REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Kontrola zwolnień lekarskich

Magdalena Kasprzak
Radca prawny, doktor nauk prawnych. Pracowała w Departamencie Prawnym Głównego Inspektoratu Pracy, autorka licznych publikacji w wiodących polskich wydawnictwach prawniczych. Doradca prawny w kancelariach prawnych, wykładowca akademicki, prezes zarządu ANTERIS Fundacji Pomocy Prawnej

REKLAMA

Okres pobytu na zwolnieniu lekarskim ma na celu szybki powrót pracownika do zdrowia i do pracy. Jeżeli pracodawca ma wątpliwości co do faktycznego stanu zdrowia swojego podwładnego, może sprawdzić, w jaki sposób pracownik wykorzystuje zwolnienie lekarskie.

Pracownik, który stał się niezdolny do pracy z powodu choroby, ma prawo do odpowiedniego wynagrodzenia. Jedynym obowiązkiem pracowników jest dostarczenie pracodawcy zwolnienia lekarskiego (ZUS ZLA) w ciągu 7 dni od dnia jego otrzymania. Obowiązek ten wynika z art. 62 ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (zwanej dalej ustawą chorobową). Należy pamiętać również, że termin 7-dniowy na złożenie pracodawcy zwolnienia lekarskiego liczony jest od dnia, w którym zwolnienie zostało pracownikowi wystawione. Oznacza to, że dnia wystawienia zwolnienia nie bierzemy pod uwagę.

REKLAMA

Autopromocja

Pracodawca może kontrolować zwolnienia lekarskie

Organami uprawnionymi do kontroli prawidłowego wykorzystywania zwolnień lekarskich przez pracowników są pracodawcy, którzy zgłaszają do ubezpieczenia chorobowego powyżej 20 ubezpieczonych oraz ZUS (art. 68 ustawy chorobowej).

Zwolnienia lekarskie kontrolowane są pod względem:

  • prawidłowości ich wykorzystywania przez chorego pracownika oraz
  • formalnej zgodności z obowiązującymi przepisami.

Prawidłowe wykorzystanie zwolnienia

Kontrola prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy z powodu choroby polega na ustaleniu, czy pracownik w okresie orzeczonej niezdolności do pracy:

  • nie wykonuje pracy zarobkowej,
  • nie wykorzystuje zwolnienia lekarskiego od pracy w sposób niezgodny z jego celem (§ 5 rozporządzenia z 27 lipca 1999 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy oraz formalnej kontroli zaświadczeń lekarskich; zwanego dalej rozporządzeniem).

Natomiast kontrola prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki nad dzieckiem lub innym chorym członkiem rodziny polega na ustaleniu, czy:

Dalszy ciąg materiału pod wideo
  • ubezpieczony nie wykonuje pracy zarobkowej,
  • ubezpieczony nie wykorzystuje zwolnienia lekarskiego od pracy niezgodnie z jego celem,
  • poza ubezpieczonym nie ma innych członków rodziny pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, mogących zapewnić opiekę (nie dotyczy to sprawowania opieki nad chorym dzieckiem w wieku do 2 lat - § 6 rozporządzenia).

W przypadku gdy pracodawca ma wątpliwości, czy pracownik prawidłowo wykorzystuje zwolnienie lekarskie, ma prawo przeprowadzić kontrolę w jego miejscu zamieszkania lub miejscu czasowego pobytu. Kontrolę przeprowadza osoba do tego upoważniona. Polega to na tym, że pracodawca wybranej osobie wystawia imienne upoważnienie uprawniające do przeprowadzenia kontroli pracownika przebywającego na zwolnieniu.

Wzór upoważnienia

Przykład

Chcieliśmy skontrolować naszego pracownika przebywającego na zwolnieniu. Niestety podczas kontroli nie było go w domu. Czy ten fakt stanowi naruszenie zasad wykorzystywania zwolnienia lekarskiego?

