu ANTERIS Fundacji Pomocy Prawnej

REKLAMA

Okres pobytu na zwolnieniu lekarskim ma na celu szybki powrót pracownika do zdrowia i do pracy. Jeżeli pracodawca ma wątpliwości co do faktycznego stanu zdrowia swojego podwładnego, może sprawdzić, w jaki sposób pracownik wykorzystuje zwolnienie lekarskie.

Pracownik, który stał się niezdolny do pracy z powodu choroby, ma prawo do odpowiedniego wynagrodzenia. Jedynym obowiązkiem pracowników jest dostarczenie pracodawcy zwolnienia lekarskiego (ZUS ZLA) w ciągu 7 dni od dnia jego otrzymania. Obowiązek ten wynika z art. 62 ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (zwanej dalej ustawą chorobową). Należy pamiętać również, że termin 7-dniowy na złożenie pracodawcy zwolnienia lekarskiego liczony jest od dnia, w którym zwolnienie zostało pracownikowi wystawione. Oznacza to, że dnia wystawienia zwolnienia nie bierzemy pod uwagę.

Autopromocja

Pracodawca może kontrolować zwolnienia lekarskie

Organami uprawnionymi do kontroli prawidłowego wykorzystywania zwolnień lekarskich przez pracowników są pracodawcy, którzy zgłaszają do ubezpieczenia chorobowego powyżej 20 ubezpieczonych oraz ZUS (art. 68 ustawy chorobowej).

Zwolnienia lekarskie kontrolowane są pod względem:

  • prawidłowości ich wykorzystywania przez chorego pracownika oraz
  • formalnej zgodności z obowiązującymi przepisami.

Prawidłowe wykorzystanie zwolnienia

Kontrola prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy z powodu choroby polega na ustaleniu, czy pracownik w okresie orzeczonej niezdolności do pracy:

  • nie wykonuje pracy zarobkowej,
  • nie wykorzystuje zwolnienia lekarskiego od pracy w sposób niezgodny z jego celem (§ 5 rozporządzenia z 27 lipca 1999 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy oraz formalnej kontroli zaświadczeń lekarskich; zwanego dalej rozporządzeniem).

Natomiast kontrola prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki nad dzieckiem lub innym chorym członkiem rodziny polega na ustaleniu, czy:

Dalszy ciąg materiału pod wideo
  • ubezpieczony nie wykonuje pracy zarobkowej,
  • ubezpieczony nie wykorzystuje zwolnienia lekarskiego od pracy niezgodnie z jego celem,
  • poza ubezpieczonym nie ma innych członków rodziny pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, mogących zapewnić opiekę (nie dotyczy to sprawowania opieki nad chorym dzieckiem w wieku do 2 lat - § 6 rozporządzenia).

W przypadku gdy pracodawca ma wątpliwości, czy pracownik prawidłowo wykorzystuje zwolnienie lekarskie, ma prawo przeprowadzić kontrolę w jego miejscu zamieszkania lub miejscu czasowego pobytu. Kontrolę przeprowadza osoba do tego upoważniona. Polega to na tym, że pracodawca wybranej osobie wystawia imienne upoważnienie uprawniające do przeprowadzenia kontroli pracownika przebywającego na zwolnieniu.

Wzór upoważnienia

Przykład

Chcieliśmy skontrolować naszego pracownika przebywającego na zwolnieniu. Niestety podczas kontroli nie było go w domu. Czy ten fakt stanowi naruszenie zasad wykorzystywania zwolnienia lekarskiego?

Nie, pracownik przebywający na zwolnieniu lekarskim może np. wyjechać na okres leczenia do rodziny. Oczywiście wskazane wówczas byłoby poinformowanie pracodawcy o miejscu swojego pobytu. Nie należy zapominać również, że chory pracownik z różnych powodów może przebywać poza domem. Wykonywanie czynności niezbędnych do zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, czyli np. zrobienie zakupów lub wizyta w aptece, nie powodują naruszenia zasad prawidłowego wykorzystywania zwolnienia lekarskiego. Podobnie gdy, sprawując opiekę nad chorym członkiem rodziny, pracownik wykonywał czynności domowe w zastępstwie osoby, nad którą sprawuje opiekę.

W razie nieobecności pracownika w domu należy kontrolę ponowić i wyjaśnić przyczyny tej nieobecności.


Kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy nie przeprowadza się w ostatnim dniu zwolnienia, chyba że zachodzą okoliczności wskazujące na wykonywanie pracy zarobkowej albo wykorzystywanie zwolnienia od pracy niezgodnie z jego przeznaczeniem.

Przykład

Czy z każdej przeprowadzonej kontroli wykorzystywania zwolnień lekarskich przez naszych pracowników należy sporządzać protokół?

Nie, protokół jest sporządzany jedynie w sytuacji, gdy kontrola wskaże, że pracownik korzysta ze zwolnienia lekarskiego w sposób niezgodny z jego przeznaczeniem. Dopiero w takim przypadku kontrolujący sporządza protokół, w którym opisuje, na czym polegało nieprawidłowe wykorzystywanie zwolnienia przez pracownika (§ 9 rozporządzenia).

W sytuacji gdy podczas kontroli nie zostaną stwierdzone nieprawidłowości w wykorzystaniu zwolnienia przez pracownika, nie ma obowiązku sporządzania protokołu w tej sprawie. Protokół z kontroli należy przedłożyć samemu pracownikowi w celu wniesienia przez niego uwag lub stosownych wyjaśnień.

Wzór protokołu

Wszelkie wątpliwości, czy zwolnienie lekarskie wykorzystywane jest zgodnie z jego celem, rozstrzyga właściwa jednostka organizacyjna ZUS.

