Koniec 2022 roku! Podsumowanie sytuacji na polskim rynku pracy

• Pandemia i wojna
• Aktywizacja cudzoziemców
• Minimalne wynagrodzenie i minimalna stawka – ile w 2023 r.?
• Jakie było bezrobocie w 2021 r. i 2022 r.?
• Ile wynosił współczynnik aktywności w 2022 r.?
• Praca zdalna od 2023 r.
• Większa aktywność zawodowa w 2023 r. 

Pandemia i wojna

Niewątpliwie duży wpływ na sytuację zatrudnionych i zatrudniających miała i ma pandemia wirusa Sars-CoV-2 oraz trwająca agresja rosyjska na Ukrainę. W związku z tym konieczna była i jest stabilizacja polskiego rynku pracy. Tarcze antykryzysowe i antyinflacyjne mają zapewnić przedsiębiorcom i pracowniom wsparcie finansowe. Niezwykle istotne było wprowadzenie przepisów, które zagwarantowały cudzoziemcom (szczególnie osobom z Ukrainy i Białorusi) ochronę prawną w Polsce w zakresie relokacji. Dzięki wsparciu rządu, prywatnych osób i instytucji możliwe stało się przeniesienie ośrodka życia osobistego i zawodowego właśnie do Polski.

Aktywizacja cudzoziemców

Rząd wprowadziło program aktywizacyjny dla cudzoziemców „Razem Możemy Więcej”. W ramach Konkursu jednostki samorządu terytorialnego, organizacje pozarządowe oraz instytucje rynku pracy mogły ubiegać się o dofinansowanie. Rząd na realizacje projektów przeznaczył od 300 tys. do nawet 1,5 mln zł. Środki przeznaczono na narzędzia wsparcia, m.in. na integrację społeczną, szkolenia językowe, pomoc psychologiczną, a także pomoc w poszukiwaniu pracy oraz szkolenia zawodowe. Dofinansowanie otrzymało 115 projektów.

Minimalne wynagrodzenie i minimalna stawka – ile w 2023 r.?

Nie bez znaczenia pozostanie też dwukrotna podwyżka minimalnego wynagrodzenia za pracę i minimalnej stawki godzinowej w 2023 r. Od 1 stycznia 2023 r. płaca minimalna wzrośnie do 3490 zł, a od 1 lipca 2023 r. – do 3600 zł. Minimalna stawka godzinowa w 2023 r. wzrośnie do 22,80 zł od 1 stycznia i do 23,50 zł od 1 lipca. Wrasta też przeciętne wynagrodzenie, w listopadzie 2022 r. wynosiło 6857,96 zł brutto a w grudniu 2021 r. 6644,39 zł brutto.

Jakie było bezrobocie w 2021 r. i 2022 r.?

Bezrobocie maleje! Według danych Głównego Urzędu Statystycznego na koniec 2021 r. stopa bezrobocia rejestrowanego wynosiła 5,8% a w urzędach pracy zarejestrowanych było ponad 895 tys. osób. Z kolei według stanu na listopad 2022 r. stopa bezrobocia rejestrowanego wynosiła 5,1%, a zarejestrowanych osób pozostających bez pracy było około 800 tys.

Według danych Eurostatu Polska jest przykładem kraju, w którym w skali Unii Europejskiej jest wysokie zatrudnienie a niskie bezrobocie. Według danych na październik 2022 r. bezrobocie w Polsce w skali UE było na poziomie 3%, podczas gdy średnia dla krajów UE, które mają walutę euro wynosi 6,5% a ogólnie średnia unijna wynosi 6%.

Przedstawiane przez Ministerstwo Rodziny i Polityki Społecznej wskazują, że na mocy przepisów szczególnych w zakresie pomocy osobom uciekającym przed rosyjską inwazja, pokazują, że zatrudnienie w Polsce znalazło blisko 780 tys. obywateli Ukrainy, jedynie 15 tys. widnieje w rejestrach jako osoby bezrobotne.

Ile wynosił współczynnik aktywności w 2022 r.?

W trzecim kwartale 2022 roku liczony według Badania Aktywności Ekonomicznej Ludności (BAEL) współczynnik aktywności zawodowej wynosił 57,8% a wskaźnik zatrudnienia – 56,1%. Współczynnik aktywności zawodowej ustalany jest zgodnie ze standardami przyjętym i przez Międzynarodową Organizację Pracy i Eurostat. Jest to procentowy udział osób aktywnych zawodowo (do których zalicza się zarówno osoby zatrudnione jak i osoby bezrobotne) w stosunku do ludności w wieku produkcyjnym.

Praca zdalna od 2023 r.

Pandemia pokazała jak ważna jest możliwość świadczenia pracy zdalnie, poza stałym miejscem pracy, nie w zakładzie pracy a np. w domu. Do jednych z ważniejszych zadań, które zostały wykonane w 2022 r. w zakresie prac legislacyjnych było przyjęcie przez Sejm zmian do Kodeksu pracy. Prawdopodobnie jeszcze w I kwartale 2023 r. Prezydent RP podpisze ustawę wprowadzającą pracę zdalną a uchylające telepracę. Jak podkreśla Minister Pracy i Polityki Społecznej: Przepisy o pracy zdalnej pomogą w lepszym godzeniu obowiązków rodzinnych i zawodowych, a także zapewnią wsparcie w znalezieniu stałego zatrudnienia osobom należącym do grup o niższych wskaźnikach aktywności zawodowej ze względu na wypełnianie obowiązków rodzinnych i opiekuńczych, a także miejsce zamieszkania utrudniające dojazd do miejsca pracy.

Większa aktywność zawodowa w 2023 r. 

Jak podaje Ministerstwo: „powstał też projekt ustawy o aktywności zawodowej. Zmiany mają na celu kompleksową modernizację instytucji polskiego rynku pracy. Chodzi o udoskonalenie funkcjonowania publicznych służb zatrudnienia oraz form aktywizacji zawodowej – tak, by przystawały do dzisiejszych realiów społeczno-gospodarczych i odpowiadały na nowe wyzwania rynku pracy. Projekt zakłada m.in. wprowadzenie instrumentów dedykowanych rodzinom i kobietom powracającym na rynek pracy. Chodzi o wprowadzenie pierwszeństwa w skierowaniu do udziału w formach pomocy określonych w projektowanej ustawie m.in. bezrobotnym członkom rodzin wielodzietnych posiadającym Kartę Dużej Rodziny czy o wprowadzenie rozwiązań mających na celu zachęcenie do podejmowania pracy m.in. przez matki lub ojców sprawujących opiekę nad dziećmi w wymiarze umożliwiającym pogodzenie roli rodzica z aktywnością zawodową, np. praca na pół etatu za wynagrodzenie równe wysokości połowy minimalnego wynagrodzenia za pracę. W projekcie przewiduje się, że praca na pół etatu będzie podstawą do ubiegania się o prawo do zasiłku w wysokości połowy tego zasiłku.”.