Nie, pracownik przebywający na zwolnieniu lekarskim może np. wyjechać na okres leczenia do rodziny. Oczywiście wskazane wówczas byłoby poinformowanie pracodawcy o miejscu swojego pobytu. Nie należy zapominać również, że chory pracownik z różnych powodów może przebywać poza domem. Wykonywanie czynności niezbędnych do zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, czyli np. zrobienie zakupów lub wizyta w aptece, nie powodują naruszenia zasad prawidłowego wykorzystywania zwolnienia lekarskiego. Podobnie gdy, sprawując opiekę nad chorym członkiem rodziny, pracownik wykonywał czynności domowe w zastępstwie osoby, nad którą sprawuje opiekę.

W razie nieobecności pracownika w domu należy kontrolę ponowić i wyjaśnić przyczyny tej nieobecności.


Kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy nie przeprowadza się w ostatnim dniu zwolnienia, chyba że zachodzą okoliczności wskazujące na wykonywanie pracy zarobkowej albo wykorzystywanie zwolnienia od pracy niezgodnie z jego przeznaczeniem.

Przykład

Czy z każdej przeprowadzonej kontroli wykorzystywania zwolnień lekarskich przez naszych pracowników należy sporządzać protokół?

Nie, protokół jest sporządzany jedynie w sytuacji, gdy kontrola wskaże, że pracownik korzysta ze zwolnienia lekarskiego w sposób niezgodny z jego przeznaczeniem. Dopiero w takim przypadku kontrolujący sporządza protokół, w którym opisuje, na czym polegało nieprawidłowe wykorzystywanie zwolnienia przez pracownika (§ 9 rozporządzenia).

W sytuacji gdy podczas kontroli nie zostaną stwierdzone nieprawidłowości w wykorzystaniu zwolnienia przez pracownika, nie ma obowiązku sporządzania protokołu w tej sprawie. Protokół z kontroli należy przedłożyć samemu pracownikowi w celu wniesienia przez niego uwag lub stosownych wyjaśnień.

Wzór protokołu

Wszelkie wątpliwości, czy zwolnienie lekarskie wykorzystywane jest zgodnie z jego celem, rozstrzyga właściwa jednostka organizacyjna ZUS.

Kontrola formalna

Taka kontrola zaświadczeń lekarskich polega przede wszystkim na sprawdzeniu, czy zaświadczenie nie jest sfałszowane oraz czy zostało wystawione zgodnie z przepisami dotyczącymi orzekania o czasowej niezdolności do pracy.

W przypadku gdy pracodawca:

  • ma podejrzenie o sfałszowaniu zaświadczenia - powinien wystąpić do lekarza leczącego o wyjaśnienie zaistniałej sytuacji,
  • ma zastrzeżenia, co do zgodności wydanego zaświadczenia z przepisami o orzekaniu o czasowej niezdolności do pracy - powinien wystąpić o wyjaśnienie do terenowej jednostki organizacyjnej ZUS.

Pracodawca musi pamiętać o tym, że ewentualne braki w zwolnieniu lekarskim lub sprostowania błędu może dokonać nie tylko lekarz, który wystawił zwolnienie, ale również inny lekarz pracujący w przychodni.

Podstawa prawna:

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Zmiana minimalnej stawki godzinowej. Jak obliczać wynagrodzenie za umowę zlecenia na przełomie czerwca i lipca 2024 r.

1 lipca 2024 r. zmieni się minimalna stawka godzinowa należna za każdą godzinę wykonywania zlecenia. Ustalając wynagrodzenie za zlecenie wyrażone w stawce godzinowej należy pamiętać, aby nie było niższe od stawki minimalnej.

PIP: Kontrola pracodawcy o każdej porze dnia i nocy, bez uprzedzenia i bez upoważnienia

PIP może kontrolować pracodawców o każdej porze dnia i nocy. Jednak do przeprowadzenia kontroli konieczna jest legitymacja służbowa i specjalne upoważnienie. Wkrótce to się może zmienić.