Autopromocja

Kontrola formalna

Taka kontrola zaświadczeń lekarskich polega przede wszystkim na sprawdzeniu, czy zaświadczenie nie jest sfałszowane oraz czy zostało wystawione zgodnie z przepisami dotyczącymi orzekania o czasowej niezdolności do pracy.

W przypadku gdy pracodawca:

  • ma podejrzenie o sfałszowaniu zaświadczenia - powinien wystąpić do lekarza leczącego o wyjaśnienie zaistniałej sytuacji,
  • ma zastrzeżenia, co do zgodności wydanego zaświadczenia z przepisami o orzekaniu o czasowej niezdolności do pracy - powinien wystąpić o wyjaśnienie do terenowej jednostki organizacyjnej ZUS.

Pracodawca musi pamiętać o tym, że ewentualne braki w zwolnieniu lekarskim lub sprostowania błędu może dokonać nie tylko lekarz, który wystawił zwolnienie, ale również inny lekarz pracujący w przychodni.

Podstawa prawna:

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Uprawnienia rodzicielskie
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
    nie ma takiej możliwości
    3
    6
    9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
    Następne
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Wideoszkolenie: Zasady pracy przy monitorze ekranowym – nowe obowiązki pracodawców + WZORY DOKUMENTÓW

    Wideoszkolenie „Zasady pracy przy monitorze ekranowym – nowe obowiązki pracodawców” poświęcone jest zmianom wprowadzonym nowelizacją rozporządzenia ws. bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe. 

    Badania profilaktyczne pracowników. Przeciwwskazania lekarskie do wykonywania pracy uzasadniają wypowiedzenie umowy o pracę

    Pracodawca nie może dopuścić do pracy pracownika bez aktualnego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku. Jeżeli w wyniku badań profilaktycznych lekarz medycyny pracy nie dopuścił pracownika do pracy ze względu na stan zdrowia, wówczas pracodawca może zmienić pracownikowi warunki pracy lub wypowiedzieć mu umowę o pracę.

    Nieobecność w pracy. Wezwanie urzędu, sądu, policji – jak się usprawiedliwić

    Nieobecność w pracy będąca skutkiem wezwania pracownika przez organ publiczny można usprawiedliwić. Przepisy prawa pracy określają sposób usprawiedliwiania tego rodzaju nieobecności. Jak można usprawiedliwić nieobecność na wezwanie organu publicznego? Wyjaśniamy.

    Praca zdalna w ciąży – wniosek [WZÓR]

    Wniosek o pracę zdalną w ciąży składa się na podstawie art. 6719 § 6 KP. Czy pracodawca może odmówić pracy zdalnej kobiecie w ciąży? Przedstawiamy wzór wniosku o pracę zdalną dla pracownicy w ciąży składany w trybie uprzywilejowanym. 

    REKLAMA

    Dni wolne od pracy w święta religijne. Czy pracownik nie będący katolikiem ma prawo do zwolnienia od pracy?

    W święta Bożego Narodzenia pracownikom przysługują dni ustawowo wolne od pracy. Osoby wyznające inną religię także mają prawo do obchodzenia swoich świąt i z tego tytułu przysługują im dni wolne. Muszą jednak złożyć pracodawcy wniosek o ich udzielenie.

    Webinarium: „20 problemów kadrowca na przełomie roku + WZORY”

    Początek roku zawsze oznacza w działach kadr i płac nowe obowiązki. Dla ułatwienia zebraliśmy je w jednym miejscu. Skorzystaj z praktycznych warsztatów pt. „20 problemów kadrowca na przełomie roku + WZORY”, które odbędą się już 15 grudnia 2023 r.

    Ponad 477 tys. niepełnosprawnych pracuje w Polsce. To 3,2 proc. ogółu pracujących. GUS podał dane za czerwiec 2023 r.

    Na koniec czerwca 2023 r. było 477,4 tys. niepełnosprawnych pracujących w gospodarce narodowej. Wśród niepełnosprawnych pracujących 51,5% stanowiły kobiety. Udział niepełnosprawnych pracujących w liczbie pracujących ogółem w czerwcu 2023 r. wyniósł 3,2%.

    Młodzieżowe Słowo Roku 2023. Jest zwycięzca i Nagroda Jury! Czy rozumiesz wszystkie słowa z finałowej dwudziestki?

    Zakończono już głosowanie na 20 finałowych słów w plebiscycie PWN – Młodzieżowe Słowo Roku 2023. Wyniki zostały ogłoszone 7 grudnia 2023 r. Znamy słowo nr 1 nr 2 i nr 3, przyznano także Nagrodę Jury. Czy wiesz co oznaczają wszystkie te słowa?

    REKLAMA

    Okulary lub szkła kontaktowe dla pracownika. Jak często pracownik może otrzymać dofinansowanie od pracodawcy?

    Pracodawca zobowiązany jest do zapewnienia okularów lub szkieł kontaktowych korygujących wzrok pracownikom zatrudnionym przy obsłudze monitora ekranowego. Dofinansowanie do okularów lub soczewek kontaktowych przysługuje, jeżeli wyniki badań okulistycznych przeprowadzonych w ramach profilaktycznej opieki zdrowotnej wykażą potrzebę ich stosowania.

    Jaka jest dopuszczalna minimalna temperatura w pomieszczeniach pracy? Z powodu chłodu pracownik może odmówić wykonywania pracy!

    Zimą pracodawcy powinni zapewnić odpowiednie temperatury w pomieszczeniach pracy. Z powodu zimna pracownik może odmówić wykonywania pracy. Natomiast pracodawca może ponieść karę, jeśli nie utrzyma prawidłowej temperatury w pomieszczeniach pracy.

    REKLAMA