Jakie wynagrodzenie za przestój w 2025 r.

• Co to jest przestój w pracy
• Wynagrodzenie za przestój z winy pracodawcy
• Wynagrodzenie za przestój z winy pracownika
• Wynagrodzenie za przestój spowodowany warunkami atmosferycznymi
• Jak obliczyć wynagrodzenie pracownika za przestój
• Powierzenie innej pracy na czas przestoju

Co to jest przestój w pracy

Nie ma prawnej definicji przestoju w pracy. Przyjmuje się, że jest to okres, w którym pracownik pozostaje w gotowości do świadczenia pracy, ale z przyczyn obiektywnych nie może wykonywać swojej pracy. Przestój to nieplanowana przerwa w procesie pracy, której przyczynami mogą być różne czynniki: warunki atmosferyczne, awarie, zakłócenia organizacyjne, zmienne zapotrzebowanie na produkty lub usługi i inne.

Przestój może wystąpić z winy pracodawcy, z winy pracownika, możliwy jest także przestój spowodowany warunkami atmosferycznymi. Prawo pracownika do wynagrodzenia za przestój zależy od tego, po czyjej stronie będą leżały przyczyny przerwy w wykonywaniu pracy. Wynagrodzenie przysługuje pracownikowi za czas niezawinionego przez niego przestoju. Jeżeli jednak przestój nastąpił z winy pracownika, wówczas wynagrodzenie nie przysługuje.

Wynagrodzenie za przestój z winy pracodawcy

Kodeks pracy chroni pracownika w sytuacji, gdy przestój nastąpił z przyczyn nieleżących po stronie pracownika. Pracodawca powinien wypłacić pracownikowi wynagrodzenie w wysokości osobistego zaszeregowania (które określone może być stawką godzinową lub miesięczną), lub 60 proc. wynagrodzenia, gdy pracownik wynagradzany jest według innych zasad (np. wynagrodzenie akordowe, prowizyjne itp.).

Oczywiście zasady wynagradzania za czas przestoju mogą być określone w sposób korzystniejszy dla pracowników w postanowieniach układów zbiorowych pracy, regulaminów wynagradzania czy umów o pracę. W takim przypadku przy obliczaniu należnego pracownikowi wynagrodzenia stosuje się przepisy korzystniejsze.

Wynagrodzenie za przestój z winy pracownika

Przestój może być także spowodowany przez samego pracownika. Przyczyną takiego przestoju może być np. nieprzestrzeganie przez pracownika przepisów bhp (co w konsekwencji prowadzi do wypadku lub awarii) czy nieprawidłowe korzystanie przez niego z maszyn i urządzeń (co prowadzi do awarii).

Jeżeli przestój w pracy wynika z winy pracownika, wówczas nie przysługuje mu wynagrodzenie postojowe.

Wynagrodzenie za przestój spowodowany warunkami atmosferycznymi

Jeżeli przestój spowodowany jest warunkami atmosferycznymi, pracownik wykonujący pracę uzależnioną od tych warunków ma prawo do wynagrodzenia wówczas, gdy przepisy prawa pracy będą przewidywały wynagrodzenie. Tymi przepisami prawa pracy mogą być np. układy zbiorowe pracy lub regulaminy wynagradzania.

Pracownikowi na czas przestoju można powierzyć wykonywanie pracy innego rodzaju. Zwykle polega to na tym, że w miarę możliwości pracodawca wyznacza pracownikowi inne zadania, które mogą być wykonywane pomimo niekorzystnych warunków pogodowych, np. prace wewnątrz pomieszczeń. Wówczas należy wypłacić mu takie wynagrodzenie, które przysługuje za wykonaną pracę, chyba że przepisy prawa pracy przewidują stosowanie innych zasad.

Jak obliczyć wynagrodzenie pracownika za przestój

W zależności od systemu wynagradzania, pracownik może mieć w różny sposób ustalane wynagrodzenie za czas przestoju:

• wynagrodzenie w wysokości osobistego zaszeregowania. Wynagrodzenie należy podzielić przez liczbę godzin pracy przypadających do przepracowania w danym miesiącu. Następnie uzyskaną stawkę trzeba pomnożyć przez liczbę godzin, za które jest należne wynagrodzenie przestojowe.

• wynagrodzenie według stawki godzinowej. Wynagrodzenie pracownika za przestój ustala się mnożąc stawkę za godzinę pracy przez liczbę godzin przestoju.

• wynagrodzenie zmienne bez wyodrębnionej stawki miesięcznej i godzinowej (np. wynagrodzenie prowizyjne lub akordowe). Najpierw należy ustalić podstawę wyliczeń według zasad określonych przy obliczaniu wynagrodzenia za urlop wypoczynkowy. Następnie oblicza się 60 proc. tej podstawy i kwotę tę należy podzielić przez liczbę godzin przepracowanych w okresie, z którego podstawa została przyjęta. Na koniec wyliczoną stawkę trzeba pomnożyć przez liczbę godzin, za które jest należne wynagrodzenie przestojowe.

Powierzenie innej pracy na czas przestoju

Na czas przestoju pracodawca może powierzyć pracownikowi inną odpowiednią pracę, tj. taką, która wymaga identycznych lub podobnych kwalifikacji i jest możliwa do wykonywania przez pracownika ze względu na jego stan zdrowia. Obowiązkiem pracownika jest wykonywanie powierzonej mu innej pracy.

Za wykonanie powierzonej pracy przysługuje wynagrodzenie przewidziane za tę pracę, nie niższe jednak od wynagrodzenia pracownika. Jeżeli pracownik odmówi wykonywania tej pracy bez ważnej przyczyny, to straci prawo do wynagrodzenia za czas przestoju.

Jeżeli przestój nastąpił z winy pracownika, przysługuje mu wyłącznie wynagrodzenie przewidziane za wykonaną pracę.