Renta wdowia 15%. Nie dla zaniżenia świadczenia. Postulaty wyrównania dla wdów pokrzywdzonych modelem kroczącym. I przyznania zwolnienia z PIT

Renta wdowia przez okres 2025 r. wypłacana w zaniżonej wartości. Początkowo będzie to tylko 15%. Nic nie wskazuje dziś na to, aby Sejm przyjął inne rozwiązanie. Zresztą rząd zapowiedział 15% jeszcze na początków rządów (w grudniu 2023 r.) Wskaźnik 15% wywołuje protesty osób zainteresowanych rentą wdowią. Dlaczego więc nie przyznać wyrównania do kwot wypłacanych na podstawie 15% (wypłata wyrównania w 2026 r. albo 2027 r.) I równolegle - za okres obowiązywania modelu kroczącego -zaproponować osobom poszkodowanym tym modelem zwolnienie z podatku PIT. 

MRPiPS: 1000 zł miesięcznie dodatku do wynagrodzenia już od lipca 2024 r. Dla kogo?

W środę, 19 czerwca 2024 r. rząd przyjął cztery programy finansowania dodatków do wynagrodzeń w wysokości 1000 zł brutto miesięcznie. Programy zostały opracowane przez Ministerstwo Rodziny Pracy i Polityki Społecznej.

REKLAMA

4 uchwały rządu premiera D. Tuska. Miesięcznie 1000 zł aż do końca 2027 r. Dodatek motywacyjny. Budżet pokryje też ZUS i NFZ

Wypłata 1000 zł dodatku motywacyjnego miesięcznie (start od 1 lipca 2024 r.) potrwa aż do końca 2027 r. Istniały obawy, że dodatek ten będzie miał krótszy okres finansowania. Na szczęście się nie potwierdziły. 

Można połączyć dwa świadczenia: 1) Renta wdowia i 2) Udział w emeryturze zmarłych: męża albo żony [wypłata gwarantowana]

Na dziś jest duże rozczarowanie rentą wdowią. W Sejmie prace toczą się wolno (według emerytów bardzo wolno). I nawet jak ustawa wejdzie w 2024 roku, to przez długi czas świadczenia z „renty wdowiej” będą wypłacane w zaniżonej wartości. Istnieje jednak możliwość zwiększenia niskiej wartości renty wdowiej poprzez wypłatę gwarantowaną (wypłata jednorazowa często około 30 000 zł - wysoki podatek PIT) .

Ile lat trzeba przepracować żeby starać się o rentę?

Renta z tytułu niezdolności do pracy przysługuje ubezpieczonemu, który spełnia określone warunki. Istotnym warunkiem niezbędnym do uzyskania renty jest odpowiedni okres składkowy i nieskładkowy. Długość tego okresu uzależniona jest od wieku osoby ubezpieczonej.

Bezpłatne wakacyjne turnusy rehabilitacyjne dla dzieci

Również w 2024 r. będą organizowane bezpłatne wakacyjne turnusy rehabilitacyjne dla dzieci ubezpieczonych. Poniżej opis, gdzie, dla kogo, kiedy, na jakie schorzenia i na jakich warunkach organizowane są turnusy.

REKLAMA

Renta socjalna 2024 r. – ile na rękę

Renta socjalna jest świadczeniem przeznaczonym dla osób, które nie mogą pracować ze względu na stan zdrowia. Świadczenie przyznaje i wypłaca ZUS.

Minimalnie 9230,57 zł zarobi od 1 lipca 2024 r. psycholog kliniczny. Przepisy nie pozwolą na niższe wynagrodzenie

Już od 1 lipca 2024 r. wchodzą w życie nowe i to nie małe stawki minimalnego wynagrodzenia w publicznej służbie zdrowia. Okazuje się, że przykładowo psycholog kliniczny musi minimalnie zarabiać aż 9230,57 zł od 1 lipca 2024 r. Przepisy nie pozwolą na niższe wynagrodzenie. Minimalne stawki są powiązane z rodzajem profesji, kwalifikacjami i zakresem odpowiedzialności.

REKLAMA